[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a0f20c-b623-7723-80a2-f80c0c6e81df":3,"grammar-exercise-lesson-01a0f20c-8251-721c-9815-d48a0105f24d":316},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":315},"01a0f20c-b623-7723-80a2-f80c0c6e81df","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-8251-721c-9815-d48a0105f24d","Zgoda w opisach osób i grup","Uzupełnij zdania. Rozróżniaj rodzaj rzeczownika, odniesienie do osób i właściwości podmiotu; uwzględniaj podany cel wypowiedzi.","Rzeczowniki dwurodzajowe: osoby i grupy","Ćwicz rzeczowniki dwurodzajowe w zdaniach z lukami o osobach i grupach. Porównuj zgodę, stały rodzaj oraz znaczenie form liczby mnogiej w kontekście.",1,"word_select",[13,35,63,81,100,119,135,151,182,201,220,239,258,277,296],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":16,"explanation":17,"exampleSentence":18,"blanks":19},"01a0f20c-b623-798b-80a2-f80c0e9bcac2","Marek jest jedyną osobą, która __1__ gotowa pomóc przy przeprowadzce.",0,"Która odnosi się do rzeczownika osoba o stałym rodzaju żeńskim. Dlatego poprawne jest była gotowa, choć osoba ta to Marek.","Adam to osoba, która pierwsza zgłosiła problem.",[20],{"id":21,"blankNumber":10,"options":22},"01a0f20c-b623-7933-80a2-f80c0e2dc715",[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b623-789b-80a2-f80c0c719eb4","był",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-b623-78e3-80a2-f80c0ce3725b","była",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b623-790f-80a2-f80c0d51adc7","byli",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":10,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a0f20c-b623-7b1f-80a2-f80c128cf53c","Nasz sąsiad __1__ ofiarą oszustwa. Ta ofiara __2__ już zeznania.","Pierwsze orzeczenie zgadza się z podmiotem sąsiad: był. W drugim zdaniu podmiotem jest żeńska ofiara, więc złożyła. Tożsamość opisywanej osoby nie zmienia rodzaju nowego podmiotu.","Paweł został osobą odpowiedzialną za kasę. Ta osoba otrzymała osobny klucz.",[41,51],{"id":42,"blankNumber":10,"options":43},"01a0f20c-b623-7a4b-80a2-f80c0fc10d90",[44,46,49],{"id":45,"optionText":29,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b623-79e3-80a2-f80c0f1d3ff4",{"id":47,"optionText":48,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b623-7a0b-80a2-f80c0f2efadc","były",{"id":50,"optionText":25,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-b623-7a2b-80a2-f80c0f6f1688",{"id":52,"blankNumber":34,"options":53},"01a0f20c-b623-7ae7-80a2-f80c11965663",[54,57,60],{"id":55,"optionText":56,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-b623-7a87-80a2-f80c1079ecec","złożyła",{"id":58,"optionText":59,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b623-7aa7-80a2-f80c11649837","złożył",{"id":61,"optionText":62,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b623-7ac7-80a2-f80c116bf684","złożyli",{"id":64,"sentenceTemplate":65,"displayOrder":34,"explanation":66,"exampleSentence":67,"blanks":68},"01a0f20c-b623-7c0b-80a2-f80c15ef6e3f","Zaproszony pianista to __1__ sława, ceniona przez melomanów na całym świecie.","Sława w znaczeniu znanej osoby ma stały rodzaj żeński. Prawdziwa zgadza się ze sławą, nie z płcią pianisty.","Ta filmowa sława wystąpiła kiedyś w małym teatrze.",[69],{"id":70,"blankNumber":10,"options":71},"01a0f20c-b623-7bd7-80a2-f80c1523572e",[72,75,78],{"id":73,"optionText":74,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-b623-7b77-80a2-f80c129e6383","prawdziwa",{"id":76,"optionText":77,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b623-7b97-80a2-f80c136bdf3b","prawdziwy",{"id":79,"optionText":80,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b623-7bb7-80a2-f80c1449a044","prawdziwe",{"id":82,"sentenceTemplate":83,"displayOrder":84,"explanation":85,"exampleSentence":86,"blanks":87},"01a0f20c-b623-7cff-80a2-f80c18fa0f12","Były prezydent, __1__ osobistość życia publicznego, otworzył wystawę.",3,"Przymiotnik w dopowiedzeniu