[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0ba4b-bc31-7d04-a20e-203eebf83fe9":3,"grammar-exercise-lesson-01a0ba4b-8c22-7563-a522-69538e76339c":286},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":285},"01a0ba4b-bc31-7d04-a20e-203eebf83fe9","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0ba4b-8c22-7563-a522-69538e76339c","Referentiepunten en tijden","Kies de tijdsvorm of analyse die de gebeurtenis correct ten opzichte van het actieve gezichtspunt plaatst.","Tijden en referentiepunten in verhalen","Kies de tijdsvorm of analyse die een gebeurtenis juist plaatst ten opzichte van het gezichtspunt, in verslagen over veerboten, deadlines en aanvragen.",0,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,166,184,203,222,241,266],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":10,"explanation":16,"exampleSentence":17,"blanks":18},"01a0ba4b-bc31-7f00-a20e-203eeef67e61","Op donderdag noteert een journalist: “Toen de veerboot dinsdag vertrok, had de monteur de motor maandag al gecontroleerd.” De controle wordt met had gecontroleerd als voltooid voorgesteld ten opzichte van __1__.","Het vertrek vormt de referentietijd waarvóór de controle al voltooid was. De controle zelf is de gebeurtenis waarover de terugblik gaat; het schrijven is het latere schrijfmoment.","Toen de repetitie begon, had de technicus de microfoons al getest: het begin van de repetitie vormt het referentiepunt voor de eerdere test.",[19],{"id":20,"blankNumber":21,"options":22},"01a0ba4b-bc31-7eb4-a20e-203eee0e042f",1,[23,27,30],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc31-7e2c-a20e-203eecf450d3","het schrijven van de notitie",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc31-7e68-a20e-203eed17c32f","de controle zelf",{"id":31,"optionText":32,"isCorrect":33,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc31-7e90-a20e-203eed31c63d","het vertrek van de veerboot",true,2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":21,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a0ba4b-bc32-7057-bcc5-f521740ab91a","Het is vrijdagochtend. Ik heb de aanvraag __1__ verstuurd, enkele uren vóór de deadline van donderdagmiddag; de ontvangstbevestiging staat inmiddels in mijn inbox.","Gisteren wordt berekend vanuit het spreekmoment op vrijdag en donderdag ligt enkele uren vóór die deadline. De dag ervoor vereist een verleden referentiepunt, terwijl de zin vanuit het huidige spreekmoment presenteert; eergisteren wijst naar woensdag en spreekt de vermelding enkele uren vóór de donderdagmiddag tegen.","Het is maandag. Ik heb gisteren de sleutel teruggebracht en het uitleenstation heeft hem al geregistreerd.",[41],{"id":42,"blankNumber":21,"options":43},"01a0ba4b-bc32-7017-bcc5-f52173565fc8",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc31-7f50-a20e-203eefd1f65d","eergisteren",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":33,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc31-7f74-a20e-203eefd21fae","gisteren",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc31-7f94-a20e-203ef0b050bb","de dag ervoor",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a0ba4b-bc32-7133-bcc5-f52175e18940","Toen de gasten zaterdag aankwamen, had Noor de tafel __1__ al gedekt. Ze hoefde alleen nog de kaarsen aan te steken.","De avond ervoor wordt berekend vanuit de aankomst op zaterdag en wijst naar vrijdagavond. Het plusquamperfectum met al plaatst het dekken vóór het referentiepunt; zaterdagavond ligt pas ná de aankomst en de week erna ligt in de toekomst van dat verleden punt.","Toen de inspectie dinsdag langskwam, hadden we de rapporten de avond ervoor afgedrukt.",[59],{"id":60,"blankNumber":21,"options":61},"01a0ba4b-bc32-70ff-bcc5-f521757b9e75",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-709f-bcc5-f5217428ed08","zaterdagavond",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-70bf-bcc5-f521743d14cf","de week erna",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":33,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-70df-bcc5-f52174ad5525","de avond