[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0f20c-850b-7729-b06d-754028465c0c":3,"grammar-exercise-lesson-01a0f20c-7e15-7a01-96cb-51b08df2ec23":243},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":242},"01a0f20c-850b-7729-b06d-754028465c0c","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-7e15-7a01-96cb-51b08df2ec23","Jak brzmi polecenie? Relacja, dystans i nacisk","Wybierz trafne objaśnienie wypowiedzi. Oceniaj łącznie aspekt, ton, relację między rozmówcami i pozostałe środki językowe.","Aspekt i grzeczność: analiza tonu poleceń","Ćwicz aspekt i grzeczność w zadaniach z lukami o rozmowach w biurze, obsłudze klienta i wspólnej pracy. Analizuj dystans, ton, uzasadnienia oraz nacisk.",1,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,147,166,185,204,223],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":16,"explanation":17,"exampleSentence":18,"blanks":19},"01a0f20c-850b-7a9d-b06d-75402c06d073","Podczas spokojnej rozmowy przyjaciel mówi „Siadaj obok mnie”, a pracownik gabinetu uprzejmie proponuje „Proszę usiąść przy biurku”. Porównanie pokazuje, że __1__.",0,"Opis wskazuje uprzejmość obu wypowiedzi, choć różnią się dystansem. Aspekt nie jest samodzielną skalą grzeczności.","Serdeczne „Zaglądaj do nas” i uprzejme „Proszę zajrzeć jutro” mogą być życzliwymi zaproszeniami.",[20],{"id":21,"blankNumber":10,"options":22},"01a0f20c-850b-7a1d-b06d-75402b3fb5c9",[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-850b-7939-b06d-7540287c2f14","tylko aspekt dokonany pozwala zachować uprzejmość",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-850b-799d-b06d-75402958aeba","oba aspekty mogą współtworzyć uprzejmą wypowiedź",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-850b-79dd-b06d-75402a501c46","tylko aspekt niedokonany pozwala zachować uprzejmość",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":10,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a0f20c-850b-7c55-b06d-75402da7aacb","Recepcjonista zwraca się do nieznanej dorosłej klientki. Chce uniknąć bezpośredniego „ty”, więc mówi: „__1__”.","„Proszę + bezokolicznik” pozwala tu uniknąć zwrotu na „ty”. Zarówno „podejdź”, jak i „podchodź” pozostają bezpośrednimi rozkaźnikami drugiej osoby.","W urzędzie pracownik mówi do interesanta: „Proszę zaczekać przy wejściu”.",[41],{"id":42,"blankNumber":10,"options":43},"01a0f20c-850b-7bed-b06d-75402d92a1ef",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-850b-7b35-b06d-75402cd964f8","Podejdź do drugiego stanowiska",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-850b-7b79-b06d-75402ceb61ca","Podchodź do drugiego stanowiska",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-850b-7bb5-b06d-75402d9298fa","Proszę podejść do drugiego stanowiska",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a0f20c-850b-7e05-b06d-75402ff449f9","Sprzedawca zamienia skierowane do nieznajomego „Wybieraj miejsce” na „Wybierz miejsce”, uznając, że usunął bezpośrednie „ty”. W rzeczywistości zmienił __1__.","Obie formy są rozkaźnikami skierowanymi do „ty”. Sama dokonaność nie wprowadza oficjalnej formy adresatywnej ani konstrukcji „proszę + bezokolicznik”.","Zmiana „Czekaj” na „Zaczekaj” nie zastępuje oficjalnego „Proszę zaczekać”.",[59],{"id":60,"blankNumber":10,"options":61},"01a0f20c-850b-7d85-b06d-75402f394b9f",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-850b-7cd5-b06d-75402e60f7df","aspekt, ale nie sposób zwracania się do rozmówcy",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-850b-7d11-b06d-75402e63e487","bezpośredni rozkaz na pytanie grzecznościowe",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-850b-7d4d-b06d-75402e692383","formę drugiej osoby na bezosobową konstrukcję z bezokolicznikiem",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a0f20c-850b-7f79-b06d-754032bfbde2","W zdaniu „Czy mogłaby pani przesłać kopię rachunku?” uprzejmy dystans budują przede wszystkim __1__.",3,"„Czy mogłaby” oraz „pani” tworzą grzecznościową ramę. Dokonane „przesłać” określa oczekiwany wynik, lecz samo nie zapewnia uprzejmego dystansu.","Czy mógłby pan potwierdzić termin wizyty?",[78],{"id":79,"blankNumber":10,"options":80},"01a0f20c-850b-7f1d-b06d-754032996a1a",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-850b-7e79-b06d-754030d1ece1","wyłącznie dokonany aspekt bezokolicznika",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-850b-7eb1-b06d-75403179ad31","pytanie w trybie przypuszczającym i forma adresatywna",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-850b-7ee9-b06d-75403225c7bb","wyłącznie nazwa przesyłanego dokumentu",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a0f20c-850c-7153-b891-7ff35f804b0f","Prowadzący ostro mówi do osoby przeszkadzającej w spotkaniu: „Proszę odłożyć ten telefon, natychmiast!”