[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0f20c-95f9-7087-953a-0f55111c9102":3,"grammar-exercise-lesson-01a0f20c-7fa1-76ba-958a-c440af3fd9f5":243},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":242},"01a0f20c-95f9-7087-953a-0f55111c9102","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-7fa1-76ba-958a-c440af3fd9f5","Granice informacji i redakcja narracji","Uzupełnij zdania, uwzględniając podany cel interpretacji lub redakcji. Odróżniaj informację wyrażoną wprost od wniosku opartego na domyśle.","Imiesłowy: precyzja i redakcja narracji","Ćwiczenia z lukami o imiesłowach w narracji: wybierz interpretacje i poprawki zdań o rekonstrukcji zdarzeń, decyzjach zawodowych oraz pracy nad relacją.",1,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,147,166,185,204,223],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":16,"explanation":17,"exampleSentence":18,"blanks":19},"01a0f20c-95f9-72a7-953a-0f55137fc87e","„Wyłączywszy alarm i otworzywszy bramę, dozorca wpuścił ekipę”. Sama konstrukcja imiesłowowa gwarantuje, że __1__.",0,"Oba imiesłowy uprzednie odnoszą się do „wpuścił”. Kolejność ich wymienienia sugeruje porządek relacji, lecz sama gramatyka nie gwarantuje ani kolejności między nimi, ani jednoczesności.","Spakowawszy ubrania i naładowawszy telefon, turystka wyszła; obie czynności zakończyła przed wyjściem.",[20],{"id":21,"blankNumber":10,"options":22},"01a0f20c-95f9-725b-953a-0f55132462bb",[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-71d3-953a-0f5511b00caa","wyłączenie alarmu poprzedziło otwarcie bramy, a ono wpuszczenie ekipy",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-720f-953a-0f551222f90e","obie czynności poprzedziły wpuszczenie ekipy, ale nie ustala ich wzajemnej kolejności",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-723b-953a-0f551276d148","otwarcie bramy i wyłączenie alarmu nastąpiły jednocześnie",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":10,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a0f20c-95f9-73b7-953a-0f5515cc422e","Protokół ma wyraźnie podawać porządek trzech etapów: kontrola pieczęci, fotografia skrzyni, przewiezienie skrzyni. Wybierz zapis spełniający ten warunek: __1__.","„Najpierw”, „potem” i „na końcu” jednoznacznie porządkują wszystkie etapy zgodnie z poleceniem. Dwa imiesłowy uprzednie nie ustalają samodzielnie wzajemnej kolejności, a drugi wariant odwraca dwa pierwsze etapy.","Techniczka najpierw odłączyła urządzenie, następnie zdjęła osłonę, a dopiero na końcu wymieniła część.",[41],{"id":42,"blankNumber":10,"options":43},"01a0f20c-95f9-7377-953a-0f5515203871",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-72f7-953a-0f55145f213e","Sprawdziwszy pieczęć i sfotografowawszy skrzynię, magazynier ją przewiózł",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-731b-953a-0f551516a84b","Magazynier najpierw sfotografował skrzynię, potem sprawdził pieczęć, a na końcu ją przewiózł",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-733b-953a-0f55151c2411","Magazynier najpierw sprawdził pieczęć, potem sfotografował skrzynię, a na końcu ją przewiózł",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a0f20c-95f9-74ab-953a-0f5518986051","„Siedząc przy oknie i słuchając radia, portier obserwował wejście”. Imiesłowy przedstawiają tu __1__.","Formy „siedząc” i „słuchając” budują równoczesne tło obserwowania. Nie tworzą szeregu kolejnych, zakończonych etapów.","Czekając na pociąg i pijąc herbatę, pasażerka czytała wiadomości.",[59],{"id":60,"blankNumber":10,"options":61},"01a0f20c-95f9-7473-953a-0f551820968f",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-73ff-953a-0f5516559d34","okoliczności współistniejące z obserwowaniem wejścia",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-7423-953a-0f5516d549de","dwa zakończone etapy poprzedzające obserwowanie wejścia",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-7443-953a-0f55173662d5","dwa kolejne etapy następujące po obserwowaniu wejścia",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a0f20c-95f9-757b-953a-0f551a8e6453","„Zapoznawszy się z opinią prawnika, dyrektorka wstrzymała sprzedaż”. Bez dalszego kontekstu konstrukcja wskazuje wprost __1__.",3,"Imiesłów uprzedni ustanawia relację czasową. Przyczynowy związek jest możliwy, ale ani jego istnienie, ani jego brak nie wynika jednoznacznie z konstrukcji.","Usłyszawszy komunikat, pasażer zmienił miejsce; bez kontekstu nie wiadomo, czy zrobił to z powodu komunikatu.",[78],{"id":79,"blankNumber":10,"options":80},"01a0f20c-95f9-7547-953a-0f5519d74ac7",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-74eb-953a-0f551913c09b","że opinia była jedyną przyczyną wstrzymania