[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-topic-hubs-el":3,"grammar-pages-el":4,"grammar-page-el-opoios-oti-kai-osos":1047,"grammar-lesson-path-el-opoios-oti-kai-osos-none":1097,"grammar-exercises-by-page-01a12b61-8b78-7434-b738-79bb2736c0c1":1098,"grammar-quick-check-01a12b61-8b78-7434-b738-79bb2736c0c1":1126,"grammar-lesson-body-01a12b61-8b78-7434-b738-79bb2736c0c1-4tdkb45ja":1148},[],[5,12,17,22,27,32,37,42,47,52,57,62,67,72,77,82,87,92,97,102,107,112,117,122,127,132,137,142,147,152,157,162,167,172,177,182,187,192,197,202,208,213,218,223,228,233,238,243,248,253,258,263,268,273,278,283,288,293,298,303,308,313,318,323,328,333,338,343,348,353,358,363,368,373,378,383,388,393,398,403,408,413,419,424,429,434,439,444,449,454,459,464,469,474,479,484,489,494,499,504,509,514,519,524,529,534,539,544,549,554,559,564,569,574,579,584,589,594,599,604,609,614,620,625,630,635,640,645,650,655,660,665,670,675,680,685,690,695,700,705,710,715,720,725,730,735,740,745,750,755,760,765,770,775,780,785,790,795,801,806,811,816,821,826,831,836,841,846,851,856,861,866,871,876,881,886,891,896,901,906,911,916,921,926,931,936,941,946,952,957,962,967,972,977,982,987,992,997,1002,1007,1012,1017,1022,1027,1032,1037,1042],{"id":6,"title":7,"slug":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11},"01a12b61-8d04-7b15-8aa2-a2e8660291ed","Το ελληνικό αλφάβητο","to-elliniko-alfavito","el","A1",1,{"id":13,"title":14,"slug":15,"language":9,"level":10,"displayOrder":16},"01a12b61-89a9-75f5-b418-b8c8f6b78799","Φωνήεντα και συνδυασμοί γραμμάτων","fonienta-kai-syndyasmoi-grammaton",2,{"id":18,"title":19,"slug":20,"language":9,"level":10,"displayOrder":21},"01a12b61-8c8d-7a87-8cff-dcf231a24fcd","Σύμφωνα και συνδυασμοί συμφώνων","symfona-kai-syndyasmoi-symfonon",3,{"id":23,"title":24,"slug":25,"language":9,"level":10,"displayOrder":26},"01a12b61-8b4b-7b3b-bfa7-c02b382bafef","Ο τόνος και τα διαλυτικά","o-tonos-kai-ta-dialytika",4,{"id":28,"title":29,"slug":30,"language":9,"level":10,"displayOrder":31},"01a12b61-8caf-78c0-9847-d3a35a350b53","Τελεία, κόμμα και ερωτηματικό","teleia-komma-kai-erotimatiko",5,{"id":33,"title":34,"slug":35,"language":9,"level":10,"displayOrder":36},"01a12b61-892e-79b8-8f81-1a41e29ead69","Εγώ, εσύ, αυτός: προσωπικές αντωνυμίες","ego-esy-aftos-prosopikes-antonymies",6,{"id":38,"title":39,"slug":40,"language":9,"level":10,"displayOrder":41},"01a12b61-8d25-74f2-88f6-7dd0193592e9","Το ρήμα είμαι στον ενεστώτα","to-rima-eimai-ston-enestota",7,{"id":43,"title":44,"slug":45,"language":9,"level":10,"displayOrder":46},"01a12b61-88aa-7545-ac92-b1e70680f885","Απλές προτάσεις με υποκείμενο και ρήμα","aples-protaseis-me-ypokeimeno-kai-rima",8,{"id":48,"title":49,"slug":50,"language":9,"level":10,"displayOrder":51},"01a12b61-8ca9-766d-a45f-510bbf9f5cc9","Τα τρία γένη των ουσιαστικών","ta-tria-geni-ton-oysiastikon",9,{"id":53,"title":54,"slug":55,"language":9,"level":10,"displayOrder":56},"01a12b61-8d18-79da-b22e-8bcec57eb83a","Το οριστικό άρθρο: ο, η, το","to-oristiko-arthro",10,{"id":58,"title":59,"slug":60,"language":9,"level":10,"displayOrder":61},"01a12b61-8cf7-7a0d-9a9a-245cf59efc32","Το αόριστο άρθρο: ένας, μία, ένα","to-aoristo-arthro",11,{"id":63,"title":64,"slug":65,"language":9,"level":10,"displayOrder":66},"01a12b61-88de-725a-beea-8668be0779e0","Αρσενικά ουσιαστικά σε -ος, -ης και -ας: ενικός και πληθυντικός","arsenika-oysiastika-se-os-is-as",12,{"id":68,"title":69,"slug":70,"language":9,"level":10,"displayOrder":71},"01a12b61-8cdd-7443-8615-c0bca94f0e88","Θηλυκά ουσιαστικά σε -α και -η: ενικός και πληθυντικός","thilyka-oysiastika-se-a-i",13,{"id":73,"title":74,"slug":75,"language":9,"level":10,"displayOrder":76},"01a12b61-8ba0-7639-8a03-eafd4c76b631","Ουδέτερα ουσιαστικά σε -ο και -ι: ενικός και πληθυντικός","oydetera-oysiastika-se-o-i",14,{"id":78,"title":79,"slug":80,"language":9,"level":10,"displayOrder":81},"01a12b61-897b-783e-bf7e-8d50d65c48d9","Επίθετα σε -ος, -η, -ο και -ος, -α, -ο","epitheta-se-os-i-o-kai-os-a-o",15,{"id":83,"title":84,"slug":85,"language":9,"level":10,"displayOrder":86},"01a12b61-8d1f-7011-9a3a-09bc040268f7","Το ρήμα έχω στον ενεστώτα","to-rima-echo-ston-enestota",16,{"id":88,"title":89,"slug":90,"language":9,"level":10,"displayOrder":91},"01a12b61-89e2-7602-9cae-0c38b928db85","Η αιτιατική ως άμεσο αντικείμενο","i-aitiatiki-os-ameso-antikeimeno",17,{"id":93,"title":94,"slug":95,"language":9,"level":10,"displayOrder":96},"01a12b61-8c48-76a3-b5a7-4e0d395f05f1","Ρήματα σε -ω: μένω και δουλεύω","rimata-se-o-meno-kai-doylevo",18,{"id":98,"title":99,"slug":100,"language":9,"level":10,"displayOrder":101},"01a12b61-8c43-70e4-8efc-abf7f2deb58d","Ρήματα σε -άω και -ώ: μιλάω","rimata-se-ao-kai-o-milao",19,{"id":103,"title":104,"slug":105,"language":9,"level":10,"displayOrder":106},"01a12b61-8c81-781f-8f61-a8e0ef20ec27","Συχνά ρήματα: πάω, τρώω, ακούω και λέω","sychna-rimata-pao-troo-akoyo-leo",20,{"id":108,"title":109,"slug":110,"language":9,"level":10,"displayOrder":111},"01a12b61-89e8-75b3-a988-1decb19cc93f","Η άρνηση με δεν","i-arnisi-me-den",21,{"id":113,"title":114,"slug":115,"language":9,"level":10,"displayOrder":116},"01a12b61-8993-7d75-851a-4f078b594bde","Ερωτήσεις με τι, πού, πώς και πότε","erotiseis-me-ti-poy-pos-pote",22,{"id":118,"title":119,"slug":120,"language":9,"level":10,"displayOrder":121},"01a12b61-8c01-7c54-bb59-dd8910026601","Ποιος, ποια, ποιο και πόσος, πόση, πόσο","poios-poia-poio-kai-posos-posi-poso",23,{"id":123,"title":124,"slug":125,"language":9,"level":10,"displayOrder":126},"01a12b61-898e-7bbb-82ea-316aff22dc11","Ερωτήσεις με απάντηση ναι ή όχι","erotiseis-me-apantisi-nai-i-ochi",24,{"id":128,"title":129,"slug":130,"language":9,"level":10,"displayOrder":131},"01a12b61-8a05-72d3-a847-0776615a76f7","Η κτήση με μου, σου, του και της","i-ktisi-me-moy-soy-toy-tis",25,{"id":133,"title":134,"slug":135,"language":9,"level":10,"displayOrder":136},"01a12b61-8849-7674-a929-0f2a0ed182f9","Αυτός