[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-topic-hubs-ar":3,"grammar-pages-ar":4,"grammar-page-ar-infala-wa-iftala":957,"grammar-lesson-path-ar-infala-wa-iftala-maani-al-afal-al-mazida-b1":1031,"grammar-exercises-by-page-01a14143-3d34-7e2e-ad8d-a260ac97c5fd":1123,"grammar-quick-check-01a14143-3d34-7e2e-ad8d-a260ac97c5fd":1142,"grammar-lesson-body-01a14143-3d34-7e2e-ad8d-a260ac97c5fd-3k31jqmvlt":1164},[],[5,12,17,22,27,32,37,42,47,52,57,62,67,72,77,82,87,92,97,102,107,112,117,122,127,132,137,142,147,152,157,162,167,172,177,182,187,192,197,203,208,213,218,223,228,233,238,243,248,253,258,263,268,273,278,283,288,293,298,303,308,313,318,323,328,333,338,343,348,353,358,363,368,373,378,383,389,394,399,404,409,414,419,424,429,434,439,444,449,454,459,464,469,474,479,484,489,494,499,504,509,514,519,524,529,534,539,544,549,554,559,564,569,574,580,585,590,595,600,605,610,615,620,625,630,635,640,645,650,655,660,665,670,675,680,685,690,695,700,705,710,715,720,725,730,735,740,745,751,756,761,766,771,776,781,786,791,796,801,806,811,816,821,826,831,836,841,846,851,856,861,866,871,876,882,887,892,897,902,907,912,917,922,927,932,937,942,947,952],{"id":6,"title":7,"slug":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11},"01a14143-3a76-7350-952f-45c2ce23147a","الحروف العربية واتصالها","al-huruf-al-arabiyya","ar","A1",1,{"id":13,"title":14,"slug":15,"language":9,"level":10,"displayOrder":16},"01a14143-3a6f-73f6-94f2-34b93411e8d4","الحركات القصيرة وحروف المد","al-harakat-wa-huruf-al-madd",2,{"id":18,"title":19,"slug":20,"language":9,"level":10,"displayOrder":21},"01a14143-3c32-7722-9769-87fb49bec851","السكون والشدة","as-sukun-wa-ash-shadda",3,{"id":23,"title":24,"slug":25,"language":9,"level":10,"displayOrder":26},"01a14143-3c3e-7e2f-9d91-2ccec1148748","التاء المربوطة والهاء والتاء المفتوحة","at-ta-al-marbuta",4,{"id":28,"title":29,"slug":30,"language":9,"level":10,"displayOrder":31},"01a14143-3ac3-76cd-889b-5e9b4b475023","الاسم والفعل والحرف","al-ism-wa-al-fil-wa-al-harf",5,{"id":33,"title":34,"slug":35,"language":9,"level":10,"displayOrder":36},"01a14143-3bd7-74c3-a994-5c1ef0571b5a","النكرة والمعرفة وأداة التعريف","an-nakira-wa-al-marifa",6,{"id":38,"title":39,"slug":40,"language":9,"level":10,"displayOrder":41},"01a14143-3b06-7ca4-91d2-8025e01ac8f3","اللام الشمسية واللام القمرية","al-lam-ash-shamsiyya",7,{"id":43,"title":44,"slug":45,"language":9,"level":10,"displayOrder":46},"01a14143-3b7d-7378-8468-3894d394edfd","المذكر والمؤنث في الأسماء الشائعة","al-mudhakkar-wa-al-muannath",8,{"id":48,"title":49,"slug":50,"language":9,"level":10,"displayOrder":51},"01a14143-3cc4-7d9d-be92-9435da1f6a32","ضمائر المتكلم والمخاطب المفرد","damair-al-mutakallim-wa-al-mukhatab",9,{"id":53,"title":54,"slug":55,"language":9,"level":10,"displayOrder":56},"01a14143-3cb8-72ba-abe6-af8b873e10c8","ضمائر الغائب المفرد والجمع","damair-al-ghaib",10,{"id":58,"title":59,"slug":60,"language":9,"level":10,"displayOrder":61},"01a14143-3af7-7090-b3b4-b60c07b4d8c8","الجملة الاسمية للتعريف والوصف","al-jumla-al-ismiyya",11,{"id":63,"title":64,"slug":65,"language":9,"level":10,"displayOrder":66},"01a14143-3c19-7144-925b-1022a70c25b1","الصفة بعد الاسم والمطابقة الأساسية","as-sifa-bada-al-ism",12,{"id":68,"title":69,"slug":70,"language":9,"level":10,"displayOrder":71},"01a14143-3d03-7680-8af2-a2691c80bf26","هذا وهذه والإشارة إلى القريب","hadha-wa-hadhihi",13,{"id":73,"title":74,"slug":75,"language":9,"level":10,"displayOrder":76},"01a14143-3ce4-76a5-8901-37bf84695503","ذلك وتلك والإشارة إلى البعيد","dhalika-wa-tilka",14,{"id":78,"title":79,"slug":80,"language":9,"level":10,"displayOrder":81},"01a14143-3c2c-76f6-bfcf-b819a018b97e","السؤال بهل والهمزة","as-sual-bi-hal-wa-al-hamza",15,{"id":83,"title":84,"slug":85,"language":9,"level":10,"displayOrder":86},"01a14143-3e15-7883-a323-0b56edcf2f0b","من وما وأين في الأسئلة","man-wa-ma-wa-ayna",16,{"id":88,"title":89,"slug":90,"language":9,"level":10,"displayOrder":91},"01a14143-3cfd-711e-9f4e-fae36bfadb4d","في وعلى ومن وإلى","fi-wa-ala-wa-min-wa-ila",17,{"id":93,"title":94,"slug":95,"language":9,"level":10,"displayOrder":96},"01a14143-3c4b-7c7d-8672-7c9055a2118c","التعبير عن المكان وهناك","at-tabir-an-al-makan",18,{"id":98,"title":99,"slug":100,"language":9,"level":10,"displayOrder":101},"01a14143-3a7d-7bcb-9697-fc4c5086bbb1","الإضافة البسيطة بين اسمين","al-idafa-al-basita",19,{"id":103,"title":104,"slug":105,"language":9,"level":10,"displayOrder":106},"01a14143-3b6a-73e0-a604-582998eff4ad","الملكية مع ياء المتكلم وكاف المخاطب","al-milkiyya-ma-a-al-damair",20,{"id":108,"title":109,"slug":110,"language":9,"level":10,"displayOrder":111},"01a14143-3d2f-7271-b394-b010c88f7ad1","عندي ولي للتعبير عن الملكية","indi-wa-li",21,{"id":113,"title":114,"slug":115,"language":9,"level":10,"displayOrder":116},"01a14143-3b9e-7f91-a997-716f6f5f3182","المثنى في التعرف على الأشياء","al-muthanna-al-asasi",22,{"id":118,"title":119,"slug":120,"language":9,"level":10,"displayOrder":121},"01a14143-3ae7-7c44-b958-d87ce353265f","جمع المذكر السالم وجمع المؤنث السالم","al-jam-al-salim",23,{"id":123,"title":124,"slug":125,"language":9,"level":10,"displayOrder":126},"01a14143-3d6f-7bc6-ab99-d6e5fec8401f","جموع التكسير الشائعة","jumu-at-taksir-ash-shaia",24,{"id":128,"title":129,"slug":130,"language":9,"level":10,"displayOrder":131},"01a14143-3e35-7d06-a89c-b66ea6720ae7","مطابقة جمع غير العاقل","mutabaqat-jam-ghayr-al-aqil",25,{"id":133,"title":134,"slug":135,"language":9,"level":10,"displayOrder":136},"01a14143-39d7-7d7f-b08f-98c57cdb092f","العد من واحد إلى عشرة","al-add-min-wahid-ila-ashara",26,{"id":138,"title":139,"slug":140,"language":9,"level":10,"displayOrder":141},"01a14143-3d7c-72f3-9c0c-e4f6d067d17c","كم والعمر والسعر","kam-wa-al-umr-wa-as-sir",27,{"id":143,"title":144,"slug":145,"language":9,"level":10,"displayOrder":146},"01a14143-3b70-7dd2-9b08-252623b74dc9","المضارع للأفعال اليومية","al-mudari-lil-afal-al-yawmiyya",28,{"id":148,"title":149,"slug":150,"language":9,"level":10,"displayOrder":151},"01a14143-3b77-78f8-823c-48f519fc05da","المضارع مع نحن وأنتم وهم","al-mudari-ma-a-damair-al-jam",29,{"id":153,"title":154,"slug":155,"language":9,"level":10,"displayOrder":156},"01a14143-3e3b-71a1-8d2c-cda25810ac24","نفي المضارع بلا","nafy-al-mudari-bi-la",30,{"id":158,"title":159,"slug":160,"language":9,"level":10,"displayOrder":161},"01a14143-3def-7448-b76a-24fff070ba6d","ليس في نفي الوصف والهوية","laysa-fi-an-nafy",31,{"id":163,"title":164,"slug":165,"language":9,"level":10,"displayOrder":166},"01a14143-3e22-7c15-a562-9203adde3aa0","متى وكيف ولماذا","mata-wa-kayfa-wa-limadha",32,{"id":168,"title":169,"slug":170,"language":9,"level":10,"displayOrder":171},"01a14143-3eaa-7e84-b252-de6748acb1b3","ظروف المكان الأساسية","zuruf-al-makan-al-asasiyya",33,{"id":173,"title":174,"slug":175,"language":9,"level":10,"displayOrder":176},"01a14143-3eb0-765f-acb6-655070aecd78","ظروف الوقت والتكرار","zuruf-al-waqt-wa-at-takrar",34,{"id":178,"title":179,"slug":180,"language":9,"level":10,"displayOrder":181},"01a14143-3bfe-7921-80f1-e377cf50d71f","الربط بالواو وأو ولكن","ar-rabt-bi-al-waw-wa-aw-wa-lakin",35,{"id":183,"title":184,"slug":185,"language":9,"level":10,"displayOrder":186},"01a14143-3b14-72bc-aa32-625ad7d091b2","الماضي للأحداث اليومية البسيطة","al-madi-al-asasi",36,{"id":188,"title":189,"slug":190,"language":9,"level":10,"displayOrder":191},"01a14143-3b89-7a0b-b5aa-6ebf6e1a5a18","المستقبل بالسين وسوف","al-mustaqbal-bi-as-sin-wa-sawfa",37,{"id":193,"title":194,"slug":195,"language":9,"level":10,"displayOrder":196},"01a14143-3e6d-725d-abd7-f5094817b580","صيغ الأمر اليومية