[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a17dfd-dabf-711d-99ab-7a369ade93f8":3,"grammar-exercise-lesson-01a17dfd-ce74-7af9-bc03-91a297ae3a5a":243},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":242},"01a17dfd-dabf-711d-99ab-7a369ade93f8","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a17dfd-ce74-7af9-bc03-91a297ae3a5a","ساخت‌های مشترک و بازنویسی در سه گونه","برای کامل‌کردن هر جمله، گزینه‌ای را انتخاب کنید که با مقایسهٔ دقیق فارسی ایران، دری و تاجیکی سازگار است.","تمرین ساخت و بازنویسی فارسی، دری و تاجیکی","در این تمرین، ساخت‌های مشترک فارسی ایران، دری و تاجیکی را مقایسه کنید و با توجه به بافت، کاربرد اضافه، نشانهٔ مفعول، توانایی و استمرار را در جمله بسنجید.",0,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,147,166,185,204,223],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":10,"explanation":16,"exampleSentence":17,"blanks":18},"01a17dfd-dabf-74f5-99ab-7a369dc595c1","در نمونه‌های سه گونه، گروهی به معنای «باغِ زیبای روستا» آمده است. در این گروه، «زیبا» ویژگی باغ است و پیوند اضافه میان این دو واژه __1__.","اضافه در هر سه گونه می‌تواند اسم را به صفت پیوند دهد؛ به مالکیت محدود نیست. در این گروه، «زیبا» ویژگی باغ است. تفاوت خط تاجیکی دلیل حذف این رابطه نیست.","در بازنمایی «هوای سردِ کوهستان»، پیوند هوا و سرد از نوع مالکیت نیست، اما اضافه دارد.",[19],{"id":20,"blankNumber":21,"options":22},"01a17dfd-dabf-74a5-99ab-7a369d04762a",1,[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7405-99ab-7a369b810ea0","اسم را به صفت وابسته‌اش پیوند می‌دهد",true,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-744d-99ab-7a369c43dc6e","اسم را به مالکِ آن پیوند می‌دهد",false,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-747d-99ab-7a369c8cf862","صفت را به مالکِ آن پیوند می‌دهد",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":21,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a17dfd-dabf-75ed-99ab-7a369f707b31","در بازنمایی فارسی‌خطِ نمونه‌های سه گونه، «مسافرِ خسته» را با جمع‌کردن فقط اسم و حفظ صفت وابسته بازنویسی می‌کنیم: __1__ وارد شدند.","«مسافرانِ خسته» جمعِ گروه داده‌شده است و «خسته» همچنان صفتِ مسافران است. «خستگان» به افراد خسته اشاره می‌کند؛ قرار دادن آن در جای صفت، رابطهٔ خواسته‌شده را حفظ نمی‌کند.","در «کتابِ تازه \u002F کتاب‌های تازه»، تغییر شمار در اسم دیده می‌شود، نه در صفت وابسته.",[41],{"id":42,"blankNumber":21,"options":43},"01a17dfd-dabf-75b1-99ab-7a369f15fe50",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7549-99ab-7a369deb98a9","مسافرِ خستگان",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-756d-99ab-7a369eaca91e","مسافرانِ خستگان",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-7591-99ab-7a369f142848","مسافرانِ خسته",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a17dfd-dabf-76e1-99ab-7a36a19f8bde","در ویرایش جملهٔ «برای جلسه چهار صندلی آوردیم»، کدام یادداشت دربارهٔ صورت اسم پس از عدد درست است؟ __1__","اسم بدون نشانهٔ جمع پس از عدد از الگوهای مشترک سه گونه است. «چهار صندلی» از نظر شمار نیازمند اصلاح نیست؛ این نکته به معنای ممنوعیت کلی جمع پس از عدد نیست.","برای سفر، دو چمدان آماده کرده‌ایم.",[59],{"id":60,"blankNumber":21,"options":61},"01a17dfd-dabf-76a9-99ab-7a36a0dc848a",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7635-99ab-7a369fac83e2","در دری افزودن نشانهٔ جمع لازم است",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-7669-99ab-7a36a01f99b7","صورت موجود به اصلاح شمار نیاز ندارد",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-7689-99ab-7a36a069db14","در تاجیکی افزودن نشانهٔ جمع لازم است",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a17dfd-dabf-77c5-99ab-7a36a440cd83","دو نمونه با معنای یکسان ثبت شده‌اند: در متن ایرانی «من رسیدم» و در متن دری «رسیدم». در هر دو نمونه، اول‌شخص مفرد بودن فعل را از __1__ می‌توان تشخیص داد.",3,"امکان حذف ضمیر فاعلی از ویژگی‌های مشترک سه گونه است. شناسهٔ «ـم» در هر دو نمونه اول‌شخص مفرد را نشان می‌دهد؛ بن «رسید» شخص را تعیین نمی‌کند و در نمونهٔ دوم ضمیر آشکاری وجود ندارد.","«گزارش را خواندم» بدون ضمیر آشکار نیز گوینده را به‌عنوان فاعل معرفی می‌کند.",[78],{"id":79,"blankNumber":21,"options":80},"01a17dfd-dabf-778d-99ab-7a36a359f745",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7729-99ab-7a36a1a266a9","ضمیر آشکارِ پیش از فعل، مستقل از شناسهٔ فعل",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-774d-99ab-7a36a1e49d76","شناسهٔ پایانی فعل، مستقل از حضور ضمیر آشکار",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-776d-99ab-7a36a2b83e96","بن گذشتهٔ فعل، مستقل از شناسه و ضمیر آشکار",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a17dfd-dabf-78a1-99ab-7a36a7f39f7e","در دو نمونهٔ هم‌معنا از دو گونه، یکی «من این کتاب را خواندم» و دیگری «این کتاب را من خواندم» است. در مقایسهٔ ترتیب اجزای همین دو جمله، __1__.",4,"در هر دو نمونه فعل در پایان است. ترتیب غالب فاعل، مفعول، فعل، تنها ترتیب ممکن نیست؛ یک نمونهٔ مفعول‌اول برای اثبات تفاوت ترتیب غالب دو گونه کافی نیست.","در «این نامه را سارا نوشت»، پیش‌آمدن مفعول، نقش فاعلی سارا را تغییر نمی‌دهد.",[97],{"id":98,"blankNumber":21,"options":99},"01a17dfd-dabf-7869-99ab-7a36a721a71d",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7809-99ab-7a36a51a0c1d","جای فاعل و مفعول عوض شده و فعل در پایان مانده است",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-7829-99ab-7a36a5dfe550","جای فاعل و فعل عوض شده و مفعول در آغاز مانده است",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-784d-99ab-7a36a67e173a","جای مفعول و فعل عوض شده و فاعل در آغاز مانده است",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a17dfd-dabf-7981-99ab-7a36ab9d52d7","در نمونه‌های مقایسه‌ای فارسی ایران، دری و تاجیکی، یک زن و یک مرد هر دو «پژوهشگری صبور» توصیف شده‌اند. صفت «صبور» در این نمونه‌ها __1__.",5,"در هیچ‌یک از سه گونه، اسم و صفت نظام تطابق جنس دستوری ندارند. مشخص‌بودن زن یا مرد بودن فرد، صورت «صبور» را تغییر نمی‌دهد و تبدیل خط نیز علت این یکسانی نیست.","«آموزگاری مهربان» می‌تواند زن یا مرد را توصیف کند؛ صورت صفت از این نظر تغییر نمی‌کند.",[116],{"id":117,"blankNumber":21,"options":118},"01a17dfd-dabf-7945-99ab-7a36aaf1097d",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-78e5-99ab-7a36a8b4ce31","برای زن صورت مؤنث دارد و در اینجا به صورت مذکر آمده است",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-7905-99ab-7a36a9b07c70","برای مرد صورت مذکر دارد و در اینجا به صورت خنثی آمده است",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-7929-99ab-7a36aa8e3a76","برای زن و مرد یک صورت دارد و جنس دستوری را نشان نمی‌دهد",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a17dfd-dabf-7a65-99ab-7a36ad32c4d7","در نمونه‌ای از دری، دربارهٔ مهارت فعلی مترجم آمده است: «او خط قدیمی را خوانده می‌تواند.» بازنویسی در فارسی معیار ایران: او می‌تواند خط قدیمی را __1__.",6,"در فارسی معیار ایران، پس از «می‌تواند» فعل التزامی «بخواند» می‌آید. «می‌خواند» اخباری است و «خوانده» به‌تنهایی جای فعل التزامی را نمی‌گیرد. صورت مبدأ در بافت داده‌شده توانایی را بیان می‌کند، نه پایان‌یافتن خواندن را.","در بازنویسیِ بیان توانایی: «او این قفل را باز کرده می‌تواند» ← «او می‌تواند این قفل را باز کند».",[135],{"id":136,"blankNumber":21,"options":137},"01a17dfd-dabf-7a2d-99ab-7a36ad30d034",[138,141,144],{"id":139,"optionText":140,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-79c1-99ab-7a36ac641fb6","بخواند",{"id":142,"optionText":143,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-79e5-99ab-7a36ac9e773d","می‌خواند",{"id":145,"optionText":146,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-7a0d-99ab-7a36acb7dcd8","خوانده",{"id":148,"sentenceTemplate":149,"displayOrder":150,"explanation":151,"exampleSentence":152,"blanks":153},"01a17dfd-dabf-7b41-99ab-7a36af5398bb","در بازنمایی فارسی‌خطِ یک نمونهٔ تاجیکی آمده است: «او پاسخ نوشته ایستاده است.» شخص نشسته و کارش هنوز ادامه دارد. بازنویسی استمراری در فارسی معیار ایران: او دارد پاسخ __1__.",7,"در این ساخت فارسی ایران، «دارد» با مضارع اخباری «می‌نویسد» استمرار را برجسته می‌کند؛ با «بنویسد» یا «نوشته است» این ساخت تشکیل نمی‌شود. در نمونهٔ تاجیکی، «ایستاده است» نقش کمکی دارد و وضعیت بدن را بیان نمی‌کند.","او دارد فرم را پر می‌کند؛ هنوز به بخش آخر نرسیده است.",[154],{"id":155,"blankNumber":21,"options":156},"01a17dfd-dabf-7b09-99ab-7a36af1d2fcb",[157,160,163],{"id":158,"optionText":159,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7aa9-99ab-7a36ae15bfbb","بنویسد",{"id":161,"optionText":162,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-7acd-99ab-7a36ae7588b4","نوشته است",{"id":164,"optionText":165,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-7ae9-99ab-7a36aee75160","می‌نویسد",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a17dfd-dabf-7c19-99ab-7a36b14fa89a","گروه مفعولیِ کامل «آن نقشهٔ قدیمیِ شهر» است. با حفظ همین گروه، جمله در نگارش معیار فارسی ایران و دری چنین کامل می‌شود: راهنما __1__ نشان داد.",8,"«را» پس از کل گروه مفعولی می‌آید؛ در اینجا «قدیمیِ شهر» نیز درون گروه مشخص‌شده است. دو گزینهٔ دیگر پیوند وابسته‌ها را با قرار دادن زودهنگام «را» قطع می‌کنند.","آیا تصویرِ تازهٔ موزه را دیده‌اید؟",[173],{"id":174,"blankNumber":21,"options":175},"01a17dfd-dabf-7be1-99ab-7a36b08242ef",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7b81-99ab-7a36afbf71a2","آن نقشهٔ قدیمیِ شهر را",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-7ba5-99ab-7a36b03d562c","آن نقشه را قدیمیِ شهر",{"id":183,"optionText":184,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-7bc1-99ab-7a36b0783353","آن نقشهٔ قدیمی را شهر",{"id":186,"sentenceTemplate":187,"displayOrder":188,"explanation":189,"exampleSentence":190,"blanks":191},"01a17dfd-dabf-7cf5-99ab-7a36b299d459","در یک نمونهٔ تاجیکی، همتای «را» به پایان گروهی با معنای «عکسِ درِ باغ» متصل نوشته شده است. کدام تحلیل از رابطهٔ نگارش و نحو درست است؟ __1__",9,"نشانه در پایان گروه مفعولی قرار دارد؛ اتصال نوشتاری آن به آخرین واژه، دامنهٔ نقش آن را به همان واژه محدود نمی‌کند و پیوند اضافهٔ درون گروه را از بین نمی‌برد. در این نمونه کل گروه، با هستهٔ «عکس»، مفعول است.","در «عکسِ سقفِ خانه را دیدم»، مفعول کل گروه اسمی است، نه فقط «خانه».",[192],{"id":193,"blankNumber":21,"options":194},"01a17dfd-dabf-7cc1-99ab-7a36b297deb7",[195,198,201],{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7c5d-99ab-7a36b1628427","نشانه در این نمونه به «باغ» متصل است و همان اسم را هستهٔ مفعول می‌کند",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-7c81-99ab-7a36b1bf33f1","نشانه به آخرین واژه متصل است، اما کل گروه با هستهٔ «عکس» مفعول است",{"id":202,"optionText":203,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-7ca1-99ab-7a36b1d132d7","نشانه در این نمونه جای اضافه را می‌گیرد و رابطهٔ «در» و «باغ» را برقرار می‌کند",{"id":205,"sentenceTemplate":206,"displayOrder":207,"explanation":208,"exampleSentence":209,"blanks":210},"01a17dfd-dabf-7ddd-99ab-7a36b43886f9","در «بلیتی را که برایم کنار گذاشته بودید گرفتم»، اسم همراه «ی» و نشانهٔ مفعول آمده است. برای مقایسهٔ این کاربرد با همتای تاجیکی نشانه، کدام یادداشت دقیق است؟ __1__",10,"«را» نشانهٔ مفعول است و جملهٔ وابسته به شناسایی بلیت کمک می‌کند. وجود «ی» مانع کاربرد «را» نیست. شباهت نقش کلی با همتای تاجیکی، یکسانی جزئیات کاربرد را ثابت نمی‌کند؛ هر نمونه به بررسی بافت نیاز دارد.","برای مقایسهٔ «کتابی را که معرفی کرده بودی خریدم» با معادل تاجیکی، باید مشخص‌بودن کتاب و بافت هر دو نمونه را بررسی کرد.",[211],{"id":212,"blankNumber":21,"options":213},"01a17dfd-dabf-7da5-99ab-7a36b3ee7991",[214,217,220],{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7d39-99ab-7a36b3077dbc","بند وابسته، کاربرد نشانه را تعیین می‌کند؛ همتای تاجیکی نیز الزاماً همین کاربرد را دارد",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":30,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-7d5d-99ab-7a36b3423e88","نشانه، معرفگی اسم را تعیین می‌کند؛ بند وابسته نیز نقش مفعولی آن را نشان می‌دهد",{"id":221,"optionText":222,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-7d7d-99ab-7a36b3a443f6","بافت، مرجع را مشخص می‌کند؛ کاربرد همتای تاجیکی نیازمند بررسی بافت است",{"id":224,"sentenceTemplate":225,"displayOrder":226,"explanation":227,"exampleSentence":228,"blanks":229},"01a17dfd-dabf-7eb9-99ab-7a36b74b52be","برای مقایسهٔ نشانه‌گذاری مفعول در دو روایت، باید معلوم شود اسم به مرجعی مشخص اشاره دارد یا نه. در «گزارشی را که دیروز فرستادی خواندم»، کدام بخش مرجع گزارش را مشخص می‌کند؟ __1__",11,"«که دیروز فرستادی» گزارش موردنظر را مشخص می‌کند. شناسهٔ «خواندم» خواننده را نشان می‌دهد و «دیروز» به‌تنهایی گزارش را مشخص نمی‌کند. در مقایسه با تاجیکی نیز باید بافت را بررسی کرد؛ شباهت نقش نشانه‌ها، یکسان‌بودن جزئیات کاربردشان را تضمین نمی‌کند.","در «نامه‌ای را که امضا کرده بودید آوردم»، جملهٔ وابسته به شناسایی نامه کمک می‌کند.",[230],{"id":231,"blankNumber":21,"options":232},"01a17dfd-dabf-7e81-99ab-7a36b73f8d82",[233,236,239],{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dabf-7e1d-99ab-7a36b4ecbc7b","شناسهٔ فعلِ جملهٔ اصلی",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":26,"displayOrder":21},"01a17dfd-dabf-7e41-99ab-7a36b5b8cb04","جملهٔ وابستهٔ پس از اسم",{"id":240,"optionText":241,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dabf-7e61-99ab-7a36b6864fd5","قید زمان به‌تنهایی و بدون جملهٔ وابسته","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_fbddacb3-e1dc-4118-9029-e22cd7d31d9e_hero.webp?v=1793115151",{"title":244,"slug":245,"language":246,"level":247},"فارسی ایران، دری و تاجیکی در مقایسهٔ دستوری","farsi-dari-tajiki","fa","C1"]