[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0f20c-97d1-75e9-84c8-4b5a40cb7ef4":3,"grammar-exercise-lesson-01a0f20c-7fd8-7741-a65f-5c05524463f8":243},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":242},"01a0f20c-97d1-75e9-84c8-4b5a40cb7ef4","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-7fd8-7741-a65f-5c05524463f8","Ocena działania: perspektywa i wydźwięk","Uzupełnij interpretacje i wybierz formy czasowników. Odróżniaj znaczenie aspektu od oceny wynikającej z kontekstu.","Konkurencja aspektów: formy i interpretacje","Ćwicz dobór form aspektowych i interpretowanie ocen w polemice. Odróżniaj przebieg działania od jego wyniku oraz sens pytania od wyrzutu w rozmowie.",0,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,147,166,185,204,223],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":10,"explanation":16,"exampleSentence":17,"blanks":18},"01a0f20c-97d1-7809-84c8-4b5a43f692fb","Wiadomo, że redaktor ujawnił nazwisko świadka. Koleżanka pyta: „Po co ujawniałeś jego nazwisko?”. Forma niedokonana __1__.","Rezultat jest wspólną wiedzą rozmówców. „Ujawniałeś” może kierować ocenę na podjęcie działania; nie oznacza tu koniecznie ani braku rezultatu, ani powtarzalności.","Chociaż wszyscy wiedzą o dokonanej rezerwacji, pytanie „Po co rezerwowałeś tak dużą salę?” może podważać sam pomysł.",[19],{"id":20,"blankNumber":21,"options":22},"01a0f20c-97d1-77b9-84c8-4b5a436300d0",1,[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-772d-84c8-4b5a41aa678e","przenosi zarzut na powtarzanie czynności zamiast na jednorazową decyzję",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-776d-84c8-4b5a42170f9c","pozwala podważyć podjęcie działania bez negowania znanego wyniku",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-7795-84c8-4b5a42ef5130","przedstawia ujawnienie jako zamiar zamiast jako rzeczywiste działanie",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":21,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a0f20c-97d1-78f1-84c8-4b5a452f002c","Porównaj: „Niepotrzebnie usuwałeś ten komentarz” i „Niepotrzebnie usunąłeś ten komentarz”. Rozmówcy wiedzą, że komentarza już nie ma. Druga wersja __1__.","„Usunąłeś” przedstawia dokonany fakt, a „niepotrzebnie” zachowuje dezaprobatę. Obie wersje mogą dotyczyć tego samego zakończonego zdarzenia.","Zdanie „Źle, że odrzuciłaś tę propozycję” ocenia negatywnie decyzję ujętą jako dokonaną.",[41],{"id":42,"blankNumber":21,"options":43},"01a0f20c-97d1-78b9-84c8-4b5a45235d86",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-7855-84c8-4b5a4424073f","ujmuje usunięcie jako dokonany fakt, nadal oceniany negatywnie",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-787d-84c8-4b5a44e1f233","przenosi dezaprobatę z decyzji na zbyt długi czas wykonywania czynności",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-789d-84c8-4b5a44e20fdf","dodaje informację o wyniku, którego pierwsza wersja nie pozwala przyjąć",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a0f20c-97d1-79c9-84c8-4b5a4823cbc2","Recenzent mówi: „Dobrze, że porównywałaś relacje świadków tak cierpliwie; podoba mi się twój sposób pracy”. Pochwała dotyczy przede wszystkim __1__.","Określenie „tak cierpliwie” i dopowiedzenie o sposobie pracy wskazują przedmiot pochwały. Zdanie nie stwierdza ani rozstrzygnięcia sprzeczności, ani opracowania kompletnego zestawienia.","Doceniam, że podczas rozmowy tak uważnie słuchałeś