الشائعة","siyagh-al-amr-ash-shaia",38,{"id":198,"title":199,"slug":200,"language":9,"level":201,"displayOrder":202},"01a14143-3d0a-772d-8d47-0676427c8614","همزة الوصل وهمزة القطع","hamzat-al-wasl-wa-hamzat-al-qat","A2",39,{"id":204,"title":205,"slug":206,"language":9,"level":201,"displayOrder":207},"01a14143-39eb-7e1c-9336-4a239b223978","الألف المقصورة والياء في آخر الكلمة","al-alif-al-maqsura-wa-al-ya",40,{"id":209,"title":210,"slug":211,"language":9,"level":201,"displayOrder":212},"01a14143-3c6b-7824-a34a-168905965db5","التنوين والنطق عند الوقف","at-tanwin-wa-al-waqf",41,{"id":214,"title":215,"slug":216,"language":9,"level":201,"displayOrder":217},"01a14143-3cca-7614-8ec0-3bc5d847e028","ضمائر المثنى والمخاطبات والغائبات","damair-al-muthanna-wa-al-inath",42,{"id":219,"title":220,"slug":221,"language":9,"level":201,"displayOrder":222},"01a14143-3cbe-7a48-9901-8e39ebd5b6bd","ضمائر المفعول به المتصلة","damair-al-maful-bihi",43,{"id":224,"title":225,"slug":226,"language":9,"level":201,"displayOrder":227},"01a14143-39a9-7ec0-9ca8-fab0cd0986e3","الضمائر المتصلة بحروف الجر","ad-damair-ma-a-huruf-al-jarr",44,{"id":229,"title":230,"slug":231,"language":9,"level":201,"displayOrder":232},"01a14143-3d10-7a1f-9bc1-2bebeabd3c55","هؤلاء وأولئك وهذان وهاتان","haulai-wa-ulaika",45,{"id":234,"title":235,"slug":236,"language":9,"level":201,"displayOrder":237},"01a14143-3a95-794d-8c05-0a1b25cb6557","الإضافة والتعريف والصفة","al-idafa-wa-at-tarif-wa-as-sifa",46,{"id":239,"title":240,"slug":241,"language":9,"level":201,"displayOrder":242},"01a14143-3a8e-70ae-a3c2-808a3d11fa3a","الإضافة مع ضمائر الجمع والمثنى","al-idafa-ma-a-damair-al-jam",47,{"id":244,"title":245,"slug":246,"language":9,"level":201,"displayOrder":247},"01a14143-3c05-7288-b91b-a5ee84fd9822","الرفع والنصب والجر في الجملة البسيطة","ar-raf-wa-an-nasb-wa-al-jarr",48,{"id":249,"title":250,"slug":251,"language":9,"level":201,"displayOrder":252},"01a14143-3a10-714d-9334-484ac701f214","الفاعل والمفعول به وترتيبهما","al-fail-wa-al-maful-bihi",49,{"id":254,"title":255,"slug":256,"language":9,"level":201,"displayOrder":257},"01a14143-3e2f-7cba-a19c-3ce0e5ae5e36","المطابقة مع الفعل قبل الفاعل وبعده","mutabaqat-al-fil-wa-al-fail",50,{"id":259,"title":260,"slug":261,"language":9,"level":201,"displayOrder":262},"01a14143-3d47-7ced-a295-ae020fb964ab","إعراب المثنى والجمع السالم","irab-al-muthanna-wa-al-jam",51,{"id":264,"title":265,"slug":266,"language":9,"level":201,"displayOrder":267},"01a14143-3d82-7563-b454-fe548f2feaba","كان في وصف الماضي","kana-fi-wasf-al-madi",52,{"id":269,"title":270,"slug":271,"language":9,"level":201,"displayOrder":272},"01a14143-3df5-7779-bb2e-92cf6b8fe82c","ليس مع الضمائر المختلفة","laysa-ma-a-ad-damair",53,{"id":274,"title":275,"slug":276,"language":9,"level":201,"displayOrder":277},"01a14143-3e8f-7f18-b83b-a5bfe90501b7","تصريف الماضي مع جميع الضمائر","tasrif-al-madi",54,{"id":279,"title":280,"slug":281,"language":9,"level":201,"displayOrder":282},"01a14143-3d88-7c7d-9a41-cbf9b435a616","كان مع المضارع للعادات الماضية","kana-ma-a-al-mudari",55,{"id":284,"title":285,"slug":286,"language":9,"level":201,"displayOrder":287},"01a14143-3dc7-7f0e-a0a9-522296c8b5e0","لم لنفي الماضي","lam-li-nafy-al-madi",56,{"id":289,"title":290,"slug":291,"language":9,"level":201,"displayOrder":292},"01a14143-3dd5-71e6-a52a-97de4ba253b3","لن لنفي المستقبل","lan-li-nafy-al-mustaqbal",57,{"id":294,"title":295,"slug":296,"language":9,"level":201,"displayOrder":297},"01a14143-39f5-79ec-841a-0a22acedcb25","الأمر والنهي مع المخاطبين","al-amr-wa-an-nahy",58,{"id":299,"title":300,"slug":301,"language":9,"level":201,"displayOrder":302},"01a14143-3bd1-784b-8166-dfce9b6c4a08","أن بعد أريد وأستطيع","an-bada-uridu-wa-astatiu",59,{"id":304,"title":305,"slug":306,"language":9,"level":201,"displayOrder":307},"01a14143-3e02-7b6f-89f7-1c0031c6975a","لأن للتعبير عن السبب","lianna-li-at-talil",60,{"id":309,"title":310,"slug":311,"language":9,"level":201,"displayOrder":312},"01a14143-3bb5-7b56-9040-4fa02a2643b4","الذي والتي في وصف الأشخاص والأشياء","alladhi-wa-allati",61,{"id":314,"title":315,"slug":316,"language":9,"level":201,"displayOrder":317},"01a14143-3d62-7a0e-b06e-df492c2186cb","اسم التفضيل مع من","ism-at-tafdil-ma-a-min",62,{"id":319,"title":320,"slug":321,"language":9,"level":201,"displayOrder":322},"01a14143-39f0-7c73-90cc-f73c741dcab5","ألوان الأشياء وصفاتها","al-alwan-wa-as-sifat",63,{"id":324,"title":325,"slug":326,"language":9,"level":201,"displayOrder":327},"01a14143-3bea-716c-8901-97f7cc8bbe2f","النسبة إلى البلد والمهنة","an-nisba-ila-al-balad",64,{"id":329,"title":330,"slug":331,"language":9,"level":201,"displayOrder":332},"01a14143-39d2-7548-8aa6-11abc7f21f79","الأعداد من أحد عشر إلى تسعة عشر","al-adad-min-ahada-ashar",65,{"id":334,"title":335,"slug":336,"language":9,"level":201,"displayOrder":337},"01a14143-39fa-78f8-aad0-f4be89f0f058","العشرات والأعداد المعطوفة","al-asharat-wa-al-adad-al-matuf",66,{"id":339,"title":340,"slug":341,"language":9,"level":201,"displayOrder":342},"01a14143-39cc-79c9-b992-23d380161047","الأعداد الترتيبية والتاريخ","al-adad-at-tartibiyya",67,{"id":344,"title":345,"slug":346,"language":9,"level":201,"displayOrder":347},"01a14143-3da3-7a06-9480-7328ce152428","كل وبعض وكثير وقليل","kull-wa-bad-wa-kathir-wa-qalil",68,{"id":349,"title":350,"slug":351,"language":9,"level":201,"displayOrder":352},"01a14143-3a06-7193-a979-f08a4012c311","الباء واللام ومع في الاستعمال اليومي","al-ba-wa-al-lam-wa-maa",69,{"id":354,"title":355,"slug":356,"language":9,"level":201,"displayOrder":357},"01a14143-3e4f-7ed4-a535-dcf8efe47cb8","قبل وبعد مع الأسماء والجمل","qabl-wa-bad",70,{"id":359,"title":360,"slug":361,"language":9,"level":201,"displayOrder":362},"01a14143-3e98-7991-baed-31566c94c964","ثم والفاء لترتيب الأحداث","thumma-wa-al-fa",71,{"id":364,"title":365,"slug":366,"language":9,"level":201,"displayOrder":367},"01a14143-3d16-71dc-88e4-436b8bf60076","إذا في الخطط والنتائج المتوقعة","idha-fi-al-khutat",72,{"id":369,"title":370,"slug":371,"language":9,"level":201,"displayOrder":372},"01a14143-3e65-75f1-b679-e99033da54cd","قال وباع في الماضي والمضارع","qala-wa-baa",73,{"id":374,"title":375,"slug":376,"language":9,"level":201,"displayOrder":377},"01a14143-3cde-744d-b76d-c1cbc526382c","ذهب وجاء وكان في السرد اليومي","dhahaba-wa-jaa-wa-kana",74,{"id":379,"title":380,"slug":381,"language":9,"level":201,"displayOrder":382},"01a14143-3ae0-7cbe-8e58-0192be600cce","الجذر والوزن واستعمال المعجم","al-jadhr-wa-al-wazn",75,{"id":384,"title":385,"slug":386,"language":9,"level":387,"displayOrder":388},"01a14143-3d41-772b-957e-6d309c7f11d1","إعراب المضارع بين الرفع والنصب والجزم","irab-al-mudari","B1",76,{"id":390,"title":391,"slug":392,"language":9,"level":387,"displayOrder":393},"01a14143-39dc-7bec-8dfb-79e9ee426ee4","الأفعال الخمسة وثبوت النون وحذفها","al-afal-al-khamsa",77,{"id":395,"title":396,"slug":397,"language":9,"level":387,"displayOrder":398},"01a14143-3a27-7769-ad33-493783f81fbb","الفعل المثال في الماضي والمضارع والأمر","al-fil-al-mithal",78,{"id":400,"title":401,"slug":402,"language":9,"level":387,"displayOrder":403},"01a14143-3a1b-751d-a85e-e264a2904dec","الفعل الأجوف مع الضمائر والجزم","al-fil-al-ajwaf",79,{"id":405,"title":406,"slug":407,"language":9,"level":387,"displayOrder":408},"01a14143-3a36-779d-9d6f-2d5aa3a60957","الفعل الناقص وحذف حرف العلة","al-fil-an-naqis",80,{"id":410,"title":411,"slug":412,"language":9,"level":387,"displayOrder":413},"01a14143-3a2f-7009-b7fd-ea42c9c14bbd","الفعل المضعف وفك الإدغام","al-fil-al-mudaaf",81,{"id":415,"title":416,"slug":417,"language":9,"level":387,"displayOrder":418},"01a14143-3a21-7083-adc2-793143139c81","الفعل