określa rzeczownik osobistość, który zachowuje rodzaj żeński również w odniesieniu do mężczyzny. Otwarcie wystawy opisuje natomiast orzeczenie zgodne z podmiotem prezydent.","Reżyser spotkał się z wybitną osobistością świata muzyki.",[88],{"id":89,"blankNumber":10,"options":90},"01a0f20c-b623-7cc7-80a2-f80c18bb5413",[91,94,97],{"id":92,"optionText":93,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b623-7c4f-80a2-f80c16cafe8a","ważny",{"id":95,"optionText":96,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b623-7c73-80a2-f80c17a46cbc","ważne",{"id":98,"optionText":99,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-b623-7ca7-80a2-f80c17d88339","ważna",{"id":101,"sentenceTemplate":102,"displayOrder":103,"explanation":104,"exampleSentence":105,"blanks":106},"01a0f20c-b623-7dd7-80a2-f80c1a9021d7","Przy wejściu czekał __1__ mężczyzna z bukietem.",4,"Mężczyzna ma stały rodzaj męski mimo zakończenia -a. Wymaga więc określenia wysoki, a nie wysokiej formy żeńskiej czy nijakiej.","Ten młody mężczyzna był naszym przewodnikiem.",[107],{"id":108,"blankNumber":10,"options":109},"01a0f20c-b623-7da3-80a2-f80c19ba913f",[110,113,116],{"id":111,"optionText":112,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b623-7d43-80a2-f80c1904a50f","wysoka",{"id":114,"optionText":115,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-b623-7d67-80a2-f80c190e25fc","wysoki",{"id":117,"optionText":118,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b623-7d87-80a2-f80c19836d86","wysokie",{"id":120,"sentenceTemplate":121,"displayOrder":122,"explanation":123,"exampleSentence":124,"blanks":125},"01a0f20c-b623-7eb3-80a2-f80c1d5b15d9","Karolina i Beata __1__ największymi gadułami w naszej klasie.",5,"Podmiot obejmuje dwie kobiety, dlatego wymaga były. Orzecznik największymi gadułami nie narzuca innego rodzaju orzeczenia.","Moje siostry były kiedyś strasznymi marudami.",[126],{"id":127,"blankNumber":10,"options":128},"01a0f20c-b623-7e7f-80a2-f80c1cb1448d",[129,131,133],{"id":130,"optionText":48,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-b623-7e1b-80a2-f80c1aceaff7",{"id":132,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b623-7e3f-80a2-f80c1ba78277",{"id":134,"optionText":29,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b623-7e5f-80a2-f80c1bb7e4da",{"id":136,"sentenceTemplate":137,"displayOrder":138,"explanation":139,"exampleSentence":140,"blanks":141},"01a0f20c-b623-7f8b-80a2-f80c20aaa925","Dorota i jej brat __1__ niezłymi niezdarami podczas pierwszej lekcji tańca.",6,"Podmiot nazywa kobietę i mężczyznę, więc orzeczenie ma formę męskoosobową byli. Forma niezdarami po być nie zmienia tej zgody.","Ojciec i syn byli największymi gadułami w rodzinie.",[142],{"id":143,"blankNumber":10,"options":144},"01a0f20c-b623-7f53-80a2-f80c1ff69977",[145,147,149],{"id":146,"optionText":29,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b623-7ef7-80a2-f80c1e3a5879",{"id":148,"optionText":48,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b623-7f17-80a2-f80c1f2d490f",{"id":150,"optionText":33,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-b623-7f37-80a2-f80c1fe42347",{"id":152,"sentenceTemplate":153,"displayOrder":154,"explanation":155,"exampleSentence":156,"blanks":157},"01a0f20c-b624-7162-a5bc-cf52c2e27094","Chodzi o dwóch kolegów. Te gaduły __1__ opowieść przewodnika, a te marudy __2__ na długość spaceru.",7,"Podmiotami są te gaduły i te marudy. Przy tych niemęskoosobowych formach mianownika używamy przerywały i narzekały, także gdy opisują mężczyzn.","Bracia rozmawiali do późna; te gaduły nie zauważyły upływu