rozmówczyni.",[59],{"id":60,"blankNumber":21,"options":61},"01a0f20c-97d1-7995-84c8-4b5a47aaddfe",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-7935-84c8-4b5a462e6b34","skuteczności rozstrzygnięcia sprzeczności",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-7959-84c8-4b5a46f1c7a3","kompletności uzyskanego zestawienia",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-7975-84c8-4b5a47427d30","sposobu prowadzenia czynności",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a0f20c-97d1-7a9d-84c8-4b5a4b67eee0","Redaktorka ocenia przerwaną korektę: „Dobrze, że zacząłeś __1__ adresy jeszcze przed składem, choć awaria przerwała ci pracę już przy pierwszym”.",3,"Po „zacząłeś” potrzebny jest bezokolicznik niedokonany „sprawdzać”: mowa o rozpoczęciu działania. „Sprawdzić” ujmuje czynność jako całość i nie łączy się tu z czasownikiem fazowym, a „sprawdzałeś” jest formą osobową. Pochwała nie potwierdza ukończenia korekty.","Słusznie zaczęliście weryfikować dane przed posiedzeniem komisji.",[78],{"id":79,"blankNumber":21,"options":80},"01a0f20c-97d1-7a69-84c8-4b5a4af29712",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-7a0d-84c8-4b5a49220d39","sprawdzić",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-7a31-84c8-4b5a4964e5fc","sprawdzać",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-7a4d-84c8-4b5a4a33f70b","sprawdzałeś",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a0f20c-97d1-7b81-84c8-4b5a4dd2dd35","Redaktorka mówi: „Dobrze, że przeanalizowałaś ten fragment tak dokładnie”. Połączenie aspektu dokonanego z oceną dokładności jest __1__.",4,"Aspekt dokonany nie wyklucza oceny sposobu wykonania. „Tak dokładnie” nie wymusza formy niedokonanej i nie podważa zakończenia analizy.","Cieszę się, że tak starannie przygotowaliście wystawę.",[97],{"id":98,"blankNumber":21,"options":99},"01a0f20c-97d1-7b4d-84c8-4b5a4dc368c2",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-7af1-84c8-4b5a4c4266d3","oceną sposobu wykonania czynności przedstawionej jako zakończona całość",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-7b11-84c8-4b5a4c638dcb","oceną przebiegu czynności cofającą wcześniejsze potwierdzenie jej zakończenia",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-7b31-84c8-4b5a4d2b11d4","oceną uzyskanego rezultatu pomijającą staranność prowadzonej analizy",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a0f20c-97d1-7c59-84c8-4b5a518f9730","Porównaj: „Słusznie zgłaszałaś zastrzeżenia” i „Słusznie zgłosiłaś zastrzeżenia”. O wyrażonej w obu zdaniach aprobacie rozstrzyga bezpośrednio __1__.",5,"„Słusznie” nadaje obu wypowiedziom dodatni znak oceny. Aspekt zmienia ujęcie działania, lecz sam nie koduje aprobaty.","W zdaniu „Niepotrzebnie przyspieszyliście premierę” dezaprobatę wyraża „niepotrzebnie”.",[116],{"id":117,"blankNumber":21,"options":118},"01a0f20c-97d1-7c21-84c8-4b5a50bfd92c",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-7bc5-84c8-4b5a4e7305b0","ujęcie zgłoszenia jako działania doprowadzonego do końca",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-7be5-84c8-4b5a4f2e5dcf","przedstawienie zgłaszania jako konsekwentnej aktywności",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-7c05-84c8-4b5a4fe51cad","leksykalna ocena zasadności zawarta w przysłówku",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a0f20c-97d1-7d29-84c8-4b5a541d3898","Dziennikarka zbiera informacje o organizacji debaty. Mówi: „Nie oceniam tej decyzji, chcę tylko poznać jej cel. Po co zapraszałeś dodatkowego eksperta?”