[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0e1ad-5a1f-7c29-80ca-1572a720de36":3,"grammar-exercise-lesson-01a0e1ad-4c51-7c8f-b563-496871be9705":241},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":240},"01a0e1ad-5a1f-7c29-80ca-1572a720de36","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0e1ad-4c51-7c8f-b563-496871be9705","Çok katmanlı yan cümlelerde özne denetimi – Doğru biçimi seçme","Verilen bağlamda ifadeyi doğru tamamlayan seçeneği seçin.","Özne denetimi: yapı ve biçim seçimi","Çok katmanlı yan cümlelerde özne denetimini boşluk doldurarak çalışın; iş bölümü, izin, kişisel kararlar ve zaman ilişkileri üzerinden yapıları ayırın.",0,"word_select",[13,35,51,69,88,107,126,145,164,183,202,221],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":10,"explanation":16,"exampleSentence":17,"blanks":18},"01a0e1ad-5a1f-7e45-80ca-1572a9ba60e2","Suna yalnızca kendi başvurusundan söz ediyor; başka birinin başvurmasını istemiyor. Bu anlamı tamamlayın: Suna, burs programına __1__ istedi.","-mAk istemek yapısında isteyen ile alt eylemin öznesi aynıdır. Yalnızca Suna’nın kendi başvurusu anlatıldığı için başvurmak gerekir; iyelikli diğer biçimler burada istenen özne bağını vermez.","Uzun bir aradan sonra yeniden yüzmek istiyorum.",[19],{"id":20,"blankNumber":21,"options":22},"01a0e1ad-5a1f-7df9-80ca-1572a986033a",1,[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a1f-7d6d-80ca-1572a7f799a3","başvurmasını",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a1f-7da9-80ca-1572a817f1f3","başvurmak",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a1f-7dd5-80ca-1572a88cef96","başvurmalarını",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":21,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a0e1ad-5a1f-7f45-80ca-1572ac9ecea1","Başvuracak kişi açıkça Okan olarak belirtiliyor: Suna, Okan’ın burs programına __1__ istedi.","Okan’ın, adlaştırılmış yan cümlenin açık öznesidir. İlgi ekli bu özneyle üçüncü tekil kişi iyelik eki taşıyan başvurmasını kullanılır; başvurmak ve başvurmayı bu açık özneyle eşleşmez.","Babam, kardeşimin biraz dinlenmesini istedi.",[41],{"id":42,"blankNumber":21,"options":43},"01a0e1ad-5a1f-7ef9-80ca-1572ac97d202",[44,47,49],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a1f-7e95-80ca-1572aa768ac6","başvurmayı",{"id":48,"optionText":29,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a1f-7eb9-80ca-1572ab3faeb6",{"id":50,"optionText":25,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a1f-7ed9-80ca-1572abffe8d1",{"id":52,"sentenceTemplate":53,"displayOrder":34,"explanation":54,"exampleSentence":55,"blanks":56},"01a0e1ad-5a20-708e-9d9b-4632e280c4c6","Bölüm başkanı, __1__ araştırma sonuçlarını sunmaya teşvik etti.","Teşvik etmek, teşvik edilen kişiyi belirtme durumunda alır. Sunma eyleminin örtük öznesini de bu nesne belirler; yönelme veya ilgi eki bu kuruluşu karşılamaz.","Antrenör bizi yarışmaya katılmaya teşvik etti.",[57],{"id":58,"blankNumber":21,"options":59},"01a0e1ad-5a20-7056-9d9b-4632e1ee6a55",[60,63,66],{"id":61,"optionText":62,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a1f-7f89-80ca-1572ad6683c3","genç araştırmacıyı",{"id":64,"optionText":65,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-700e-9d9b-4632e16350cb","genç araştırmacıya",{"id":67,"optionText":68,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-7036-9d9b-4632e1ea2637","genç araştırmacının",{"id":70,"sentenceTemplate":71,"displayOrder":72,"explanation":73,"exampleSentence":74,"blanks":75},"01a0e1ad-5a20-7166-9d9b-4632e4e5884f","Kütüphane sorumlusu, __1__ arşivde çalışmaya izin verdi.",3,"İzin vermek yapısında izin verilen kişi yönelme durumundadır. Çalışacak kişiyi öğrencisine belirler; öğrencisini ve öğrencisinin bu yüklemin gerektirdiği hâl ekini taşımaz.","Görevli, ziyaretçilere bahçede beklemeye izin verdi.",[76],{"id":77,"blankNumber":21,"options":78},"01a0e1ad-5a20-7132-9d9b-4632e4b3ba98",[79,82,85],{"id":80,"optionText":81,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a20-70d2-9d9b-4632e343008a","doktora öğrencisini",{"id":83,"optionText":84,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-70f6-9d9b-4632e3464815","doktora