[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a1366a-a68c-7ad8-bde6-bdcccc240bf3":3,"grammar-exercise-lesson-01a1366a-a15a-7050-8fba-c91bf15f84a6":243},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":242},"01a1366a-a68c-7ad8-bde6-bdcccc240bf3","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a1366a-a15a-7050-8fba-c91bf15f84a6","Uredi iskaz prema namjeri i kontekstu","Odaberi obrazloženu uredničku odluku. Ne pretpostavljaj da interpunkcijski znak sam određuje odnos surečenica.","Asindetske rečenice: jasnoća i interpunkcija","Vježbajte asindetske rečenice odabirom uredničkih odluka o interpunkciji i veznicima u izvješćima, uputama i pričama te procijenite jasnoću odnosa.",1,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,147,166,185,204,223],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":16,"explanation":17,"exampleSentence":18,"blanks":19},"01a1366a-a68c-7cf8-bde6-bdccce0737bd","Urednik odbacuje rečenicu „Kurir je pozvonio, stanarka je otvorila, paket je predan” samo zato što nema veznika. Takva je primjedba __1__.",0,"U hrvatskom je dopušteno bezvezničko povezivanje zarezom. Pa može izričitije usmjeriti čitanje, a točke promijeniti ritam, ali nijedna izmjena nije gramatički potrebna zbog izostanka veznika ili broja radnji.","Priča može sažeto početi: „Spustila je torbu, obula je papuče, prišla je prozoru.”",[20],{"id":21,"blankNumber":10,"options":22},"01a1366a-a68c-7cac-bde6-bdcccdf607cc",[23,27,30],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a1366a-a68c-7c20-bde6-bdcccce74950","opravdana jer se vremenski slijed gramatički uspostavlja veznikom pa",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a68c-7c5c-bde6-bdcccd3dbac8","opravdana jer se tri dovršene radnje razdvajaju točkama",{"id":31,"optionText":32,"isCorrect":33,"displayOrder":34},"01a1366a-a68c-7c88-bde6-bdcccd8a67c0","neutemeljena jer zarez dopušta bezvezničko nizanje radnji",true,2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":10,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a1366a-a68c-7e00-bde6-bdccd17b0b66","U „Jedna ponuda uključuje dostavu; druga predviđa osobno preuzimanje” točka sa zarezom prvenstveno __1__.","Točka sa zarezom razgraničuje samostalnije cjeline unutar iste rečenice. Ne djeluje kao uzročni veznik niti kao točka koja završava rečenicu.","Lijevi ulaz namijenjen je posjetiteljima; desni koriste dostavljači.",[41],{"id":42,"blankNumber":10,"options":43},"01a1366a-a68c-7dc8-bde6-bdccd08198b0",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":33,"displayOrder":16},"01a1366a-a68c-7d4c-bde6-bdcccea6fdfd","jasnije razgraničuje razmjerno samostalne cjeline",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a68c-7d74-bde6-bdcccf8888d0","izričito označuje da je druga ponuda posljedica prve",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a68c-7da8-bde6-bdccd0590f9a","pretvara surečenice u dvije zasebne rečenice",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a1366a-a68c-7ee4-bde6-bdccd4592a2c","Urednik tvrdi da dvotočka uvijek znači uzrok. Iskaz „Plan ima jednu izmjenu: radionica počinje u deset” pokazuje da ovdje dvotočka najavljuje __1__.","Druga surečenica kaže u čemu se izmjena sastoji. Dvotočka može najaviti razradu sadržaja, ne samo uzročno objašnjenje.","Uvjet je jednostavan: prijava mora stići do petka.",[59],{"id":60,"blankNumber":10,"options":61},"01a1366a-a68c-7eac-bde6-bdccd3cf87f9",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a1366a-a68c-7e48-bde6-bdccd258ee7b","uzrok zbog kojega je plan uopće sastavljen",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a1366a-a68c-7e6c-bde6-bdccd2c1e997","razradu sadržaja najavljene izmjene",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a68c-7e8c-bde6-bdccd33e169b","posljedicu koju je početak radionice već izazvao",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a1366a-a68d-7023-b042-0e4283cc70ff","Posljednja je proba protekla bez ijedne pogreške. Kazališni osvrt nastavlja: „Mjesecima su uvježbavali nastup — na pozornici su zaboravili tekst.” Crtica ovdje ističe __1__.",3,"Dugotrajne pripreme i uspješna proba stvaraju očekivanje sigurne izvedbe. Zaboravljeni tekst na nastupu iznevjeruje to očekivanje; nije napredak niti razlog ranijeg početka priprema.","Svi su očekivali dug govor — predsjednica je izgovorila samo zahvalu.",[78],{"id":79,"blankNumber":10,"options":80},"01a1366a-a68c-7f88-bde6-bdccd6beb41c",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a1366a-a68c-7f28-bde6-bdccd53eb0b4","postupno poboljšavanje izvedbe tijekom priprema",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a68c-7f4c-bde6-bdccd565fe57","objašnjenje