. W tym kontekście pytanie __1__.",6,"Jawna deklaracja „chcę tylko poznać jej cel” ustanawia informacyjny charakter pytania. Ani „po co”, ani aspekt niedokonany nie narzucają wyrzutu czy braku rezultatu.","Podczas ustalania przebiegu awarii pytanie „Dlaczego odłączałeś ten przewód?” może być rzeczowe.",[135],{"id":136,"blankNumber":21,"options":137},"01a0f20c-97d1-7cf5-84c8-4b5a53a33f43",[138,141,144],{"id":139,"optionText":140,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-7c99-84c8-4b5a51f61aa3","podważa celowość działania, choć mówiąca łagodzi formę zarzutu",{"id":142,"optionText":143,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-7cb9-84c8-4b5a52f3d2aa","dotyczy celu działania, którego zasadności mówiąca nie ocenia",{"id":145,"optionText":146,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-7cd9-84c8-4b5a5303d565","dotyczy przyczyny niepowodzenia podjętej próby zaproszenia",{"id":148,"sentenceTemplate":149,"displayOrder":150,"explanation":151,"exampleSentence":152,"blanks":153},"01a0f20c-97d1-7df5-84c8-4b5a566b7a55","„Po co zamieściłeś ten obraźliwy dopisek?! Przecież prosiłam, żeby nikogo nie atakować!”. W tej wypowiedzi __1__.",7,"Zarzut wynika z treści dopisku, naruszenia prośby i całego kontekstu. Forma dokonana przedstawia zamieszczenie jako fakt, ale sama nie ustanawia oskarżenia.","„Dlaczego zdradziłeś nasz plan?! Teraz cały wysiłek poszedł na marne!” zawiera wyraźną pretensję.",[154],{"id":155,"blankNumber":21,"options":156},"01a0f20c-97d1-7dc5-84c8-4b5a564d7c65",[157,160,163],{"id":158,"optionText":159,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-7d69-84c8-4b5a5427da7a","dokonany fakt podlega osądowi, a naruszenie prośby uzasadnia zarzut",{"id":161,"optionText":162,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-7d89-84c8-4b5a54d22a3f","dokonana forma ustanawia zarzut, a treść prośby określa jedynie jego adresata",{"id":164,"optionText":165,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-7da5-84c8-4b5a557a3570","dokonana forma potwierdza wynik, a pytanie zawiesza ocenę podjętej decyzji",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a0f20c-97d1-7ed1-84c8-4b5a58f9f210","„Po co zacząłeś __1__ ten szkic w sieci? Wystarczyło pokazać go prowadzącej”. Publikację przerwano przed udostępnieniem tekstu.",8,"„Zacząłeś” wymaga tu bezokolicznika niedokonanego „publikować”, nie dokonanego „opublikować” ani formy osobowej „publikowałeś”. Wyrzut dotyczy podjęcia działania. O przerwaniu publikacji informuje osobne zdanie, nie sam aspekt niedokonany.","Niepotrzebnie zaczęliście rozsyłać zaproszenia przed ustaleniem terminu.",[173],{"id":174,"blankNumber":21,"options":175},"01a0f20c-97d1-7e9d-84c8-4b5a58bc82dc",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-7e35-84c8-4b5a5745b090","opublikować",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-7e61-84c8-4b5a579096b3","publikowałeś",{"id":183,"optionText":184,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-7e7d-84c8-4b5a5875f972","publikować",{"id":186,"sentenceTemplate":187,"displayOrder":188,"explanation":189,"exampleSentence":190,"blanks":191},"01a0f20c-97d2-7002-bc28-92a0855daa26","O zakończonej naradzie padają słowa: „Niepotrzebnie omawialiście każdy szczegół; wystarczyło ustalić termin”. Aby rozdzielić znak oceny, ujęcie zdarzenia i cel wypowiedzi, należy uznać, że __1__.",9,"„Niepotrzebnie” wyraża dezaprobatę, „omawialiście” ujmuje działanie od strony jego przebiegu, a