المهموز في التصريف","al-fil-al-mahmuz",82,{"id":420,"title":421,"slug":422,"language":9,"level":387,"displayOrder":423},"01a14143-3cf0-78c1-a0f3-aeb6f3853c70","فعّل وأفعل والتعدية","faala-wa-afala",83,{"id":425,"title":426,"slug":427,"language":9,"level":387,"displayOrder":428},"01a14143-3cf6-7ea2-88e8-ca37bee9e43b","فاعل وتفاعل والمشاركة","faala-wa-tafaala",84,{"id":430,"title":431,"slug":432,"language":9,"level":387,"displayOrder":433},"01a14143-3e7b-75c5-8b27-d65f443797c9","تفعّل والمطاوعة والتدرج","tafaala-wa-at-tadarruj",85,{"id":435,"title":436,"slug":437,"language":9,"level":387,"displayOrder":438},"01a14143-3d34-7e2e-ad8d-a260ac97c5fd","انفعل وافتعل في الاستعمال الشائع","infala-wa-iftala",86,{"id":440,"title":441,"slug":442,"language":9,"level":387,"displayOrder":443},"01a14143-3d69-71a0-8480-fe65e294ddaf","استفعل والطلب والتحول","istafala",87,{"id":445,"title":446,"slug":447,"language":9,"level":387,"displayOrder":448},"01a14143-3b55-7034-9265-555363a7ce2b","المصدر من الثلاثي والمزيد","al-masdar",88,{"id":450,"title":451,"slug":452,"language":9,"level":387,"displayOrder":453},"01a14143-3d4d-7a33-8925-e70008c58bcd","اسم الفاعل وتكوينه","ism-al-fail",89,{"id":455,"title":456,"slug":457,"language":9,"level":387,"displayOrder":458},"01a14143-3d5b-7964-9012-41e9f6c2533b","اسم المفعول وتكوينه","ism-al-maful",90,{"id":460,"title":461,"slug":462,"language":9,"level":387,"displayOrder":463},"01a14143-3d3b-7684-8676-57f6f500b4ed","إن وأن في التوكيد ونقل الكلام","inna-wa-anna",91,{"id":465,"title":466,"slug":467,"language":9,"level":387,"displayOrder":468},"01a14143-3dc1-7051-b4ad-c76e4eebbbaa","لكن ولعل وليت ومعانيها","lakinna-wa-laalla-wa-layta",92,{"id":470,"title":471,"slug":472,"language":9,"level":387,"displayOrder":473},"01a14143-39c6-7a19-94b9-469109d9f225","أصبح وصار وظل وأخوات كان","akhawat-kana",93,{"id":475,"title":476,"slug":477,"language":9,"level":387,"displayOrder":478},"01a14143-3e5e-7b8b-be38-e04f30c6622a","قد ولقد مع الماضي","qad-wa-laqad",94,{"id":480,"title":481,"slug":482,"language":9,"level":387,"displayOrder":483},"01a14143-3d8f-715e-969d-f346d869193e","كان قد وترتيب الأحداث الماضية","kana-qad",95,{"id":485,"title":486,"slug":487,"language":9,"level":387,"displayOrder":488},"01a14143-3e08-7d38-b8e8-1fee16f660d4","ما زال ولم يعد واستمرار الحالة","ma-zala-wa-lam-yaud",96,{"id":490,"title":491,"slug":492,"language":9,"level":387,"displayOrder":493},"01a14143-3e9e-7ec5-8473-f83f44ed0a25","يجب وينبغي ويمكن مع أن","yajib-wa-yanbaghi-wa-yumkin",97,{"id":495,"title":496,"slug":497,"language":9,"level":387,"displayOrder":498},"01a14143-3d95-7767-961d-214de007bbf1","كي ولكي وحتى للتعبير عن الغاية","kay-wa-likay-wa-hatta",98,{"id":500,"title":501,"slug":502,"language":9,"level":387,"displayOrder":503},"01a14143-3b5c-76cd-bd91-4d6dc57e958e","الموصولات مع الجمع والمثنى","al-mawsulat-ma-a-al-jam",99,{"id":505,"title":506,"slug":507,"language":9,"level":387,"displayOrder":508},"01a14143-3c0b-77f3-80c6-3e6f7204c773","الصفة الجملة بعد النكرة","as-sifa-al-jumla",100,{"id":510,"title":511,"slug":512,"language":9,"level":387,"displayOrder":513},"01a14143-39e6-7f88-a5f5-72101c264fb0","العائد في جملة الصلة","al-aid-fi-silat-al-mawsul",101,{"id":515,"title":516,"slug":517,"language":9,"level":387,"displayOrder":518},"01a14143-3bf7-7d56-a260-0c0592e434cc","عندما وبينما وقبل أن وبعد أن","ar-rabt-az-zamani",102,{"id":520,"title":521,"slug":522,"language":9,"level":387,"displayOrder":523},"01a14143-3d22-7753-ab13-49da57b2f000","إن الشرطية وجزم فعلين","in-ash-shartiyya",103,{"id":525,"title":526,"slug":527,"language":9,"level":387,"displayOrder":528},"01a14143-3de1-7ecb-a2ff-8979ec75dded","لو للتعبير عن الافتراض المخالف","law-li-al-iftirad",104,{"id":530,"title":531,"slug":532,"language":9,"level":387,"displayOrder":533},"01a14143-39bb-7154-a9cf-f19109576f91","من وما ومهما في الشرط","adawat-ash-shart",105,{"id":535,"title":536,"slug":537,"language":9,"level":387,"displayOrder":538},"01a14143-3a69-783b-ac88-b2a94c0c8aed","الحال المفردة والجملة الحالية","al-hal",106,{"id":540,"title":541,"slug":542,"language":9,"level":387,"displayOrder":543},"01a14143-3b1a-73f0-8752-6ac510e2086d","المفعول المطلق للتوكيد والنوع","al-maful-al-mutlaq",107,{"id":545,"title":546,"slug":547,"language":9,"level":387,"displayOrder":548},"01a14143-3b21-7f3c-a069-83750781cfeb","المفعول لأجله وبيان السبب","al-maful-li-ajlihi",108,{"id":550,"title":551,"slug":552,"language":9,"level":387,"displayOrder":553},"01a14143-3b62-7f5e-b6ae-f7565c91bea2","المئة والألف والمعدود","al-mia-wa-al-alf",109,{"id":555,"title":556,"slug":557,"language":9,"level":387,"displayOrder":558},"01a14143-3afe-766c-b802-23a599fe1827","الكسور والنسب والمقادير","al-kusur-wa-an-nisab",110,{"id":560,"title":561,"slug":562,"language":9,"level":387,"displayOrder":563},"01a14143-3c51-7cc6-86fd-cfaa2429442f","التفضيل بأكثر وأشد","at-tafdil-bi-akthar-wa-ashadd",111,{"id":565,"title":566,"slug":567,"language":9,"level":387,"displayOrder":568},"01a14143-3e0f-75b9-94b0-20bb28c7c12c","مع أن ورغم أن للتنازل","maa-anna-wa-raghma-anna",112,{"id":570,"title":571,"slug":572,"language":9,"level":387,"displayOrder":573},"01a14143-3ad1-7132-8439-771bfa420560","الاستثناء بإلا وغير وسوى","al-istithna",113,{"id":575,"title":576,"slug":577,"language":9,"level":578,"displayOrder":579},"01a14143-3b0d-7cc8-9329-67ab79975f5c","المبني للمجهول ونائب الفاعل","al-mabni-lil-majhul","B2",114,{"id":581,"title":582,"slug":583,"language":9,"level":578,"displayOrder":584},"01a14143-3b30-72bd-ba6a-862698cd02ef","المجهول في الأفعال المعتلة والمزيدة","al-majhul-fi-al-afal-al-mutalla",115,{"id":586,"title":587,"slug":588,"language":9,"level":578,"displayOrder":589},"01a14143-3b97-7c23-92bc-40c25a2ef635","الفرق بين المطاوعة والبناء للمجهول","al-mutawaa-wa-al-majhul",116,{"id":591,"title":592,"slug":593,"language":9,"level":578,"displayOrder":594},"01a14143-39e1-7c70-a5de-924f07a8820c","الأفعال الرباعية ومصادرها","al-afal-ar-rubaiyya",117,{"id":596,"title":597,"slug":598,"language":9,"level":578,"displayOrder":599},"01a14143-3c38-7731-ac8d-ce391d7adb3c","اسم المكان واسم الزمان واسم الآلة","asma-al-makan-wa-az-zaman-wa-al-ala",118,{"id":601,"title":602,"slug":603,"language":9,"level":578,"displayOrder":604},"01a14143-3c12-76ee-84ff-7971230b9869","الصفة المشبهة وصيغ المبالغة","as-sifa-al-mushabbaha",119,{"id":606,"title":607,"slug":608,"language":9,"level":578,"displayOrder":609},"01a14143-3bc4-74b5-b00b-691289265053","عمل اسم الفاعل واسم المفعول","amal-al-mushtaqqat",120,{"id":611,"title":612,"slug":613,"language":9,"level":578,"displayOrder":614},"01a14143-3b4b-7a7c-8324-d34acce01ed7","المصدر المؤول والمصدر الصريح","al-masdar-al-muawwal",121,{"id":616,"title":617,"slug":618,"language":9,"level":578,"displayOrder":619},"01a14143-3b39-7315-8dde-843ba00b7c52","الممنوع من الصرف وشروط جره","al-mamnu-min-as-sarf",122,{"id":621,"title":622,"slug":623,"language":9,"level":578,"displayOrder":624},"01a14143-3a00-78c4-b5ac-ea265547a4da","الأسماء الخمسة وشروط إعرابها","al-asma-al-khamsa",123,{"id":626,"title":627,"slug":628,"language":9,"level":578,"displayOrder":629},"01a14143-3b41-7cff-99e6-6bb3c25f5a1a","الاسم المنقوص والمقصور والممدود","al-manqus-wa-al-maqsur-wa-al-mamdud",124,{"id":631,"title":632,"slug":633,"language":9,"level":578,"displayOrder":634},"01a14143-3db2-7c6b-9f6a-bc08216a7622","لا النافية للجنس","la-an-nafiya-lil-jins",125,{"id":636,"title":637,"slug":638,"language":9,"level":578,"displayOrder":639},"01a14143-3d75-7e33-8732-21edab383339","كاد وأوشك وأفعال