[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0e1ad-6dde-7dfb-b932-c471646f929d":3,"grammar-exercise-lesson-01a0e1ad-4e46-79ec-b5b2-7364b008f25b":341},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":340},"01a0e1ad-6dde-7dfb-b932-c471646f929d","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0e1ad-4e46-79ec-b5b2-7364b008f25b","Kalıplaşmış sözlerde eski dil bilgisi biçimleri – Doğru biçimi seçme","Verilen bağlamda ifadeyi doğru tamamlayan seçeneği seçin.","Kalıplaşmış eski biçimler: yapı ve ek seçimi","Kalıplaşmış sözlerde dil bilgisi biçimlerini boşluk doldurarak çalışın; dilek sözleri, zaman zarfları ve alıntı ifadelerde ekleri ve yapıları ayırt edin.",0,"word_select",[13,35,64,94,113,142,159,178,197,228,247,266,283,302,321],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":10,"explanation":16,"exampleSentence":17,"blanks":18},"01a0e1ad-6ddf-70f3-a3bc-aa5ce8c15c10","Yolcuya seslenen yaşlı adamın dileğini tamamlayın: «Uğurlar __1__!»","Uğurlar ola kalıbında ol- fiiline -a istek eki gelir; üçüncü tekil kişi için ayrıca kişi eki yoktur. Dileğin yolcuya yöneltilmesi ikinci kişi eki gerektirmez. Olayım birinci, olasın ikinci tekil kişidir ve bu kalıba uymaz.","Yeni dükkânını açan komşusuna «Hayırlı ola!» dedi.",[19],{"id":20,"blankNumber":21,"options":22},"01a0e1ad-6ddf-709b-a3bc-aa5ce87905f2",1,[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6dde-7f97-b932-c47165101ce8","olayım",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-703f-a3bc-aa5ce692b2ab","ola",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7073-a3bc-aa5ce784ed35","olasın",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":21,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a0e1ad-6ddf-728b-a3bc-aa5cec308845","«Yola bakıp güle güle yürüdü» cümlesinde yola sözündeki -a __1__; güle güle kuruluşundaki -e ise __2__.","Bakmak fiilinin yöneldiği şeyi yola belirtir; güle güle ise yürümenin nasıl gerçekleştiğini anlatır. Eklerin görünüşü benzer olsa da burada dilek bildirmezler.","Çocuk bahçeye koşa koşa çıktı.",[41,53],{"id":42,"blankNumber":21,"options":43},"01a0e1ad-6ddf-71b7-a3bc-aa5ceac7d96a",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-714b-a3bc-aa5ce95fcf95","istek ekidir",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-7173-a3bc-aa5ce97ab99a","ilgi ekidir",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7197-a3bc-aa5ce9f93267","yönelme ekidir",{"id":54,"blankNumber":34,"options":55},"01a0e1ad-6ddf-7253-a3bc-aa5ceb92f340",[56,59,62],{"id":57,"optionText":58,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-71ef-a3bc-aa5ceadffb6e","zarf-fiil kuruluşunun parçasıdır",{"id":60,"optionText":61,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-7213-a3bc-aa5ceafa703c","üçüncü kişi ekidir",{"id":63,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7233-a3bc-aa5ceb08a266",{"id":65,"sentenceTemplate":66,"displayOrder":34,"explanation":67,"exampleSentence":68,"blanks":69},"01a0e1ad-6ddf-7473-a3bc-aa5cf0808763","Yaşayasın biçiminin çözümlemesi yaşa-y-a-sın olduğuna göre y __1__, -sın ise __2__.","Yaşa- ünlüyle bittiği için -a istek ekinden önce y girer. Sondaki -sın, dileğin ikinci tekil kişiye yöneldiğini gösterir.","«Mutlu yaşayasın!» sözünde uzun ve mutlu bir yaşam dilenir.",[70,82],{"id":71,"blankNumber":21,"options":72},"01a0e1ad-6ddf-734b-a3bc-aa5cee74e53b",[73,76,79],{"id":74,"optionText":75,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-72e3-a3bc-aa5ced102c50","olumsuzluk