[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a1366a-a675-77b6-8af6-ab885c83feca":3,"grammar-exercise-lesson-01a1366a-a15a-7050-8fba-c91bf15f84a6":243},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":242},"01a1366a-a675-77b6-8af6-ab885c83feca","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a1366a-a15a-7050-8fba-c91bf15f84a6","Što povezuje surečenice?","Odaberi tumačenje koje odgovara cijelom navedenom kontekstu. Razlikuj način povezivanja od značenjskog odnosa.","Asindetske rečenice: vježbe tumačenja odnosa","Vježbajte tumačenje asindetskih rečenica odabirom odgovora uz opise događaja, kvarova i odluka te razlikujte uzrok, posljedicu i dokaz za zaključak.",0,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,147,166,185,204,223],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":10,"explanation":16,"exampleSentence":17,"blanks":18},"01a1366a-a675-79e6-8af6-ab885ecb37f2","U iskazu „Lift ne radi: motor se pokvario” druga surečenica objašnjava prvu. Način povezivanja ipak određujemo prema __1__.","Način povezivanja određuje oblik: između surečenica nema veznika. Uzročno značenje i parafraza s jer opisuju odnos, ali ne dokazuju da izvornik ima strukturu zavisnosložene uzročne rečenice.","„Zavjese su spuštene, prostorija je mračna” bezveznički je iskaz neovisno o tome kako tumačimo tamu.",[19],{"id":20,"blankNumber":21,"options":22},"01a1366a-a675-799a-8af6-ab885e988871",1,[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a675-78fa-8af6-ab885c97b4ff","uzročnom značenju druge surečenice",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a1366a-a675-7936-8af6-ab885d86064b","odsutnosti veznika između surečenica",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a675-7962-8af6-ab885e3c0a45","mogućnosti umetanja veznika jer",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":21,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a1366a-a675-7ada-8af6-ab8861032b35","Pripovjedač stoji na pragu između dviju prostorija i osluškuje: „U kuhinji voda ključa, u dnevnoj sobi radio svira.” Surečenice prikazuju __1__.","Prizor osluškivanja i dva nesvršena prezenta podupiru usporednost. Nema promjene prizora ni podatka koji bi povezao ključanje vode s uključivanjem radija.","Dok čekamo polazak, djeca razgovaraju, vozač provjerava dokumente.",[41],{"id":42,"blankNumber":21,"options":43},"01a1366a-a675-7aa2-8af6-ab8860f06a80",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a675-7a3a-8af6-ab885f6ba09b","uzrok i njegov učinak",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a1366a-a675-7a62-8af6-ab88604c8767","uzastopne događaje",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a1366a-a675-7a82-8af6-ab8860d3d01b","usporedna zbivanja",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a1366a-a675-7bba-8af6-ab8863798179","Baterija se nalazi ispod pričvršćenog poklopca. U servisnom zapisu stoji: „Tehničarka je skinula poklopac, izvadila je bateriju, umetnula je novu.” Surečenice prikazuju __1__.","Do baterije se dolazi uklanjanjem poklopca, a novu se umeće nakon vađenja stare. Značenje radnji i niz svršenih glagola zajedno podupiru vremenski slijed.","Završio je prijavu, spremio je potvrdu, odjavio se iz sustava.",[59],{"id":60,"blankNumber":21,"options":61},"01a1366a-a675-7b86-8af6-ab886335b6a2",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a1366a-a675-7b22-8af6-ab88611e3778","vremenski slijed radnji",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a1366a-a675-7b42-8af6-ab886190502c","dokaze za prethodni zaključak",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a675-7b66-8af6-ab88627fd2d3","suprotstavljene stavove",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a1366a-a675-7c96-8af6-ab8866d5095f","U zapisniku sastanka stoji: „Uprava želi zatvoriti poslovnicu, zaposlenici traže njezin ostanak.” Druga surečenica __1__.",3,"Zatvaranje i ostanak međusobno su suprotni ciljevi. Zahtjev zaposlenika nije prikazan kao razlog upravine odluke niti kao stav koji obje skupine dijele.","Ja bih sačuvao stari raspored, kolegica predlaže potpunu promjenu.",[78],{"id":79,"blankNumber":21,"options":80},"01a1366a-a675-7c5e-8af6-ab88666d0cc3",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a675-7bfe-8af6-ab88644e135d","navodi razlog zbog kojega uprava želi zatvaranje",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a1366a-a675-7c22-8af6-ab88652e8008","suprotstavlja zahtjev zaposlenika želji