الشروع","kada-wa-awshaka",126,{"id":641,"title":642,"slug":643,"language":9,"level":578,"displayOrder":644},"01a14143-3ea5-70db-9b78-d8226093a029","ظن وأخواتها والمفعولان","zanna-wa-akhawatuha",127,{"id":646,"title":647,"slug":648,"language":9,"level":578,"displayOrder":649},"01a14143-3e88-7431-a016-08032ce6871b","تقديم الخبر وتأخير المبتدأ","taqdim-al-khabar",128,{"id":651,"title":652,"slug":653,"language":9,"level":578,"displayOrder":654},"01a14143-3cd0-77c4-bdf4-185aef4f2ed2","ضمير الفصل والتمييز بين الخبر والصفة","damir-al-fasl",129,{"id":656,"title":657,"slug":658,"language":9,"level":578,"displayOrder":659},"01a14143-3c94-769f-b6a1-e76378fd971b","نفس وعين وكل في التوكيد","at-tawkid-al-manawi",130,{"id":661,"title":662,"slug":663,"language":9,"level":578,"displayOrder":664},"01a14143-3a0a-7dba-88b9-cde6c92e4f28","البدل وعطف البيان","al-badal-wa-atf-al-bayan",131,{"id":666,"title":667,"slug":668,"language":9,"level":578,"displayOrder":669},"01a14143-3c5e-720c-ae49-678194a4117e","التمييز بعد المقادير وفي الجملة","at-tamyiz",132,{"id":671,"title":672,"slug":673,"language":9,"level":578,"displayOrder":674},"01a14143-3b82-7a07-936d-fcf9311d41de","المنادى المضاف والنكرة المقصودة","al-munada",133,{"id":676,"title":677,"slug":678,"language":9,"level":578,"displayOrder":679},"01a14143-3cea-7274-8ec3-1a49f54891ed","فاء جواب الشرط","fa-jawab-ash-shart",134,{"id":681,"title":682,"slug":683,"language":9,"level":578,"displayOrder":684},"01a14143-3de8-7a4e-8e4d-fe4adcf625ac","لولا ولوما والشرط الامتناعي","lawla-wa-lawma",135,{"id":686,"title":687,"slug":688,"language":9,"level":578,"displayOrder":689},"01a14143-3ddb-761f-957e-4faf14c51fd4","لو كان ولو أن والافتراض الماضي","law-kana-wa-law-anna",136,{"id":691,"title":692,"slug":693,"language":9,"level":578,"displayOrder":694},"01a14143-3dce-74f6-acd1-930edbb0584a","لم ولما وما في نفي الماضي","lam-wa-lamma-wa-ma",137,{"id":696,"title":697,"slug":698,"language":9,"level":578,"displayOrder":699},"01a14143-3dfc-7198-bbfb-f1f65777033a","ليس وغير ودون في النفي الاسمي","laysa-wa-ghayr-wa-dun",138,{"id":701,"title":702,"slug":703,"language":9,"level":578,"displayOrder":704},"01a14143-3e1b-78fe-8c11-0966292ab46d","من وما وأي في الجمل الموصولة","man-wa-ma-wa-ayy-al-mawsula",139,{"id":706,"title":707,"slug":708,"language":9,"level":578,"displayOrder":709},"01a14143-3c1e-7ed8-8625-ff5d7e3ef91b","تداخل الصلة والصفة والحال","as-sila-wa-as-sifa-wa-al-hal",140,{"id":711,"title":712,"slug":713,"language":9,"level":578,"displayOrder":714},"01a14143-3e82-7006-bb08-de39fd9533e0","تغير المعنى بتغير حرف الجر","taghayyur-harf-al-jarr",141,{"id":716,"title":717,"slug":718,"language":9,"level":578,"displayOrder":719},"01a14143-39c0-78c1-bfc0-57b755a14ee0","أحكام العدد والمعدود في النص المتصل","ahkam-al-adad-wa-al-madud",142,{"id":721,"title":722,"slug":723,"language":9,"level":578,"displayOrder":724},"01a14143-3bcb-708b-826f-198498fde766","أما وإما لتقسيم الأفكار","amma-wa-imma",143,{"id":726,"title":727,"slug":728,"language":9,"level":578,"displayOrder":729},"01a14143-3ca2-7489-a2e9-a4622199e810","بل بل إن وليس فقط بل أيضا","bal-wa-bal-inna",144,{"id":731,"title":732,"slug":733,"language":9,"level":578,"displayOrder":734},"01a14143-3a9e-7040-9618-98250892a663","الإحالة بالضمائر واتساق الفقرة","al-ihala-wa-ittisaq-al-faqra",145,{"id":736,"title":737,"slug":738,"language":9,"level":578,"displayOrder":739},"01a14143-3d9c-7512-8098-303d405b408b","كتابة الهمزة المتوسطة والمتطرفة","kitabat-al-hamza",146,{"id":741,"title":742,"slug":743,"language":9,"level":578,"displayOrder":744},"01a14143-3a55-7eee-9cb4-3c67b75e65bd","الفصحى والعامية وحدود المقارنة","al-fusha-wa-al-ammiyya",147,{"id":746,"title":747,"slug":748,"language":9,"level":749,"displayOrder":750},"01a14143-3a84-7d85-bd22-ae540f4d6a17","الإضافة اللفظية والمعنوية","al-idafa-al-lafziyya-wa-al-manawiyya","C1",148,{"id":752,"title":753,"slug":754,"language":9,"level":749,"displayOrder":755},"01a14143-3be3-792f-82b2-55ff95e7338d","النعت السببي والمطابقة","an-nat-as-sababi",149,{"id":757,"title":758,"slug":759,"language":9,"level":749,"displayOrder":760},"01a14143-3bbc-75ea-a1be-f7bc73c9dae3","عمل المصدر وشروطه","amal-al-masdar",150,{"id":762,"title":763,"slug":764,"language":9,"level":749,"displayOrder":765},"01a14143-3c8d-7b9b-b518-460136d010d3","التصغير ودلالاته في السياق","at-tasghir",151,{"id":767,"title":768,"slug":769,"language":9,"level":749,"displayOrder":770},"01a14143-3bdc-7cb1-b29b-6e3dc07918c8","النسب إلى المركب والمنقوص والمقصور","an-nasab-al-mutaqaddim",152,{"id":772,"title":773,"slug":774,"language":9,"level":749,"displayOrder":775},"01a14143-3d54-703d-b3ca-faedb0d6483c","اسم الجنس واسم الجمع واسم الوحدة","ism-al-jins-wa-ism-al-jam",153,{"id":777,"title":778,"slug":779,"language":9,"level":749,"displayOrder":780},"01a14143-3b90-7a19-a568-f7827d29c862","المطابقة بحسب اللفظ والمعنى","al-mutabaqa-bi-hasab-al-mana",154,{"id":782,"title":783,"slug":784,"language":9,"level":749,"displayOrder":785},"01a14143-3aee-7e70-a038-78fb75e45c94","الجمل التي لها محل من الإعراب","al-jumal-dhat-al-mahall",155,{"id":787,"title":788,"slug":789,"language":9,"level":749,"displayOrder":790},"01a14143-3bf0-7568-9098-acc6f993b594","الاستثناء التام والمفرغ والمنقطع","anwa-al-istithna",156,{"id":792,"title":793,"slug":794,"language":9,"level":749,"displayOrder":795},"01a14143-3ba5-752f-ac60-71d28623cbdd","القصر بإنما والنفي والاستثناء","al-qasr",157,{"id":797,"title":798,"slug":799,"language":9,"level":749,"displayOrder":800},"01a14143-3ac9-7c7f-b3f8-900ff0e52f75","الاستفهام الإنكاري والتقريري","al-istifham-al-inkari",158,{"id":802,"title":803,"slug":804,"language":9,"level":749,"displayOrder":805},"01a14143-3cb0-7a1e-b437-84b6e0d55434","الأمر والنهي في الإرشاد والالتماس","dalalat-al-amr-wa-an-nahy",159,{"id":807,"title":808,"slug":809,"language":9,"level":749,"displayOrder":810},"01a14143-3e56-7941-bb78-3dab29744668","قد مع المضارع والاحتمال","qad-ma-a-al-mudari",160,{"id":812,"title":813,"slug":814,"language":9,"level":749,"displayOrder":815},"01a14143-3c9a-7f9a-86d3-122704fef114","الماضي والمضارع في السرد الحي","az-zaman-fi-as-sard",161,{"id":817,"title":818,"slug":819,"language":9,"level":749,"displayOrder":820},"01a14143-3c86-7bf5-89f4-05a8db6fe260","التراكيب الزمنية المركبة في التقارير","at-tarakib-az-zamaniyya-al-murakkaba",162,{"id":822,"title":823,"slug":824,"language":9,"level":749,"displayOrder":825},"01a14143-3d29-7015-96aa-57fdd3603364","إن وإذا ولو في بناء الحجة","in-wa-idha-wa-law",163,{"id":827,"title":828,"slug":829,"language":9,"level":749,"displayOrder":830},"01a14143-3dab-75b2-905c-5ae1f553a468","كلما وأيا كان ومهما يكن","kullama-wa-ayyan-kana",164,{"id":832,"title":833,"slug":834,"language":9,"level":749,"displayOrder":835},"01a14143-3e28-7d8f-b568-b8ceeb0c8084","المصدر المؤول في مواقع نحوية متعددة","mawaqi-al-masdar-al-muawwal",165,{"id":837,"title":838,"slug":839,"language":9,"level":749,"displayOrder":840},"01a14143-3ad9-718b-9545-a30ed0b9b8de","الاعتراض والاستدراك في الجملة الطويلة","al-itirad-wa-al-istidrak",166,{"id":842,"title":843,"slug":844,"language":9,"level":749,"displayOrder":845},"01a14143-3ca9-7680-b00a-cde07f4af711","التقديم والتأخير وبؤرة المعلومة","bu-rat-al-maluma",167,{"id":847,"title":848,"slug":849,"language":9,"level":749,"displayOrder":850},"01a14143-3a63-70e7-b9a1-ed1134701ab0","الحذف واستعادة المحذوف من السياق","al-hadhf-fi-as-siyaq",168,{"id":852,"title":853,"slug":854,"language":9,"level":749,"displayOrder":855},"01a14143-3c78-7eaf-8db2-4baf4a227d81","التراكيب الاسمية في الأسلوب الأكاديمي","at-tarakib-al-ismiyya-al-akadimiyya",169,{"id":857,"title":858,"slug":859,"language":9,"level":749,"displayOrder":860},"01a14143-3e40-77f1-bb7a-7755cbab1c42","نقل