και εκείνος: δείχνω πρόσωπα και πράγματα","aftos-kai-ekeinos",26,{"id":138,"title":139,"slug":140,"language":9,"level":10,"displayOrder":141},"01a12b61-8b5e-7237-a1bf-bb64ad541983","Οι αριθμοί από το μηδέν ως το εκατό","oi-arithmoi-apo-to-miden-os-to-ekato",27,{"id":143,"title":144,"slug":145,"language":9,"level":10,"displayOrder":146},"01a12b61-8955-7653-9085-03ec39cac26a","Ένας, τρεις και τέσσερις: αριθμοί και γένος","enas-treis-kai-tesseris-arithmoi-kai-genos",28,{"id":148,"title":149,"slug":150,"language":9,"level":10,"displayOrder":151},"01a12b61-8c5f-73e5-9093-36dd855c83af","Σε και από: τόπος και προέλευση","se-kai-apo-topos-kai-proelefsi",29,{"id":153,"title":154,"slug":155,"language":9,"level":10,"displayOrder":156},"01a12b61-8c7b-7520-804c-9e87d66a35e6","Στον, στην, στο: σε και οριστικό άρθρο","ston-stin-sto",30,{"id":158,"title":159,"slug":160,"language":9,"level":10,"displayOrder":161},"01a12b61-8aa6-7953-bb3d-d544c38bfdff","Με και για στην καθημερινή επικοινωνία","me-kai-gia-stin-kathimerini-epikoinonia",31,{"id":163,"title":164,"slug":165,"language":9,"level":10,"displayOrder":166},"01a12b61-8929-7110-976f-61ab051c40c6","Εδώ, εκεί, πάνω και κάτω","edo-ekei-pano-kai-kato",32,{"id":168,"title":169,"slug":170,"language":9,"level":10,"displayOrder":171},"01a12b61-8c65-73f9-adab-59006b263d5a","Σήμερα, αύριο και επιρρήματα συχνότητας","simera-avrio-kai-epirrimata-sychnotitas",33,{"id":173,"title":174,"slug":175,"language":9,"level":10,"displayOrder":176},"01a12b61-8a16-71eb-b746-0b8eda571da4","Η ώρα και οι ημέρες της εβδομάδας","i-ora-kai-oi-imeres-tis-evdomadas",34,{"id":178,"title":179,"slug":180,"language":9,"level":10,"displayOrder":181},"01a12b61-8d41-73b9-beb6-8a059a94d9f8","Υπάρχει και υπάρχουν","yparchei-kai-yparchoyn",35,{"id":183,"title":184,"slug":185,"language":9,"level":10,"displayOrder":186},"01a12b61-8ae5-7f22-86c9-306dcdd00397","Μου αρέσει και μου αρέσουν","moy-aresei-kai-moy-aresoyn",36,{"id":188,"title":189,"slug":190,"language":9,"level":10,"displayOrder":191},"01a12b61-8cc9-7a1b-b50b-f30bfc51d1c4","Θέλω να και μπορώ να σε απλά αιτήματα","thelo-na-kai-mporo-na",37,{"id":193,"title":194,"slug":195,"language":9,"level":10,"displayOrder":196},"01a12b61-8a48-7acd-9feb-9018d9c55629","Και, αλλά, ή: ενώνω απλές προτάσεις","kai-alla-i-enono-aples-protaseis",38,{"id":198,"title":199,"slug":200,"language":9,"level":10,"displayOrder":201},"01a12b61-899e-7e3a-a087-507fe05f7238","Εσύ και εσείς: ο πληθυντικός ευγενείας","esy-kai-eseis-plithyntikos-eygeneias",39,{"id":203,"title":204,"slug":205,"language":9,"level":206,"displayOrder":207},"01a12b61-89ed-7e95-a363-914300628759","Η γενική ενικού για κτήση και σχέσεις","i-geniki-enikoy-gia-ktisi-kai-scheseis","A2",40,{"id":209,"title":210,"slug":211,"language":9,"level":206,"displayOrder":212},"01a12b61-89f9-7c99-a449-b43641a7cef4","Η γενική πληθυντικού των συχνών ουσιαστικών","i-geniki-plithyntikoy-ton-sychnon-oysiastikon",41,{"id":214,"title":215,"slug":216,"language":9,"level":206,"displayOrder":217},"01a12b61-89ff-7aa7-908a-dc0e2f64108e","Η κλητική στην προσφώνηση","i-klitiki-stin-prosfonisi",42,{"id":219,"title":220,"slug":221,"language":9,"level":206,"displayOrder":222},"01a12b61-8ba5-7999-93f0-9cbc0821e1ff","Ουδέτερα σε -μα και ο πληθυντικός τους","oydetera-se-ma-kai-o-plithyntikos-toys",43,{"id":224,"title":225,"slug":226,"language":9,"level":206,"displayOrder":227},"01a12b61-8cea-7975-b473-24c6318e2073","Θηλυκά σε -ση και -ξη: ο πληθυντικός σε -εις","thilyka-se-si-xi-plithyntikos-se-eis",44,{"id":229,"title":230,"slug":231,"language":9,"level":206,"displayOrder":232},"01a12b61-888a-7610-b5b9-35629154f496","Ανισοσύλλαβα αρσενικά: παππούς και καφές","anisosyllava-arsenika-pappoys-kai-kafes",45,{"id":234,"title":235,"slug":236,"language":9,"level":206,"displayOrder":237},"01a12b61-88e4-752c-80f8-de0531f054d9","Άρθρο με ονόματα, χώρες και γλώσσες","arthro-me-onomata-chores-kai-glosses",46,{"id":239,"title":240,"slug":241,"language":9,"level":206,"displayOrder":242},"01a12b61-8d0a-7cb1-af40-b4e8e7232f59","Το επίθετο πολύς, πολλή, πολύ","to-epitheto-polys-polli-poly",47,{"id":244,"title":245,"slug":246,"language":9,"level":206,"displayOrder":247},"01a12b61-8bed-7e57-8c94-35f2b69946f3","Πιο και ο πιο: απλή σύγκριση","pio-kai-o-pio-apli-sygkrisi",48,{"id":249,"title":250,"slug":251,"language":9,"level":206,"displayOrder":252},"01a12b61-8a52-7df2-abbc-0a1d01f32fde","Καλύτερος, χειρότερος, μεγαλύτερος και μικρότερος","kalyteros-cheiroteros-megalyteros-mikroteros",49,{"id":254,"title":255,"slug":256,"language":9,"level":206,"displayOrder":257},"01a12b61-8b57-7eec-bcc2-f620d363a9fa","Οι αδύνατοι τύποι του άμεσου αντικειμένου","oi-adynatoi-typoi-toy-amesoy-antikeimenoy",50,{"id":259,"title":260,"slug":261,"language":9,"level":206,"displayOrder":262},"01a12b61-8aea-7d9e-866a-8a44aa372a3c","Μου και σου πριν από το ρήμα: έμμεσο αντικείμενο","moy-kai-soy-emmeso-antikeimeno",51,{"id":264,"title":265,"slug":266,"language":9,"level":206,"displayOrder":267},"01a12b61-8910-78fd-aaa9-8adf4f77b7b2","Δικός μου και δικός σου","dikos-moy-kai-dikos-soy",52,{"id":269,"title":270,"slug":271,"language":9,"level":206,"displayOrder":272},"01a12b61-8a5d-72c9-a5da-49020e354713","Κάποιος, κάτι, κανείς και τίποτα","kapoios-kati-kaneis-kai-tipota",53,{"id":274,"title":275,"slug":276,"language":9,"level":206,"displayOrder":277},"01a12b61-8b64-7176-9d71-5dab93c4ec7c","Όλος, κάθε και άλλος","olos-kathe-kai-allos",54,{"id":279,"title":280,"slug":281,"language":9,"level":206,"displayOrder":282},"01a12b61-8ab1-7908-84f3-737504030707","Μεγάλοι αριθμοί, ημερομηνίες και τακτικά αριθμητικά","megaloi-arithmoi-imerominies-taktika-arithmitika",55,{"id":284,"title":285,"slug":286,"language":9,"level":206,"displayOrder":287},"01a12b61-8c4d-7cb4-a504-5c0b5f8a0fbc","Ρήματα σε -ώ: μπορώ και