[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-exercise-01a17dfd-dad5-72c9-bc71-c96829051c4d":3,"grammar-exercise-lesson-01a17dfd-ce74-7af9-bc03-91a297ae3a5a":243},{"id":4,"grammarPage":5,"title":6,"instructions":7,"seoTitle":8,"seoDescription":9,"displayOrder":10,"type":11,"questions":12,"ogImageUrl":242},"01a17dfd-dad5-72c9-bc71-c96829051c4d","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a17dfd-ce74-7af9-bc03-91a297ae3a5a","حفظ توانایی و استمرار در بازنویسی گونه‌ها","با توجه به گونه، سبک و معنای مشخص‌شده، گزینه‌ای را انتخاب کنید که کارکرد ساخت را درست حفظ یا توصیف می‌کند.","بازنویسی توانایی، استمرار و مفعول در سه گونه","با بازنویسی نمونه‌های دری و تاجیکی به فارسی معیار ایران، توانایی و کار در جریان را از انجام کار جدا کنید و جای را را پس از گروه مفعولی در جمله‌ها بسنجید.",1,"word_select",[13,35,53,71,90,109,128,147,166,185,204,223],{"id":14,"sentenceTemplate":15,"displayOrder":16,"explanation":17,"exampleSentence":18,"blanks":19},"01a17dfd-dad5-75ad-bc71-c9682b5883d6","برای بیان توانایی در فارسی معیار ایران، الگوی رایج «توانستن + __1__» است.",0,"در الگوی رایجِ مورد بحث، فعل پس از توانستن التزامی است. ماضی نقلی و ماضی بعید جای این جزء را در بیان توانایی نمی‌گیرند.","اگر راهنما داشته باشیم، می‌توانیم دستگاه را نصب کنیم.",[20],{"id":21,"blankNumber":10,"options":22},"01a17dfd-dad5-755d-bc71-c9682ab9d992",[23,27,31],{"id":24,"optionText":25,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-74c9-bc71-c96829842b5d","فعل ماضی نقلی",false,{"id":28,"optionText":29,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-750d-bc71-c9682a072df7","فعل التزامی",true,{"id":32,"optionText":33,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7539-bc71-c9682a860061","فعل ماضی بعید",2,{"id":36,"sentenceTemplate":37,"displayOrder":10,"explanation":38,"exampleSentence":39,"blanks":40},"01a17dfd-dad5-76a5-bc71-c9682ebb4fc4","معلم دربارهٔ مهارت فعلی شاگرد صحبت می‌کند، نه نوشته‌ای که قبلاً تمام شده است. صورت دری «او نام خود را نوشته می‌تواند» در این بافت یعنی: او __1__.","بافت صریحاً توانایی فعلی را مشخص می‌کند؛ «نوشته» در این الگوی دری دلیل انجام کار در گذشته نیست. دو گزینهٔ دیگر وقوع نوشتن را بیان می‌کنند، نه توانایی را.","آیا می‌توانید نشانی خانه را بدون کمک بنویسید؟",[41],{"id":42,"blankNumber":10,"options":43},"01a17dfd-dad5-7669-bc71-c9682dfeefeb",[44,47,50],{"id":45,"optionText":46,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-7601-bc71-c9682c46177d","نام خود را نوشته است",{"id":48,"optionText":49,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-7629-bc71-c9682cb81207","نام خود را نوشته بود",{"id":51,"optionText":52,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7649-bc71-c9682d0fd692","می‌تواند نام خود را بنویسد",{"id":54,"sentenceTemplate":55,"displayOrder":34,"explanation":56,"exampleSentence":57,"blanks":58},"01a17dfd-dad5-779d-bc71-c96830738511","نجار هنوز کار را شروع نکرده و دربارهٔ مهارت فعلی خود می‌گوید: «این جعبه را ساخته می‌توانم.» بازنویسی این کاربرد دری در فارسی معیار ایران: من __1__.","جملهٔ مبدأ توانایی فعلی را بیان می‌کند. دو صورت دیگر از موفقیت در انجام کار خبر می‌دهند و با شروع‌نشدن کار سازگار نیستند؛ «ساخته» را باید در کل ساخت دری تفسیر کرد.","کسی ممکن است بتواند میز بسازد، اما هنوز هیچ میزی نساخته باشد.",[59],{"id":60,"blankNumber":10,"options":61},"01a17dfd-dad5-7755-bc71-c968304a695e",[62,65,68],{"id":63,"optionText":64,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-76ed-bc71-c9682ec91d8b","می‌توانم