[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0e1ad-68da-749a-94fb-e5ef2a86b509":3,"grammar-exercise-lesson-01a0e1ad-4dd2-7460-b9c6-59c1bab8f68d":357},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":356},"01a0e1ad-68da-749a-94fb-e5ef2a86b509","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0e1ad-4dd2-7460-b9c6-59c1bab8f68d","-ır -maz ile hemen gerçekleşme – Doğru biçimi seçme","Verilen bağlamda ifadeyi doğru tamamlayan seçeneği seçin.","-ır -maz yapısı: biçim ve anlam alıştırmaları","-ır -maz yapısını boşluk doldurma sorularıyla çalışın; işler, yolculuklar ve haberler üzerinden doğru biçimi, olay sırasını ve zaman ilişkisini seçin.",0,"word_select",[13,47,65,83,102,121,152,183,200,219,250,269,288,307,337],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":10,"explanation":16,"exampleSentence":17,"blanks":18},"01a0e1ad-68da-7806-94fb-e5ef2e853eaf","Evde yalnız __1__ ailemi ararım; seslerini __2__ rahatlarım.","Kalmak fiilinin geniş zamanı kalır, duymak fiilinin geniş zamanı duyar olur. Her grupta aynı fiilin olumlu ve olumsuz biçimleri kullanılır; kişi eki yalnızca ararım ve rahatlarım yüklemlerindedir.","Yalnız kalır kalmaz kitabımı açarım.",[19,35],{"id":20,"blankNumber":21,"options":22},"01a0e1ad-68da-76f2-94fb-e5ef2c68ce2b",1,[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-764e-94fb-e5ef2b269b89","kalar kalmaz",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-769a-94fb-e5ef2b3c1019","kalır kalmaz",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-76c6-94fb-e5ef2be08d6a","kalırım kalmaz",2,{"id":36,"blankNumber":34,"options":37},"01a0e1ad-68da-77aa-94fb-e5ef2e6b5162",[38,41,44],{"id":39,"optionText":40,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7742-94fb-e5ef2d659a57","duyar duymaz",{"id":42,"optionText":43,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-7766-94fb-e5ef2dc49b89","duyur duymaz",{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-778a-94fb-e5ef2ddd0018","duyar duymam",{"id":48,"sentenceTemplate":49,"displayOrder":21,"explanation":50,"exampleSentence":51,"blanks":52},"01a0e1ad-68da-791a-94fb-e5ef30067d79","Dün kurye __1__ kapıyı açtım.","Gelmek fiilinin geniş zamanı gelir olur; geler kullanılmaz. İkinci bölüm gelmezdir ve kişi eki almaz. Açtım yüklemi, geniş zaman biçimli grubun geçmişteki bir olayla kullanılabildiğini gösterir.","Servis gelir gelmez dışarı çıkacağız.",[53],{"id":54,"blankNumber":21,"options":55},"01a0e1ad-68da-78e2-94fb-e5ef2fa66461",[56,59,62],{"id":57,"optionText":58,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7876-94fb-e5ef2e8a0c8c","geler gelmez",{"id":60,"optionText":61,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-789e-94fb-e5ef2e928bac","gelir gelmem",{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-78c2-94fb-e5ef2ee7885e","gelir gelmez",{"id":66,"sentenceTemplate":67,"displayOrder":34,"explanation":68,"exampleSentence":69,"blanks":70},"01a0e1ad-68da-7a02-94fb-e5ef32599a0d","Tren __1__ kapılar açıldı; yolcular hiç beklemeden indi.","Durmak fiilinin geniş zamanı durur olur; yalnızca ünlü uyumuna bakarak durar seçilmez. İlk bölüm olumlu, ikinci bölüm olumsuzdur. Trenin durması ile kapıların açılmasının özneleri farklıdır.","Yağmur diner dinmez bahçıvan dışarı çıktı.",[71],{"id":72,"blankNumber":21,"options":73},"01a0e1ad-68da-79ca-94fb-e5ef31e9bfeb",[74,77,80],{"id":75,"optionText":76,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7962-94fb-e5ef30603ce1","durur