ekidir",{"id":77,"optionText":78,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-730b-a3bc-aa5ced92600c","kaynaştırma ünsüzüdür",{"id":80,"optionText":81,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-732b-a3bc-aa5cee5c729b","kişi ekidir",{"id":83,"blankNumber":34,"options":84},"01a0e1ad-6ddf-743b-a3bc-aa5cef9d401b",[85,88,91],{"id":86,"optionText":87,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-73bb-a3bc-aa5cef069f56","ikinci tekil kişi ekidir",{"id":89,"optionText":90,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-73f7-a3bc-aa5cef473e94","üçüncü tekil kişi ekidir",{"id":92,"optionText":93,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-741b-a3bc-aa5cef491cd0","ikinci çoğul kişi ekidir",{"id":95,"sentenceTemplate":96,"displayOrder":97,"explanation":98,"exampleSentence":99,"blanks":100},"01a0e1ad-6ddf-756b-a3bc-aa5cf2877df7","«Var olasın, beni yalnız bırakmadın» sözündeki olasın için doğru bölümleme __1__ biçimindedir.",3,"Fiil tabanı ol-, istek eki -a, ikinci tekil kişi eki -sın biçimindedir. Ünsüzle biten ol- tabanından sonra kaynaştırma y’si gerekmez.","Anlatıcı, kendisine yol gösteren kişiye «Sağ olasın!» diye teşekkür etti.",[101],{"id":102,"blankNumber":21,"options":103},"01a0e1ad-6ddf-7533-a3bc-aa5cf1e52997",[104,107,110],{"id":105,"optionText":106,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-74cf-a3bc-aa5cf0dde7a3","ola-s-ın",{"id":108,"optionText":109,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-74ef-a3bc-aa5cf104fc3d","ol-as-ın",{"id":111,"optionText":112,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7513-a3bc-aa5cf172923a","ol-a-sın",{"id":114,"sentenceTemplate":115,"displayOrder":116,"explanation":117,"exampleSentence":118,"blanks":119},"01a0e1ad-6ddf-76e3-a3bc-aa5cf69d9dce","Ol-ma-y-a-sınız çözümlemesinde olumsuzluğu __1__, ikinci çoğul kişiyi __2__ bildirir.",4,"Olumsuzluk eki -ma, istek ekinden önce gelir; -sınız kişi ekidir. Y ise ünlüyle biten olma- tabanı ile -a arasındaki kaynaştırma ünsüzüdür.","«Eksik olmayasınız, hepiniz yardıma geldiniz» sözünde teşekkür bir gruba yöneltilir.",[120,132],{"id":121,"blankNumber":21,"options":122},"01a0e1ad-6ddf-7617-a3bc-aa5cf4486666",[123,126,129],{"id":124,"optionText":125,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-75af-a3bc-aa5cf3386faf","-ma",{"id":127,"optionText":128,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-75d7-a3bc-aa5cf36f18a4","-a",{"id":130,"optionText":131,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-75f7-a3bc-aa5cf3de91d8","-sınız",{"id":133,"blankNumber":34,"options":134},"01a0e1ad-6ddf-76af-a3bc-aa5cf64f2774",[135,138,140],{"id":136,"optionText":137,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-764f-a3bc-aa5cf4c8ea77","-y",{"id":139,"optionText":131,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-766f-a3bc-aa5cf5736e51",{"id":141,"optionText":125,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-768f-a3bc-aa5cf5b5a553",{"id":143,"sentenceTemplate":144,"displayOrder":145,"explanation":146,"exampleSentence":147,"blanks":148},"01a0e1ad-6ddf-77e3-a3bc-aa5cf8690bc2","Öyküdeki öfkeli karakter şöyle anlatıyor: «Köylüler kör __1__ hırsızı sonunda yakalamış.»",5,"Kör olası, hırsızı sözünü niteleyen ve beddua taşıyan bir sıfat-fiil