الأقوال والموقف من المصدر","naql-al-aqwal",170,{"id":862,"title":863,"slug":864,"language":9,"level":749,"displayOrder":865},"01a14143-3c57-7c1f-8b9a-8756d4887bcd","التحفظ والاحتمال في الكتابة العلمية","at-tahaffuz-wa-al-ihtimal",171,{"id":867,"title":868,"slug":869,"language":9,"level":749,"displayOrder":870},"01a14143-3c25-7a59-a627-b67c7910d72c","الصياغة الإدارية والقانونية المعاصرة","as-siyagha-al-idariyya",172,{"id":872,"title":873,"slug":874,"language":9,"level":749,"displayOrder":875},"01a14143-3c44-7d7e-90e0-1fc38905a4b0","التعجب والمدح والذم","at-taajjub-wa-al-madh-wa-adh-dhamm",173,{"id":877,"title":878,"slug":879,"language":9,"level":880,"displayOrder":881},"01a14143-3bad-7aee-9881-8597330b4ca7","العدول بين الخبر والإنشاء وأثره","al-udul-bayna-al-khabar-wa-al-insha","C2",174,{"id":883,"title":884,"slug":885,"language":9,"level":880,"displayOrder":886},"01a14143-3ab4-7dd7-9c18-6cc240d60051","الالتفات وتحول الضمائر في النص الأدبي","al-iltifat",175,{"id":888,"title":889,"slug":890,"language":9,"level":880,"displayOrder":891},"01a14143-3a15-7344-a201-e498d909a359","الفصل والوصل في بناء النص","al-fasl-wa-al-wasl",176,{"id":893,"title":894,"slug":895,"language":9,"level":880,"displayOrder":896},"01a14143-3aa6-722a-abdf-92a2a36e1d46","الإيجاز والحذف وحدود استنتاج المعنى","al-ijaz-wa-al-hadhf",177,{"id":898,"title":899,"slug":900,"language":9,"level":880,"displayOrder":901},"01a14143-3c71-7c34-bc16-593c334a1d7b","التقديم للاختصاص والحصر في النص الأدبي","at-taqdim-li-al-ikhtisas",178,{"id":903,"title":904,"slug":905,"language":9,"level":880,"displayOrder":906},"01a14143-3abc-761f-b84c-ad57171015a8","الاشتغال في قراءة النصوص الفصيحة","al-ishtighal",179,{"id":908,"title":909,"slug":910,"language":9,"level":880,"displayOrder":911},"01a14143-3c64-7f80-acfc-fd896eb807e1","التنازع وتحديد العامل","at-tanazu",180,{"id":913,"title":914,"slug":915,"language":9,"level":880,"displayOrder":916},"01a14143-3aad-7870-aa38-609a1caf4bfe","الاختصاص والتحذير والإغراء","al-ikhtisas-wa-at-tahdhir",181,{"id":918,"title":919,"slug":920,"language":9,"level":880,"displayOrder":921},"01a14143-3b28-779d-9ba1-03923e51543e","المفعول معه والتمييز من العطف","al-maful-maahu",182,{"id":923,"title":924,"slug":925,"language":9,"level":880,"displayOrder":926},"01a14143-3e47-7385-8a7e-bc7d6f00153c","نون التوكيد ولام القسم في القراءة","nun-at-tawkid-wa-lam-al-qasam",183,{"id":928,"title":929,"slug":930,"language":9,"level":880,"displayOrder":931},"01a14143-3d1b-7b6f-b9f8-e3ec9b8920af","إن المخففة واللام الفارقة في النصوص","in-al-mukhaffafa",184,{"id":933,"title":934,"slug":935,"language":9,"level":880,"displayOrder":936},"01a14143-3db9-79a6-97b4-cb9a95ebdd33","لا ولات وإن المشبهة بليس في القراءة","la-wa-lata-wa-in",185,{"id":938,"title":939,"slug":940,"language":9,"level":880,"displayOrder":941},"01a14143-3cd7-752b-85f3-7fdcd9881ff7","ضمير الشأن والقصة وتفسيره","damir-ash-shan",186,{"id":943,"title":944,"slug":945,"language":9,"level":880,"displayOrder":946},"01a14143-3a5c-7452-9f79-57e7ae583138","الحذف في جملة الصلة وشروط فهمه","al-hadhf-fi-as-sila",187,{"id":948,"title":949,"slug":950,"language":9,"level":880,"displayOrder":951},"01a14143-3e73-7cbd-9916-78149163b2df","تعدد التحليل النحوي وأثره في المعنى","taaddud-at-tahlil-an-nahwi",188,{"id":953,"title":954,"slug":955,"language":9,"level":880,"displayOrder":956},"01a14143-3c7f-7adb-8468-77f42fa800a5","التراكيب التراثية في الاقتباس المعاصر","at-tarakib-at-turathiyya",189,{"id":435,"title":436,"slug":437,"seoDescription":958,"content":959,"language":9,"level":387,"displayOrder":438,"grammarTopics":960,"createdAt":966,"updatedAt":967,"vocabularyLists":968,"primaryTopicHub":1028,"readyImages":1030},"تعرّف صيغتي انفعل وافتعل في الأفعال الشائعة، وصياغة الماضي والمضارع، ودلالة التغيّر والمشاركة، مع أمثلة سياقية تبيّن اختلاف المعنى وحروف الجر.","تستعمل أفعالًا مثل **اِنْكَسَرَ** و**اِجْتَمَعَ** لوصف أحداث يومية. ستتعرّف هنا صيغتَي **اِنْفَعَلَ** و**اِفْتَعَلَ** في الماضي والمضارع، وتفهم معانيهما الشائعة من السياق، وتنتبه إلى حروف الجرّ التي تأتي مع بعض أفعالهما.\n\n## ١. كيف تتعرّف الوزنَيْن؟\n\nفي وزن **اِنْفَعَلَ** تأتي نون زائدة قبل الحرف الأوّل من الجذر: الجذر **ك س ر** يعطينا **اِنْكَسَرَ**.\n\nوفي وزن **اِفْتَعَلَ** تأتي تاء زائدة بعد الحرف الأوّل من الجذر: الجذر **ج م ع** يعطينا **اِجْتَمَعَ**.\n\n| الوزن | الجذر | الماضي مع «هُوَ» | المضارع مع «هُوَ» |\n| --- | --- | --- | --- |\n| اِنْفَعَلَ — يَنْفَعِلُ | ك س ر | اِنْكَسَرَ | يَنْكَسِرُ |\n| اِنْفَعَلَ — يَنْفَعِلُ | ف ت ح | اِنْفَتَحَ | يَنْفَتِحُ |\n| اِفْتَعَلَ — يَفْتَعِلُ | ج م ع | اِجْتَمَعَ | يَجْتَمِعُ |\n| اِفْتَعَلَ — يَفْتَعِلُ | ق ر ب | اِقْتَرَبَ | يَقْتَرِبُ |\n| اِفْتَعَلَ — يَفْتَعِلُ | ك س ب | اِكْتَسَبَ | يَكْتَسِبُ |\n\nتبدأ صيغ الماضي هنا **بهمزة وصل**: تُنطَق عند البدء بالفعل، ولا تُنطَق عند وصل الكلام. وفي المضارع مع «هُوَ» تبدأ الصيغة بياء مفتوحة، ويكون الحرف قبل الأخير مكسورًا في هذه الأمثلة.\n\n## ٢. انفعل: تغيّر أو نتيجة\n\nتدلّ أفعال كثيرة على وزن **اِنْفَعَلَ** على تغيّر يحدث للشيء، أو على نتيجة فعل يؤثّر فيه. انظر إلى الفرق:\n\n:::example\n**كَسَرَ الطِّفْلُ الْكُوبَ.**\n\nنذكر الطفل الذي سبّب الكسر، والكوب الذي وقع عليه الفعل.\n\n**سَقَطَ الْكُوبُ فَانْكَسَرَ.**\n\nنركّز على ما حدث للكوب: تغيّرت حاله وصار مكسورًا.\n:::\n\nيُسمّى قبول الشيء أثر الفعل **المُطاوَعَة**، كما في: **كَسَرْتُ الْعُودَ فَانْكَسَرَ**.\n\nيُبنى **اِنْفَعَلَ** في الغالب من فعل ثلاثي متعدٍّ، أي يأخذ مفعولًا به، يدلّ على أثر حسّي يمكن ملاحظته: **كَسَرَ ← اِنْكَسَرَ**، و**فَتَحَ ← اِنْفَتَحَ**، و**قَطَعَ ← اِنْقَطَعَ**. لذلك لا يصلح هذا الوزن مع كل فعل، بل نتعلّم الأفعال المستعملة عليه.\n\nومن الاستعمالات الشائعة أيضًا:\n\n- **اِنْفَتَحَ الْبَابُ بِسَبَبِ الرِّيحِ.**\n- **اِنْقَطَعَتِ الْكَهْرَبَاءُ أَثْنَاءَ الْعَمَلِ.**\n\nهذه الأفعال لا تأخذ مفعولًا به مباشرًا؛ فالاسم بعدها هو الفاعل النحوي: **اِنْكَسَرَ الْكُوبُ**.\n\n:::note\n**اِنْكَسَرَ** ليس فعلًا مبنيًّا للمجهول. قارن بين **اِنْكَسَرَ الْكُوبُ**، التي تصف ما حدث للكوب، و**كُسِرَ الْكُوبُ**، التي تعرض فعل الكسر دون تسمية فاعله. لا تحتاج هنا إلى تفصيل هذا الفرق، لكن لا تعامل الصيغتين على أنهما صيغة واحدة.\n:::\n\n## ٣. افتعل: المعنى يحدّده الفعل والسياق\n\nليس لوزن **اِفْتَعَلَ** معنى واحد ثابت. قد يدلّ الفعل على اجتماع أو مشاركة، أو تغيّر، أو اكتساب شيء.\n\n| الفعل | معناه في المثال | مثال |\n| --- | --- | --- |\n| اِجْتَمَعَ | التقى بغيره | اِجْتَمَعَ الْمُدِيرُ بِالْمُوَظَّفِينَ. |\n| اِشْتَرَكَ | شارك في نشاط | اِشْتَرَكَ سَامِرٌ فِي الْمُسَابَقَةِ. |\n| اِقْتَرَبَ | صار قريبًا | اِقْتَرَبَ الْقِطَارُ مِنَ الْمَحَطَّةِ. |\n| اِكْتَسَبَ | حصل على شيء | اِكْتَسَبَتْ لَيْلَى خِبْرَةً جَدِيدَةً. |\n\nوقد يدلّ **اِفْتَعَلَ** على المطاوعة أيضًا: **جَمَعَ الْمُعَلِّمُ الطُّلَّابَ فَاجْتَمَعُوا**. هنا يصف **اِجْتَمَعَ** نتيجة الفعل **جَمَعَ**، كما يصف **اِنْكَسَرَ** نتيجة **كَسَرَ** في القسم السابق، لكن المطاوعة ليست معنى ثابتًا لكل أفعال **اِفْتَعَلَ**.\n\n:::tip\nاحفظ الفعل مع تركيب قصير: **اِشْتَرَكَ فِي نَشَاطٍ**، و**اِقْتَرَبَ مِنْ مَكَانٍ**، و**اِكْتَسَبَ خِبْرَةً**. لا يكفي معرفة الوزن لاختيار حرف الجرّ أو معرفة حاجة الفعل إلى مفعول به.\n:::\n\n## ٤. أفعال شائعة يتغيّر شكلها\n\nقد يتغيّر شكل وزن **اِفْتَعَلَ** بسبب بعض حروف الجذر. احفظ هذه الأفعال الشائعة بصيغها المستعملة، دون الحاجة الآن إلى قواعد التغيّر التفصيلية.\n\n| الجذر | الماضي | المضارع | مثال |\n| --- | --- | --- | --- |\n| و ص ل | اِتَّصَلَ | يَتَّصِلُ | اِتَّصَلْتُ بِصَدِيقِي. |\n| خ ي ر | اِخْتَارَ | يَخْتَارُ | يَخْتَارُ عُمَرُ كِتَابًا. |\n\nمن الشكل المتوقّع قبل التغيّر إلى الصيغة المستعملة: \\*اِوْتَصَلَ ← **اِتَّصَلَ**، و\\*اِخْتَيَرَ ← **اِخْتَارَ**؛ النجمة تشير إلى شكل غير مستعمل هنا، وكلا الفعلين من وزن **اِفْتَعَلَ** رغم هذا التغيّر.