durmaz",{"id":78,"optionText":79,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-7986-94fb-e5ef30ac3b0d","durar durmaz",{"id":81,"optionText":82,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-79aa-94fb-e5ef30fd2791","durmaz durmaz",{"id":84,"sentenceTemplate":85,"displayOrder":86,"explanation":87,"exampleSentence":88,"blanks":89},"01a0e1ad-68da-7ae2-94fb-e5ef35389fdd","Kayıtlar __1__ formu doldur; son günü bekleme.",3,"Kayıtlar öznesiyle açılmak kullanılır. Açıl- gövdesindeki çatı eki iki bölümde de korunur. Doldur emri, yapılması istenen ikinci eylemi belirtir.","Sonuçlar açıklanır açıklanmaz bize haber ver.",[90],{"id":91,"blankNumber":21,"options":92},"01a0e1ad-68da-7aaa-94fb-e5ef343c21a4",[93,96,99],{"id":94,"optionText":95,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7a46-94fb-e5ef3277ae53","açar açılmaz",{"id":97,"optionText":98,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-7a6a-94fb-e5ef335fcbec","açılır açılmaz",{"id":100,"optionText":101,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-7a86-94fb-e5ef339c583a","açılır açmaz",{"id":103,"sentenceTemplate":104,"displayOrder":105,"explanation":106,"exampleSentence":107,"blanks":108},"01a0e1ad-68da-7bc2-94fb-e5ef373326e4","Görevli bana bileti __1__ perona geçtim.",4,"Vermek fiilinin geniş zamanı verir biçimindedir; ilk ek yalnızca ünlü uyumuyla belirlenmez. Bileti veren görevli, perona geçen ise konuşandır.","Öğretmen izin verir vermez öğrenciler bahçeye koştu.",[109],{"id":110,"blankNumber":21,"options":111},"01a0e1ad-68da-7b8a-94fb-e5ef372b28c1",[112,115,118],{"id":113,"optionText":114,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7b26-94fb-e5ef35ecaf01","verer vermez",{"id":116,"optionText":117,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-7b4a-94fb-e5ef3685186d","verir vermaz",{"id":119,"optionText":120,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-7b6a-94fb-e5ef36b08cf0","verir vermez",{"id":122,"sentenceTemplate":123,"displayOrder":124,"explanation":125,"exampleSentence":126,"blanks":127},"01a0e1ad-68da-7d46-94fb-e5ef3cfb57ac","Son kontrol __1__ raporu gönder; rapor __2__ arşive kaldır.",5,"Kontrol yapılır, rapor onaylanır; her iki grupta da edilgen gövde iki bölümde korunur. Yap- ile yapıl- veya onayla- ile onaylan- aynı grupta birleştirilemez. Emir yüklemleri, her aşamanın hemen ardından yapılacak işi belirtir.","Paket hazırlanır hazırlanmaz kargoya verin.",[128,140],{"id":129,"blankNumber":21,"options":130},"01a0e1ad-68da-7c7a-94fb-e5ef3a153cad",[131,134,137],{"id":132,"optionText":133,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7c16-94fb-e5ef37c029d9","yapılır yapılmaz",{"id":135,"optionText":136,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-7c3a-94fb-e5ef38b58dda","yapar yapılmaz",{"id":138,"optionText":139,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-7c5a-94fb-e5ef39296e15","yapılır yapmaz",{"id":141,"blankNumber":34,"options":142},"01a0e1ad-68da-7d12-94fb-e5ef3cdbf8fe",[143,146,149],{"id":144,"optionText":145,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7cb6-94fb-e5ef3aaf5a65","onaylar onaylanmaz",{"id":147,"optionText":148,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-7cd6-94fb-e5ef3b541df2","onaylanır onaylamaz",{"id":150,"optionText":151,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-7cf6-94fb-e5ef3c0b8484","onaylanır