razloga za početak uvježbavanja",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":33,"displayOrder":34},"01a1366a-a68c-7f6c-bde6-bdccd62aa797","obrat u odnosu na očekivani ishod",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a1366a-a68d-7103-b042-0e428533ebd7","Rečenicu „Publika se utišala, predstava je počela” urednik mijenja u „Publika se utišala. Predstava je počela.” Nakon izmjene govorimo o __1__.",4,"Točka razdvaja dvije rečenice. Događaji i dalje mogu biti značenjski povezani, ali više nisu surečenice unutar iste rečenice.","„Sajam je završio. Štandovi su prazni.” ostaje povezan dio teksta iako sadrži dvije rečenice.",[97],{"id":98,"blankNumber":10,"options":99},"01a1366a-a68d-70cf-b042-0e4284dcb7ca",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":33,"displayOrder":16},"01a1366a-a68d-706f-b042-0e428417e4eb","povezivanju zasebnih rečenica u tekstu",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a68d-708f-b042-0e42845321a6","surečenicama unutar iste asindetske rečenice",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a68d-70af-b042-0e42849e636c","potpunom nestanku svake značenjske povezanosti",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a1366a-a68d-71eb-b042-0e428875dc50","U službenom obrazloženju treba izričito navesti da je nedostatak potpisa razlog odbijanja. Odaberi dopunu: „Zahtjev je odbijen __1__.”",5,"Zadatak traži izričito označen uzrok, pa odgovara jer. I samo dodaje činjenicu, a iako nedostatak potpisa prikazuje kao okolnost suprotnu očekivanju, ne kao navedeni razlog.","Natjecatelj nije uvršten na popis jer se prijavio nakon roka.",[116],{"id":117,"blankNumber":10,"options":118},"01a1366a-a68d-71a7-b042-0e42880a5e73",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a1366a-a68d-7147-b042-0e4285ed0367","i nije potpisan",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a1366a-a68d-716b-b042-0e4286db0365","jer nije potpisan",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a68d-718b-b042-0e42874038fc","iako nije potpisan",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a1366a-a68d-72c7-b042-0e4289c5921f","U evidenciji su rubrike za pregled i bilješke ostale prazne. Dopuni sažetak: „Nadzornik nije pregledao opremu __1__ je išta zabilježio.”",6,"Niti nastavlja nijekanje: nadzornik nije obavio pregled i nije ništa zabilježio. U toj je konstrukciji pravilan oblik išta. Jer je išta zabilježio i pa je išta zabilježio nisu prihvatljive potvrdne tvrdnje u ovom kontekstu; osim toga, ne prenose praznu rubriku za bilješke.","Tajnica nije poslala poziv niti je išta upisala u kalendar.",[135],{"id":136,"blankNumber":10,"options":137},"01a1366a-a68d-728f-b042-0e42899641ab",[138,141,144],{"id":139,"optionText":140,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a1366a-a68d-722f-b042-0e428890d6b7","jer",{"id":142,"optionText":143,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a68d-7253-b042-0e428944b48c","pa",{"id":145,"optionText":146,"isCorrect":33,"displayOrder":34},"01a1366a-a68d-7273-b042-0e428971c4ad","niti",{"id":148,"sentenceTemplate":149,"displayOrder":150,"explanation":151,"exampleSentence":152,"blanks":153},"01a1366a-a68d-73cb-b042-0e428db615f8","U priči stoji: „Koraci su utihnuli, djevojčica je zastala.” Sljedeća rečenica glasi: „Ni poslije nije znala je li zastala zbog tišine ili ju je upravo tada zaboljela noga.” Urednik bi trebao __1__.",7,"Nastavak priče pokazuje da djevojčica ne zna što ju je zaustavilo. Uzročna preradba s jer uklonila bi tu dvojbu, a pa u izvornom poretku ni ne bi prikazao tišinu kao učinak zastajanja.","„Svjetlo je zatreperilo, pas je podigao glavu” u priči može ostaviti vezu događaja neodređenom.",[154],{"id":155,"blankNumber":10,"options":156},"01a1366a-a68d-738f-b042-0e428cb86c03",[157,160,163],{"id":158,"optionText":159,"isCorrect":33,"displayOrder":16},"01a1366a-a68d-730b-b042-0e428a3d5591","zadržati zarez i prepustiti sljedećoj rečenici da razvije dvojbu",{"id":161,"optionText":162,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a68d-732b-b042-0e428af485e1","uvesti jer i prikazati tišinu kao utvrđen razlog zastajanja",{"id":164,"optionText":165,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a68d-734b-b042-0e428bf2009c","uvesti pa i prikazati tišinu kao utvrđen učinak zastajanja",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a1366a-a68d-74ab-b042-0e428f55e4bb","Uputa glasi „Uređaj se pregrijava, isključite ga”. Čitatelji ne smiju nagađati zašto je isključivanje potrebno. Najbolja urednička odluka jest __1__.",8,"Jer izriče razlog potrebnog isključivanja. Pa bi pregrijavanje prikazao kao ono što slijedi