καλώ","rimata-se-o-mporo-kai-kalo",56,{"id":289,"title":290,"slug":291,"language":9,"level":206,"displayOrder":292},"01a12b61-8c53-7478-ae32-7e51c3f03bc9","Ρήματα σε -ομαι: έρχομαι και χρειάζομαι","rimata-se-omai-erchomai-kai-chreiazomai",57,{"id":294,"title":295,"slug":296,"language":9,"level":206,"displayOrder":297},"01a12b61-8a69-7bbe-9a48-0bb9b88bdeac","Λέγομαι, κάθομαι και θυμάμαι","legomai-kathomai-kai-thymamai",58,{"id":299,"title":300,"slug":301,"language":9,"level":206,"displayOrder":302},"01a12b61-8a31-7d1e-89d3-dc1d5b85001f","Ήμουν και είχα","imoyn-kai-eicha",59,{"id":304,"title":305,"slug":306,"language":9,"level":206,"displayOrder":307},"01a12b61-8b13-708d-a493-2acb68674045","Ο αόριστος σε -σα και -ξα","o-aoristos-se-sa-kai-xa",60,{"id":309,"title":310,"slug":311,"language":9,"level":206,"displayOrder":312},"01a12b61-8b0d-76e6-b2a7-102b889254ce","Ο αόριστος σε -ψα και οι αλλαγές του θέματος","o-aoristos-se-psa",61,{"id":314,"title":315,"slug":316,"language":9,"level":206,"displayOrder":317},"01a12b61-8c87-771e-b53b-fb8966005654","Συχνοί ανώμαλοι αόριστοι: πήγα, είδα, είπα","sychnoi-anomaloi-aoristoi",62,{"id":319,"title":320,"slug":321,"language":9,"level":206,"displayOrder":322},"01a12b61-884f-7a0e-8d02-3c8b93f530ab","Αύξηση και τόνος στον αόριστο","afxisi-kai-tonos-ston-aoristo",63,{"id":324,"title":325,"slug":326,"language":9,"level":206,"displayOrder":327},"01a12b61-8b33-721b-b7cf-9d31e064a62c","Ο παρατατικός για συνήθειες στο παρελθόν","o-paratatikos-gia-synitheies",64,{"id":329,"title":330,"slug":331,"language":9,"level":206,"displayOrder":332},"01a12b61-88a4-769a-9570-19c934b00304","Αόριστος ή παρατατικός σε απλές αφηγήσεις","aoristos-i-paratatikos",65,{"id":334,"title":335,"slug":336,"language":9,"level":206,"displayOrder":337},"01a12b61-8b3f-73b7-a859-a1b605f74613","Ο συνοπτικός μέλλοντας με θα","o-synoptikos-mellontas-me-tha",66,{"id":339,"title":340,"slug":341,"language":9,"level":206,"displayOrder":342},"01a12b61-8b1e-70c9-a42d-96a3e83616b7","Ο εξακολουθητικός μέλλοντας","o-exakoloythitikos-mellontas",67,{"id":344,"title":345,"slug":346,"language":9,"level":206,"displayOrder":347},"01a12b61-8afc-73e1-bbe9-4c49e10a3f4c","Να γράψω ή να γράφω: βασική διάκριση όψης","na-grapso-i-na-grafo",68,{"id":349,"title":350,"slug":351,"language":9,"level":206,"displayOrder":352},"01a12b61-8c0f-77bb-9ac4-3c8648fb4c14","Πρέπει να και δεν πρέπει να","prepei-na-kai-den-prepei-na",69,{"id":354,"title":355,"slug":356,"language":9,"level":206,"displayOrder":357},"01a12b61-8a20-7d27-aa44-734351cab3a5","Η προστακτική σε καθημερινές οδηγίες","i-prostaktiki-se-kathimerines-odigies",70,{"id":359,"title":360,"slug":361,"language":9,"level":206,"displayOrder":362},"01a12b61-8ada-7d51-9642-6c1b2745bff3","Μην και μη: απαγορεύσεις και αποτροπές","min-kai-mi-apagoreyseis",71,{"id":364,"title":365,"slug":366,"language":9,"level":206,"displayOrder":367},"01a12b61-88f0-7742-ae7a-acc25837be40","Ας: προτάσεις και προσκλήσεις","as-protaseis-kai-proskliseis",72,{"id":369,"title":370,"slug":371,"language":9,"level":206,"displayOrder":372},"01a12b61-8abc-7d00-9a1c-c60fe8e67344","Μέσα σε, έξω από και δίπλα σε","mesa-se-exo-apo-kai-dipla-se",73,{"id":374,"title":375,"slug":376,"language":9,"level":206,"displayOrder":377},"01a12b61-88b0-760d-9a1e-ecd14b18c214","Από, μέχρι και πριν: χρονικά όρια","apo-mechri-kai-prin-chronika-oria",74,{"id":379,"title":380,"slug":381,"language":9,"level":206,"displayOrder":382},"01a12b61-8a4d-7a9c-ac51-39e0140dcce6","Καλά ή καλός: επίρρημα και επίθετο","kala-i-kalos-epirrima-kai-epitheto",75,{"id":384,"title":385,"slug":386,"language":9,"level":206,"displayOrder":387},"01a12b61-8a58-7136-92e4-43496c8e4250","Κανείς και τίποτα μαζί με δεν","kaneis-kai-tipota-mazi-me-den",76,{"id":389,"title":390,"slug":391,"language":9,"level":206,"displayOrder":392},"01a12b61-89c6-74d9-88dc-c2469802156c","Γιατί και επειδή: απλές αιτιολογικές προτάσεις","giati-kai-epeidi",77,{"id":394,"title":395,"slug":396,"language":9,"level":206,"displayOrder":397},"01a12b61-8b93-7617-8030-1986b1c2966e","Όταν και μόλις: γεγονότα στον χρόνο","otan-kai-molis",78,{"id":399,"title":400,"slug":401,"language":9,"level":206,"displayOrder":402},"01a12b61-8864-758b-964a-e1a82a98d028","Αν: απλές πραγματικές υποθέσεις","an-aples-pragmatikes-ypotheseis",79,{"id":404,"title":405,"slug":406,"language":9,"level":206,"displayOrder":407},"01a12b61-8cf1-74f1-8e51-0318b9404d8e","Το αναφορικό που σε απλές περιγραφές","to-anaforiko-poy",80,{"id":409,"title":410,"slug":411,"language":9,"level":206,"displayOrder":412},"01a12b61-8c36-7ab2-a61b-f7388c3a7a80","Πρώτα, μετά και τέλος στην αφήγηση","prota-meta-kai-telos",81,{"id":414,"title":415,"slug":416,"language":9,"level":417,"displayOrder":418},"01a12b61-8baa-7e7d-9502-e9618cf3b47a","Ουδέτερα σε -ος: το μέρος και το γεγονός","oydetera-se-os","B1",82,{"id":420,"title":421,"slug":422,"language":9,"level":417,"displayOrder":423},"01a12b61-8890-7982-9595-ee73398f8bd8","Ανισοσύλλαβα ουσιαστικά και μετακίνηση του τόνου","anisosyllava-oysiastika-kai-tonos",83,{"id":425,"title":426,"slug":427,"language":9,"level":417,"displayOrder":428},"01a12b61-89bb-7c2c-b42d-a765b3c24076","Γενική ως έμμεσο αντικείμενο και σε με αιτιατική","geniki-os-emmeso-antikeimeno",84,{"id":430,"title":431,"slug":432,"language":9,"level":417,"displayOrder":433},"01a12b61-89b6-7077-b633-dc333ba79c17","Γενική με επίθετα και ουσιαστικά","geniki-me-epitheta-kai-oysiastika",85,{"id":435,"title":436,"slug":437,"language":9,"level":417,"displayOrder":438},"01a12b61-8981-7bda-98ab-6696b027888c","Επίθετα σε -ύς, -ιά, -ύ","epitheta-se-ys-ia-y",86,{"id":440,"title":441,"slug":442,"language":9,"level":417,"displayOrder":443},"01a12b61-8967-7de3-84de-5ae4b3499534","Επίθετα σε -ής, -ιά, -ί για χρώματα","epitheta-chromaton-se-is-ia-i",87,{"id":445,"title":446,"slug":447,"language":9,"level":417,"displayOrder":448},"01a12b61-8d2b-7743-be10-60aaedba259b","Τόσο