onaylanmaz",{"id":153,"sentenceTemplate":154,"displayOrder":155,"explanation":156,"exampleSentence":157,"blanks":158},"01a0e1ad-68da-7eca-94fb-e5ef409c6590","Ayşe komşusunu __1__ el sallar; karşılık __2__ gülümser.",6,"Görmek ve almak fiillerinin geniş zamanları görür ve alırdır. İkinci bölümler görmez ve almaz olur. Her iki grup da kişi eki almadan, ardından gelen eylemin gecikmediğini bildirir.","Seni görür görmez yüzü güldü.",[159,171],{"id":160,"blankNumber":21,"options":161},"01a0e1ad-68da-7e06-94fb-e5ef3e7feb1f",[162,165,168],{"id":163,"optionText":164,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7d9e-94fb-e5ef3d2c7d51","görür görmaz",{"id":166,"optionText":167,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-7dc2-94fb-e5ef3d5ed7bc","görer görmez",{"id":169,"optionText":170,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-7de2-94fb-e5ef3dc041c2","görür görmez",{"id":172,"blankNumber":34,"options":173},"01a0e1ad-68da-7e96-94fb-e5ef400cabb4",[174,177,180],{"id":175,"optionText":176,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7e3a-94fb-e5ef3eedeea0","alır almaz",{"id":178,"optionText":179,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-7e5a-94fb-e5ef3f91d4d6","alar almaz",{"id":181,"optionText":182,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-7e7a-94fb-e5ef3fd7f2a1","alır almam",{"id":184,"sentenceTemplate":185,"displayOrder":186,"explanation":187,"exampleSentence":188,"blanks":189},"01a0e1ad-68db-7027-b3cc-96da126c56b3","Yarın ben paketi __1__ seni bilgilendireceğim.",7,"Almak fiiliyle alır almaz denir; alar kullanılmaz. Zarf-fiil grubuna kişi eki eklenmez. Ben öznesinin kişisi ve gelecek zaman, bilgilendireceğim yükleminde gösterilir.","Anahtarı alır almaz dükkânı açacağız.",[190],{"id":191,"blankNumber":21,"options":192},"01a0e1ad-68da-7f8e-94fb-e5ef433e3c9f",[193,196,198],{"id":194,"optionText":195,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68da-7f22-94fb-e5ef41377228","alırım almam",{"id":197,"optionText":176,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68da-7f46-94fb-e5ef41cc1189",{"id":199,"optionText":179,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68da-7f62-94fb-e5ef42b1189d",{"id":201,"sentenceTemplate":202,"displayOrder":203,"explanation":204,"exampleSentence":205,"blanks":206},"01a0e1ad-68db-710f-b3cc-96da14baea47","“Çorbasını içer içmez masadan kalktı.” cümlesinde kişi çorbasını __1__.",8,"İçer içmez grubundaki -mez, bütün yapıyı olumsuz yapmaz. Çorbayı içme gerçekleşmiştir; masadan kalkma da gecikmeden onu izlemiştir.","İlacını içer içmez bir bardak su istedi.",[207],{"id":208,"blankNumber":21,"options":209},"01a0e1ad-68db-70d7-b3cc-96da14837827",[210,213,216],{"id":211,"optionText":212,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68db-7077-b3cc-96da12dd02b1","içmiş ve hemen ardından kalkmıştır",{"id":214,"optionText":215,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68db-709b-b3cc-96da139a9bd1","içmeden masadan kalkmıştır",{"id":217,"optionText":218,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68db-70bb-b3cc-96da144898be","içmiş ama kalkmadan önce uzun süre beklemiştir",{"id":220,"sentenceTemplate":221,"displayOrder":222,"explanation":223,"exampleSentence":224,"blanks":225},"01a0e1ad-68db-7287-b3cc-96da178893e8","“Tarih kesin olur olmaz bilet alacağız.” cümlesinde olur olmaz __1__; “Olur olmaz sözlere üzülme.” cümlesinde ise __2__.",9,"İlk cümlede kesin olma ile bilet alma arasında zaman ilişkisi vardır. İkinci cümlede olur