nakon isključivanja, a iako kao okolnost unatoč kojoj se uređaj isključuje. Nijedna od tih preradbi ne prenosi razlog postupka iz upute.","Ne otvarajte spremnik jer je sadržaj pod tlakom.",[173],{"id":174,"blankNumber":10,"options":175},"01a1366a-a68d-746f-b042-0e428f19c335",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a1366a-a68d-740f-b042-0e428e0cf48b","napisati: Isključite uređaj pa se pregrijava",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a1366a-a68d-7433-b042-0e428e288886","napisati: Isključite uređaj jer se pregrijava",{"id":183,"optionText":184,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a68d-7453-b042-0e428e3ec55d","napisati: Isključite uređaj iako se pregrijava",{"id":186,"sentenceTemplate":187,"displayOrder":188,"explanation":189,"exampleSentence":190,"blanks":191},"01a1366a-a68d-7583-b042-0e4291430c58","U stručnom tekstu stoji „Uzorak je oštećen: rub je napuknut”. Recenzent traži veznik samo zato što asindetske rečenice navodno pripadaju isključivo književnosti. Treba mu odgovoriti da __1__.",9,"Napuknuti rub konkretizira oštećenje, što dvotočka prikladno najavljuje i u stručnom tekstu. Registar ne nalaže zamjenu znaka veznikom. Pa bi usmjerio čitanje prema posljedici ili slijedu, umjesto prema razradi opisa.","Novinska vijest može sažeto navesti: „Pregovori se nastavljaju: sporazum još nije postignut.”",[192],{"id":193,"blankNumber":10,"options":194},"01a1366a-a68d-754b-b042-0e429079ab9d",[195,198,201],{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a1366a-a68d-74ef-b042-0e428f938f0b","stručni registar ovdje zahtijeva veznik umjesto dvotočke",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a68d-750f-b042-0e428fc253d2","veznik pa ovdje čuva razradu oštećenja bez promjene odnosa",{"id":202,"optionText":203,"isCorrect":33,"displayOrder":34},"01a1366a-a68d-752f-b042-0e42900c58f1","dvotočka ovdje prikladno uvodi konkretan opis oštećenja",{"id":205,"sentenceTemplate":206,"displayOrder":207,"explanation":208,"exampleSentence":209,"blanks":210},"01a1366a-a68d-7667-b042-0e42922cd9f0","U rečenici „Kupci čekaju, prodavač razgovara telefonom” urednik želi odrediti odnos. Prije nego što zarezu pripiše određeno značenje, treba __1__.",10,"Tumačenje kreće od cjeline, ne od izoliranog znaka. Promjena interpunkcije može usmjeriti čitanje, ali ne može utvrditi nepoznat razlog čekanja ili vremenski slijed.","Uz napomenu da se prizori odvijaju istodobno, „Gosti večeraju, glazbenici sviraju” čitamo kao usporedan opis.",[211],{"id":212,"blankNumber":10,"options":213},"01a1366a-a68d-762f-b042-0e4291dcb2fc",[214,217,220],{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":33,"displayOrder":16},"01a1366a-a68d-75cf-b042-0e4291837add","provjeriti tvrdnje, kontekst, redoslijed i glagolske oblike",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a1366a-a68d-75f3-b042-0e4291904a45","zamijeniti zarez dvotočkom i time utvrditi razlog čekanja",{"id":221,"optionText":222,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a68d-7613-b042-0e4291968185","zamijeniti zarez crticom i time utvrditi slijed događaja",{"id":224,"sentenceTemplate":225,"displayOrder":226,"explanation":227,"exampleSentence":228,"blanks":229},"01a1366a-a68d-7743-b042-0e4293a38de7","Za „Ivana je šutjela, Marko je govorio” u nepovezanim su kontekstima moguće parafraze s i, ali ili jer. Ako okolni tekst ne razjašnjava odnos, a razlika je važna, urednik treba __1__.",11,"Kad je razlika važna, odnos treba razjasniti i izreći. Dvotočka sama ne potvrđuje uzrok, a točka stvara zasebne rečenice čija značenjska veza i dalje može biti višeznačna. Veznik se bira prema razjašnjenom odnosu, ne napamet.","Ako putovanje objašnjava izostanak sastanka, odnos izričemo ovako: „Nismo se sastali jer je Petra otputovala.”",[230],{"id":231,"blankNumber":10,"options":232},"01a1366a-a68d-770b-b042-0e42939b54c9",[233,236,239],{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a1366a-a68d-76ab-b042-0e4292a76066","zamijeniti zarez dvotočkom i tako utvrditi uzročno čitanje",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":33,"displayOrder":10},"01a1366a-a68d-76cf-b042-0e4292bd0c67","razjasniti odnos i izreći ga odgovarajućim veznikom",{"id":240,"optionText":241,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a1366a-a68d-76ef-b042-0e4292ffee4d","razdvojiti iskaz točkom i tako ukloniti različita čitanja","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_69360e33-65c0-4271-b062-b66cf52a3356_hero.webp?v=1791914321",{"title":244,"slug":245,"language":246,"level":247},"Asindetske rečenice i tumačenje odnosa","asindetske-recenice-i-tumacenje-odnosa","hr","C2"]