این جعبه را بسازم",{"id":66,"optionText":67,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-7711-bc71-c9682f44272b","توانسته‌ام این جعبه را بسازم",{"id":69,"optionText":70,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7731-bc71-c9682fc53e7b","توانستم این جعبه را بسازم",{"id":72,"sentenceTemplate":73,"displayOrder":74,"explanation":75,"exampleSentence":76,"blanks":77},"01a17dfd-dad5-7881-bc71-c968323c93fd","در نامه‌ای به دری آمده است: «اگر راهنما داشته باشیم، می‌توانیم دستگاه را نصب کنیم.» برای مخاطب فارسی معیار ایران، با حفظ شخص و معنای توانایی، بخش پایانی چنین است: __1__.",3,"این نمونه از الگوی مشترک توانستن با التزامی استفاده می‌کند و به تغییر نیاز ندارد. «نصب می‌کنیم» جای التزامی را در این ساخت نمی‌گیرد و «می‌توانند» شخص فعل را تغییر می‌دهد.","در هر دو گونه می‌توان گفت: «می‌توانیم مسئله را حل کنیم.»",[78],{"id":79,"blankNumber":10,"options":80},"01a17dfd-dad5-7849-bc71-c96831fd4195",[81,84,87],{"id":82,"optionText":83,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-77e5-bc71-c96830d129b8","می‌توانیم دستگاه را نصب می‌کنیم",{"id":85,"optionText":86,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-7809-bc71-c96831c79683","می‌توانند دستگاه را نصب کنند",{"id":88,"optionText":89,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7829-bc71-c96831f9b310","می‌توانیم دستگاه را نصب کنیم",{"id":91,"sentenceTemplate":92,"displayOrder":93,"explanation":94,"exampleSentence":95,"blanks":96},"01a17dfd-dad5-795d-bc71-c96834a92e88","در نمونه‌ای از گفتار دری، مخاطب دربارهٔ توانایی فعلی شما می‌پرسد: «این متن را خوانده می‌توانید؟» بازنویسی برای فارسی معیار ایران: آیا __1__؟",4,"در فارسی معیار ایران، پس از «می‌توانید» فعل التزامی «بخوانید» می‌آید. صورت دریِ نقل‌شده در برخی کاربردها دیده می‌شود؛ این نمونه دربارهٔ همهٔ مناطق یا سبک‌های دری حکم نمی‌دهد.","آیا می‌توانید عنوان مقاله را ترجمه کنید؟",[97],{"id":98,"blankNumber":10,"options":99},"01a17dfd-dad5-7925-bc71-c96833f4bff9",[100,103,106],{"id":101,"optionText":102,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-78c5-bc71-c9683303b395","می‌توانید این متن را بخوانید",{"id":104,"optionText":105,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-78e9-bc71-c9683334ec68","می‌توانید این متن را می‌خوانید",{"id":107,"optionText":108,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7909-bc71-c96833789611","می‌توانید این متن را خوانده‌اید",{"id":110,"sentenceTemplate":111,"displayOrder":112,"explanation":113,"exampleSentence":114,"blanks":115},"01a17dfd-dad5-7a3d-bc71-c968368e70f6","گویندهٔ ایرانی می‌خواهد بر در جریان بودن مطالعه در همین لحظه تأکید کند. در «او دارد گزارش می‌خواند»، ساخت برجسته‌کنندهٔ استمرار __1__ است.",5,"«دارد» همراه با «می‌خواند» کارِ در جریان را برجسته می‌کند. دو الگوی دارای توانستن، در این درس برای بیان توانایی‌اند و ساخت جملهٔ حاضر نیستند.","لطفاً کمی صبر کنید؛ دارم پاسخ شما را آماده می‌کنم.",[116],{"id":117,"blankNumber":10,"options":118},"01a17dfd-dad5-7a05-bc71-c9683682882e",[119,122,125],{"id":120,"optionText":121,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-79a1-bc71-c96834ccc0d7","داشتن + مضارع اخباری",{"id":123,"optionText":124,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-79c5-bc71-c96835aa925d","توانستن + فعل التزامی",{"id":126,"optionText":127,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-79e5-bc71-c9683661e83b","صفت مفعولی + توانستن",{"id":129,"sentenceTemplate":130,"displayOrder":131,"explanation":132,"exampleSentence":133,"blanks":134},"01a17dfd-dad5-7b1d-bc71-c9683922f76b","در پاسخ به «همین حالا چه می‌کند؟»