kuruluşudur. -ası sıfat-fiil ekidir. Ola ve olasın ise çekimli istek biçimleridir; bu cümlede adın önündeki niteleyicinin yerini tutamazlar.","Editör, «Geberesice!» seslenişinin de beddua olduğunu, ancak farklı bir biçim taşıdığını belirtti.",[149],{"id":150,"blankNumber":21,"options":151},"01a0e1ad-6ddf-77ab-a3bc-aa5cf8170b88",[152,154,156],{"id":153,"optionText":29,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-773f-a3bc-aa5cf6b7142c",{"id":155,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-775f-a3bc-aa5cf6cefd05",{"id":157,"optionText":158,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7783-a3bc-aa5cf7c07099","olası",{"id":160,"sentenceTemplate":161,"displayOrder":162,"explanation":163,"exampleSentence":164,"blanks":165},"01a0e1ad-6ddf-78c7-a3bc-aa5cfb5efc4b","«Güzün pazar daha erken kapanır» cümlesindeki güzün sözünde tarihî vasıta ekinin korunan biçimi __1__.",6,"Güzün, -ün biçimini koruyan yerleşik bir zaman zarfıdır. -(I)n gösterimindeki I değişken bir ünlüyü temsil eder; yalnızca i olarak okunmaz.","Kışın hava erken karardığından gezileri kısa tutuyoruz.",[166],{"id":167,"blankNumber":21,"options":168},"01a0e1ad-6ddf-788b-a3bc-aa5cfaee773d",[169,172,175],{"id":170,"optionText":171,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-782b-a3bc-aa5cf8cefe41","-ün’dür",{"id":173,"optionText":174,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-784b-a3bc-aa5cf9bf45ab","-in’dir",{"id":176,"optionText":177,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-786f-a3bc-aa5cfa230d37","-ın’dır",{"id":179,"sentenceTemplate":180,"displayOrder":181,"explanation":182,"exampleSentence":183,"blanks":184},"01a0e1ad-6ddf-79a3-a3bc-aa5cfde9d462","Bu ağaç __1__ çiçek açar.",7,"Çiçek açmanın zamanını ilkbaharda belirtir. İlkbaharı belirtme veya iyelik eki taşır; burada zaman bildiremez. İlkbahardaki ise bir adı niteler ya da onun yerini tutar; bu cümlede zaman zarfı olamaz. Yazın ve kışın gibi yerleşik zarflar, tarihî eklerini her zaman adına serbestçe getirmeye izin vermez.","Sonbaharda pencerenin önündeki yaprakları topluyoruz.",[185],{"id":186,"blankNumber":21,"options":187},"01a0e1ad-6ddf-796f-a3bc-aa5cfd4d927d",[188,191,194],{"id":189,"optionText":190,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-790b-a3bc-aa5cfbed7269","ilkbaharı",{"id":192,"optionText":193,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-792f-a3bc-aa5cfcbb94a9","ilkbaharda",{"id":195,"optionText":196,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-794b-a3bc-aa5cfd097338","ilkbahardaki",{"id":198,"sentenceTemplate":199,"displayOrder":200,"explanation":201,"exampleSentence":202,"blanks":203},"01a0e1ad-6ddf-7b17-a3bc-aa5d0356c3eb","«Yazın müzede çalıştı» cümlesindeki yazın __1__; «Yazın sıcaklığı onu yordu» cümlesindeki yazın ise __2__.",8,"İlk cümlede yazın, çalışmanın zamanını belirtir. İkincide yazın sıcaklığı ad tamlamasını kurar; aynı yazılıştaki -ın burada ilgi ekidir.","Kışın yollar kapanabilir; kışın sonu ise genellikle yağışlı geçer.",[204,216],{"id":205,"blankNumber":21,"options":206},"01a0e1ad-6ddf-7a47-a3bc-aa5cffd62a32",[207,210,213],{"id":208,"optionText":209,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-79e7-a3bc-aa5cfe66f15d","tamlayandır",{"id":211,"optionText":212,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-7a0b-a3bc-aa5cff1e09e8","zaman