όσο και λιγότερο από","toso-oso-kai-ligotero-apo",88,{"id":450,"title":451,"slug":452,"language":9,"level":417,"displayOrder":453},"01a12b61-8923-7443-a279-8fb2726dffe2","Δύο αδύνατες αντωνυμίες μαζί: μου το δίνει","dyo-adynates-antonymies-mazi",89,{"id":455,"title":456,"slug":457,"language":9,"level":417,"displayOrder":458},"01a12b61-889d-7bdb-8de5-cbc9cc822ab7","Αντωνυμίες μετά την προστακτική","antonymies-meta-tin-prostaktiki",90,{"id":460,"title":461,"slug":462,"language":9,"level":417,"displayOrder":463},"01a12b61-8b18-73a5-8bc8-92303d8b5c44","Ο εαυτός μου και ο ένας τον άλλον","o-eaftos-moy-kai-o-enas-ton-allon",91,{"id":465,"title":466,"slug":467,"language":9,"level":417,"displayOrder":468},"01a12b61-8b23-72ab-93a9-398f287dfb41","Ο ίδιος, μόνος μου και καθένας","o-idios-monos-moy-kai-kathenas",92,{"id":470,"title":471,"slug":472,"language":9,"level":417,"displayOrder":473},"01a12b61-8b2d-73d6-a53e-f6e8e35df983","Ο παρακείμενος με έχω","o-parakeimenos-me-echo",93,{"id":475,"title":476,"slug":477,"language":9,"level":417,"displayOrder":478},"01a12b61-8bb6-746b-84c3-3202c0958546","Παρακείμενος ή αόριστος","parakeimenos-i-aoristos",94,{"id":480,"title":481,"slug":482,"language":9,"level":417,"displayOrder":483},"01a12b61-8b51-7c87-9516-b62a44ea82fe","Ο υπερσυντέλικος στην αφήγηση","o-ypersyntelikos-stin-afigisi",95,{"id":485,"title":486,"slug":487,"language":9,"level":417,"displayOrder":488},"01a12b61-8bbd-7092-9de2-8c7b1520846d","Παρατατικός των ρημάτων σε -ομαι και -ιέμαι","paratatikos-rimaton-se-omai-iemai",96,{"id":490,"title":491,"slug":492,"language":9,"level":417,"displayOrder":493},"01a12b61-8bda-721c-a5c3-05f1a2e99dfd","Παθητικός ενεστώτας: γίνεται και χρησιμοποιείται","pathitikos-enestotas",97,{"id":495,"title":496,"slug":497,"language":9,"level":417,"displayOrder":498},"01a12b61-8b38-7a39-8082-ec8051f91224","Ο παθητικός αόριστος σε -θηκα","o-pathitikos-aoristos-se-thika",98,{"id":500,"title":501,"slug":502,"language":9,"level":417,"displayOrder":503},"01a12b61-8bd3-75e9-8aad-1411133ca50e","Συχνοί παθητικοί αόριστοι σε -τηκα και -στηκα","pathitikoi-aoristoi-se-tika-stika",99,{"id":505,"title":506,"slug":507,"language":9,"level":417,"displayOrder":508},"01a12b61-895b-7573-ba62-bd183258524d","Ενεργητική και παθητική σύνταξη με από","energitiki-kai-pathitiki-syntaxi",100,{"id":510,"title":511,"slug":512,"language":9,"level":417,"displayOrder":513},"01a12b61-8842-7a68-bf52-1451e7e863a4","Αυτοπαθή ρήματα: πλένομαι και ντύνομαι","aftopathi-rimata",101,{"id":515,"title":516,"slug":517,"language":9,"level":417,"displayOrder":518},"01a12b61-8cc3-72c7-b1c8-51ea7f05768b","Θα ήθελα και θα μπορούσα: ευγενικά αιτήματα","tha-ithela-kai-tha-mporoysa",102,{"id":520,"title":521,"slug":522,"language":9,"level":417,"displayOrder":523},"01a12b61-8aef-7b26-a16b-56a2e29bc6fb","Μπορεί να, ίσως και μάλλον","mporei-na-isos-kai-mallon",103,{"id":525,"title":526,"slug":527,"language":9,"level":417,"displayOrder":528},"01a12b61-8c30-79ee-ae9f-bebb2dd36dc8","Προστακτική με διάρκεια ή επανάληψη","prostaktiki-me-diarkeia-i-epanalipsi",104,{"id":530,"title":531,"slug":532,"language":9,"level":417,"displayOrder":533},"01a12b61-8a26-7303-9f1b-bd0531dce452","Η ρηματική όψη με πάντα, συχνά και μία φορά","i-rimatiki-opsi-me-chronikoys-prosdiorismoys",105,{"id":535,"title":536,"slug":537,"language":9,"level":417,"displayOrder":538},"01a12b61-8b99-78d1-9db4-a968f0609be0","Ότι, πως και που μετά από ρήματα","oti-pos-kai-poy-meta-apo-rimata",106,{"id":540,"title":541,"slug":542,"language":9,"level":417,"displayOrder":543},"01a12b61-8bf4-7343-80aa-07ad15398027","Πλάγιες ερωτήσεις με αν και ερωτηματικές λέξεις","plagies-erotiseis",107,{"id":545,"title":546,"slug":547,"language":9,"level":417,"displayOrder":548},"01a12b61-89c1-707f-adca-dbce53884461","Για να: σκοπός και κοινό ή διαφορετικό υποκείμενο","gia-na-skopos",108,{"id":550,"title":551,"slug":552,"language":9,"level":417,"displayOrder":553},"01a12b61-8c1c-7541-9004-03008ae95007","Πριν να, αφού και ενώ σε χρονικές προτάσεις","prin-na-afoy-kai-eno",109,{"id":555,"title":556,"slug":557,"language":9,"level":417,"displayOrder":558},"01a12b61-8870-71e8-8623-946996faf899","Αν και, παρόλο που και όμως","an-kai-parolo-poy-kai-omos",110,{"id":560,"title":561,"slug":562,"language":9,"level":417,"displayOrder":563},"01a12b61-8b8c-7af7-aed6-a9fb470b74a5","Ώστε και τόσο που: αποτέλεσμα","oste-kai-toso-poy",111,{"id":565,"title":566,"slug":567,"language":9,"level":417,"displayOrder":568},"01a12b61-886a-7690-b832-277c3772cc56","Αν είχα χρόνο, θα ερχόμουν","an-eicha-chrono-tha-erchomoyn",112,{"id":570,"title":571,"slug":572,"language":9,"level":417,"displayOrder":573},"01a12b61-8b28-748b-92a8-8c936ebb3d45","Ο οποίος, η οποία, το οποίο","o-opoios-i-opoia-to-opoio",113,{"id":575,"title":576,"slug":577,"language":9,"level":417,"displayOrder":578},"01a12b61-8a10-7b3c-a7e0-7df52d59cb92","Η μετοχή σε -οντας και -ώντας","i-metochi-se-ontas",114,{"id":580,"title":581,"slug":582,"language":9,"level":417,"displayOrder":583},"01a12b61-8a0a-745d-991b-f34ac8474383","Η μετοχή σε -μένος ως επίθετο","i-metochi-se-menos-os-epitheto",115,{"id":585,"title":586,"slug":587,"language":9,"level":417,"displayOrder":588},"01a12b61-8c3c-7cd4-9ba8-f84305b097ff","Ρήματα με προθέσεις: εξαρτώμαι από και ασχολούμαι με","rimata-me-protheseis",116,{"id":590,"title":591,"slug":592,"language":9,"level":417,"displayOrder":593},"01a12b61-8cd6-7f15-a4b9-579f85b9bebe","Θέση των αντωνυμιών με θα, να και δεν","thesi-antonymion-me-tha-na-den",117,{"id":595,"title":596,"slug":597,"language":9,"level":417,"displayOrder":598},"01a12b61-8a1b-75a3-b5eb-7a0be923b450","Η παράλειψη του υποκειμένου στην αφήγηση","i-paraleipsi-toy-ypokeimenoy",118,{"id":600,"title":601,"slug":602,"language":9,"level":417,"displayOrder":603},"01a12b61-89a3-7d16-9dc6-f0ce4641e83d","Εξάλλου, επομένως