ervoor",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a0ba4b-bc32-7207-bcc5-f52177680c4a","Maandag ontvingen we de planning. De woordvoerder __1__ de volgende ochtend op onze vragen reageren.",3,"Zou reageren geeft een geplande gebeurtenis na het verleden referentiepunt op maandag weer. Had en heeft kunnen hier niet met de infinitief reageren worden gecombineerd; voor een voltooide tijd is het deelwoord gereageerd nodig.","Volgens het programma zou de directeur na de pauze spreken.",[78],{"id":79,"blankNumber":21,"options":80},"01a0ba4b-bc32-71d3-bcc5-f52177675131",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-7177-bcc5-f521764d1b13","had",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":33,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-7197-bcc5-f5217680869f","zou",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-71b7-bcc5-f5217732cd3c","heeft",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a0ba4b-bc32-72ef-bcc5-f52178c04d75","Noor kwam aan bij de poort. De beheerder had haar al opgewacht. Daarna __1__ hij haar de binnenplaats in en wees haar de kantoordeur.",4,"Na de terugblik met had opgewacht keert het imperfectum leidde terug naar de verhaallijn, naast wees. Leidt verplaatst het gezichtspunt naar het heden, en heeft geleid opent een perfectumlaag die niet samenvalt met het imperfectum wees.","De suppoost had de deur al ontgrendeld; daarna liep de groep naar binnen.",[97],{"id":98,"blankNumber":21,"options":99},"01a0ba4b-bc32-72b7-bcc5-f521785c73b5",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-724b-bcc5-f521778dd0cb","leidde",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-727b-bcc5-f5217798464a","leidt",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-729b-bcc5-f52178502609","heeft geleid",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a0ba4b-bc32-73db-bcc5-f5217b9075a2","De gang was donker. Mila __1__ bij de trap even stil en luisterde naar het geluid boven haar.",5,"Stond en luisterde beschrijven Mila binnen dezelfde verleden scène. Staat introduceert te midden van die scène een tegenwoordige vorm. Zou staan presenteert het stilstaan als een vooruitblik of mogelijkheid, terwijl luisterde de handeling als feit op de verhaallijn presenteert.","Bij het raam stond Noor nog even stil en keek naar buiten.",[116],{"id":117,"blankNumber":21,"options":118},"01a0ba4b-bc32-73a3-bcc5-f5217aca176a",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-732f-bcc5-f52179a45a39","stond",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-7353-bcc5-f52179c2de51","staat",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-7387-bcc5-f5217a18a9d4","zou staan",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a0ba4b-bc32-75d7-bcc5-f52181a274df","De straat was stil en er hing mist. Mila kwam bij de poort aan. Iemand __1__ het slot eerder die avond al vernieuwd. Ze __2__ haar sleutel in het slot en duwde tegen de poort. Pas later zou ze begrijpen waarom niemand haar __3__ binnengelaten.",6,"Had vernieuwd opent een eerdere tijdlaag; zou vereist hier vernieuwen of hebben vernieuwd. Stak hervat de verhaallijn naast duwde; steekt verschuift naar het heden en zou steken geeft een vooruitblik. Binnen de vooruitblik zou ze begrijpen verwijst had binnengelaten naar wat vóór dat latere verleden moment niet was gebeurd. Heeft binnengelaten introduceert een huidig referentiepunt, waarvoor de passage geen aanleiding geeft. Hadden past niet bij het enkelvoudige niemand. De tekstfunctie volgt uit de tijdsvorm én het actieve referentiepunt.","Het regende. Iemand had het raam geopend. Noor sloot het en liep naar boven.",[135,145,157],{"id":136,"blankNumber":21,"options":137},"01a0ba4b-bc32-747b-bcc5-f5217d8974fb",[138,140,143],{"id":139,"optionText":83,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-741f-bcc5-f5217c0aff70",{"id":141,"optionText":142,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-743f-bcc5-f5217c7aef6e","hadden",{"id":144,"optionText":86,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-745f-bcc5-f5217ccbb51c",{"id":146,"blankNumber":34,"options":147},"01a0ba4b-bc32-750b-bcc5-f5217ee7051d",[148,151,154],{"id":149,"optionText":150,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-74af-bcc5-f5217ddac47a","stak",{"id":152,"optionText":153,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-74cf-bcc5-f5217e66c63d","steekt",{"id":155,"optionText":156,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-74ef-bcc5-f5217ee5e257","zou