olmaz, sözler adını niteleyen kalıplaşmış ifadedir; zaman ilişkisi kurmaz.","İşin hazır olur olmaz başlayabiliriz; olur olmaz ayrıntılarla vakit kaybetmeyelim.",[226,238],{"id":227,"blankNumber":21,"options":228},"01a0e1ad-68db-71b7-b3cc-96da1664d199",[229,232,235],{"id":230,"optionText":231,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68db-715b-b3cc-96da15159e9f","gereksiz şeyleri niteler",{"id":233,"optionText":234,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68db-717b-b3cc-96da1537d2db","gecikmeden gerçekleşmeyi bildirir",{"id":236,"optionText":237,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68db-719b-b3cc-96da15693a94","kesinleşmenin gerçekleşmediğini bildirir",{"id":239,"blankNumber":34,"options":240},"01a0e1ad-68db-7253-b3cc-96da177ca15a",[241,244,247],{"id":242,"optionText":243,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68db-71f3-b3cc-96da16d77727","sözlerin hemen ardından olan bir olayı bildirir",{"id":245,"optionText":246,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68db-7217-b3cc-96da17017d90","sözlerin hiç söylenmediğini bildirir",{"id":248,"optionText":249,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68db-7233-b3cc-96da17588440","gereksiz veya önemsiz sözleri niteler",{"id":251,"sentenceTemplate":252,"displayOrder":253,"explanation":254,"exampleSentence":255,"blanks":256},"01a0e1ad-68db-73a7-b3cc-96da1abed1ea","“Mesai bitince çıktım.” ve “Mesai bittikten sonra çıktım.” cümlelerinde bekleme süresi açık değildir. “Mesai biter bitmez çıktım.” cümlesi ise __1__.",10,"-ınca ve -dıktan sonra, tek başlarına bekleme olmadığını zorunlu olarak vurgulamaz; hemen gerçekleşmeyle de uyumludur. -ır -maz ise gecikmeme vurgusu taşır. Bu, günlük dilde mutlaka saniyelerle ölçülmez; ancak açıkça iki saat bekleme anlatımıyla çelişir.","Otobüsten iner inmez otelin yolunu tuttuk.",[257],{"id":258,"blankNumber":21,"options":259},"01a0e1ad-68db-733f-b3cc-96da1a63e00f",[260,263,266],{"id":261,"optionText":262,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68db-72df-b3cc-96da17e48cc2","çıkıştan önce mutlaka iki saat beklendiğini bildirir",{"id":264,"optionText":265,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68db-72ff-b3cc-96da18c5b386","yalnızca olay sırasını verir, gecikme hakkında hiçbir şey söylemez",{"id":267,"optionText":268,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68db-731f-b3cc-96da19bd5dca","çıkışın gecikmeden gerçekleştiğini vurgular",{"id":270,"sentenceTemplate":271,"displayOrder":272,"explanation":273,"exampleSentence":274,"blanks":275},"01a0e1ad-68db-7497-b3cc-96da1d0ec5f7","Işıklar söner __1__ yedek sistem devreye girdi.",11,"Söner ile aynı fiilin olumsuz geniş zaman biçimi sönmez eşleşir. Söndüğü anda tam zaman noktasını, söner sönmez ise ikinci olayın gecikmediğini vurgular. Sönmeden ve söndükten, söner ile bu grubu kuramaz.","Elektrik kesilir kesilmez jeneratör çalıştı.",[276],{"id":277,"blankNumber":21,"options":278},"01a0e1ad-68db-745f-b3cc-96da1c3849e6",[279,282,285],{"id":280,"optionText":281,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68db-73ef-b3cc-96da1afb07bb","sönmeden",{"id":283,"optionText":284,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68db-741f-b3cc-96da1b2b047f","sönmez",{"id":286,"optionText":287,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68db-743f-b3cc-96da1baa5a10","söndükten",{"id":289,"sentenceTemplate":290,"displayOrder":291,"explanation":292,"exampleSentence":293,"blanks":294},"01a0e1ad-68db-7573-b3cc-96da1f486d33","Yeni