και ωστόσο","exalloy-epomenos-kai-ostoso",119,{"id":605,"title":606,"slug":607,"language":9,"level":417,"displayOrder":608},"01a12b61-8cb5-76e1-9679-96efe7b1e2f4","Τελικό ν και ορθογραφία των μικρών λέξεων","teliko-n-kai-orthografia",120,{"id":610,"title":611,"slug":612,"language":9,"level":417,"displayOrder":613},"01a12b61-88f6-7408-b3a3-b07b33aab203","Δεύτερος τόνος με εγκλιτικές αντωνυμίες","defteros-tonos-me-egklitikes-antonymies",121,{"id":615,"title":616,"slug":617,"language":9,"level":618,"displayOrder":619},"01a12b61-8ce3-7ca9-8d6c-bc9eeaad9ee4","Θηλυκά σε -ος και κοινό γένος","thilyka-se-os-kai-koino-genos","B2",122,{"id":621,"title":622,"slug":623,"language":9,"level":618,"displayOrder":624},"01a12b61-8a70-730f-b36d-beb018bfbea9","Λόγια ουδέτερα σε -ον και -εν","logia-oydetera-se-on-en",123,{"id":626,"title":627,"slug":628,"language":9,"level":618,"displayOrder":629},"01a12b61-896e-7545-88b3-e06c1d890d79","Επίθετα σε -ής, -ές","epitheta-se-is-es",124,{"id":631,"title":632,"slug":633,"language":9,"level":618,"displayOrder":634},"01a12b61-8974-788f-b7c7-e1f87fb801ca","Επίθετα σε -ων, -ουσα, -ον","epitheta-se-on-oysa-on",125,{"id":636,"title":637,"slug":638,"language":9,"level":618,"displayOrder":639},"01a12b61-88bd-7c03-a45d-656f9c264bdd","Απόλυτος υπερθετικός και βαθμός ιδιότητας","apolytos-yperthetikos",126,{"id":641,"title":642,"slug":643,"language":9,"level":618,"displayOrder":644},"01a12b61-88ea-73ce-9662-6fac61ca8d1d","Παρουσία και απουσία άρθρου στις γενικεύσεις","arthro-stis-genikeyseis",127,{"id":646,"title":647,"slug":648,"language":9,"level":618,"displayOrder":649},"01a12b61-89f3-79ca-a2eb-12b1f12913dc","Η γενική για χρόνο, μέτρο και ιδιότητα","i-geniki-gia-chrono-metro-idiotita",128,{"id":651,"title":652,"slug":653,"language":9,"level":618,"displayOrder":654},"01a12b61-891c-7e85-924f-339dc46d6eb1","Διπλασιασμός του αντικειμένου με αντωνυμία","diplasiasmos-toy-antikeimenoy",129,{"id":656,"title":657,"slug":658,"language":9,"level":618,"displayOrder":659},"01a12b61-8b78-7434-b738-79bb2736c0c1","Όποιος, ό,τι και όσος: ελεύθερες αναφορικές","opoios-oti-kai-osos",130,{"id":661,"title":662,"slug":663,"language":9,"level":618,"displayOrder":664},"01a12b61-8b7f-70cd-a6f8-848e16b1d5c9","Οποιοσδήποτε και κανένας: αναφορά και εμβέλεια","opoiosdipote-kai-kanenas",131,{"id":666,"title":667,"slug":668,"language":9,"level":618,"displayOrder":669},"01a12b61-8b45-7719-a6e2-e36ac968978b","Ο συντελεσμένος μέλλοντας","o-syntelesmenos-mellontas",132,{"id":671,"title":672,"slug":673,"language":9,"level":618,"displayOrder":674},"01a12b61-8b85-7c91-9c30-25c33323723a","Όψη σε αφηγήσεις με εναλλαγή χρονικών επιπέδων","opsi-se-afigiseis",133,{"id":676,"title":677,"slug":678,"language":9,"level":618,"displayOrder":679},"01a12b61-8a3d-71b7-a25c-ed191782f7fa","Ιστορικός ενεστώτας και αφηγηματική ζωντάνια","istorikos-enestotas",134,{"id":681,"title":682,"slug":683,"language":9,"level":618,"displayOrder":684},"01a12b61-8cbc-79d5-8e74-8627e157978e","Θα για πιθανότητα: θα είναι και θα έχει φύγει","tha-gia-pithanotita",135,{"id":686,"title":687,"slug":688,"language":9,"level":618,"displayOrder":689},"01a12b61-8c15-794b-a30a-f3cd4f5c6189","Πρέπει να: υποχρέωση ή συμπέρασμα","prepei-na-ypochreosi-i-symperasma",136,{"id":691,"title":692,"slug":693,"language":9,"level":618,"displayOrder":694},"01a12b61-8b01-793f-ba92-4e2b5f0e052b","Να και ας σε ευχές, παραχωρήσεις και απορίες","na-kai-as-se-eyches-parachoriseis-apories",137,{"id":696,"title":697,"slug":698,"language":9,"level":618,"displayOrder":699},"01a12b61-8c29-7925-97b8-34ec78f1a0a1","Προστακτική και υποτακτική σε έμμεσα αιτήματα","prostaktiki-kai-ypotaktiki-se-emmesa-aitimata",138,{"id":701,"title":702,"slug":703,"language":9,"level":618,"displayOrder":704},"01a12b61-8be0-7710-9f4e-3085ce19b17a","Παθητικός παρακείμενος και υπερσυντέλικος","pathitikos-parakeimenos-kai-ypersyntelikos",139,{"id":706,"title":707,"slug":708,"language":9,"level":618,"displayOrder":709},"01a12b61-8bcb-78e2-8654-e07be12f09b8","Παθητική φωνή χωρίς παθητική σημασία","pathitiki-foni-choris-pathitiki-simasia",140,{"id":711,"title":712,"slug":713,"language":9,"level":618,"displayOrder":714},"01a12b61-88c4-703f-bf28-c5eb5f9908eb","Απρόσωπη παθητική σύνταξη: θεωρείται ότι","aprosopi-pathitiki-syntaxi",141,{"id":716,"title":717,"slug":718,"language":9,"level":618,"displayOrder":719},"01a12b61-89cb-7f47-b295-fa69f3b26c75","Γίνομαι και είμαι με μετοχή: γεγονός ή κατάσταση","ginomai-kai-eimai-me-metochi",142,{"id":721,"title":722,"slug":723,"language":9,"level":618,"displayOrder":724},"01a12b61-8d47-77ce-8c05-d7a3af3477a7","Αν είχα φύγει νωρίτερα: υποθέσεις στο παρελθόν","ypotheseis-sto-parelthon",143,{"id":726,"title":727,"slug":728,"language":9,"level":618,"displayOrder":729},"01a12b61-8934-75c9-aed7-cbaa1bd816f8","Εκτός αν, αρκεί να και εφόσον","ektos-an-arkei-na-kai-efoson",144,{"id":731,"title":732,"slug":733,"language":9,"level":618,"displayOrder":734},"01a12b61-885d-79b0-828c-f2a2baa2a49e","Ακόμη κι αν και όσο κι αν: παραχώρηση","akomi-ki-an-kai-oso-ki-an",145,{"id":736,"title":737,"slug":738,"language":9,"level":618,"displayOrder":739},"01a12b61-8aab-7ac0-b923-bd124a562c7f","Μέχρι να και χωρίς να: όψη και χρονική σχέση","mechri-na-kai-choris-na",146,{"id":741,"title":742,"slug":743,"language":9,"level":618,"displayOrder":744},"01a12b61-8883-74a0-b9fc-392336811214","Αναφορικές προτάσεις με πρόθεση και γενική","anaforikes-protaseis-me-prothesi-kai-geniki",147,{"id":746,"title":747,"slug":748,"language":9,"level":618,"displayOrder":749},"01a12b61-8be7-7261-ad69-0ca9280c6c43","Περιοριστικές και μη περιοριστικές αναφορικές","perioristikes-kai-mi-perioristikes-anaforikes",148,{"id":751,"title":752,"slug":753,"language":9,"level":618,"displayOrder":754},"01a12b61-8bfa-794e-bfc9-3ec6c1ce24f1","Πλάγιος λόγος: χρόνος, πρόσωπο και