steken",{"id":158,"blankNumber":74,"options":159},"01a0ba4b-bc32-7597-bcc5-f521812fbe78",[160,162,164],{"id":161,"optionText":89,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-753b-bcc5-f5217f62d829",{"id":163,"optionText":142,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-755b-bcc5-f5217ff56b6a",{"id":165,"optionText":83,"isCorrect":33,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-757b-bcc5-f521804e31dc",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a0ba4b-bc32-76d3-bcc5-f5218270f78b","Ik __1__ alle bedragen op de factuur gecontroleerd; je kunt de betaling nu goedkeuren.",7,"Heb gecontroleerd presenteert een afgeronde controle waarvan het resultaat nu relevant is. Controleren vormt deze voltooide tijd met hebben, niet met zijn. Na zou is een infinitief nodig, bijvoorbeeld hebben gecontroleerd.","Ik heb de adressen bijgewerkt; de uitnodigingen kunnen nu worden verstuurd.",[173],{"id":174,"blankNumber":21,"options":175},"01a0ba4b-bc32-769f-bcc5-f521825a8632",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-763f-bcc5-f52181a7a01b","heb",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-7663-bcc5-f52181efe34f","ben",{"id":183,"optionText":86,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-767f-bcc5-f5218228e2dd",{"id":185,"sentenceTemplate":186,"displayOrder":187,"explanation":188,"exampleSentence":189,"blanks":190},"01a0ba4b-bc32-77ab-bcc5-f52184da0baa","Tijdens de inspectie __1__ ik elke nooduitgang en noteerde de gebreken op mijn formulier.",8,"Controleerde en noteerde zijn persoonsvormen in het imperfectum en dragen dezelfde verleden verhaallijn. Controleert past niet bij ik. Gecontroleerd is een deelwoord en kan hier zonder hulpwerkwoord geen persoonsvorm vervangen.","Tijdens de inventarisatie telde ik de dozen en schreef de aantallen in een tabel.",[191],{"id":192,"blankNumber":21,"options":193},"01a0ba4b-bc32-7773-bcc5-f521848b740d",[194,197,200],{"id":195,"optionText":196,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-7717-bcc5-f521828ad4c7","controleert",{"id":198,"optionText":199,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-7737-bcc5-f5218365bc56","gecontroleerd",{"id":201,"optionText":202,"isCorrect":33,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-7757-bcc5-f52183ed6a6d","controleerde",{"id":204,"sentenceTemplate":205,"displayOrder":206,"explanation":207,"exampleSentence":208,"blanks":209},"01a0ba4b-bc32-787f-bcc5-f52188f6e2ad","Terug naar woensdagavond: Noor keek uit over het lege plein. Volgens het definitieve programma zouden de deuren pas __1__ om negen uur voor het publiek opengaan. Die woensdag bleef het terrein de hele avond gesloten; de eerste bezoekers werden op donderdag verwacht.",9,"De volgende ochtend verwijst vanuit woensdagavond naar donderdagochtend. De vorige avond ligt vóór het referentiepunt en past niet bij deze vooruitblik. Dezelfde avond is uitgesloten doordat het terrein woensdag de hele avond gesloten bleef en het programma de eerste toegang op donderdag plaatste.","Op zondag controleerden we de zaal. Het congres zou de volgende ochtend beginnen.",[210],{"id":211,"blankNumber":21,"options":212},"01a0ba4b-bc32-784b-bcc5-f521885798e4",[213,216,219],{"id":214,"optionText":215,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-77ef-bcc5-f521858b6c72","de vorige avond",{"id":217,"optionText":218,"isCorrect":33,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-780f-bcc5-f5218686a543","de volgende ochtend",{"id":220,"optionText":221,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-782f-bcc5-f52187732622","dezelfde avond",{"id":223,"sentenceTemplate":224,"displayOrder":225,"explanation":226,"exampleSentence":227,"blanks":228},"01a0ba4b-bc32-7957-bcc5-f5218b83264f","In