. Obecność „proszę” __1__.",4,"Ostry ton i „natychmiast” wyraźnie wzmacniają nacisk. „Proszę” może występować także w upomnieniu, nie tylko w łagodnej prośbie.","Proszę wreszcie zająć się pracą!",[97],{"id":98,"blankNumber":10,"options":99},"01a0f20c-850c-70f7-b891-7ff35f3f1678",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-850c-704f-b891-7ff35ef4fc80","zmienia żądanie w swobodne przyzwolenie",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-850c-7093-b891-7ff35f0bc36f","gwarantuje łagodny odbiór niezależnie od tonu",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-850c-70c3-b891-7ff35f2caa01","nie usuwa stanowczego charakteru żądania",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a0f20c-850c-72af-b891-7ff36152a6d8","Szef wskazuje niebezpieczne urządzenie i krzyczy: „Natychmiast wyłącz zasilanie!”. Dokonane „wyłącz” __1__.",5,"Oczekiwany rezultat to wyłączone zasilanie. Krzyk i „natychmiast” nadają poleceniu stanowczość; aspekt dokonany jej nie wyklucza.","Odsuń się od krawędzi, już!",[116],{"id":117,"blankNumber":10,"options":118},"01a0f20c-850c-7257-b891-7ff360eeeec1",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-850c-71bf-b891-7ff35fa9ba94","wyznacza rezultat w stanowczym rozkazie",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-850c-71f7-b891-7ff3601e9459","łagodzi rozkaz niezależnie od pozostałych słów",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-850c-7227-b891-7ff360e87e2b","oznacza zgodę na dalsze działanie urządzenia",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a0f20c-850c-7453-b891-7ff3636c46fa","Po kilku minutach zwłoki organizatorka mówi: „No już, zaczynaj, wszyscy czekają”. Nacisk wynika tutaj __1__.",6,"„No już”, wcześniejsza zwłoka i czekająca grupa wzmacniają ponaglenie do rozpoczęcia działania. Niedokonaność sama w sobie nie oznacza nagany.","Ruszaj wreszcie, blokujesz przejście!",[135],{"id":136,"blankNumber":10,"options":137},"01a0f20c-850c-73ef-b891-7ff362fa2cab",[138,141,144],{"id":139,"optionText":140,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-850c-7327-b891-7ff3615cf69c","wyłącznie z niedokonaności, zawsze oznaczającej naganę",{"id":142,"optionText":143,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-850c-737f-b891-7ff361bb8b26","ze współdziałania aspektu, partykuł i sytuacji oczekiwania",{"id":145,"optionText":146,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-850c-73bb-b891-7ff362828cce","wyłącznie z liczby osób obecnych na sali",{"id":148,"sentenceTemplate":149,"displayOrder":150,"explanation":151,"exampleSentence":152,"blanks":153},"01a0f20c-850c-75e7-b891-7ff365beae42","Dwie osoby mówią „Wchodź”: jedna ciepło do przyjaciela, druga ostro do podwładnego. Różna interpretacja wynika z tego, że __1__.",7,"Forma czasownika pozostaje taka sama. Zmieniają się ton i relacja, więc wypowiedź może być zaproszeniem albo stanowczym poleceniem.","Łagodne „Siadaj, odpoczniesz” brzmi inaczej niż ostre „Siadaj i słuchaj!”.",[154],{"id":155,"blankNumber":10,"options":156},"01a0f20c-850c-7587-b891-7ff364d236f5",[157,160,163],{"id":158,"optionText":159,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-850c-74cb-b891-7ff363b4ab9e","niedokonany rozkaźnik zawsze wyklucza presję",{"id":161,"optionText":162,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-850c-751b-b891-7ff363ffd579","ostry ton zmienia aspekt czasownika na dokonany",{"id":164,"optionText":165,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-850c-7553-b891-7ff3645f7b79","ta sama forma współdziała z intonacją i relacją