δείξη","plagios-logos-chronos-prosopo-deixi",149,{"id":756,"title":757,"slug":758,"language":9,"level":618,"displayOrder":759},"01a12b61-8ace-7d50-bf4c-f50f8e20c105","Μετοχές σε -μένος: σχηματισμός και συμφωνία","metoches-se-menos-schimatismos-kai-symfonia",150,{"id":761,"title":762,"slug":763,"language":9,"level":618,"displayOrder":764},"01a12b61-8d11-7134-b3c8-63319dcb696e","Το να και η ονοματική χρήση προτάσεων","to-na-kai-onomatiki-chrisi-protaseon",151,{"id":766,"title":767,"slug":768,"language":9,"level":618,"displayOrder":769},"01a12b61-8cd0-709d-bf8a-365ae1f363f5","Θέμα και εστίαση στη σειρά των όρων","thema-kai-estiasi-sti-seira-ton-oron",152,{"id":771,"title":772,"slug":773,"language":9,"level":618,"displayOrder":774},"01a12b61-88fc-75d1-826b-321d4b6b4231","Δεν, μην και ούτε σε σύνθετες προτάσεις","den-min-kai-oyte-se-synthetes-protaseis",153,{"id":776,"title":777,"slug":778,"language":9,"level":618,"displayOrder":779},"01a12b61-8a9f-7e8d-8cf4-6009aa55feb8","Λόγω, εξαιτίας και χάρη σε","logo-exaitias-kai-chari-se",154,{"id":781,"title":782,"slug":783,"language":9,"level":618,"displayOrder":784},"01a12b61-8834-77dd-b677-8f658522b5b1","Αφενός και αφετέρου: οργάνωση επιχειρημάτων","afenos-kai-afeteroy",155,{"id":786,"title":787,"slug":788,"language":9,"level":618,"displayOrder":789},"01a12b61-8875-7e4f-a67c-5e11f46b0f22","Αναφορά με αυτό, τούτο και τέτοιος μέσα στο κείμενο","anafora-mesa-sto-keimeno",156,{"id":791,"title":792,"slug":793,"language":9,"level":618,"displayOrder":794},"01a12b61-8c22-7c24-bd98-fc44875dce39","Προφορικές και γραπτές παραλλαγές ρηματικών τύπων","proforikes-kai-graptes-parallages-rimatikon-typon",157,{"id":796,"title":797,"slug":798,"language":9,"level":799,"displayOrder":800},"01a12b61-8a7e-73b1-b419-622e08c0d743","Λόγιες γενικές: πόλεως, δυνάμεως και συγγραφέως","logies-genikes-poleos-dynameos-syggrafeos","C1",158,{"id":802,"title":803,"slug":804,"language":9,"level":799,"displayOrder":805},"01a12b61-8bb0-76e5-ab63-ef20de67486d","Ουσιαστικά με περιορισμούς στον αριθμό","oysiastika-me-periorismoys-ston-arithmo",159,{"id":807,"title":808,"slug":809,"language":9,"level":799,"displayOrder":810},"01a12b61-8a2b-7ab2-be3f-af43f9f973d9","Η θέση του επιθέτου και η αλλαγή σημασίας","i-thesi-toy-epithetoy-kai-i-allagi-simasias",160,{"id":812,"title":813,"slug":814,"language":9,"level":799,"displayOrder":815},"01a12b61-8902-7987-8641-075d27aa87a9","Διαδοχικές γενικές και σαφήνεια της αναφοράς","diadochikes-genikes",161,{"id":817,"title":818,"slug":819,"language":9,"level":799,"displayOrder":820},"01a12b61-8cfd-7a89-a2fe-8b9f72be6dd1","Το άρθρο σε ονοματοποιήσεις και αφηρημένες έννοιες","to-arthro-se-onomatopoiiseis",162,{"id":822,"title":823,"slug":824,"language":9,"level":799,"displayOrder":825},"01a12b61-8a37-71fa-b13d-a031e008e0af","Ισχυρές και αδύνατες αντωνυμίες για αντίθεση","ischyres-kai-adynates-antonymies-gia-antithesi",163,{"id":827,"title":828,"slug":829,"language":9,"level":799,"displayOrder":830},"01a12b61-8a42-7dd2-9a50-a0dd022b5cc7","Ηθική γενική και προσωπική εμπλοκή","ithiki-geniki",164,{"id":832,"title":833,"slug":834,"language":9,"level":799,"displayOrder":835},"01a12b61-8d32-72c4-84a2-46c2b00e7543","Τροπικές χρήσεις του παρατατικού","tropikes-chriseis-toy-paratatikoy",165,{"id":837,"title":838,"slug":839,"language":9,"level":799,"displayOrder":840},"01a12b61-8ca2-7877-abab-0e7547d8e3c5","Συντελεσμένοι χρόνοι και οπτική γωνία του ομιλητή","syntelesmenoi-chronoi-kai-optiki-gonia",166,{"id":842,"title":843,"slug":844,"language":9,"level":799,"displayOrder":845},"01a12b61-8af5-7899-abf8-8f91383038bb","Να είχα και μακάρι: ανεκπλήρωτες ευχές","na-eicha-kai-makari",167,{"id":847,"title":848,"slug":849,"language":9,"level":799,"displayOrder":850},"01a12b61-8987-7f6b-a648-dd10bf9acd22","Επρόκειτο να, μέλλει να και πρόκειται να","eprokeito-na-mellei-na-kai-prokeitai-na",168,{"id":852,"title":853,"slug":854,"language":9,"level":799,"displayOrder":855},"01a12b61-8d39-7a51-886c-93df366d21df","Τροπικότητα και βαθμός δέσμευσης του ομιλητή","tropikotita-kai-vathmos-desmeysis",169,{"id":857,"title":858,"slug":859,"language":9,"level":799,"displayOrder":860},"01a12b61-8ac2-73f1-90fb-ba0f3049ddfa","Μέση διάθεση και γενικευμένο υποκείμενο","mesi-diathesi-kai-genikeymeno-ypokeimeno",170,{"id":862,"title":863,"slug":864,"language":9,"level":799,"displayOrder":865},"01a12b61-8961-790f-bcc6-2a40d04c43bd","Επιλογή φωνής και απόκρυψη του δράστη","epilogi-fonis-kai-apokrypsi-toy-drasti",171,{"id":867,"title":868,"slug":869,"language":9,"level":799,"displayOrder":870},"01a12b61-8ab7-714e-99f6-2c0495fb6de7","Μεικτοί υποθετικοί λόγοι","meiktoi-ypothetikoi-logoi",172,{"id":872,"title":873,"slug":874,"language":9,"level":799,"displayOrder":875},"01a12b61-8856-7199-baad-d75e0ad1c152","Αιτία, τεκμήριο και δικαιολόγηση με αφού και καθώς","aitia-tekmirio-kai-dikaiologisi",173,{"id":877,"title":878,"slug":879,"language":9,"level":799,"displayOrder":880},"01a12b61-894e-79b1-89d5-ba91baade49d","Εναντίωση και παραχώρηση με μολονότι και έστω κι αν","enantiosi-kai-parachorisi",174,{"id":882,"title":883,"slug":884,"language":9,"level":799,"displayOrder":885},"01a12b61-8b6a-751c-b9b0-68342bfdcbc5","Το γεγονός ότι και η ιδέα να: ονοματικά συμπληρώματα","onomatika-sympliromata",175,{"id":887,"title":888,"slug":889,"language":9,"level":799,"displayOrder":890},"01a12b61-8a85-70ea-a1fa-04421bd6a4f0","Λόγιες μετοχές σε -όμενος και -ούμενος","logies-metoches-se-omenos-oymenos",176,{"id":892,"title":893,"slug":894,"language":9,"level":799,"displayOrder":895},"01a12b61-8ad4-7bfd-922d-d4ccb1df6877","Μετοχικές φράσεις και έλεγχος του υποκειμένου","metochikes-fraseis-kai-elegchos-ypokeimenoy",177,{"id":897,"title":898,"slug":899,"language":9,"level":799,"displayOrder":900},"01a12b61-8b71-7428-8d1d-3c0c6dd73f99","Ονοματοποιήσεις και πυκνότητα του γραπτού