[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0e1ad-7b9a-73d5-a68c-6a80d4c835a3":3,"grammar-exercise-lesson-01a0e1ad-5027-7111-a324-074c98d01740":243},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":242},"01a0e1ad-7b9a-73d5-a68c-6a80d4c835a3","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0e1ad-5027-7111-a324-074c98d01740","Serbest dolaylı anlatımda kişi ve zaman – Doğru biçimi seçme","Verilen bağlamda ifadeyi doğru tamamlayan seçeneği seçin.","Serbest dolaylı anlatımda kişi biçimlerini seçme","Serbest dolaylı anlatımda kişi ve zaman için boşluk doldurma soruları; karakterlerin düşüncelerinde yüklem, iyelik, zamir ve zaman ilişkisi seçimleri.",0,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,147,166,185,204,223],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":10,"explanation":16,"exampleSentence":17,"blanks":18},"01a0e1ad-7b9a-7779-a68c-6a80d753db3e","Murat aynaya baktı. Daha sabah olmuştu; neden bu kadar yorgundu? Bu soru Murat’ın içinden geçenleri aktarıyorsa yüklemin kişi eki __1__.","Sorunun şaşkınlığı Murat’a aittir; ancak yorgundu üçüncü kişi biçimindedir. Murat’ın doğrudan iç konuşmasında yorgundum kullanılabilirdi. Düşüncenin sahibiyle yüklemin dil bilgisel kişisi aynı düzlem değildir.","Aslı merdivenlere oturdu. Nasıl da bitkindi bugün!",[19],{"id":20,"blankNumber":21,"options":22},"01a0e1ad-7b9a-76f5-a68c-6a80d6de79f2",1,[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9a-7605-a68c-6a80d4ef99ef","karakterin doğrudan konuşmasındaki birinci kişiyi korur",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9a-7671-a68c-6a80d54015c5","anlatıcının üçüncü kişi çerçevesini korur",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9a-76b5-a68c-6a80d62cd150","karaktere seslenen ikinci kişiyi gösterir",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":21,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a0e1ad-7b9a-7939-a68c-6a80d93ecc99","Oya kapının önünde durdu. Bir saat önce teslim ettiği izin dilekçesinin kopyasına baktı. Neden izin istemişti? Daha işin yarısı bile bitmemişti! Bu bağlamda istemişti, izin istemeyi __1__.","Dilekçe, Oya kapıda kararını sorgulamadan önce teslim edilmiştir. İstemişti bu tamamlanmış eyleme dönük pişmanlık sorusunda kullanılır; -mış burada tek başına başkasından duyma anlamı taşımaz.","Tolga eski mesajı sildi. Niye böyle bir söz vermişti?",[41],{"id":42,"blankNumber":21,"options":43},"01a0e1ad-7b9a-78c9-a68c-6a80d9348178",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9a-780d-a68c-6a80d79713df","kararını sorguladığı andan sonraya yerleştirir",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9a-7851-a68c-6a80d87bfa02","kararını sorguladığı anda başlayan bir eylem olarak sunar",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9a-7891-a68c-6a80d88ddcf1","kararını sorguladığı andan önceye yerleştirir",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a0e1ad-7b9a-7ae9-a68c-6a80dc26f5cc","İpek boş koltuğa baktı. Çantası neredeydi? İçindeki kimlik olmadan trene nasıl binecekti? Sorular İpek’in kendi eşyasına ilişkin kaygısını aktarıyor. İlk sorudaki iyelik eki, İpek’in doğrudan iç konuşmasına geçildiğinde __1__ dönüşür.","Çantası, anlatıcının üçüncü kişi çerçevesinde İpek’in eşyasını gösterir. İpek kendi düşüncesini doğrudan dile getirdiğinde Çantam nerede? der; iyelik birinci tekil kişiye geçer. Çoğul bir sahip ya da hitap edilen biri yoktur.","Arda ceplerini yokladı. Telefonu yine mi evde kalmıştı?",[59],{"id":60,"blankNumber":21,"options":61},"01a0e1ad-7b9a-7a81-a68c-6a80db9e9c3b",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9a-79c1-a68c-6a80d956be41","birinci tekil kişiye",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9a-7a05-a68c-6a80da3b5f21","ikinci tekil kişiye",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9a-7a41-a68c-6a80daaa2b25","birinci çoğul kişiye",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a0e1ad-7b9a-7cbd-a68c-6a80deabee43","Bora çekmeceleri açtı. Başkalarının notları buradaydı da kendi defterini neden bulamıyordu? Bora’nın kendine ait eşyayı aradığı bu soruda defterini biçimi __1__ taşır.",3,"Defter Bora’ya aittir; üçüncü kişili anlatıda defter-i biçimi kullanılır. Bulamamak fiilinin belirli nesnesi olduğu için buna kaynaştırma n’siyle belirtme eki eklenir: defter-i-n-i. Doğrudan iç konuşmada aynı nesne defterimi olurdu.","Pelin kendi biletini kontrol etti. Yanlış