öğrencisinin",{"id":86,"optionText":87,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-7112-9d9b-4632e3bebb6b","doktora öğrencisine",{"id":89,"sentenceTemplate":90,"displayOrder":91,"explanation":92,"exampleSentence":93,"blanks":94},"01a0e1ad-5a20-723a-9d9b-4632e7ac1fed","Ben salona __1__ konuşmacı henüz gelmemişti.",4,"-DIğIndA yapısındaki iyelik eki açık özneyle uyuşur. Ben öznesi girdiğimde biçimini gerektirir; diğer seçenekler bu birinci tekil kişi öznesiyle uyuşmaz.","Ben uyandığımda sokaklar sessizdi.",[95],{"id":96,"blankNumber":21,"options":97},"01a0e1ad-5a20-7206-9d9b-4632e72cafd6",[98,101,104],{"id":99,"optionText":100,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a20-71aa-9d9b-4632e542b10a","girdiğimizde",{"id":102,"optionText":103,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-71ca-9d9b-4632e640b555","girdiğimde",{"id":105,"optionText":106,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-71ea-9d9b-4632e6a52ebe","girdiğinde",{"id":108,"sentenceTemplate":109,"displayOrder":110,"explanation":111,"exampleSentence":112,"blanks":113},"01a0e1ad-5a20-730e-9d9b-4632e961d7fc","Biz istasyona __1__ son tren çoktan hareket etmişti.",5,"Açık özne biz olduğu için zaman yan cümlesi birinci çoğul kişi iyelik eki alır: vardığımızda. Ana cümlenin öznesi olan tren, bu eki belirlemez.","Biz dışarı çıktığımızda çocuklar hâlâ oynuyordu.",[114],{"id":115,"blankNumber":21,"options":116},"01a0e1ad-5a20-72da-9d9b-4632e956646a",[117,120,123],{"id":118,"optionText":119,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a20-727a-9d9b-4632e815156e","vardığımızda",{"id":121,"optionText":122,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-729a-9d9b-4632e877e1fc","vardığımda",{"id":124,"optionText":125,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-72ba-9d9b-4632e88a04e9","vardığında",{"id":127,"sentenceTemplate":128,"displayOrder":129,"explanation":130,"exampleSentence":131,"blanks":132},"01a0e1ad-5a20-7416-9d9b-4632ec5c883e","Anlatıcı camı kendisi açtı; kuş hemen ardından içeri girdi. Bu iki ayrı özneyi koruyun: Ben camı __1__ kuş içeri girdi.",6,"-IncA zaman yan cümlesinde ayrı özneye izin verir: camı ben açtım, kuş içeri girdi. Açarak bu kuruluşta ortak özne bağı kurar; açtığında ise açık ben öznesiyle kişi bakımından uyuşmaz.","Görevli ışıkları yakınca salon aydınlandı.",[133],{"id":134,"blankNumber":21,"options":135},"01a0e1ad-5a20-73e2-9d9b-4632ebe28cf1",[136,139,142],{"id":137,"optionText":138,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a20-7352-9d9b-4632e984dcee","açarak",{"id":140,"optionText":141,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-739e-9d9b-4632ea71bac2","açtığında",{"id":143,"optionText":144,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-73c2-9d9b-4632eaed46d0","açınca",{"id":146,"sentenceTemplate":147,"displayOrder":148,"explanation":149,"exampleSentence":150,"blanks":151},"01a0e1ad-5a20-74ee-9d9b-4632ef940372","Aynı kişi iki eylemi de yapıyor: Ben çantamı __1__ perona koştum.",7,"Bu sıralı eylem yapısında -Ip, çantayı alma ve koşma eylemlerini ortak ben öznesine bağlar. Diğer biçimlerin kişi ekleri açık ben öznesiyle uyuşmaz.","Biletimi gösterip salona geçtim.",[152],{"id":153,"blankNumber":21,"options":154},"01a0e1ad-5a20-74ba-9d9b-4632ef1ef1aa",[155,158,161],{"id":156,"optionText":157,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a20-745a-9d9b-4632ecb02899","aldığında",{"id":159,"optionText":160,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-747a-9d9b-4632ed9f15ab","alıp",{"id":162,"optionText":163,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-749a-9d9b-4632ee98782d","aldığımızda",{"id":165,"sentenceTemplate":166,"displayOrder":167,"explanation":168,"exampleSentence":169,"blanks":170},"01a0e1ad-5a20-75c6-9d9b-4632f1d6ccae","Cümleye göre Elif danışmana bir söz veriyor: Elif, danışmana kaynakları yeniden taramaya söz verdi. Tarama eyleminin denetleyicisi __1__.",8,"Söz vermek özne denetimi kurar: tarayacak olan Elif’tir. Danışmana sözün yöneltildiği kişiyi, kaynakları ise tarama eyleminin nesnesini gösterir; yakınlık veya belirtme eki