sprzedaży",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-750f-953a-0f551933c04a","uprzedniość zapoznania się z opinią, ale nie przesądza o przyczynie decyzji",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-752b-953a-0f5519962ad5","że opinia nie miała żadnego wpływu na decyzję",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a0f20c-95f9-764f-953a-0f551db5da50","Redaktorka chce wyrazić wprost przyczynę odwołania próby, nie tylko kolejność zdarzeń. Powinna wybrać zdanie: __1__.",4,"„Ponieważ” nazywa związek przyczynowy wprost. Imiesłów uprzedni i „po tym, jak” wyrażają kolejność; w tym kontekście mogą sugerować przyczynę, lecz nie kodują jej równie jednoznacznie.","Organizatorzy przenieśli koncert do sali, ponieważ prognoza zapowiadała burzę.",[97],{"id":98,"blankNumber":10,"options":99},"01a0f20c-95f9-761b-953a-0f551d3738b1",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-75bf-953a-0f551b3b6c05","Dowiedziawszy się o awarii ogrzewania, reżyser odwołał próbę",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-75df-953a-0f551b790a55","Reżyser odwołał próbę po tym, jak dowiedział się o awarii ogrzewania",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-75ff-953a-0f551c5596c2","Reżyser odwołał próbę, ponieważ dowiedział się o awarii ogrzewania",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a0f20c-95f9-7723-953a-0f551f7b64a1","„Sędzia ogłosił wynik, kończąc tym samym konkurs”. Zakończenie konkursu przedstawiono jako __1__.",5,"„Kończąc tym samym” ujmuje rezultat jako realizujący się wraz z czynnością główną. Forma na -ąc nie opisuje tutaj późniejszego, odrębnego etapu ani wcześniejszego zakończenia.","Przewodnicząca zatwierdziła protokół, zamykając tym samym zebranie.",[116],{"id":117,"blankNumber":10,"options":118},"01a0f20c-95f9-76eb-953a-0f551ea391de",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-768f-953a-0f551dde56d6","skutek realizujący się wraz z ogłoszeniem wyniku",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-76af-953a-0f551e66bb34","odrębną czynność wykonaną dopiero następnego dnia",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-76cf-953a-0f551e9167a7","czynność zakończoną przed ogłoszeniem wyniku",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a0f20c-95f9-7803-953a-0f55212e50bf","Fakty są następujące: w poniedziałek komisja odrzuciła wniosek, a dopiero w piątek osobno ogłosiła uzasadnienie. Zachowaj te dwa etapy: „Komisja odrzuciła wniosek w poniedziałek, __1__”.",6,"Osobne orzeczenie z „a” pozwala wskazać późniejsze ogłoszenie uzasadnienia. „Ogłaszając” błędnie przedstawiałoby odrębny późniejszy etap jako równoczesny, a „ogłosiwszy” odwracałoby ustaloną kolejność.","W sobotę zamknęli sklep, a w poniedziałek rozpoczęli remont.",[135],{"id":136,"blankNumber":10,"options":137},"01a0f20c-95f9-77bf-953a-0f5520ec60cb",[138,141,144],{"id":139,"optionText":140,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-7763-953a-0f551fbe5f6f","ogłaszając uzasadnienie dopiero w piątek",{"id":142,"optionText":143,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-7783-953a-0f551fffb88e","a uzasadnienie ogłosiła dopiero w piątek",{"id":145,"optionText":146,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-77a3-953a-0f55202d16ae","ogłosiwszy uzasadnienie dopiero w piątek",{"id":148,"sentenceTemplate":149,"displayOrder":150,"explanation":151,"exampleSentence":152,"blanks":153},"01a0f20c-95f9-78d7-953a-0f5524069479","Porównaj: „Złożyła reklamację, a miesiąc później odebrała zwrot pieniędzy” i „Złożywszy reklamację, czekała miesiąc na zwrot pieniędzy”. Druga wersja __1__.",7,"W drugiej wersji orzeczeniem jest „czekała”, a złożenie reklamacji stanowi wcześniejszą czynność podporządkowaną. Samo oczekiwanie na zwrot nie jest jednoznaczne ze stwierdzeniem jego otrzymania.","Zamówiwszy części, mechanik czekał na dostawę; dopiero kolejne zdanie informuje, że przesyłka dotarła.",[154],{"id":155,"blankNumber":10,"options":156},"01a0f20c-95f9-789f-953a-0f55233e921f",[157,160,163],{"id":158,"optionText":159,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-7843-953a-0f55222d95e2","czyni złożenie reklamacji zdarzeniem głównym i usuwa informację o oczekiwaniu",{"id":161,"optionText":162,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-7867-953a-0f55224920ed","stwierdza odebranie pieniędzy równie bezpośrednio jak pierwsza",{"id":164,"optionText":165,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-7883-953a-0f55229d7d8c","czyni oczekiwanie zdarzeniem głównym i nie stwierdza wprost odebrania pieniędzy",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a0f20c-95f9-79a7-953a-0f5525ce7d5c","W zdaniu „Przeczytawszy instrukcję, __1__” obie