\n\n## ٥. أخطاء شائعة وكيف تتجنّبها\n\n:::warning\nإذا أردت وصف فعل الشخص الذي سبّب الكسر، فقل:\n\n✓ **كَسَرَ الطِّفْلُ الْكُوبَ.**\n\nولا تقل:\n\n✗ **اِنْكَسَرَ الطِّفْلُ الْكُوبَ.**\n\nأمّا لو أردت وصف ما حدث للكوب، فقل: **اِنْكَسَرَ الْكُوبُ**.\n:::\n\nلا تفترض أن كل فعل على وزن **اِفْتَعَلَ** يدلّ على المشاركة. في **اِخْتَارَ عُمَرُ كِتَابًا** يقوم عمر بالاختيار، ولا تدلّ الصيغة وحدها على مشاركة شخص آخر.\n\nكذلك لا تصنع فعلًا جديدًا بإضافة النون أو التاء إلى أيّ جذر. تعلّم الأفعال المستعملة، واستعن بالمعجم عند الشكّ في وجود الفعل أو معناه.\n\n## ٦. خلاصة للاستخدام\n\n1. تعرّف الصيغة: **اِنْكَسَرَ — يَنْكَسِرُ**، و**اِجْتَمَعَ — يَجْتَمِعُ**.\n2. ابحث عن المعنى في السياق: كثير من أفعال **اِنْفَعَلَ** تصف تغيّرًا أو نتيجة، وأفعال **اِفْتَعَلَ** متنوّعة المعاني.\n3. احفظ تركيب الفعل: **اِقْتَرَبَ مِنَ الْبَيْتِ**، لكن **اِخْتَارَ الْبَيْتَ**.\n4. تذكّر الصيغ الشائعة المتغيّرة، مثل **اِتَّصَلَ** و**اِخْتَارَ**، ولا تستنتج معنى الفعل من وزنه وحده.",[961],{"id":962,"name":963,"level":387,"language":9,"isCompleted":964,"completionPercentage":965,"totalExercises":106,"completedExercises":965},"01a14143-391e-75eb-93eb-0e60e05409ce","فهم أدوار المشاركين ومعاني الأفعال المزيدة",false,0,"2026-10-15T20:31:28+00:00","2026-10-16T06:40:27+00:00",[969],{"id":970,"title":971,"vocabularyListWords":972,"isPublished":1027},"01a14143-909a-719a-b596-e9850eeb7b2d","أفعال التغير والاجتماع والاكتساب",[973,979,985,991,997,1003,1009,1015,1021],{"id":974,"vocabularyWord":975,"displayOrder":11},"01a14143-909a-71f6-b596-e9850fce305b",{"id":976,"word":977,"frequency":41,"level":387,"language":9,"partsOfSpeech":978,"audio":964},"01a14143-74df-7990-b2ca-3e9327bd1379","انكسر",[],{"id":980,"vocabularyWord":981,"displayOrder":16},"01a14143-909a-7226-b596-e9850ff506fe",{"id":982,"word":983,"frequency":31,"level":387,"language":9,"partsOfSpeech":984,"audio":964},"01a14143-7450-77d9-ba5e-cc55a958e9b5","انفتح",[],{"id":986,"vocabularyWord":987,"displayOrder":21},"01a14143-909a-724e-b596-e9851082aa45",{"id":988,"word":989,"frequency":36,"level":387,"language":9,"partsOfSpeech":990,"audio":964},"01a14143-74d2-78b1-b3a8-6aceb5a6eced","انقطع",[],{"id":992,"vocabularyWord":993,"displayOrder":26},"01a14143-909a-726e-b596-e98511330184",{"id":994,"word":995,"frequency":41,"level":387,"language":9,"partsOfSpeech":996,"audio":964},"01a14143-74b1-751a-a510-b90ad804692e","اجتمع",[],{"id":998,"vocabularyWord":999,"displayOrder":31},"01a14143-909a-728a-b596-e9851164579c",{"id":1000,"word":1001,"frequency":41,"level":201,"language":9,"partsOfSpeech":1002,"audio":964},"01a14143-72d9-7357-9737-04d257e5edb8","اشترك",[],{"id":1004,"vocabularyWord":1005,"displayOrder":36},"01a14143-909a-72a6-b596-e9851216c6d2",{"id":1006,"word":1007,"frequency":41,"level":201,"language":9,"partsOfSpeech":1008,"audio":964},"01a14143-72e8-759b-8bb8-3fac55e95c07","اقترب",[],{"id":1010,"vocabularyWord":1011,"displayOrder":41},"01a14143-909a-72c6-b596-e98512d5b62e",{"id":1012,"word":1013,"frequency":41,"level":387,"language":9,"partsOfSpeech":1014,"audio":964},"01a14143-74c4-771a-8f67-dfb2f51861a4","اكتسب",[],{"id":1016,"vocabularyWord":1017,"displayOrder":46},"01a14143-909a-72e2-b596-e985136356ab",{"id":1018,"word":1019,"frequency":46,"level":201,"language":9,"partsOfSpeech":1020,"audio":964},"01a14143-73a9-7bb0-a5e2-8ae9ff44e1ee","اتصل",[],{"id":1022,"vocabularyWord":1023,"displayOrder":51},"01a14143-909a-72fe-b596-e98513c7eb44",{"id":1024,"word":1025,"frequency":46,"level":201,"language":9,"partsOfSpeech":1026,"audio":964},"01a14143-737e-799a-a03e-75831cbfad63","اختار",[],true,{"name":963,"slug":1029,"language":9},"maani-al-afal-al-mazida-b1",[],{"id":962,"name":963,"slug":1029,"language":9,"level":387,"introduction":1032,"lessonCount":31,"totalExercises":106,"objectives":1033,"prerequisites":1037,"lessons":1040},"ابدأ بمن يسبب الحدث في فعّل وأفعل، ثم تابع أثره في تفعّل وانفعل وبعض أفعال افتعل. بعد ذلك قارن طرق عرض المشاركين بفاعل وتفاعل، وانتقل إلى الطلب والتحول في استفعل. تربط هذه الخطوات شكل الفعل بأدوار الأسماء حوله، مع التحقق دائمًا من الاستعمال بدل إسناد معنى ثابت إلى كل وزن.",[1034,1035,1036],"تمييز التسبب في الحدث من نتيجته والمشاركة فيه وطلبه.","بناء جمل تراعي مفاعيل الفعل وحروف الجر التي يستعملها.","تفسير الأفعال المزيدة بالسياق مع تجنب تعميم معنى واحد على الوزن.",[1038,1039],"معرفة الجذر الثلاثي وصيغ الماضي والمضارع الأساسية.","تمييز الفاعل والمفعول به والفعل اللازم من المتعدي.",[1041,1059,1075,1091,1107],{"id":420,"contentId":1042,"slug":422,"title":421,"level":387,"summary":1043,"order":11,"exercises":1044},"pg_77da09fb-7929-49a6-9d2b-e69ca18a49ef","ينطلق من الحدث إلى التسبب فيه بفعّل وأفعل، ويميز زيادة المفاعيل من التكثير وتغير المعنى.",[1045,1049,1052,1056],{"id":1046,"title":1047,"order":965,"type":1048},"01a14143-5e1d-7e23-9558-3e3efdccac77","فعّل وأفعل: الصيغة وبناء الجملة","word_select",{"id":1050,"title":1051,"order":11,"type":1048},"01a14143-5e39-7d2a-ad70-791e37a72477","فعّل وأفعل: المعنى وعدد المفاعيل",{"id":1053,"title":1054,"order":16,"type":1055},"01a14143-5e53-729d-b4a8-0c638227ded8","فعّل وأفعل: الصيغة والتسبب","word_sort",{"id":1057,"title":1058,"order":21,"type":1055},"01a14143-5e5a-7601-8eae-d288f68dbe02","فعّل وأفعل: المعنى والمفاعيل",{"id":430,"contentId":1060,"slug":432,"title":431,"level":387,"summary":1061,"order":16,"exercises":1062},"pg_38bf90ad-4ccf-4913-9178-7650d3615bde","يتتبع أثر فعّل في تفعّل، ويفصل المطاوعة عن التدرج الذي توضحه قرائن السياق.",[1063,1066,1069,1072],{"id":1064,"title":1065,"order":965,"type":1048},"01a14143-6d86-7caa-8f64-aa54b413bacd","تعرّف وزن تفعّل وبناء الجملة",{"id":1067,"title":1068,"order":11,"type":1048},"01a14143-6d9c-7cda-bf68-2aa76f4f045f","المطاوعة والتدرّج: السياق يحدّد المعنى",{"id":1070,"title":1071,"order":16,"type":1055},"01a14143-6db5-7083-9458-74abbfcf2197","تفعّل: الصيغة وبناء الجملة",{"id":1073,"title":1074,"order":21,"type":1055},"01a14143-6dbb-75a3-baab-0bca3aa04f90","تفعّل: اقرأ السياق وحدّد المعنى",{"id":435,"contentId":1076,"slug":437,"title":436,"level":387,"summary":1077,"order":21,"exercises":1078},"pg_916860e6-7ca0-4947-85f8-86891fb5ba66","يوسع وصف النتيجة بانفعل، ثم يبين تنوع افتعل وحروف الجر والصيغ المتغيرة مثل اتصل واختار.",[1079,1082,1085,1088],{"id":1080,"title":1081,"order":965,"type":1048},"01a14143-60e7-7080-a846-2c7bf3ced4e2","صيغ انفعل وافتعل في الماضي والمضارع",{"id":1083,"title":1084,"order":11,"type":1048},"01a14143-60fd-7eb2-98d9-5f7e278ffb21","معاني انفعل وافتعل وتراكيبهما",{"id":1086,"title":1087,"order":16,"type":1055},"01a14143-6112-75cc-957e-846a83b6c362","انفعل وافتعل: تصنيف الصيغ والمطاوعة والتراكيب",{"id":1089,"title":1090,"order":21,"type":1055},"01a14143-6117-7979-99d6-7298ae50c6a5","انفعل وافتعل: تصنيف المعاني والتراكيب",{"id":425,"contentId":1092,"slug":427,"title":426,"level":387,"summary":1093,"order":26,"exercises":1094},"pg_101cc4cf-8e3d-4f6a-bed6-4d23466635ee","يقارن عرض المشاركين في ناقش وتناقش، ويفصل المشاركة عن التبادل المتساوي وعن الأفعال غير الدالة عليها.",[1095,1098,1101,1104],{"id":1096,"title":1097,"order":965,"type":1048},"01a14143-5e61-71cc-8322-57c3abf54361","بناء فاعل وتفاعل وذكر المشاركين",{"id":1099,"title":1100,"order":11,"type":1048},"01a14143-5e7a-724b-994a-257b95b53361","المشاركة ومعاني الأفعال في السياق",{"id":1102,"title":1103,"order":16,"type":1055},"01a14143-5e96-7494-8af4-9e8503b65b48","فاعل وتفاعل: الصيغة وذكر الشريك",{"id":1105,"title":1106,"order":21,"type":1055},"01a14143-5e9d-7b83-a062-f44dd225171a","فاعل وتفاعل: المعنى ودور المفعول به",{"id":440,"contentId":1108,"slug":442,"title":441,"level":387,"summary":1109,"order":31,"exercises":1110},"pg_7d52c5f3-6d5d-4573-a504-cb99ab2625be","يختم