[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0f20c-8891-7aa4-9c25-a33e3573d418":3,"grammar-exercise-lesson-01a0f20c-7e7a-7056-8e9b-24bec31698ca":243},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":242},"01a0f20c-8891-7aa4-9c25-a33e3573d418","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-7e7a-7056-8e9b-24bec31698ca","Życzenie, warunek i głos mówiącego","Wybierz interpretację zgodną z całym kontekstem. Odróżniaj znaczenie konstrukcji od jej stylistycznego nacechowania.","By, byleby, oby, bodajby: sens i rejestr","Ćwiczenia z lukami o by, byleby, oby i bodajby: rozpoznawanie życzeń, warunków i stylizacji w rozmowach, dedykacjach oraz wypowiedziach literackich.",0,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,147,166,185,204,223],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":10,"explanation":16,"exampleSentence":17,"blanks":18},"01a0f20c-8891-7dd8-9c25-a33e3755aa67","W dedykacji „By ta księga służyła kolejnym pokoleniom!” samodzielne by wprowadza __1__.","Dedykacja przedstawia pożądany stan, nie fakt ani warunek pozwolenia. Samodzielne by nadaje jej literacki ton; brak czasownika nadrzędnego nie oznacza przypadkowego urwania zdania.","By nigdy nie zabrakło wam odwagi do zadawania pytań!",[19],{"id":20,"blankNumber":21,"options":22},"01a0f20c-8891-7d4c-9c25-a33e36e22b5c",1,[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-8891-7c40-9c25-a33e3647003f","warunek udzielenia zgody",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0f20c-8891-7c9c-9c25-a33e365b476f","życzenie o literackim zabarwieniu",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-8891-7d00-9c25-a33e3695624d","informację o spełnionym zamiarze",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":21,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a0f20c-8892-702a-89d7-a85ffee7b9dc","Redaktor pisze: „Pragnę, by zakończenie pozostało otwarte”. Człon z by __1__.","Czasownik pragnę stanowi człon nadrzędny, a zdanie z by podaje treść pragnienia. Literackiego nacechowania samodzielnego by nie należy automatycznie przenosić na taką konstrukcję zależną.","Pragnę, by każdy uczestnik mógł zabrać głos.",[41],{"id":42,"blankNumber":21,"options":43},"01a0f20c-8891-7f50-9c25-a33e3889e959",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-8891-7e78-9c25-a33e37c07af1","jest samodzielnym życzeniem bez członu nadrzędnego",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-8891-7ec0-9c25-a33e37c60233","musi być poetycki, ponieważ zawiera by",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-8891-7f08-9c25-a33e381e5e10","określa treść pragnienia i nie jest przez samo by poetycki",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a0f20c-8892-7216-89d7-a86002088574","W zdaniu „Archiwistka założyła rękawiczki, by nie uszkodzić dokumentu” człon z by wyraża __1__.","Założenie rękawiczek ma służyć ochronie dokumentu, więc by wprowadza cel. Samo wystąpienie tego wyrazu nie wystarcza do rozpoznania życzenia.","Przesunął lampę, by lepiej widzieć drobny druk.",[59],{"id":60,"blankNumber":21,"options":61},"01a0f20c-8892-719e-89d7-a86001bcebcd",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-8892-70c6-89d7-a85fffae3b66","cel podjętej czynności",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-8892-710e-89d7-a86000a558dc","samodzielne życzenie",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-8892-7156-89d7-a8600163bd47","warunek udzielenia pozwolenia",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a0f20c-8892-7416-89d7-a8600499e3d8","„Nie przeszkadza mi mały pokój ani brak balkonu. Byleby mieszkanie było ciche!” Mówiący przedstawia ciszę jako __1__.",3,"Zgoda na mały pokój i brak balkonu wskazuje, że inne cechy można zaakceptować. Byleby skupia życzenie na jednym priorytecie; nie potwierdza, że mieszkanie rzeczywiście jest ciche.","Termin może się zmienić. Byleby wszyscy mogli przyjechać!",[78],{"id":79,"blankNumber":21,"options":80},"01a0f20c-8892-739a-89d7-a86004118369",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-8892-72aa-89d7-a86002f00b38","fakt już potwierdzony podczas oglądania mieszkania",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0f20c-8892-72f6-89d7-a860032aaace","najważniejszy