tek başına denetleyici yapmaz.","Komşuma merdivenleri temizlemeye söz verdim.",[171],{"id":172,"blankNumber":21,"options":173},"01a0e1ad-5a20-758e-9d9b-4632f1b303e0",[174,177,180],{"id":175,"optionText":176,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a20-7532-9d9b-4632efe622ea","yönelme durumundaki danışmandır",{"id":178,"optionText":179,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-7552-9d9b-4632f07a8c77","üst cümlenin öznesi olan Elif’tir",{"id":181,"optionText":182,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-7572-9d9b-4632f1675959","belirtme durumundaki kaynaklardır",{"id":184,"sentenceTemplate":185,"displayOrder":186,"explanation":187,"exampleSentence":188,"blanks":189},"01a0e1ad-5a20-769a-9d9b-4632f4efb895","İki cümleyi karşılaştırın: Yönetmen oyuncuyu sahneyi tekrarlamaya ikna etti. Oyuncu sahneyi tekrarlamaya ikna edildi. Oyuncu, ikinci cümlede __1__.",9,"Ana yüklem edilgenleşince etken cümlenin nesnesi oyuncu özne olur. Sahneyi tekrarlaması beklenen kişi yine oyuncudur; edilgen cümle ikna eden kişiyi belirtmez.","Görevli ziyaretçiyi beklemeye ikna etti; ziyaretçi beklemeye ikna edildi.",[190],{"id":191,"blankNumber":21,"options":192},"01a0e1ad-5a20-7666-9d9b-4632f4dfcd2d",[193,196,199],{"id":194,"optionText":195,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a20-760a-9d9b-4632f2a47fd9","ana cümlenin öznesi olur; tekrarlama eyleminin denetleyicisi olarak kalır",{"id":197,"optionText":198,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-762a-9d9b-4632f351d25c","ana cümlenin nesnesi olarak kalır; tekrarlama eyleminin denetleyicisi değişir",{"id":200,"optionText":201,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-764a-9d9b-4632f3fb7c6e","ikna eden kişi olur; tekrarlama eyleminin denetleyicisi belirtilmez",{"id":203,"sentenceTemplate":204,"displayOrder":205,"explanation":206,"exampleSentence":207,"blanks":208},"01a0e1ad-5a20-777a-9d9b-4632f66fad2f","Nermin, uzman tarafından muayene edilmeyi beklemeye karar verdi. En içteki edilgen eylemde Nermin __1__.",10,"Karar verme, bekleme ve muayene edilme zinciri Nermin’e bağlanır. Ancak muayene edilmeyi edilgendir: Nermin yapan değil, muayene edilen kişidir; yapan uzman olarak ayrıca belirtilmiştir.","Sporcu, doktor tarafından kontrol edilmeyi beklemeye karar verdi.",[209],{"id":210,"blankNumber":21,"options":211},"01a0e1ad-5a20-7746-9d9b-4632f60758bc",[212,215,218],{"id":213,"optionText":214,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a20-76de-9d9b-4632f508eeab","muayene eden kişidir",{"id":216,"optionText":217,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-76fe-9d9b-4632f547073a","karar veren kişiden farklı biridir",{"id":219,"optionText":220,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-7726-9d9b-4632f5fe8ac5","muayene edilen kişidir",{"id":222,"sentenceTemplate":223,"displayOrder":224,"explanation":225,"exampleSentence":226,"blanks":227},"01a0e1ad-5a20-784a-9d9b-4632f8393b40","Cem, kilitli çekmeceyi açmayı denedi. Bu cümle tek başına __1__.",11,"Denemek özne denetimi kurar; açmayı deneyen Cem’dir. Bununla birlikte deneme, başarıyı da başarısızlığı da kesinleştirmez. Sonuç için ek bilgi gerekir.","Teknisyen cihazı yeniden başlatmayı denedi, ancak sonuç henüz bilinmiyor.",[228],{"id":229,"blankNumber":21,"options":230},"01a0e1ad-5a20-7816-9d9b-4632f7cd7689",[231,234,237],{"id":232,"optionText":233,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-5a20-77ba-9d9b-4632f6e5bb3a","çekmecenin kesinlikle açıldığını bildirir",{"id":235,"optionText":236,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-5a20-77da-9d9b-4632f75d0ee6","Cem’in açma girişiminde bulunduğunu, fakat çekmecenin açıldığının kesin olmadığını bildirir",{"id":238,"optionText":239,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-5a20-77fa-9d9b-4632f7c8b72a","çekmecenin kesinlikle kapalı kaldığını bildirir","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_3c6fb116-72f7-4e81-9f4c-bec43ed5efed_hero.webp?v=1790492629",{"title":242,"slug":243,"language":244,"level":245},"Çok katmanlı yan cümlelerde özne denetimi","cok-katmanli-yan-cumlelerde-ozne-denetimi","tr","C2"]