zarfıdır",{"id":214,"optionText":215,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7a2b-a3bc-aa5cff7283ee","dilek biçimidir",{"id":217,"blankNumber":34,"options":218},"01a0e1ad-6ddf-7adf-a3bc-aa5d03119834",[219,222,225],{"id":220,"optionText":221,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-7a7f-a3bc-aa5d00a8f2f5","yerleşik zaman zarfıdır",{"id":223,"optionText":224,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-7a9f-a3bc-aa5d01a20092","yönelme eki almış addır",{"id":226,"optionText":227,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7abf-a3bc-aa5d026d39c5","ilgi eki almış tamlayandır",{"id":229,"sentenceTemplate":230,"displayOrder":231,"explanation":232,"exampleSentence":233,"blanks":234},"01a0e1ad-6ddf-7c1b-a3bc-aa5d0534026a","Sabahleyin ve akşamleyin sözlerindeki -leyin kuruluşunun tarihinde, eşitlik ekiyle birleşen __1__ bulunur.",9,"Bu yerleşik zaman zarflarındaki -leyin, tarihî olarak eşitlik ekiyle vasıta -n’sini birleştirir. Bugün her zaman adına uygulanacak üretken bir ek değildir.","Akşamleyin kısa bir yürüyüş yapmak ona iyi geliyor.",[235],{"id":236,"blankNumber":21,"options":237},"01a0e1ad-6ddf-7be3-a3bc-aa5d04f89549",[238,241,244],{"id":239,"optionText":240,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-7b7f-a3bc-aa5d03fd5504","vasıta -n’si",{"id":242,"optionText":243,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-7ba3-a3bc-aa5d040a4b0f","ikinci kişi -n’si",{"id":245,"optionText":246,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7bc3-a3bc-aa5d04861cb7","ilgi eki -in",{"id":248,"sentenceTemplate":249,"displayOrder":250,"explanation":251,"exampleSentence":252,"blanks":253},"01a0e1ad-6ddf-7cf3-a3bc-aa5d08637aa7","İki önerinin de sakıncaları vardı; başkan bu iki öneriden __1__ savundu.",10,"Savunmak fiilinin belirli nesnesi belirtme eki alır: ehvenişeri. Ehvenişere yönelme, ehvenişerin ilgi biçimidir. Sözün tarihî ehven-i şer kuruluşundaki iç -i- Farsça tamlama bağlantısıdır; buradaki son -i ise sözün bütününe gelen Türkçe belirtme ekidir.","Konuşmacı, iki sakıncalı yol arasından seçtiğini ehvenişer diye niteledi.",[254],{"id":255,"blankNumber":21,"options":256},"01a0e1ad-6ddf-7cbf-a3bc-aa5d078d6a51",[257,260,263],{"id":258,"optionText":259,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-7c5f-a3bc-aa5d056e2c82","ehvenişere",{"id":261,"optionText":262,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-7c83-a3bc-aa5d06352106","ehvenişerin",{"id":264,"optionText":265,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7ca3-a3bc-aa5d06f4ada6","ehvenişeri",{"id":267,"sentenceTemplate":268,"displayOrder":269,"explanation":270,"exampleSentence":271,"blanks":272},"01a0e1ad-6ddf-7dcb-a3bc-aa5d09ea29e8","Tarihî bir metinden alıntı yapmayan yazar, güncel yazımla «İki kötü çözümden __1__ yöneldik» diye yazdı.",11,"Güncel yazımda ehvenişer bitişiktir ve ek sözün bütününe gelir. Yönelmek fiili burada yönelme eki ister; ehvenişeri belirtme biçimidir. Tarihî yazım, bu güncel anlatımda kullanılmaz.","Kurul, kusursuz bir seçenek bulamayınca ehvenişeri kabul etti.",[273],{"id":274,"blankNumber":21,"options":275},"01a0e1ad-6ddf-7d97-a3bc-aa5d08f95b50",[276,279,281],{"id":277,"optionText":278,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-7d37-a3bc-aa5d086d736d","ehven-i