czasu.",[158,170],{"id":159,"blankNumber":10,"options":160},"01a0f20c-b624-708e-a5bc-cf52bff872aa",[161,164,167],{"id":162,"optionText":163,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b624-702a-a5bc-cf52be0397cb","przerywali",{"id":165,"optionText":166,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-b624-7052-a5bc-cf52bebbc598","przerywały",{"id":168,"optionText":169,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b624-7072-a5bc-cf52bf16cf99","przerywała",{"id":171,"blankNumber":34,"options":172},"01a0f20c-b624-712e-a5bc-cf52c27f44a5",[173,176,179],{"id":174,"optionText":175,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-b624-70ce-a5bc-cf52c0e7d50d","narzekały",{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b624-70f2-a5bc-cf52c12fceae","narzekała",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b624-710e-a5bc-cf52c1bdf1ff","narzekali",{"id":183,"sentenceTemplate":184,"displayOrder":185,"explanation":186,"exampleSentence":187,"blanks":188},"01a0f20c-b624-7252-a5bc-cf52c68a47b7","Dwaj bracia próbowali ustawić namiot. Te niezdary __1__ instrukcję do góry nogami.",8,"W drugim zdaniu podmiotem jest te niezdary, nie dwaj bracia. Forma tego podmiotu wymaga niemęskoosobowego trzymały, mimo męskiego odniesienia.","Te niezdary zostawiły narzędzia na deszczu.",[189],{"id":190,"blankNumber":10,"options":191},"01a0f20c-b624-721e-a5bc-cf52c59ce4a0",[192,195,198],{"id":193,"optionText":194,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b624-71ba-a5bc-cf52c3b168ac","trzymał",{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b624-71da-a5bc-cf52c448d37f","trzymali",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-b624-71fa-a5bc-cf52c49dd7bf","trzymały",{"id":202,"sentenceTemplate":203,"displayOrder":204,"explanation":205,"exampleSentence":206,"blanks":207},"01a0f20c-b624-732a-a5bc-cf52c82fafe3","W zdaniu „Nie znoszę marud” forma marud __1__.",9,"Dopełniacz marud może odnosić się do kobiet lub mężczyzn. Bez dodatkowego kontekstu nie wolno zawężać tej oceny do jednej płci.","Wśród zaproszonych nie było gaduł — sama forma gaduł nie określa płci.",[208],{"id":209,"blankNumber":10,"options":210},"01a0f20c-b624-72f6-a5bc-cf52c7e5c5d7",[211,214,217],{"id":212,"optionText":213,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-b624-7296-a5bc-cf52c6a15e57","sama nie wskazuje płci opisywanych osób",{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b624-72ba-a5bc-cf52c6fa0b60","ogranicza ocenę wyłącznie do kobiet",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b624-72d6-a5bc-cf52c7a5a4b5","ogranicza ocenę wyłącznie do mężczyzn",{"id":221,"sentenceTemplate":222,"displayOrder":223,"explanation":224,"exampleSentence":225,"blanks":226},"01a0f20c-b624-7446-a5bc-cf52cb9e24eb","Redaktor chce, aby każda forma dopełniacza sama wskazywała na mężczyzn. Wybiera szereg: „__1__”.",10,"W tych trzech rzeczownikach warianty dopełniacza z -ów wskazują na mężczyzn. Formy bez -ów również mogą ich oznaczać, lecz same nie rozstrzygają płci i dlatego nie spełniają wskazanego celu. Nie jest to wzór dla wszystkich rzeczowników dwurodzajowych.","Nie pytaj tych marudów o pogodę — znów zaczną narzekać.",[227],{"id":228,"blankNumber":10,"options":229},"01a0f20c-b624-740a-a5bc-cf52caae8b47",[230,233,236],{"id":231,"optionText":232,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b624-73a2-a5bc-cf52c911aa2d","gaduł, marud, niezdar",{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-b624-73c6-a5bc-cf52c9b29d10","gadułów, marudów, niezdarów",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b624-73e6-a5bc-cf52c9f3a283","gadułów, marud, niezdarów",{"id":240,"sentenceTemplate":241,"displayOrder":242,"explanation":243,"exampleSentence":244,"blanks":245},"01a0f20c-b624-752e-a5bc-cf52cd45af30","To ogólna uwaga, bez ograniczenia do jednej płci: „Każda gaduła __1__, gdyby wszyscy uważnie słuchali”.",11,"Ogólne każda gaduła nie musi oznaczać tylko kobiet, ale wymaga spójnej żeńskiej zgody: byłaby zachwycona. Męskie formy pasowałyby do konstrukcji każdy gaduła, nie do podanego podmiotu.","Każda maruda znalazłaby w tym planie jakąś wadę.",[246],{"id":247,"blankNumber":10,"options":248},"01a0f20c-b624-74f6-a5bc-cf52ccda83fa",[249,252,255],{"id":250,"optionText":251,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b624-748a-a5bc-cf52cc1af375","byłby