λόγου","onomatopoiiseis-kai-pyknotita",178,{"id":902,"title":903,"slug":904,"language":9,"level":799,"displayOrder":905},"01a12b61-88c9-7ec6-90d4-086c246dd623","Αριστερή και δεξιά εκτόπιση","aristeri-kai-dexia-ektopisi",179,{"id":907,"title":908,"slug":909,"language":9,"level":799,"displayOrder":910},"01a12b61-8941-7bf3-ac7d-cc74a3837702","Ελλειπτικές προτάσεις και ανακτήσιμο νόημα","elleiptikes-protaseis",180,{"id":912,"title":913,"slug":914,"language":9,"level":799,"displayOrder":915},"01a12b61-8948-74be-8dc4-440b8bc26c6d","Εμβέλεια της άρνησης και της ποσότητας","emveleia-tis-arnisis-kai-tis-posotitas",181,{"id":917,"title":918,"slug":919,"language":9,"level":799,"displayOrder":920},"01a12b61-8a8b-7f66-8bcc-d63f47c07a6b","Εντός, εκτός, βάσει και μέσω: λόγιες προθέσεις","logies-protheseis",182,{"id":922,"title":923,"slug":924,"language":9,"level":799,"displayOrder":925},"01a12b61-8c94-7404-99fa-bfc527e206f9","Συνοχή χωρίς επανάληψη: υποκατάσταση και έλλειψη","synochi-choris-epanalipsi",183,{"id":927,"title":928,"slug":929,"language":9,"level":799,"displayOrder":930},"01a12b61-8916-751f-b7a2-e49715b0b086","Δηλαδή, άλλωστε και πάντως: στάση και αναδιατύπωση","diladi-alloste-kai-pantos",184,{"id":932,"title":933,"slug":934,"language":9,"level":799,"displayOrder":935},"01a12b61-89d2-7ccc-b68b-37b042f40faa","Γραμματικές επιλογές σε διοικητικό και ακαδημαϊκό λόγο","grammatikes-epiloges-se-episimo-logo",185,{"id":937,"title":938,"slug":939,"language":9,"level":799,"displayOrder":940},"01a12b61-8ae0-71db-92c1-97e27894c09b","Μόρια στον προφορικό λόγο: πια, τάχα και κιόλας","moria-ston-proforiko-logo",186,{"id":942,"title":943,"slug":944,"language":9,"level":799,"displayOrder":945},"01a12b61-8c73-7e2d-8f9c-c158549f16b1","Στίξη σε παρενθέσεις, παρεμβολές και παράθεση λόγου","stixi-se-paremvoles-kai-parathesi-logoy",187,{"id":947,"title":948,"slug":949,"language":9,"level":950,"displayOrder":951},"01a12b61-8a77-7124-af55-da05467b3119","Λόγια ουσιαστικά με ανταγωνιστικά κλιτικά πρότυπα","logia-oysiastika-me-antagonistika-protypa","C2",188,{"id":953,"title":954,"slug":955,"language":9,"level":950,"displayOrder":956},"01a12b61-88b6-78fb-a416-31d90ae19663","Απολιθωμένες δοτικές σε σύγχρονες εκφράσεις","apolithomenes-dotikes",189,{"id":958,"title":959,"slug":960,"language":9,"level":950,"displayOrder":961},"01a12b61-8a99-76e0-a95a-86fb3e23bbb5","Λόγιοι συγκριτικοί: ελάσσων, μείζων και ήσσων","logioi-sygkritikoi",190,{"id":963,"title":964,"slug":965,"language":9,"level":950,"displayOrder":966},"01a12b61-8c59-7159-9cb4-5d2cc6c32590","Ρηματική όψη και υπονοούμενο σε αξιολογικές κρίσεις","rimatiki-opsi-kai-yponooymeno",191,{"id":968,"title":969,"slug":970,"language":9,"level":950,"displayOrder":971},"01a12b61-8897-7138-886a-b898586e81e6","Αντιγεγονική τροπικότητα και αποστασιοποίηση","antigegoniki-tropikotita",192,{"id":973,"title":974,"slug":975,"language":9,"level":950,"displayOrder":976},"01a12b61-8b07-75ac-a089-3ae2568b529e","Να και θα σε ηχώ, αμφισβήτηση και ειρωνεία","na-kai-tha-se-echo-amfisvitisi-eironeia",193,{"id":978,"title":979,"slug":980,"language":9,"level":950,"displayOrder":981},"01a12b61-8c08-730e-aff0-1cdcbc23c5ee","Πολλαπλή υπόταξη και διαχείριση αμφισημίας","pollapli-ypotaxi",194,{"id":983,"title":984,"slug":985,"language":9,"level":950,"displayOrder":986},"01a12b61-887c-7983-b849-3b0285c5ce36","Αναφορικές προτάσεις με αμφίσημο σημείο αναφοράς","anaforikes-protaseis-me-amfisimo-simeio-anaforas",195,{"id":988,"title":989,"slug":990,"language":9,"level":950,"displayOrder":991},"01a12b61-8ac8-7a70-a026-c9e0bc008cfc","Μετοχές αορίστου σε σύγχρονο επίσημο λόγο","metoches-aoristoy-se-sygchrono-episimo-logo",196,{"id":993,"title":994,"slug":995,"language":9,"level":950,"displayOrder":996},"01a12b61-89af-761f-a268-066641dc7d15","Γενική απόλυτη σε λόγιες στερεότυπες χρήσεις","geniki-apolyti-se-logies-chriseis",197,{"id":998,"title":999,"slug":1000,"language":9,"level":950,"displayOrder":1001},"01a12b61-8c9b-785c-a527-a916e174f08e","Συντακτική ασυνέχεια και επανεκκίνηση στον προφορικό λόγο","syntaktiki-asynecheia-kai-epanekkinisi",198,{"id":1003,"title":1004,"slug":1005,"language":9,"level":950,"displayOrder":1006},"01a12b61-8998-7f22-ae00-604fcef34c91","Εστιακές κατασκευές και προϋποθέσεις του μηνύματος","estiakes-kataskeyes-kai-proypotheseis",199,{"id":1008,"title":1009,"slug":1010,"language":9,"level":950,"displayOrder":1011},"01a12b61-88d0-7549-836f-dbd1a6a647c4","Άρνηση ως διόρθωση διατύπωσης και μεταγλωσσικό σχόλιο","arnisi-os-diorthosi-diatyposis",200,{"id":1013,"title":1014,"slug":1015,"language":9,"level":950,"displayOrder":1016},"01a12b61-8a92-7b07-9829-f6cd64a39350","Λόγιες προθετικές εκφράσεις και εναλλαγή πτώσης","logies-prothetikes-ekfraseis",201,{"id":1018,"title":1019,"slug":1020,"language":9,"level":950,"displayOrder":1021},"01a12b61-893a-7c63-a1a6-d75bff04e602","Ελεύθερος πλάγιος λόγος και αλλαγή οπτικής","eleytheros-plagios-logos",202,{"id":1023,"title":1024,"slug":1025,"language":9,"level":950,"displayOrder":1026},"01a12b61-8bc4-724f-b8c6-44322ab9136e","Παράθεση, υπαινιγμός και πολυφωνία στο κείμενο","parathesi-ypainigmos-kai-polyfonia",203,{"id":1028,"title":1029,"slug":1030,"language":9,"level":950,"displayOrder":1031},"01a12b61-8a62-7c4f-a338-a21dbf9f9a4a","Καθαρεύουσα και δημοτική σε σύγχρονα κείμενα","kathareyoysa-kai-dimotiki",204,{"id":1033,"title":1034,"slug":1035,"language":9,"level":950,"displayOrder":1036},"01a12b61-8909-7630-8db7-1e8ab33bb8a6","Διαλεκτική μορφοσύνταξη ως δηλωμένη υφολογική επιλογή","dialektiki-morfosyntaxi",205,{"id":1038,"title":1039,"slug":1040,"language":9,"level":950,"displayOrder":1041},"01a12b61-8c6b-79af-9751-024af1494ebd","Σκόπιμη απόκλιση από τη σύνταξη στη λογοτεχνία","skopimi-apoklisi-sti-logotechnia",206,{"id":1043,"title":1044,"slug":1045,"language":9,"level":950,"displayOrder":1046},"01a12b61-89da-7afe-b225-d0082da47d1a","Γραμματική ακρίβεια σε νομικές διατυπώσεις","grammatiki-akriveia-se-nomikes-diatyposeis",207,{"id":656,"title":657,"slug":658,"seoDescription":1048,"content":1049,"language":9,"level":618,"displayOrder":659,"grammarTopics":1050,"createdAt":1055,"updatedAt":1056,"vocabularyLists":1057,"readyImages":1096},"Οι ελεύθερες αναφορικές με όποιος, ό,τι και όσος: σημασία, κλίση, επιλογή πτώσης, συμφωνία και χρήση με να, με παραδείγματα και διάκριση ό,τι και ότι.","Οι **ελεύθερες αναφορικές προτάσεις** με **όποιος, ό,τι και όσος** δηλώνουν πρόσωπα, πράγματα ή ποσότητες χωρίς να χρειάζεται να τα έχουμε ονομάσει προηγουμένως. Για να τις χρησιμοποιούμε σωστά, προσέχουμε τη σημασία, την πτώση και τη συμφωνία, καθώς και τη διαφορά ανάμεσα στο **ό,τι** και στο **ότι**.