yönetici göreve başlar __1__ çalışma düzenini değiştirdi.",12,"Başlar başlamaz, değişikliğin göreve başlamanın hemen ardından yapıldığını belirtir. Başladığı gibi ve başlamasıyla birlikte ayrı yapılardır; başlar sözcüğünün ardından bu yapıların parçaları getirilemez.","Yeni ekip işe başlar başlamaz sorunları listeledi.",[295],{"id":296,"blankNumber":21,"options":297},"01a0e1ad-68db-753b-b3cc-96da1f413456",[298,301,304],{"id":299,"optionText":300,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68db-74db-b3cc-96da1d59fde9","başlamaz",{"id":302,"optionText":303,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68db-74ff-b3cc-96da1db9e219","başladığı",{"id":305,"optionText":306,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68db-751b-b3cc-96da1e480807","başlamasıyla",{"id":308,"sentenceTemplate":309,"displayOrder":310,"explanation":311,"exampleSentence":312,"blanks":313},"01a0e1ad-68db-76df-b3cc-96da2399afc7","Daha görüşme başlar __1__ bağlantı koptu; teknisyen gelir __2__ hemen sorunu çözdü.",13,"Başlar başlamaz ve gelir gelmez gruplarında ikinci bölüm kişi eki almayan olumsuz geniş zamandır. Daha, kopmanın çok erken olduğunu; hemen, çözümün gecikmediğini vurgular. Bu sözcükler çıkarıldığında da iki grup doğru kalır.","Daha oyun başlar başlamaz bir gol oldu; hakem düdüğü çalar çalmaz hemen oyunu durdurdu.",[314,325],{"id":315,"blankNumber":21,"options":316},"01a0e1ad-68db-7617-b3cc-96da20ed363b",[317,320,323],{"id":318,"optionText":319,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68db-75bb-b3cc-96da200e1652","başlamam",{"id":321,"optionText":322,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68db-75db-b3cc-96da202c7c90","başlamadan",{"id":324,"optionText":300,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68db-75fb-b3cc-96da20bc8242",{"id":326,"blankNumber":34,"options":327},"01a0e1ad-68db-76ab-b3cc-96da23526268",[328,331,334],{"id":329,"optionText":330,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68db-764f-b3cc-96da213a8cc1","gelmeden",{"id":332,"optionText":333,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68db-766f-b3cc-96da220d200a","gelmez",{"id":335,"optionText":336,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68db-768f-b3cc-96da22ed87c8","gelmem",{"id":338,"sentenceTemplate":339,"displayOrder":340,"explanation":341,"exampleSentence":342,"blanks":343},"01a0e1ad-68db-77d7-b3cc-96da2669729a","Ücreti __1__ makbuz istedim.",14,"Ödemek fiiliyle öder ödemez kullanılır. İki bölüm ayrı yazılır ve zarf-fiil grubuna kişi eki getirilmez. Birinci kişi ve geçmiş zaman, istedim yükleminde belirtilir.","Kasiyer parayı sayar saymaz kasaya koydu.",[344],{"id":345,"blankNumber":21,"options":346},"01a0e1ad-68db-77a3-b3cc-96da25a50acf",[347,350,353],{"id":348,"optionText":349,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-68db-7737-b3cc-96da241231e1","öder ödemez",{"id":351,"optionText":352,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-68db-7757-b3cc-96da24af87bb","öderödemez",{"id":354,"optionText":355,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-68db-7777-b3cc-96da258d65fe","öderim ödemez","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_837fd91a-163d-4061-a026-f871cba280b0_hero.webp?v=1790492633",{"title":358,"slug":359,"language":360,"level":361},"-ır -maz ile hemen gerçekleşme","ir-maz-ile-hemen-gerceklesme","tr","B2"]