güne mi almıştı?",[78],{"id":79,"blankNumber":21,"options":80},"01a0e1ad-7b9a-7c2d-a68c-6a80dde848ad",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9a-7b75-a68c-6a80dcb55d47","birinci tekil kişi iyelik eki ve belirtme hâli eki",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9a-7bb5-a68c-6a80dd721bd9","üçüncü tekil kişi iyelik eki ve belirtme hâli eki",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9a-7bf5-a68c-6a80dd8d6a86","üçüncü tekil kişi iyelik eki ve yönelme hâli eki",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a0e1ad-7b9a-7e71-a68c-6a80e16c7aa8","Sema kapıyı araladı. Kendi odasına biri girmiş olmalıydı. Oysa anahtarı yalnızca __1__ taşıyordu; kapıyı kim açmıştı?",4,"Anahtarı taşıyan Sema’dır; kendisi dönüşlülük zamiri özne görevindedir. Kendisine yönelme, kendisini belirtme durumundadır; burada taşıyan kişiyi özne olarak gösteremezler.","Kemal pencereye yaklaştı. Kendi bahçesi de kar altında kalmıştı demek!",[97],{"id":98,"blankNumber":21,"options":99},"01a0e1ad-7b9a-7e05-a68c-6a80e144ae76",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9a-7d41-a68c-6a80dfa99ff2","kendisine",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9a-7d89-a68c-6a80e0524e41","kendisini",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9a-7dc9-a68c-6a80e0cd1dca","kendisi",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a0e1ad-7b9b-7088-8641-d67fe261f38b","Nermin tamamladığı dosyayı masaya bıraktı. Bütün işi tek başına yapmıştı; neden kimse teşekkür etmiyordu? Nermin bu yakınmayı doğrudan dile getirip işi yapanı dönüşlülük zamiriyle vurgulasaydı __1__ derdi.",5,"İşi yapan ve yakınan Nermin’dir. Kendi ağzından konuştuğunda dönüşlülük zamiri kendim, yüklem yaptım olur. Kendisi yaptı başka birini, kendin yaptın ise konuşanın hitap ettiği kişiyi gösterir; bu bağlamdaki öz gönderimi korumazlar.","Orhan boş salona baktı. Herkesi buraya kendisi çağırmamış mıydı?",[116],{"id":117,"blankNumber":21,"options":118},"01a0e1ad-7b9b-700c-8641-d67fe181a31b",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9a-7ef5-a68c-6a80e1c845e2","Bütün işi kendim yaptım.",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9a-7f39-a68c-6a80e2ae978d","Bütün işi kendisi yaptı.",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9a-7f75-a68c-6a80e33860f8","Bütün işi kendin yaptın.",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a0e1ad-7b9b-722c-8641-d67fe51275b8","Eylül toplantıdan çıktı. Müdürüne yarın ne söyleyecekti? Bunca gecikmeyi nasıl açıklayacaktı? Sorular Eylül’ün kendi amiriyle yapacağı görüşmeye ilişkin kaygısını aktarıyor. Eylül aynı soruyu doğrudan içinden geçirseydi __1__ derdi.",6,"Üçüncü kişili anlatıdaki müdürüne ve söyleyecekti, Eylül’ün doğrudan iç konuşmasında müdürüme ve söyleyeceğim olur. Yarın yine Eylül’ün toplantıdan çıktığı ana bağlı kalır. İkinci kişi hitap getirir; birinci çoğul kişi ise bağlamda bulunmayan ortak bir konuşan grubu ekler.","Cem hastaneden döndü. Kardeşine bu haberi nasıl verecekti?",[135],{"id":136,"blankNumber":21,"options":137},"01a0e1ad-7b9b-71c8-8641-d67fe46db67a",[138,141,144],{"id":139,"optionText":140,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9b-710c-8641-d67fe288beb5","Müdürüne yarın ne söyleyeceksin?",{"id":142,"optionText":143,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9b-7150-8641-d67fe316efdb","Müdürümüze yarın ne söyleyeceğiz?",{"id":145,"optionText":146,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9b-718c-8641-d67fe37ce91a","Müdürüme yarın ne söyleyeceğim?",{"id":148,"sentenceTemplate":149,"displayOrder":150,"explanation":151,"exampleSentence":152,"blanks":153},"01a0e1ad-7b9b-73f0-8641-d67fe711d1c7","Anlatıda kimseye hitap edilmiyor; Can’ın kendi ceketini alması anlatılıyor: Can ceketini aldı. Bu bağlamda ceketini, __1__ anlamındadır.",7,"Ceketini tek başına senin veya onun ceketini karşılayabilir. Burada Can’ın kendi ceketi olduğu ve hitap bulunmadığı açıkça belirtildiğinden üçüncü kişi okuması seçilir.","Derya montunu astı; metin onun kendi montundan söz ediyordu.",[154],{"id":155,"blankNumber":21,"options":156},"01a0e1ad-7b9b-7384-8641-d67fe6b1fbc1",[157,160,163],{"id":158,"optionText":159,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9b-72ac-8641-d67fe567ab47","senin ceketini",{"id":161,"optionText":162,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9b-72ec-8641-d67fe58c05f5","onun