، می‌خواهید «دارد عکس‌ها را مرتب می‌کند» را بدون فعل کمکی و با حفظ معنای کارِ در جریان بازنویسی کنید: __1__.",6,"پرسش، زمان و جریان داشتن کار را روشن می‌کند؛ مضارع اخباری ساده در این بافت کافی است. دو صورت دیگر از کار انجام‌شده خبر می‌دهند. پس «داشتن» تنها راه بیان استمرار نیست.","ـ خواهرتان الان چه می‌کند؟ ـ برای مهمان‌ها چای می‌ریزد.",[135],{"id":136,"blankNumber":10,"options":137},"01a17dfd-dad5-7ae5-bc71-c96838cd5d71",[138,141,144],{"id":139,"optionText":140,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-7a81-bc71-c9683737465e","عکس‌ها را مرتب کرده است",{"id":142,"optionText":143,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-7aa5-bc71-c96837a906c9","عکس‌ها را مرتب می‌کند",{"id":145,"optionText":146,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7ac5-bc71-c9683800a911","عکس‌ها را مرتب کرده بود",{"id":148,"sentenceTemplate":149,"displayOrder":150,"explanation":151,"exampleSentence":152,"blanks":153},"01a17dfd-dad5-7c01-bc71-c9683ba4bff5","در بازنمایی فارسی‌خطِ یک ساخت تاجیکی آمده است: «او نامه نوشته ایستاده است.» شخص اکنون نشسته و نوشتن هنوز ادامه دارد. بازنویسی متناسب با این بافت در فارسی ایران: او __1__.",7,"«ایستاده است» در ساخت استمراری تاجیکی نقش کمکی دارد. گزینه‌های دیگر نوشتن را پایان‌یافته معرفی می‌کنند؛ گزینهٔ اول وضعیت بدن را هم برخلاف بافت تغییر می‌دهد.","او هنوز مشغول نوشتن پاسخ است؛ پاسخ آماده نشده است.",[154],{"id":155,"blankNumber":10,"options":156},"01a17dfd-dad5-7bc9-bc71-c9683b153eab",[157,160,163],{"id":158,"optionText":159,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-7b69-bc71-c9683973a64b","نامه را نوشته و ایستاده است",{"id":161,"optionText":162,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-7b89-bc71-c9683a0c953c","نامه را نوشته و نشسته است",{"id":164,"optionText":165,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7ba9-bc71-c9683b066f63","دارد نامه می‌نویسد",{"id":167,"sentenceTemplate":168,"displayOrder":169,"explanation":170,"exampleSentence":171,"blanks":172},"01a17dfd-dad5-7cdd-bc71-c9683e9a1422","شخصی روی صندلی نشسته و اکنون مشغول خواندن روزنامه است. بازنمایی فارسی‌خطِ ساخت استمراری تاجیکی «او روزنامه خوانده ایستاده است» را برای مخاطب فارسی ایران چنین بازنویسی می‌کنیم: __1__.",8,"بافت، نشستن و جریان داشتن مطالعه را صریحاً مشخص کرده است. گزینهٔ دوم وضعیت بدن را عوض می‌کند و گزینهٔ سوم به‌جای استمرار، پایان کار را می‌رساند.","کودک هنوز مشغول نقاشی است؛ «دارد نقاشی می‌کشد» پایان کار را اعلام نمی‌کند.",[173],{"id":174,"blankNumber":10,"options":175},"01a17dfd-dad5-7ca5-bc71-c9683db5fddc",[176,179,182],{"id":177,"optionText":178,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-7c45-bc71-c9683bec13df","او دارد روزنامه می‌خواند",{"id":180,"optionText":181,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-7c65-bc71-c9683caf4f81","او روزنامه را خوانده و سر پا ایستاده است",{"id":183,"optionText":184,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7c85-bc71-c9683da962c8","او خواندن روزنامه را تمام کرده است",{"id":186,"sentenceTemplate":187,"displayOrder":188,"explanation":189,"exampleSentence":190,"blanks":191},"01a17dfd-dad5-7db5-bc71-c968421b0d8b","در یک نمونهٔ تاجیکی، نشانهٔ مفعول به پایان گروهی با معنای «این کتابِ تازهٔ کتابخانه» متصل است. برای بازنویسی در