rezultat przy akceptacji innych niedogodności",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-8892-733e-89d7-a86003ea21f4","niepożądaną cechę przyszłego mieszkania",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a0f20c-8892-760a-89d7-a86006434b05","„Nie martwię się wynikiem konkursu. Bylebyśmy dobrze się bawili!” W tym kontekście byleby __1__.",4,"Mówiący wprost odsuwa zmartwienie i skupia się na dobrej zabawie. Obawa często towarzyszy byleby, lecz nie jest obowiązkowa; forma ta jest też naturalna w żywej mowie.","Nie zależy mi na miejscu przy oknie. Bylebyśmy siedzieli razem!",[97],{"id":98,"blankNumber":21,"options":99},"01a0f20c-8892-7582-89d7-a860060e427b",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-8892-74aa-89d7-a860057407ef","musi wyrażać lęk mimo zaprzeczenia obawie",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-8892-74f6-89d7-a86005b4b338","dowodzi archaicznego charakteru wypowiedzi",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-8892-753e-89d7-a86005dc3c7d","wskazuje priorytet, ale nie wymaga odczytania lękowego",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a0f20c-8892-77f2-89d7-a86008519084","Na słowa „Podobno jutro przywrócą dostawy wody” sąsiadka odpowiada „Oby!”. Jej odpowiedź jest __1__.",5,"Poprzednia wypowiedź dostarcza treści nadziei, dlatego samo Oby! wystarcza. Replika nie stwierdza, że zapowiadana zmiana już nastąpiła.","— Remont podobno skończy się w terminie. — Oby!",[116],{"id":117,"blankNumber":21,"options":118},"01a0f20c-8892-7776-89d7-a86007b934ff",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-8892-769e-89d7-a860066c6c01","pełną repliką wyrażającą nadzieję znaną z kontekstu",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-8892-76e6-89d7-a86006d97fb9","błędna, bo oby zawsze wymaga wypowiedzianego czasownika",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-8892-7732-89d7-a860074cf243","potwierdzeniem, że dostawy już przywrócono",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a0f20c-8892-79e6-89d7-a8600aca842e","W zdaniu „Możesz korzystać z pracowni, bylebyś zostawiał po sobie porządek” bylebyś wprowadza __1__.",6,"Możesz udziela pozwolenia uzależnionego od porządku. Obyś wyrażałoby nadzieję w osobnym wypowiedzeniu, a nie tę samą relację warunkową w podanej konstrukcji.","Zgadzam się na próbę w sali, bylebyście nie przeszkadzali sąsiadom.",[135],{"id":136,"blankNumber":21,"options":137},"01a0f20c-8892-796a-89d7-a8600a20a03c",[138,141,144],{"id":139,"optionText":140,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-8892-7882-89d7-a86009355854","samodzielną nadzieję, niezależną od pozwolenia",{"id":142,"optionText":143,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0f20c-8892-78ca-89d7-a8600935a94d","warunek przyzwolenia, którego obyś nie zachowałoby w tej składni",{"id":145,"optionText":146,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-8892-791e-89d7-a8600961adc0","cel korzystania z pracowni, niezależny od zgody",{"id":148,"sentenceTemplate":149,"displayOrder":150,"explanation":151,"exampleSentence":152,"blanks":153},"01a0f20c-8892-7bca-89d7-a8600d727dea","W rozmowie o pikniku ktoś zmienia „Byle nie wiało!” na „Byleby nie wiało!”. Taka zmiana __1__.",7,"Byle i byleby mogą naturalnie wyrażać to samo najważniejsze życzenie. Krótsze byle sprzyja zwięzłości, ale dłuższe byleby nie staje się przez to archaiczne.","Byle starczyło krzeseł! Można też powiedzieć: Byleby starczyło krzeseł!",[154],{"id":155,"blankNumber":21,"options":156},"01a0f20c-8892-7b52-89d7-a8600ce15933",[157,160,163],{"id":158,"optionText":159,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-8892-7a7a-89d7-a8600b6aa966","zamienia życzenie w informację o pogodzie",{"id":161,"optionText":162,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-8892-7ac2-89d7-a8600bf813af","musi nadać wypowiedzi archaiczny ton",{"id":164,"optionText":165,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-8892-7b0e-89d7-a8600c3e05c6","zachowuje zasadniczy sens i nadal pasuje do codziennej rozmowy",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a0f20c-8892-7daa-89d7-a860110a0e39","„Nie potrzebuję nagrody. Oby tylko zaakceptowali mój projekt!” Słowo tylko __1__.",8,"Rezygnacja z nagrody eksponuje samą akceptację projektu jako rzecz szczególnie ważną. Tylko wzmacnia ten nacisk; może też nasilać obawę, ale nie zmienia życzenia w stwierdzenie faktu.","Byleby tylko lekarz znalazł dla nas chwilę!",[173],{"id":174,"blankNumber":21,"options":175},"01a0f20c-8892-7d32-89d7-a86010255449",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-8892-7c5a-89d7-a8600e566f22","uwydatnia rezultat, na którym mówiącemu szczególnie zależy",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-8892-7ca6-89d7-a8600ef72a21","zmienia nadzieję w pewność przyjęcia projektu",{"id":183,"optionText":184,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-8892-7cee-89d7-a8600f290a1e","sprawia, że zdanie musi być złorzeczeniem",{"id":186,"sentenceTemplate":187,"displayOrder":188,"explanation":189,"exampleSentence":190,"blanks":191},"01a0f20c-8892-7f9a-89d7-a86013df796a","Porównaj: „Bodajbyś odnalazł ukojenie!” oraz „Bodajby cię dręczyły wyrzuty sumienia!”. O dobrożyczliwości albo złorzeczeniu rozstrzyga tutaj __1__.",9,"Ukojenie jest dobrem życzonym adresatowi, a dręczące wyrzuty sumienia — cierpieniem. Bodajby może służyć obu intencjom i w obu pozostaje książkowe lub archaizujące.","Bodajby wam ziemia obficie rodziła! — to stylizowane życzenie pomyślności.",[192],{"id":193,"blankNumber":21,"options":194},"01a0f20c-8892-7f22-89d7-a8601323cab6",[195,198,201],{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-8892-7e4e-89d7-a86011b00635","samo bodajby, które zawsze oznacza przekleństwo",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0f20c-8892-7e96-89d7-a86012871208","treść życzenia; bodajby w obu zdaniach pozostaje nacechowane",{"id":202,"optionText":203,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-8892-7ede-89d7-a8601297a3eb","wykrzyknik, który nadaje obu zdaniom sens wrogi",{"id":205,"sentenceTemplate":206,"displayOrder":207,"explanation":208,"exampleSentence":209,"blanks":210},"01a0f20c-8893-71e4-9e61-e758683c9025","W poważnym, niestylizowanym e-mailu do koleżanki autor zastępuje oby przez bodajby, licząc na zwykłą uprzejmość. Redaktor powinien wyjaśnić, że bodajby __1__.",10,"Kontekst wyklucza zamierzoną stylizację i żart. Rzadkie bodajby zmienia głos mówiącego, nie tylko stopień uprzejmości; dawność formy sama nie gwarantuje żartobliwego odbioru.","Oby prezentacja się udała! — to zwyczajna nadzieja przed wystąpieniem koleżanki.",[211],{"id":212,"blankNumber":21,"options":213},"01a0f20c-8893-716c-9e61-e75868085a48",[214,217,220],{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-8893-708c-9e61-e758674719d1","jest neutralnym wykładnikiem formalnej uprzejmości",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-8893-70dc-9e61-e75867acbe83","zawsze sygnalizuje żart, niezależnie od kontekstu",{"id":221,"optionText":222,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-8893-7124-9e61-e75867ce4dec","może zabrzmieć sztucznie; nie jest po prostu elegantszym oby",{"id":224,"sentenceTemplate":225,"displayOrder":226,"explanation":227,"exampleSentence":228,"blanks":229},"01a0f20c-8893-73c0-9e61-e7586a7b77b7","Narrator pisze: „Zamek opuścili bodaj o świcie”. Bodaj oznacza tu __1__.",11,"Bodaj przy określeniu czasu znaczy tutaj mniej więcej chyba. Nie należy utożsamiać go z życzeniowym bodajby, nawet gdy otoczenie zdania kojarzy się z dawnymi czasami.","Ostatni list nadszedł bodaj w listopadzie.",[230],{"id":231,"blankNumber":21,"options":232},"01a0f20c-8893-734c-9e61-e75869811ecc",[233,236,239],{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-8893-7278-9e61-e758685b2503","przypuszczenie dotyczące pory wyjazdu, a nie życzenie",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-8893-72c0-9e61-e75868819419","archaiczne błogosławieństwo dla podróżnych",{"id":240,"optionText":241,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-8893-7308-9e61-e75869424956","warunek pozwolenia na opuszczenie zamku","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_a063222b-a765-48fb-ab95-ee6908d611a5_hero.webp?v=1790767302",{"title":244,"slug":245,"language":246,"level":247},"By, byleby, oby i bodajby w życzeniach i stylizacji","by-byleby-oby-i-bodajby-w-zyczeniach-i-stylizacji","pl","C2"]