uprave",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a675-7c42-8af6-ab8865803385","razrađuje zajednički zahtjev obiju skupina",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a1366a-a675-7d76-8af6-ab886908127f","Zamjene za glavnu ulogu nema. Voditelj javlja ansamblu: „Proba je odgođena: glavna je glumica oboljela.” Druga surečenica imenuje __1__.",4,"Bolest glumice za koju nema zamjene objašnjava odgodu. Nije prikazana kao posljedica odgode, a novi termin nije naveden. Dvotočka ovdje najavljuje uzročno objašnjenje.","Nismo mogli platiti karticom: terminal je bio pokvaren.",[97],{"id":98,"blankNumber":21,"options":99},"01a1366a-a675-7d36-8af6-ab886896a269",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a1366a-a675-7cd6-8af6-ab8867890dc1","uzrok prethodno navedene situacije",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a1366a-a675-7cfa-8af6-ab8867a9e4e5","učinak prethodno navedene situacije",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a675-7d1a-8af6-ab8867e367ba","sadržaj odluke o novom terminu",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a1366a-a675-7e4e-8af6-ab886cfbb80a","Na snimci voda iz oštećene instalacije ulazi u podrum. U izvješću stoji: „Cijev je puknula — podrum je poplavljen.” Druga surečenica navodi __1__.",5,"Voda iz oštećene instalacije ulazi u podrum, pa poplavu tumačimo kao posljedicu pucanja cijevi. To čitanje podupire opis snimke, a ne sama crtica.","Vjetar je srušio stablo — promet je zbog toga zaustavljen.",[116],{"id":117,"blankNumber":21,"options":118},"01a1366a-a675-7e16-8af6-ab886c702b70",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a675-7dba-8af6-ab8869fa0d3a","uzrok događaja iz prve surečenice",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a1366a-a675-7dda-8af6-ab886a9345f1","samo istodobnu nepovezanu okolnost",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a1366a-a675-7dfa-8af6-ab886b79c2b3","posljedicu događaja iz prve surečenice",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a1366a-a675-7f22-8af6-ab886ee9467d","Usporedi obavijesti „Proba je odgođena: glavna je glumica oboljela” i „Odbor je odlučio sljedeće: članarina ostaje nepromijenjena”. U drugoj obavijesti dio iza dvotočke __1__.",6,"Sljedeće upućuje na sadržaj odluke koji tek dolazi: članarina se ne mijenja. U prvoj obavijesti bolest objašnjava odgodu, a u drugoj ista dvotočka najavljuje razradu. Ne određuje znak sam značenjski odnos.","Dogovor glasi ovako: svaki tim šalje jednog predstavnika.",[135],{"id":136,"blankNumber":21,"options":137},"01a1366a-a675-7eee-8af6-ab886e9b3ea8",[138,141,144],{"id":139,"optionText":140,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a675-7e92-8af6-ab886d023c0b","može obrazlagati zašto je odbor morao odlučivati",{"id":142,"optionText":143,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a1366a-a675-7eb2-8af6-ab886dd9909a","razrađuje sadržaj najavljene odluke",{"id":145,"optionText":146,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a675-7ed2-8af6-ab886e0ac643","može navoditi dokaz da je sjednica održana",{"id":148,"sentenceTemplate":149,"displayOrder":150,"explanation":151,"exampleSentence":152,"blanks":153},"01a1366a-a676-7063-afe4-e487e84d8680","Govornik nagađa prema onome što čuje: „Susjedi su se vratili: iz njihova stana čujem razgovor.” Druga surečenica daje __1__.",7,"Čuti razgovor osnova je zaključivanja, a ne uzrok povratka. Dokaz ne jamči zaključak: u stanu mogu biti i drugi ljudi.","Pekarnica je vjerojatno otvorena: pred njom stoje kupci.",[154],{"id":155,"blankNumber":21,"options":156},"01a1366a-a676-702b-afe4-e487e78f1995",[157,160,163],{"id":158,"optionText":159,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a1366a-a675-7f66-8af6-ab886fe355be","dokaz na kojem govornik temelji zaključak",{"id":161,"optionText":162,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a1366a-a675-7f86-8af6-ab8870d53a70","uzrok zbog kojega su se susjedi vratili",{"id":164,"optionText":165,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a676-7007-afe4-e487e6a16377","jamstvo da je zaključak nužno točan",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a1366a-a676-7133-afe4-e487eb7173cd","Poznato je da je preopterećenje izazvalo prekid rada. Usporedi „Mreža je bila preopterećena — prijenos je stao” i „Prijenos je stao: mreža je bila preopterećena”. U drugom iskazu autor __1__.",8,"Promijenjen je raspored priopćavanja, a ne stvarni odnos događaja. Drugi