فارسی معیار ایران، با حفظ همهٔ وابسته‌ها، می‌نویسیم: من __1__ خواندم.",9,"«را» پس از کل گروه مفعولی می‌آید، نه میان اسم و وابسته‌هایش. پیوسته‌نویسی همتای تاجیکی، نقش آن را حذف نمی‌کند. نمایش فارسی‌خطِ ساخت نیز املای رسمی یا آوانویسی دقیق تاجیکی نیست.","او آن نسخهٔ قدیمیِ فرهنگ را پیدا کرد.",[192],{"id":193,"blankNumber":10,"options":194},"01a17dfd-dad5-7d7d-bc71-c9684157b05f",[195,198,201],{"id":196,"optionText":197,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-7d1d-bc71-c9683ef5cb33","این کتاب را تازهٔ کتابخانه",{"id":199,"optionText":200,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-7d41-bc71-c9683fc59592","این کتابِ تازه را کتابخانه",{"id":202,"optionText":203,"isCorrect":30,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7d61-bc71-c96840ac4af9","این کتابِ تازهٔ کتابخانه را",{"id":205,"sentenceTemplate":206,"displayOrder":207,"explanation":208,"exampleSentence":209,"blanks":210},"01a17dfd-dad5-7e8d-bc71-c9684467dbd2","در بازنویسی یک گزارش دری برای مخاطب ایرانی، گروه مفعولیِ «تصویرِ تازهٔ ساختمانِ مدرسه» باید دست‌نخورده بماند. جمله را کامل کنید: خبرنگار __1__ منتشر کرد.",10,"در نگارش معیار فارسی ایران و دری، «را» پس از کل گروه می‌آید. دو گزینهٔ دیگر زنجیرهٔ اضافه را قطع می‌کنند. پیش از نسبت‌دادن تفاوتی به گونه‌ها، باید سبک نمونه‌ها را هم مشخص کرد؛ اینجا هر دو متن گزارش رسمی‌اند.","دبیر خبر، عنوانِ اصلیِ گزارش را تغییر داد.",[211],{"id":212,"blankNumber":10,"options":213},"01a17dfd-dad5-7e55-bc71-c96843abe448",[214,217,220],{"id":215,"optionText":216,"isCorrect":26,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-7df5-bc71-c968428e2d81","تصویرِ تازه را ساختمانِ مدرسه",{"id":218,"optionText":219,"isCorrect":30,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-7e19-bc71-c96842f4979b","تصویرِ تازهٔ ساختمانِ مدرسه را",{"id":221,"optionText":222,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7e39-bc71-c968433c69b0","تصویرِ تازهٔ ساختمان را مدرسه",{"id":224,"sentenceTemplate":225,"displayOrder":226,"explanation":227,"exampleSentence":228,"blanks":229},"01a17dfd-dad5-7f6d-bc71-c96846b69aff","گوینده‌ای در نمونه‌ای معتبر از دری، دربارهٔ توانایی فعلی می‌گوید: «این متن را خوانده می‌تواند.» کدام یادداشتِ ویراستار، هم اعتبار نمونه را حفظ می‌کند و هم بازنویسی مناسب برای مخاطب ایرانی می‌دهد؟ __1__.",11,"بازنویسی باید توانایی فعلی را حفظ کند. دو گزینهٔ دیگر آن را به موفقیت یا انجام کار در گذشته تبدیل می‌کنند. انتخاب ساخت رایج مقصد، دلیل نادرست‌دانستن ساخت معتبر مبدأ نیست.","ویراستار برای مخاطب ایرانی ساخت دیگری انتخاب کرد، بی‌آنکه صورت معتبر دری را غلط بنامد.",[230],{"id":231,"blankNumber":10,"options":232},"01a17dfd-dad5-7f35-bc71-c96846a78461",[233,236,239],{"id":234,"optionText":235,"isCorrect":30,"displayOrder":16},"01a17dfd-dad5-7ed1-bc71-c96845282a95","صورت مبدأ معتبر است؛ معادل مقصد «می‌تواند این متن را بخواند» است",{"id":237,"optionText":238,"isCorrect":26,"displayOrder":10},"01a17dfd-dad5-7ef9-bc71-c96845acd43b","صورت مبدأ معتبر است؛ معادل مقصد «توانست این متن را بخواند» است",{"id":240,"optionText":241,"isCorrect":26,"displayOrder":34},"01a17dfd-dad5-7f19-bc71-c968464f955d","صورت مبدأ معتبر است؛ معادل مقصد «این متن را خوانده است» است","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_9aac4544-9d84-4535-9e07-0878a957a248_hero.webp?v=1793115151",{"title":244,"slug":245,"language":246,"level":247},"فارسی ایران، دری و تاجیکی در مقایسهٔ دستوری","farsi-dari-tajiki","fa","C1"]