czynności mają mieć tę samą wykonawczynię, Ewę.",8,"W poprawnym równoważniku wykonawca czytania jest zarazem podmiotem zdania nadrzędnego: Ewa przeczytała i uruchomiła. Podmiotem zdania biernego jest urządzenie, a konstrukcja „Ewie udało się” nie ma wymaganego wspólnego podmiotu.","Zapoznawszy się z trasą, kierowca ruszył w drogę; ten sam kierowca wykonał obie czynności.",[173],{"id":174,"blankNumber":10,"options":175},"01a0f20c-95f9-7973-953a-0f5525a99ecc",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-7917-953a-0f55243f98fb","Ewa uruchomiła urządzenie",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-7937-953a-0f5524c6c27f","urządzenie zostało uruchomione przez Ewę",{"id":183,"optionText":184,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-7957-953a-0f55250224b3","Ewie udało się uruchomić urządzenie",{"id":186,"sentenceTemplate":187,"displayOrder":188,"explanation":189,"exampleSentence":190,"blanks":191},"01a0f20c-95f9-7a77-953a-0f552907ed9e","Rozwiń równoważnik bez zmiany czasu i relacji: „Jutro, analizując wyniki, badaczka będzie robiła notatki”. Odpowiednikiem jest: „Jutro __1__, będzie robiła notatki”.",9,"„Analizując” oznacza nakładanie się analizy i notowania, a „jutro” wymaga przyszłego odniesienia w rozwinięciu. „Po tym, jak” oznaczałoby wcześniejsze zakończenie analizy, natomiast „zanim” umieszczałoby notowanie przed nią.","Wieczorem, przygotowując kolację, będę słuchać audycji — podczas gdy będę gotować, będzie towarzyszyć mi radio.",[192],{"id":193,"blankNumber":10,"options":194},"01a0f20c-95f9-7a43-953a-0f552855d6eb",[195,198,201],{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-79e7-953a-0f5526466e7f","po tym, jak badaczka przeanalizuje wyniki",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-7a07-953a-0f5527306914","zanim badaczka zacznie analizować wyniki",{"id":202,"optionText":203,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-7a27-953a-0f55282c7c85","podczas gdy badaczka będzie analizowała wyniki",{"id":205,"sentenceTemplate":206,"displayOrder":207,"explanation":208,"exampleSentence":209,"blanks":210},"01a0f20c-95f9-7b4f-953a-0f552b64b7a4","Relacja ma podawać dokładnie ośmioletni odstęp między zamknięciem fabryki a jej sprzedażą. Tę informację wyraża wprost wersja: __1__.",10,"Tylko „osiem lat później” podaje wymagany odstęp. Obie wersje z imiesłowem uprzednim ustalają kolejność, lecz nie długość przerwy; końcowa pozycja imiesłowu tego nie zmienia.","Autorka ukończyła rękopis zimą. Wydawca opublikował go dopiero trzy lata później.",[211],{"id":212,"blankNumber":10,"options":213},"01a0f20c-95f9-7b1b-953a-0f552b2bac6d",[214,217,220],{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-7abb-953a-0f55299ce9a8","Zamknąwszy fabrykę, właściciel ją sprzedał",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-7adb-953a-0f552a80dc10","Właściciel zamknął fabrykę, a osiem lat później ją sprzedał",{"id":221,"optionText":222,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-7afb-953a-0f552b0d3eee","Właściciel sprzedał fabrykę, zamknąwszy ją wcześniej",{"id":224,"sentenceTemplate":225,"displayOrder":226,"explanation":227,"exampleSentence":228,"blanks":229},"01a0f20c-95f9-7c2b-953a-0f552dbac944","Autor relacji literackiej użył kilku poprawnych imiesłowów uprzednich, lecz czytelnik gubi kolejność etapów. Najtrafniejsze zalecenie redakcyjne brzmi: __1__.",11,"Imiesłów uprzedni pasuje do starannej narracji pisanej, ale jego nagromadzenie może obciążać tekst. Zdania osobowe i określenia czasu wyjaśnią ważne przejścia; sama zmiana miejsca równoważnika nie ustali chronologii.","Zamiast spiętrzać wcześniejsze czynności, narrator pisze: „Najpierw uporządkował warsztat. Nazajutrz oddał klucze, a tydzień później wyjechał”.",[230],{"id":231,"blankNumber":10,"options":232},"01a0f20c-95f9-7bf7-953a-0f552cd95655",[233,236,239],{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-95f9-7b9b-953a-0f552b69d96d","Zachowaj formy pasujące do rejestru, a niejasne przejścia rozpisz na zdania z określeniami czasu",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-95f9-7bbb-953a-0f552bbdc665","Usuń wszystkie imiesłowy uprzednie, ponieważ nie należą do starannej polszczyzny pisanej",{"id":240,"optionText":241,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-95f9-7bdb-953a-0f552bee8a06","Przenieś wszystkie imiesłowy na koniec zdań, ponieważ ich pozycja ustali pełną chronologię","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_35eed1f6-2992-4f9b-be3f-bf419272e32f_hero.webp?v=1790767306",{"title":244,"slug":245,"language":246,"level":247},"Imiesłowy a kolejność zdarzeń w złożonej narracji","imieslowy-a-kolejnosc-zdarzen-w-zlozonej-narracji","pl","C2"]