بتمييز الطلب والتحول والاعتبار في استفعل، مع مراعاة المعنى المعجمي والسجل الأدبي لبعض الأمثلة.",[1111,1114,1117,1120],{"id":1112,"title":1113,"order":965,"type":1048},"01a14143-6315-798e-8a9f-c8d2686c6f54","صيغ استفعل في مواقف يومية",{"id":1115,"title":1116,"order":11,"type":1048},"01a14143-6329-7420-8aab-6c61c3e401d1","معاني استفعل وحدود دلالة الوزن",{"id":1118,"title":1119,"order":16,"type":1055},"01a14143-6341-72d8-a2bc-9dfc8f03ad13","استفعل: تصنيف الصيغ والجذور",{"id":1121,"title":1122,"order":21,"type":1055},"01a14143-6348-7240-bf5d-8cf66cd3f703","استفعل: المعنى والتركيب والسياق",[1124,1130,1134,1138],{"@id":1125,"@type":1126,"id":1080,"grammarPage":1127,"title":1081,"instructions":1128,"displayOrder":965,"type":1048,"questionCount":66,"blankCount":66,"isCompleted":964,"ogImageUrl":1129},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a14143-60e7-7080-a846-2c7bf3ced4e2","GrammarExercise","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a14143-3d34-7e2e-ad8d-a260ac97c5fd","اختر الصيغة المطلوبة، وانتبه إلى موضع النون والتاء وحركات الفعل والصيغ المتغيّرة.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_054c0f02-3199-4225-b9c1-64077dcf34f0_hero.webp?v=1792096297",{"@id":1131,"@type":1126,"id":1083,"grammarPage":1127,"title":1084,"instructions":1132,"displayOrder":11,"type":1048,"questionCount":66,"blankCount":66,"isCompleted":964,"ogImageUrl":1133},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a14143-60fd-7eb2-98d9-5f7e278ffb21","اختر ما يناسب المعنى أو التركيب المطلوب في كل سياق، ولا تعتمد على الوزن وحده.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_7011732f-6232-4cfa-8fb9-51e3d72bf442_hero.webp?v=1792096297",{"@id":1135,"@type":1126,"id":1086,"grammarPage":1127,"title":1087,"instructions":1136,"displayOrder":16,"type":1055,"questionCount":26,"blankCount":965,"isCompleted":964,"ogImageUrl":1137},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a14143-6112-75cc-957e-846a83b6c362","اختر كل بطاقة، ثم اضغط على العمود المناسب بحسب الوزن أو المطاوعة أو صحة التركيب.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_158207f6-a44d-41cb-8d6c-9911df55bb9f_hero.webp?v=1792096297",{"@id":1139,"@type":1126,"id":1089,"grammarPage":1127,"title":1090,"instructions":1140,"displayOrder":21,"type":1055,"questionCount":26,"blankCount":965,"isCompleted":964,"ogImageUrl":1141},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a14143-6117-7979-99d6-7298ae50c6a5","اختر كل بطاقة، ثم اضغط على العمود الذي يطابق المعنى أو التركيب المحدّد في التعليمة.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_197cc941-c8bc-44d4-a97a-8c552788ebc7_hero.webp?v=1792096297",{"id":1080,"grammarPage":1127,"title":1081,"instructions":1128,"seoTitle":1143,"seoDescription":1144,"displayOrder":965,"type":1048,"questions":1145,"ogImageUrl":1129},"انفعل وافتعل: تدريب على الماضي والمضارع","تدرّب على صيغ انفعل وافتعل باختيار الإجابة المناسبة في جمل عن أحداث يومية والعمل والسفر، مع تمييز الماضي والمضارع وصيغتي اتصل واختار الشائعتين.",[1146],{"id":1147,"sentenceTemplate":1148,"displayOrder":965,"explanation":1149,"exampleSentence":1150,"blanks":1151},"01a14143-60e7-72d0-a846-2c7bf661e547","أكمل بالماضي على وزن انفعل من الجذر ق ط ع: أثناء الرحلة، __1__ الحبل فجأة.","المطلوب وزن انفعل؛ لذلك تأتي النون قبل القاف: انقطع. اقتطع على وزن افتعل، وقطع فعل ثلاثي.","انقطع الاتصال قبل نهاية الحديث.",[1152],{"id":1153,"blankNumber":11,"options":1154},"01a14143-60e7-7280-a846-2c7bf6219db3",[1155,1158,1161],{"id":1156,"optionText":1157,"isCorrect":964,"displayOrder":965},"01a14143-60e7-71dc-a846-2c7bf4693223","اِقْتَطَعَ",{"id":1159,"optionText":1160,"isCorrect":1027,"displayOrder":11},"01a14143-60e7-7230-a846-2c7bf564dd45","اِنْقَطَعَ",{"id":1162,"optionText":1163,"isCorrect":964,"displayOrder":16},"01a14143-60e7-725c-a846-2c7bf5deb993","قَطَعَ",{"html":1165,"toc":1166},"\u003Cp>تستعمل أفعالًا مثل \u003Cstrong>اِنْكَسَرَ\u003C\u002Fstrong> و\u003Cstrong>اِجْتَمَعَ\u003C\u002Fstrong> لوصف أحداث يومية. ستتعرّف هنا صيغتَي \u003Cstrong>اِنْفَعَلَ\u003C\u002Fstrong> و\u003Cstrong>اِفْتَعَلَ\u003C\u002Fstrong> في الماضي والمضارع، وتفهم معانيهما الشائعة من السياق، وتنتبه إلى حروف الجرّ التي تأتي مع بعض أفعالهما.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">1.\u003C\u002Fspan>١. كيف تتعرّف الوزنَيْن؟\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>في وزن \u003Cstrong>اِنْفَعَلَ\u003C\u002Fstrong> تأتي نون زائدة قبل الحرف الأوّل من الجذر: الجذر \u003Cstrong>ك س ر\u003C\u002Fstrong> يعطينا \u003Cstrong>اِنْكَسَرَ\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>وفي وزن \u003Cstrong>اِفْتَعَلَ\u003C\u002Fstrong> تأتي تاء زائدة بعد الحرف الأوّل من الجذر: الجذر \u003Cstrong>ج م ع\u003C\u002Fstrong> يعطينا \u003Cstrong>اِجْتَمَعَ\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>الوزن\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>الجذر\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>الماضي مع «هُوَ»\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>المضارع مع «هُوَ»\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>اِنْفَعَلَ — يَنْفَعِلُ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>ك س ر\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِنْكَسَرَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>يَنْكَسِرُ\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>اِنْفَعَلَ — يَنْفَعِلُ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>ف ت ح\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِنْفَتَحَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>يَنْفَتِحُ\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>اِفْتَعَلَ — يَفْتَعِلُ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>ج م ع\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِجْتَمَعَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>يَجْتَمِعُ\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>اِفْتَعَلَ — يَفْتَعِلُ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>ق ر ب\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِقْتَرَبَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>يَقْتَرِبُ\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>اِفْتَعَلَ — يَفْتَعِلُ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>ك س ب\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِكْتَسَبَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>يَكْتَسِبُ\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>تبدأ صيغ الماضي هنا \u003Cstrong>بهمزة وصل\u003C\u002Fstrong>: تُنطَق عند البدء بالفعل، ولا تُنطَق عند وصل الكلام. وفي المضارع مع «هُوَ» تبدأ الصيغة بياء مفتوحة، ويكون الحرف قبل الأخير مكسورًا في هذه الأمثلة.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-2\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">2.\u003C\u002Fspan>٢. انفعل: تغيّر أو نتيجة\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>تدلّ أفعال كثيرة على وزن \u003Cstrong>اِنْفَعَلَ\u003C\u002Fstrong> على تغيّر يحدث للشيء، أو على نتيجة فعل يؤثّر فيه. انظر إلى الفرق:\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>\u003Cstrong>كَسَرَ الطِّفْلُ الْكُوبَ.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>نذكر الطفل الذي سبّب الكسر، والكوب الذي وقع عليه الفعل.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>سَقَطَ الْكُوبُ فَانْكَسَرَ.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>نركّز على ما حدث للكوب: تغيّرت حاله وصار مكسورًا.