iskaz najprije iznosi prekid pa objašnjava zašto je nastao.","„Zaslon se ugasio: baterija se ispraznila” počinje učinkom i završava objašnjenjem.",[173],{"id":174,"blankNumber":21,"options":175},"01a1366a-a676-70ff-afe4-e487eb696295",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a676-70a3-afe4-e487e91123c8","preokreće stvarni uzrok i učinak",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a1366a-a676-70c3-afe4-e487e9a1160e","ukida prethodno potvrđenu uzročnu vezu",{"id":183,"optionText":184,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a1366a-a676-70e3-afe4-e487ea8312f9","najprije navodi učinak, a zatim njegov uzrok",{"id":186,"sentenceTemplate":187,"displayOrder":188,"explanation":189,"exampleSentence":190,"blanks":191},"01a1366a-a676-7217-afe4-e487ed8a2678","Bez dodatnog konteksta čitamo: „Oglasilo se zvono, razgovor je prestao.” Koja procjena najbolje razlikuje izrečeno od pretpostavljenoga? __1__.",9,"Zvono je moglo prekinuti razgovor, ali iskaz ne isključuje vremensko podudaranje. Ni zarez ni redoslijed sami ne potvrđuju uzrok, a zarez ne dokazuje ni neovisnost događaja.","„Autobus je stigao, počela je kiša” samo po sebi ne uspostavlja uzročnu vezu.",[192],{"id":193,"blankNumber":21,"options":194},"01a1366a-a676-71df-afe4-e487ed2e5c74",[195,198,201],{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a676-7177-afe4-e487ec6a40c4","Navedena su dva događaja; zarez ih prikazuje kao međusobno neovisne",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a1366a-a676-71a3-afe4-e487ec91610a","Navedena su dva događaja; uzročna veza nije izričito potvrđena",{"id":202,"optionText":203,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a676-71c3-afe4-e487ed266b9f","Navedena su dva događaja; njihov redoslijed potvrđuje uzročnu vezu",{"id":205,"sentenceTemplate":206,"displayOrder":207,"explanation":208,"exampleSentence":209,"blanks":210},"01a1366a-a676-72ef-afe4-e487ef99f200","Usporedi niz „Podigla je šalicu, otpila je gutljaj” s opisom „Para se dizala, žlica je zveckala”. Pri tumačenju glagolski vid __1__.",10,"Svršeni oblici i značenje podizanja šalice pa ispijanja gutljaja podupiru slijed. Nesvršeni oblici u drugom iskazu pogoduju usporednom opisu. Vid je smjernica uz sadržaj i kontekst; poredak surečenica ne potvrđuje sam po sebi slijed događaja.","„Stražar je hodao, zastava je lepršala” pogoduje usporednom opisu, osobito uz oznaku istodobnosti.",[211],{"id":212,"blankNumber":21,"options":213},"01a1366a-a676-72b7-afe4-e487ef052433",[214,217,220],{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a1366a-a676-725b-afe4-e487edc5b252","podupire slijed u prvom i usporednost u drugom iskazu",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a1366a-a676-727b-afe4-e487ee1ee1bd","može prvi iskaz približiti opisu, a drugi nizu dovršenih koraka",{"id":221,"optionText":222,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a676-729b-afe4-e487ee4c1697","može u oba iskaza potvrditi slijed prema poretku surečenica",{"id":224,"sentenceTemplate":225,"displayOrder":226,"explanation":227,"exampleSentence":228,"blanks":229},"01a1366a-a676-7417-afe4-e487f320ae8f","Iskaz „Termin je promijenjen: dvorana nije slobodna” parafraziramo kao „Termin je promijenjen jer dvorana nije slobodna”. Tom smo parafrazom __1__.",11,"Jer izričito označuje uzrok, pa povezivanje više nije bezvezničko. Uzrok ostaje nedostupnost dvorane. Iste tvrdnje ne znače istu strukturu, a parafraza ne mora sačuvati ritam ni raspored naglasaka izvornika.","Dodavanjem jer u „Ne izlazimo: pada tuča” uzrok postaje izričit, a bezveznički oblik nestaje.",[230],{"id":231,"blankNumber":21,"options":232},"01a1366a-a676-73db-afe4-e487f26db4c4",[233,236,239],{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a676-7333-afe4-e487f05200c1","možda promijenili uzrok u posljedicu zadržavši raspored tvrdnji",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a1366a-a676-7353-afe4-e487f0a38045","možda zadržali bezvezničku strukturu jer su tvrdnje ostale iste",{"id":240,"optionText":241,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a1366a-a676-73b3-afe4-e487f17ef606","uzrok označili veznikom i promijenili način povezivanja","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_5cf18a4b-0dd1-4c9b-bd08-13f20c410016_hero.webp?v=1791914321",{"title":244,"slug":245,"language":246,"level":247},"Asindetske rečenice i tumačenje odnosa","asindetske-recenice-i-tumacenje-odnosa","hr","C2"]