ceketini",{"id":164,"optionText":165,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9b-732c-8641-d67fe6731b66","benim ceketimi",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a0e1ad-7b9b-75a8-8641-d67fe9a1386c","İdil öğle vakti toplantı salonuna girdi. Sunum için sabah erkenden hazırlanmıştı. Şimdi bu heyecan da neydi? Hazırlık, İdil’in salona girişine göre __1__.",8,"Sabah yapılan hazırlık, öğle vakti salona girişten öncedir. Hazırlanmıştı bu sahnede önce tamamlanan eylemi anlatır; ilişki yalnızca ekten değil, olayların zamanından da anlaşılır.","İdil masaya oturdu. Her şeyi sabahtan düzenlemişti; şimdi ne eksikti?",[173],{"id":174,"blankNumber":21,"options":175},"01a0e1ad-7b9b-7540-8641-d67fe9649c1f",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9b-7474-8641-d67fe778e0ff","daha önce tamamlanmıştır",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9b-74cc-8641-d67fe84d5d54","o sırada başlamıştır",{"id":183,"optionText":184,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9b-7508-8641-d67fe8824684","daha sonra gerçekleşecektir",{"id":186,"sentenceTemplate":187,"displayOrder":188,"explanation":189,"exampleSentence":190,"blanks":191},"01a0e1ad-7b9b-7734-8641-d67fec70e987","Fırat kapıdaki sıraya baktı. Neden hâlâ bekliyordu? Gişe bir türlü açılmayacak mıydı? Bu sahnede bekleme, Fırat’ın sıraya baktığı ana göre __1__.",9,"Hâlâ sözü ve gişenin açılmasına yönelik sabırsız soru, bakış anında beklemenin sürdüğünü gösterir. Bekleme ne bitmiştir ne de başlamayı bekleyen bir eylemdir.","Rana pencereyi kapattı. Dışarıda yağmur hâlâ yağıyordu.",[192],{"id":193,"blankNumber":21,"options":194},"01a0e1ad-7b9b-76d0-8641-d67fec25070e",[195,198,201],{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9b-7624-8641-d67fea7b55e5","henüz başlamamıştır",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9b-7660-8641-d67feb5bc590","sona ermiştir",{"id":202,"optionText":203,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9b-769c-8641-d67feb851bb9","sürmektedir",{"id":205,"sentenceTemplate":206,"displayOrder":207,"explanation":208,"exampleSentence":209,"blanks":210},"01a0e1ad-7b9b-78d0-8641-d67fef27fc18","Cemre cuma gecesi çalışma planını açtı. Yarın başlayacaktı. Yarın sözü Cemre’nin o anına bağlıysa __1__ gösterir.",10,"Zaman merkezi cuma gecesindeki karakter anıdır; bunun ertesi günü cumartesidir. Anlatının yazıldığı gün bu hesaplamanın merkezi değildir.","Çarşamba sabahı Banu takvime baktı. Dün nasıl da umutlanmıştı! Şimdi o salı günkü güveninden eser kalmamıştı.",[211],{"id":212,"blankNumber":21,"options":213},"01a0e1ad-7b9b-7868-8641-d67fee6d5737",[214,217,220],{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9b-77b0-8641-d67fececf859","perşembeyi",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9b-77f0-8641-d67fecf964ed","cumartesiyi",{"id":221,"optionText":222,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9b-782c-8641-d67fed8645a4","cumayı",{"id":224,"sentenceTemplate":225,"displayOrder":226,"explanation":227,"exampleSentence":228,"blanks":229},"01a0e1ad-7b9b-7a60-8641-d67ff200c489","Elif boş ekrana baktı. Teknik ekip çoktan gitmişti. Şimdi ne yapacaktı? Dosyayı bu gece teslim etmesi gerekiyordu. Bu sorudaki gelecek zamanın hikâyesi, Elif’in çözüm arayışını __1__.",11,"Yapacaktı, geçmişteki ekran karşısında durma anından ileriye bakar. Soru Elif’in çıkmazını yansıtır; ancak bu biçim onun daha sonra ne yaptığını ya da hiçbir şey yapmadığını tek başına bildirmez.","Levent kapalı gişeye baktı. Bu saatte nereden bilet bulacaktı?",[230],{"id":231,"blankNumber":21,"options":232},"01a0e1ad-7b9b-79fc-8641-d67ff1d76591",[233,236,239],{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0e1ad-7b9b-794c-8641-d67fefd6ba0b","ekrana baktığı andan sonrasına yöneltir; sonucu açık bırakır",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0e1ad-7b9b-798c-8641-d67ff0cbb926","ekrana baktığı andan öncesine yerleştirir; çözümün bulunduğunu bildirir",{"id":240,"optionText":241,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0e1ad-7b9b-79c4-8641-d67ff1ca54e4","ekrana baktığı andan sonrasına yöneltir; hiçbir girişimde bulunmadığını kesinleştirir","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_8450cd18-1a68-4488-b48e-00216903504a_hero.webp?v=1790492638",{"title":244,"slug":245,"language":246,"level":247},"Serbest dolaylı anlatımda kişi ve zaman","serbest-dolayli-anlatimda-kisi-ve-zaman","tr","C2"]