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>يُسمّى قبول الشيء أثر الفعل \u003Cstrong>المُطاوَعَة\u003C\u002Fstrong>، كما في: \u003Cstrong>كَسَرْتُ الْعُودَ فَانْكَسَرَ\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>يُبنى \u003Cstrong>اِنْفَعَلَ\u003C\u002Fstrong> في الغالب من فعل ثلاثي متعدٍّ، أي يأخذ مفعولًا به، يدلّ على أثر حسّي يمكن ملاحظته: \u003Cstrong>كَسَرَ ← اِنْكَسَرَ\u003C\u002Fstrong>، و\u003Cstrong>فَتَحَ ← اِنْفَتَحَ\u003C\u002Fstrong>، و\u003Cstrong>قَطَعَ ← اِنْقَطَعَ\u003C\u002Fstrong>. لذلك لا يصلح هذا الوزن مع كل فعل، بل نتعلّم الأفعال المستعملة عليه.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>ومن الاستعمالات الشائعة أيضًا:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>\u003Cstrong>اِنْفَتَحَ الْبَابُ بِسَبَبِ الرِّيحِ.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>اِنْقَطَعَتِ الْكَهْرَبَاءُ أَثْنَاءَ الْعَمَلِ.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>هذه الأفعال لا تأخذ مفعولًا به مباشرًا؛ فالاسم بعدها هو الفاعل النحوي: \u003Cstrong>اِنْكَسَرَ الْكُوبُ\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--note\">\u003Cp>\u003Cstrong>اِنْكَسَرَ\u003C\u002Fstrong> ليس فعلًا مبنيًّا للمجهول. قارن بين \u003Cstrong>اِنْكَسَرَ الْكُوبُ\u003C\u002Fstrong>، التي تصف ما حدث للكوب، و\u003Cstrong>كُسِرَ الْكُوبُ\u003C\u002Fstrong>، التي تعرض فعل الكسر دون تسمية فاعله. لا تحتاج هنا إلى تفصيل هذا الفرق، لكن لا تعامل الصيغتين على أنهما صيغة واحدة.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"section-3\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">3.\u003C\u002Fspan>٣. افتعل: المعنى يحدّده الفعل والسياق\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>ليس لوزن \u003Cstrong>اِفْتَعَلَ\u003C\u002Fstrong> معنى واحد ثابت. قد يدلّ الفعل على اجتماع أو مشاركة، أو تغيّر، أو اكتساب شيء.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>الفعل\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>معناه في المثال\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>مثال\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>اِجْتَمَعَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>التقى بغيره\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِجْتَمَعَ الْمُدِيرُ بِالْمُوَظَّفِينَ.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>اِشْتَرَكَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>شارك في نشاط\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِشْتَرَكَ سَامِرٌ فِي الْمُسَابَقَةِ.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>اِقْتَرَبَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>صار قريبًا\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِقْتَرَبَ الْقِطَارُ مِنَ الْمَحَطَّةِ.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>اِكْتَسَبَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>حصل على شيء\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِكْتَسَبَتْ لَيْلَى خِبْرَةً جَدِيدَةً.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>وقد يدلّ \u003Cstrong>اِفْتَعَلَ\u003C\u002Fstrong> على المطاوعة أيضًا: \u003Cstrong>جَمَعَ الْمُعَلِّمُ الطُّلَّابَ فَاجْتَمَعُوا\u003C\u002Fstrong>. هنا يصف \u003Cstrong>اِجْتَمَعَ\u003C\u002Fstrong> نتيجة الفعل \u003Cstrong>جَمَعَ\u003C\u002Fstrong>، كما يصف \u003Cstrong>اِنْكَسَرَ\u003C\u002Fstrong> نتيجة \u003Cstrong>كَسَرَ\u003C\u002Fstrong> في القسم السابق، لكن المطاوعة ليست معنى ثابتًا لكل أفعال \u003Cstrong>اِفْتَعَلَ\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--tip\">\u003Cp>احفظ الفعل مع تركيب قصير: \u003Cstrong>اِشْتَرَكَ فِي نَشَاطٍ\u003C\u002Fstrong>، و\u003Cstrong>اِقْتَرَبَ مِنْ مَكَانٍ\u003C\u002Fstrong>، و\u003Cstrong>اِكْتَسَبَ خِبْرَةً\u003C\u002Fstrong>. لا يكفي معرفة الوزن لاختيار حرف الجرّ أو معرفة حاجة الفعل إلى مفعول به.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"section-4\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">4.\u003C\u002Fspan>٤. أفعال شائعة يتغيّر شكلها\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>قد يتغيّر شكل وزن \u003Cstrong>اِفْتَعَلَ\u003C\u002Fstrong> بسبب بعض حروف الجذر. احفظ هذه الأفعال الشائعة بصيغها المستعملة، دون الحاجة الآن إلى قواعد التغيّر التفصيلية.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>الجذر\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>الماضي\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>المضارع\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>مثال\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>و ص ل\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِتَّصَلَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>يَتَّصِلُ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِتَّصَلْتُ بِصَدِيقِي.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>خ ي ر\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>اِخْتَارَ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>يَخْتَارُ\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>يَخْتَارُ عُمَرُ كِتَابًا.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>من الشكل المتوقّع قبل التغيّر إلى الصيغة المستعملة: *اِوْتَصَلَ ← \u003Cstrong>اِتَّصَلَ\u003C\u002Fstrong>، و*اِخْتَيَرَ ← \u003Cstrong>اِخْتَارَ\u003C\u002Fstrong>؛ النجمة تشير إلى شكل غير مستعمل هنا، وكلا الفعلين من وزن \u003Cstrong>اِفْتَعَلَ\u003C\u002Fstrong> رغم هذا التغيّر.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-5\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">5.\u003C\u002Fspan>٥. أخطاء شائعة وكيف تتجنّبها\u003C\u002Fh2>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--warning\">\u003Cp>إذا أردت وصف فعل الشخص الذي سبّب الكسر، فقل:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>✓ \u003Cstrong>كَسَرَ الطِّفْلُ الْكُوبَ.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>ولا تقل:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>✗ \u003Cstrong>اِنْكَسَرَ الطِّفْلُ الْكُوبَ.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>أمّا لو أردت وصف ما حدث للكوب، فقل: \u003Cstrong>اِنْكَسَرَ الْكُوبُ\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>لا تفترض أن كل فعل على وزن \u003Cstrong>اِفْتَعَلَ\u003C\u002Fstrong> يدلّ على المشاركة. في \u003Cstrong>اِخْتَارَ عُمَرُ كِتَابًا\u003C\u002Fstrong> يقوم عمر بالاختيار، ولا تدلّ الصيغة وحدها على مشاركة شخص آخر.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>كذلك لا تصنع فعلًا جديدًا بإضافة النون أو التاء إلى أيّ جذر. تعلّم الأفعال المستعملة، واستعن بالمعجم عند الشكّ في وجود الفعل أو معناه.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-6\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">6.\u003C\u002Fspan>٦. خلاصة للاستخدام\u003C\u002Fh2>\n\u003Col>\n\u003Cli>تعرّف الصيغة: \u003Cstrong>اِنْكَسَرَ — يَنْكَسِرُ\u003C\u002Fstrong>، و\u003Cstrong>اِجْتَمَعَ — يَجْتَمِعُ\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>ابحث عن المعنى في السياق: كثير من أفعال \u003Cstrong>اِنْفَعَلَ\u003C\u002Fstrong> تصف تغيّرًا أو نتيجة، وأفعال \u003Cstrong>اِفْتَعَلَ\u003C\u002Fstrong> متنوّعة المعاني.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>احفظ تركيب الفعل: \u003Cstrong>اِقْتَرَبَ مِنَ الْبَيْتِ\u003C\u002Fstrong>، لكن \u003Cstrong>اِخْتَارَ الْبَيْتَ\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>تذكّر الصيغ الشائعة المتغيّرة، مثل \u003Cstrong>اِتَّصَلَ\u003C\u002Fstrong> و\u003Cstrong>اِخْتَارَ\u003C\u002Fstrong>، ولا تستنتج معنى الفعل من وزنه وحده.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n",[1167,1171,1175,1179,1183,1187],{"id":1168,"text":1169,"depth":16,"number":1170},"section","١. كيف تتعرّف الوزنَيْن؟","1",{"id":1172,"text":1173,"depth":16,"number":1174},"section-2","٢. انفعل: تغيّر أو نتيجة","2",{"id":1176,"text":1177,"depth":16,"number":1178},"section-3","٣. افتعل: المعنى يحدّده الفعل والسياق","3",{"id":1180,"text":1181,"depth":16,"number":1182},"section-4","٤. أفعال شائعة يتغيّر شكلها","4",{"id":1184,"text":1185,"depth":16,"number":1186},"section-5","٥. أخطاء شائعة وكيف تتجنّبها","5",{"id":1188,"text":1189,"depth":16,"number":1190},"section-6","٦. خلاصة للاستخدام","6"]