zachwycony",{"id":253,"optionText":254,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b624-74ba-a5bc-cf52cc66d8d8","byłaby zachwycony",{"id":256,"optionText":257,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-b624-74da-a5bc-cf52cc6c632e","byłaby zachwycona",{"id":259,"sentenceTemplate":260,"displayOrder":261,"explanation":262,"exampleSentence":263,"blanks":264},"01a0f20c-b624-7602-a5bc-cf52ced7bfbf","Autor używa ogólnego określenia każdy gaduła: „Każdy gaduła __1__ taką okazją do rozmowy”.",12,"Wybrane każdy gaduła wymaga męskiej zgody byłby zainteresowany. Taka konstrukcja może mieć sens ogólny, choć zależnie od kontekstu bywa odczytywana jako dotycząca mężczyzn; nie jest jedyną obowiązkową formą uogólnienia.","Każdy maruda byłby gotowy przedłużać dyskusję o niedogodnościach.",[265],{"id":266,"blankNumber":10,"options":267},"01a0f20c-b624-75ce-a5bc-cf52ceccc0aa",[268,271,274],{"id":269,"optionText":270,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a0f20c-b624-756e-a5bc-cf52cd47f7ac","byłby zainteresowany",{"id":272,"optionText":273,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b624-7592-a5bc-cf52ce1f5961","byłaby zainteresowana",{"id":275,"optionText":276,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b624-75b2-a5bc-cf52ce78d8c2","byłby zainteresowana",{"id":278,"sentenceTemplate":279,"displayOrder":280,"explanation":281,"exampleSentence":282,"blanks":283},"01a0f20c-b624-76ea-a5bc-cf52d2bb87c4","W opisie rodzinnym słowo sierota oznacza dziecko, które straciło rodziców. Jest to użycie __1__.",13,"Utrata rodziców wskazuje znaczenie dosłowne; obejmuje ono także utratę jednego rodzica. Potoczne określanie kogoś niezaradnego to znaczenie przenośne, a sierota nie jest z definicji wulgaryzmem.","W biografii pisarza wspomniano, że jako sierota wychowywał się u krewnych.",[284],{"id":285,"blankNumber":10,"options":286},"01a0f20c-b624-76b2-a5bc-cf52d21df0a2",[287,290,293],{"id":288,"optionText":289,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b624-7646-a5bc-cf52cfcee868","przenośne, oznaczające osobę niezaradną",{"id":291,"optionText":292,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a0f20c-b624-7676-a5bc-cf52d0586dc1","dosłowne",{"id":294,"optionText":295,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a0f20c-b624-7696-a5bc-cf52d13a7a2d","z definicji wulgarne",{"id":297,"sentenceTemplate":298,"displayOrder":299,"explanation":300,"exampleSentence":301,"blanks":302},"01a0f20c-b624-77ba-a5bc-cf52d49b2824","Redaktorka sprawdza rejestr nazw osób. Poprawna notatka brzmi: „__1__”.",14,"Beksa lekceważąco nazywa osobę łatwo płaczącą, a łamaga — niezgrabną. Pierdoła w odniesieniu do osoby jest wulgarne i lekceważące. Kaleka bywa dziś stygmatyzujące, a przenośnie może obrażać. Dwurodzajowość nie czyni tych nazw neutralnymi.","W uprzejmym opisie kolegi zamiast etykiety łamaga napisano, że czasem porusza się niezgrabnie.",[303],{"id":304,"blankNumber":10,"options":305},"01a0f20c-b624-7786-a5bc-cf52d4829737",[306,309,312],{"id":307,"optionText":308,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a0f20c-b624-772a-a5bc-cf52d2c83355","Beksa i łamaga są neutralne; pierdoła jest oficjalne, a kaleka zawsze uprzejme",{"id":310,"optionText":311,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a0f20c-b624-774e-a5bc-cf52d320e130","Beksa i łamaga są wulgarne; pierdoła jest neutralne, a kaleka zawsze żartobliwe",{"id":313,"optionText":314,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a0f20c-b624-776a-a5bc-cf52d3b30ca7","Beksa i łamaga są potoczne i lekceważące; pierdoła jest wulgarne, a kaleka bywa stygmatyzujące","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_ad5d455a-b0de-4efe-ba79-7d19c7160694_hero.webp?v=1790767314",{"title":317,"slug":318,"language":319,"level":320},"Rzeczowniki dwurodzajowe a zgoda w zdaniu","rzeczowniki-dwurodzajowe-a-zgoda-w-zdaniu","pl","C1"]