wskazanie prostszej alternatywy służy podważeniu potrzeby tak szerokiej dyskusji.","„Dobrze, że ćwiczyliście argumentację; dzięki temu lepiej prowadzicie rozmowy” łączy pochwałę z oceną podejmowanej pracy.",[192],{"id":193,"blankNumber":21,"options":194},"01a0f20c-97d1-7f71-84c8-4b5a5ab1022a",[195,198,201],{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d1-7f11-84c8-4b5a59a60bcd","ocena jest negatywna, forma stwierdza brak wyniku, a wypowiedź zarzuca nieukończenie",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d1-7f35-84c8-4b5a5a675e63","ocena jest negatywna, forma pokazuje działanie, a wypowiedź podważa jego potrzebę",{"id":202,"optionText":203,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d1-7f55-84c8-4b5a5aa8161e","ocena jest negatywna, forma potwierdza wynik, a wypowiedź zarzuca błędne ustalenia",{"id":205,"sentenceTemplate":206,"displayOrder":207,"explanation":208,"exampleSentence":209,"blanks":210},"01a0f20c-97d2-70e6-bc28-92a087a3534a","Badaczka pyta bez pretensji o cel planowanej operacji: „Po co zamierzasz __1__ kopię protokołu do archiwum?”.",10,"„Zamierzasz” łączy się z bezokolicznikiem „wysłać”, nie z osobowymi formami „wysłałeś” i „wyślesz”. Dokonany bezokolicznik przedstawia planowaną czynność jako całość. Pytanie dotyczy celu; jego neutralność wynika z kontekstu, nie z aspektu. Niedokonane „wysyłać” również mogłoby być poprawne, dlatego nie jest dystraktorem.","Po co chcesz zachować oryginał, skoro archiwum przyjmuje tylko kopie?",[211],{"id":212,"blankNumber":21,"options":213},"01a0f20c-97d2-70b2-bc28-92a0872cc0aa",[214,217,220],{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d2-704e-bc28-92a0864557d6","wysłać",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d2-7072-bc28-92a08674dfed","wysłałeś",{"id":221,"optionText":222,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d2-7092-bc28-92a086fae8a6","wyślesz",{"id":224,"sentenceTemplate":225,"displayOrder":226,"explanation":227,"exampleSentence":228,"blanks":229},"01a0f20c-97d2-71ba-bc28-92a08a235656","Wiadomo, że organizator odwołał spotkanie. Jedna osoba mówi: „Źle, że odwoływałeś spotkanie”, druga: „Źle, że odwołałeś spotkanie”. Najtrafniejszy wniosek brzmi: __1__.",11,"Wspólna wiedza o zakończeniu pozwala obu formom odnosić się do tego samego faktu. To nie znosi różnicy perspektywy ani nie tworzy sprzeczności co do rezultatu.","Po dokonanym zakupie „Niepotrzebnie zamawiałeś ten sprzęt” może wyrażać zasadniczo ten sam zarzut co „Niepotrzebnie zamówiłeś ten sprzęt”.",[230],{"id":231,"blankNumber":21,"options":232},"01a0f20c-97d2-7186-bc28-92a0895dbd0d",[233,236,239],{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-97d2-712a-bc28-92a08822a66b","pierwsza osoba ocenia próbę, a druga jej wynik, więc opisują dwa odrębne zdarzenia",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a0f20c-97d2-714a-bc28-92a088842768","obie osoby przyjmują tę samą perspektywę, skoro zakończenie zdarzenia jest znane",{"id":240,"optionText":241,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-97d2-7166-bc28-92a08948169a","obie osoby mogą stawiać ten sam zasadniczy zarzut, inaczej ujmując zdarzenie","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_828602dd-55af-4e40-9471-7779a5d84539_hero.webp?v=1790767306",{"title":244,"slug":245,"language":246,"level":247},"Konkurencja aspektów w wypowiedziach oceniających i polemicznych","konkurencja-aspektow-w-wypowiedziach-oceniajacych-i-polemicznych","pl","C2"]