şere",{"id":280,"optionText":259,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-7d57-a3bc-aa5d08a65019",{"id":282,"optionText":265,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7d77-a3bc-aa5d08dd49e9",{"id":284,"sentenceTemplate":285,"displayOrder":286,"explanation":287,"exampleSentence":288,"blanks":289},"01a0e1ad-6ddf-7ea3-a3bc-aa5d0c0d5c48","Tamamen ve kısmen sözlerinin sonundaki -en, tarihî olarak __1__; günümüzde her Türkçe ada eklenebilen bir zarf eki değildir.",12,"Tamamen ve kısmen, Arapça tenvinli biçimlerden gelen yerleşik zarflardır. Sonlarındaki benzerlik, Türkçede serbestçe yeni zarflar kurmaya izin vermez.","Salon kısmen doluydu; balkon ise tamamen boştu.",[290],{"id":291,"blankNumber":21,"options":292},"01a0e1ad-6ddf-7e6f-a3bc-aa5d0ba34d89",[293,296,299],{"id":294,"optionText":295,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-7e0f-a3bc-aa5d0a61f6d4","Arapça tenvinli biçimlerden gelir",{"id":297,"optionText":298,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-7e33-a3bc-aa5d0b4816b6","Türkçe vasıta ekinden gelir",{"id":300,"optionText":301,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7e4f-a3bc-aa5d0b679368","Farsça tamlama bağlantısından gelir",{"id":303,"sentenceTemplate":304,"displayOrder":305,"explanation":306,"exampleSentence":307,"blanks":308},"01a0e1ad-6ddf-7f87-a3bc-aa5d0de1b147","Bilhassa ve bilakis sözlerinin tarihî kuruluşunda tenvin değil, __1__ bulunur.",13,"Bilhassa ve bilakis Arapça kökenli yerleşik zarflardır; tamamen ve kısmen ile aynı tenvinli yapıya sahip değildir. Günümüzde her biri bir bütün olarak kullanılır.","Giriş bölümü sıkıcı değildi; bilakis, çok akıcıydı.",[309],{"id":310,"blankNumber":21,"options":311},"01a0e1ad-6ddf-7f4f-a3bc-aa5d0d62226d",[312,315,318],{"id":313,"optionText":314,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6ddf-7ee7-a3bc-aa5d0c338205","Farsça -i- tamlama bağlantısı",{"id":316,"optionText":317,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6ddf-7f13-a3bc-aa5d0c3c26b5","Türkçe eşitlik eki ile vasıta eki",{"id":319,"optionText":320,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6ddf-7f33-a3bc-aa5d0cd8aef5","Arapça bi- edatı ile belirli tanımlık",{"id":322,"sentenceTemplate":323,"displayOrder":324,"explanation":325,"exampleSentence":326,"blanks":327},"01a0e1ad-6de0-70c7-aa8b-20dffac02976","Şair, kahramanını şöyle anlatıyor: «Bir düş __1__ yaşar gibiydi.»",14,"İçre, önceki adla ilişki kuran ve içinde anlamı veren eski bir son çekim edatıdır. İçeri bu şekilde bir adla birleşmez. İçine ise yönelme bildirir; yaşamak fiili burada bulunulan ortamı anlatır. Güncel karşılık bir düş içinde yaşar gibiydi olur.","Şairin «sessizlik içre» sözü, güncel anlatımda «sessizlik içinde» diye karşılanabilir.",[328],{"id":329,"blankNumber":21,"options":330},"01a0e1ad-6de0-708f-aa8b-20dff9c67be3",[331,334,337],{"id":332,"optionText":333,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-6de0-7027-aa8b-20dff814b182","içeri",{"id":335,"optionText":336,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-6de0-7053-aa8b-20dff8a8b7bc","içre",{"id":338,"optionText":339,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-6de0-7073-aa8b-20dff8ce78a9","içine","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_71c7b833-dbd7-436b-bbc4-1c70f353ea34_hero.webp?v=1790492634",{"title":342,"slug":343,"language":344,"level":345},"Kalıplaşmış sözlerde eski dil bilgisi biçimleri","kaliplasmis-sozlerde-eski-dil-bilgisi-bicimleri","tr","C2"]