rozmówców",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a0f20c-850c-776b-b891-7ff367b32708","W porównaniu z bezpośrednim „Przynieś teczkę” pytanie „Czy mogłaby pani przynieść teczkę?” zwykle __1__.",8,"Pytanie w trybie przypuszczającym jest mniej bezpośrednie niż rozkaz. Nadal wyraża prośbę o określony wynik, a nie o zwyczajowe działanie.","Czy mógłby pan przesunąć spotkanie o kwadrans?",[173],{"id":174,"blankNumber":10,"options":175},"01a0f20c-850c-7703-b891-7ff367564cab",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-850c-7653-b891-7ff3660f73db","pozostawia więcej przestrzeni na uprzejmą odmowę",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-850c-7693-b891-7ff366845bb6","usuwa z wypowiedzi wszelkie oczekiwanie działania",{"id":183,"optionText":184,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-850c-76cb-b891-7ff3674bc9ba","zmienia oczekiwany wynik na regularny zwyczaj",{"id":186,"sentenceTemplate":187,"displayOrder":188,"explanation":189,"exampleSentence":190,"blanks":191},"01a0f20c-850c-7903-b891-7ff369fb170b","Współpracownik mówi: „Ścisz radio, bo rozmawiam z klientem”. Dodane uzasadnienie __1__.",9,"Część z „bo” wskazuje powód ściszenia radia. Nie znosi jednak polecenia i nie rozstrzyga sama o jego tonie.","Zasuń zasłonę, bo światło pada prosto na ekran.",[192],{"id":193,"blankNumber":10,"options":194},"01a0f20c-850c-78a3-b891-7ff369a3d001",[195,198,201],{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-850c-77eb-b891-7ff3683bdada","sprawia, że polecenie przestaje dotyczyć działania słuchacza",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-850c-782f-b891-7ff36935a3c8","wyjaśnia potrzebę działania, ale nie usuwa żądania",{"id":202,"optionText":203,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-850c-786b-b891-7ff3699d5c16","gwarantuje serdeczny ton w każdej sytuacji",{"id":205,"sentenceTemplate":206,"displayOrder":207,"explanation":208,"exampleSentence":209,"blanks":210},"01a0f20c-850c-7a7b-b891-7ff36cc4df0b","Prowadząca spokojnie ustala zasadę: „Proszę nie przerywać”. Później powtarza te same słowa ostrym tonem do osoby łamiącej zasadę. Konstrukcja ta __1__.",10,"Konstrukcja „proszę + bezokolicznik” nie przesądza o łagodności. Opisane intonacje i moment wypowiedzi odróżniają spokojną zasadę od upomnienia.","Ostre „Proszę mi tu nie hałasować!” ma charakter nagany.",[211],{"id":212,"blankNumber":10,"options":213},"01a0f20c-850c-7a17-b891-7ff36c6da2da",[214,217,220],{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-850c-7973-b891-7ff36a9ef5c6","zawsze gwarantuje łagodność dzięki słowu „proszę”",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-850c-79ab-b891-7ff36b05a450","zawsze wyraża naganę niezależnie od sytuacji",{"id":221,"optionText":222,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-850c-79df-b891-7ff36b8cbe0a","może służyć zarówno ustaleniu zasad, jak i stanowczemu upomnieniu",{"id":224,"sentenceTemplate":225,"displayOrder":226,"explanation":227,"exampleSentence":228,"blanks":229},"01a0f20c-850c-7c17-b891-7ff36f8fdb53","Konserwator mówi: „Nie otwieraj tej szafy, dopóki nie zabezpieczymy przewodów”. Niedokonaności nie należy tu tłumaczyć większą grzecznością, lecz __1__.",11,"To zakaz otwierania, a nie zaproszenie ani zadanie do ukończenia. Zakazy mają własne preferencje aspektowe; kontrastów z poleceń twierdzących nie przenosi się na nie mechanicznie.","Nie przesuwaj tej drabiny, kiedy ktoś na niej stoi.",[230],{"id":231,"blankNumber":10,"options":232},"01a0f20c-850c-7bab-b891-7ff36f414569",[233,236,239],{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-850c-7af3-b891-7ff36d8f1d34","powstrzymywaniem czynności w konstrukcji zakazu",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-850c-7b27-b891-7ff36e5c19de","serdecznym zaproszeniem do rozpoczęcia czynności",{"id":240,"optionText":241,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-850c-7b73-b891-7ff36ef53d16","oczekiwaniem ukończenia otwierania szafy","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_13c1a711-b9e7-4c3f-ae77-18f0b334ae1b_hero.webp?v=1790767301",{"title":244,"slug":245,"language":246,"level":247},"Aspekt a grzeczność i nacisk w poleceniach","aspekt-a-grzecznosc-i-nacisk-w-poleceniach","pl","C1"]