april kreeg Sara de opdracht. Ze zou het onderzoek in september afronden. Zonder verdere informatie blijft __1__.",10,"Zou afronden presenteert een latere verwachting of planning vanuit april. De passage bevestigt niet dat de afronding in september of op enig ander moment werkelijk plaatsvond. Evenmin volgt uit zou dat het onderzoek onafgerond bleef.","Het theater zou in oktober heropenen; of dat werkelijk gebeurde, vermeldt het verslag niet.",[229],{"id":230,"blankNumber":21,"options":231},"01a0ba4b-bc32-7923-bcc5-f5218a8b6f6e",[232,235,238],{"id":233,"optionText":234,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-78c3-bcc5-f5218907c1cd","onzeker of de afronding werkelijk plaatsvond",{"id":236,"optionText":237,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-78e3-bcc5-f52189ed2c32","zeker dat de afronding in september plaatsvond",{"id":239,"optionText":240,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-78ff-bcc5-f52189f2ab48","zeker dat het onderzoek onafgerond bleef",{"id":242,"sentenceTemplate":243,"displayOrder":244,"explanation":245,"exampleSentence":246,"blanks":247},"01a0ba4b-bc32-7ac3-bcc5-f5218ffa9d2d","Ik __1__ het verslag inmiddels afgerond; nu kan ik vertellen wat er gebeurde. Die avond stonden we voor de gesloten poort. Volgens de afspraak __2__ de beheerder ons om acht uur binnenlaten.",11,"Heb afgerond koppelt het voltooide verslag aan het huidige gesprek. Ben past niet bij het overgankelijke afronden en zou vereist een infinitief. Na die avond verschuift het gezichtspunt naar het verleden. Zou binnenlaten geeft de toenmalige afspraak voor een later moment weer. Had en heeft kunnen hier niet met de infinitief binnenlaten worden gecombineerd; daarvoor zou een deelwoord nodig zijn.","Ik heb alles genoteerd. We zouden buiten wachten tot de gids kwam.",[248,257],{"id":249,"blankNumber":21,"options":250},"01a0ba4b-bc32-7a03-bcc5-f5218de2b38e",[251,253,255],{"id":252,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-79a3-bcc5-f5218c6df8f0",{"id":254,"optionText":86,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-79c7-bcc5-f5218d4352c4",{"id":256,"optionText":178,"isCorrect":33,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-79e7-bcc5-f5218d942944",{"id":258,"blankNumber":34,"options":259},"01a0ba4b-bc32-7a8f-bcc5-f5218fcc5f9d",[260,262,264],{"id":261,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-7a37-bcc5-f5218e390f24",{"id":263,"optionText":86,"isCorrect":33,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-7a57-bcc5-f5218ee73ca4",{"id":265,"optionText":89,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-7a73-bcc5-f5218f20b986",{"id":267,"sentenceTemplate":268,"displayOrder":269,"explanation":270,"exampleSentence":271,"blanks":272},"01a0ba4b-bc32-7bab-bcc5-f52192f3d423","De jury overlegde al een halfuur. Ineens springt de voorzitter op en zwaait met een vergeten stembriefje. Met springt en zwaait schakelt de verteller over op het __1__.",12,"Springt en zwaait zijn tegenwoordige vormen die gebeurtenissen binnen de verleden scène presenteren: historisch presens. De verteller maakt de scène levendiger zonder de gebeurtenissen naar het werkelijke heden te verplaatsen.","We zaten gisteren rustig te eten. Valt ineens het licht uit en klinkt er een luide knal!",[273],{"id":274,"blankNumber":21,"options":275},"01a0ba4b-bc32-7b77-bcc5-f52192141720",[276,279,282],{"id":277,"optionText":278,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a0ba4b-bc32-7b17-bcc5-f52190626845","historisch presens",{"id":280,"optionText":281,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0ba4b-bc32-7b3b-bcc5-f52190b15a73","perfectum",{"id":283,"optionText":284,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0ba4b-bc32-7b57-bcc5-f52191ac3bfd","imperfectum","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_ee365d3e-b2e8-4852-bddc-f5e14c74299a_hero.webp?v=1789831920",{"title":287,"slug":288,"language":289,"level":290},"Temporeel gezichtspunt en verschuivende verteltijd","temporeel-gezichtspunt-en-verschuivende-verteltijd","nl","C1"]