\n\n## 1. Τι σημαίνει «ελεύθερη αναφορική»\n\nΣτην πρόταση «Πάρε το βιβλίο που θέλεις», το **που θέλεις** αναφέρεται στο ουσιαστικό **βιβλίο**. Στην πρόταση «Πάρε **ό,τι θέλεις**», δεν υπάρχει τέτοιο ουσιαστικό πριν από την αναφορική πρόταση. Η πρόταση **ό,τι θέλεις** σημαίνει «οτιδήποτε θέλεις» και λειτουργεί ολόκληρη ως αντικείμενο του **πάρε**.\n\nΟι τρεις βασικές επιλογές είναι:\n\n- **Όποιος, όποια, όποιο**: πρόσωπο ή επιλογή από ένα σύνολο.\n- **Ό,τι**: πράγμα, πράξη ή περιεχόμενο, χωρίς να ονομάζουμε συγκεκριμένο ουσιαστικό.\n- **Όσος, όση, όσο**: ποσότητα ή αριθμός.\n\n:::example\n**Όποιος ενδιαφέρεται** μπορεί να δηλώσει συμμετοχή. → Κάθε πρόσωπο που ενδιαφέρεται.\n\nΘα κάνω **ό,τι μπορώ**. → Οτιδήποτε μπορώ να κάνω.\n\nΠάρε **όσα χρειάζεσαι**. → Πάρε την ποσότητα ή τον αριθμό που χρειάζεσαι.\n:::\n\n## 2. Όποιος και όσος: κλίση και συμφωνία\n\nΤα **όποιος** και **όσος** κλίνονται σε γένος, αριθμό και πτώση. Στον πίνακα, οι τύποι δίνονται με τη σειρά **αρσενικό – θηλυκό – ουδέτερο**.\n\n| Αριθμός και πτώση | Όποιος | Όσος |\n| --- | --- | --- |\n| Ενικός, ονομαστική | όποιος – όποια – όποιο | όσος – όση – όσο |\n| Ενικός, γενική | όποιου – όποιας – όποιου | όσου – όσης – όσου |\n| Ενικός, αιτιατική | όποιον – όποια – όποιο | όσο(ν) – όση – όσο |\n| Πληθυντικός, ονομαστική | όποιοι – όποιες – όποια | όσοι – όσες – όσα |\n| Πληθυντικός, γενική | όποιων – όποιων – όποιων | όσων – όσων – όσων |\n| Πληθυντικός, αιτιατική | όποιους – όποιες – όποια | όσους – όσες – όσα |\n\nΣτην αιτιατική ενικού του αρσενικού χρησιμοποιούνται οι τύποι **όσο** και **όσον**: «Πάρε **όσο χρόνο** θέλεις». Το **ν** εδώ παρουσιάζει ποικιλία στη χρήση· δεν εφαρμόζουμε μηχανικά τους κανόνες για το τελικό ν των άρθρων.\n\nΜπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνα τους ή μαζί με ουσιαστικό. Όταν συνοδεύουν ουσιαστικό, συμφωνούν μαζί του σε γένος, αριθμό και πτώση. Δεν βάζουμε οριστικό άρθρο ανάμεσα στην αναφορική αντωνυμία και στο ουσιαστικό.\n\n:::example\nΔιάλεξε **όποιο βιβλίο** θέλεις. → Η επιλογή είναι ελεύθερη.\n\nΠάρε **όσα βιβλία** χρειάζεσαι. → Μας ενδιαφέρει ο αριθμός τους.\n\nΒάλε **όση ζάχαρη** θέλεις. → Μας ενδιαφέρει η ποσότητα.\n\n**Όσοι τελείωσαν** μπορούν να φύγουν. → Όλα τα πρόσωπα που τελείωσαν.\n:::\n\nΣτο τελευταίο παράδειγμα, το **όσοι** δεν συνοδεύει ουσιαστικό και δηλώνει πρόσωπα. Το ρήμα **τελείωσαν** είναι στον πληθυντικό, όπως το υποκείμενό του.\n\n## 3. Πώς επιλέγουμε την πτώση\n\nΕξετάζουμε τη δουλειά που κάνει η αντωνυμία μέσα στην αναφορική πρόταση, αλλά και αν προηγείται πρόθεση που καθορίζει την πτώση της.\n\n| Τι καθορίζει την πτώση | Παράδειγμα | Εξήγηση |\n| --- | --- | --- |\n| Υποκείμενο | **Όποιος θέλει** μπορεί να έρθει. | Ποιος θέλει; → όποιος |\n| Άμεσο αντικείμενο | Κάλεσε **όποιον θέλεις**. | Ποιον θέλεις να καλέσεις; → όποιον |\n| Συμπλήρωμα πρόθεσης | Θα μιλήσω **με όποιον έρθει πρώτος**. | Το με συντάσσεται με αιτιατική. |\n\nΣτο τρίτο παράδειγμα υπάρχει μια σημαντική ιδιαιτερότητα: η πρόθεση **με**, έξω από την αναφορική πρόταση, καθορίζει τον τύπο **όποιον**, παρόλο που το ίδιο πρόσωπο είναι το υποκείμενο του **έρθει**. Επομένως, δεν αρκεί πάντα να κοιτάζουμε μόνο το ρήμα της αναφορικής.\n\n:::tip\nΈλεγξε πρώτα αν υπάρχει πρόθεση, όπως **με, σε, για**. Έπειτα εξέτασε τον ρόλο της αντωνυμίας μέσα στην αναφορική πρόταση.\n:::\n\n## 4. Ό,τι: άκλιτο και με υποδιαστολή\n\nΤο **ό,τι** είναι άκλιτο: δεν αλλάζει ανάλογα με την πτώση ή τον αριθμό. Δηλώνει «οτιδήποτε» ή «αυτό που».\n\n:::example\n**Ό,τι είπες** ήταν σωστό. → Ολόκληρη η αναφορική πρόταση είναι υποκείμενο του **ήταν**.\n\nΘυμάμαι **ό,τι είπες**. → Ολόκληρη η αναφορική πρόταση είναι αντικείμενο του **θυμάμαι**.\n:::\n\nΤο **ό,τι** και το **ότι** ακούγονται ίδια, αλλά έχουν διαφορετική λειτουργία και γραφή.\n\n- **Ξέρω ό,τι ξέρεις.** → Ξέρω όλα αυτά που ξέρεις.\n- **Ξέρω ότι είσαι εδώ.** → Γνωρίζω το γεγονός πως είσαι εδώ.\n\n:::warning\nΓράφουμε **ό,τι** με υποδιαστολή όταν σημαίνει **οτιδήποτε** ή **αυτό που**. Γράφουμε **ότι** χωρίς υποδιαστολή όταν εισάγει το περιεχόμενο μιας δήλωσης, σκέψης ή γνώσης.\n\nΠριν από ουσιαστικό, το **όποιος, όποια, όποιο** είναι μια ασφαλής επιλογή: **όποιο βιβλίο θέλεις**. Χρησιμοποιείται όμως και το άκλιτο **ό,τι** με ουσιαστικό, όπως στα **ό,τι ώρα θέλεις** και **ό,τι βιβλίο κι αν διαβάσεις**· αυτές οι χρήσεις δεν είναι λάθος.\n:::\n\n## 5. Με να και με κι αν\n\nΟι ελεύθερες αναφορικές μπορούν να περιγράφουν κάτι πραγματικό ή να αφήνουν ανοιχτό ποιος, τι ή πόσο θα επιλεγεί. Δεν προσθέτουμε **να** απλώς επειδή η επιλογή είναι ανοιχτή ή επιθυμητή.\n\n:::example\nΔιάλεξε **όποιο δωμάτιο σου αρέσει**. → Επιλέγεις σύμφωνα με την προτίμησή σου.\n\nΔιάλεξε **όποιο δωμάτιο έχει θέα στη θάλασσα**. → Η θέα είναι προϋπόθεση για την επιλογή.\n\nΠάρε **όσα χρειάζεσαι**. → Φυσική πρόταση χωρίς να.\n:::\n\nΤο **να** μπορεί να εμφανίζεται μέσα στην αναφορική ως μέρος του συμπληρώματος ενός ρήματος, όπως τα **θέλω** και **μπορώ**. Στα παρακάτω παραδείγματα συνδέεται με αυτά τα ρήματα, όχι με την αναφορική αντωνυμία.\n\n:::example\nΠάρε **όποιον θέλεις να σε βοηθήσει**. → Το **να σε βοηθήσει** συμπληρώνει το **θέλεις**.\n\nΔώσε το **σε όποιον μπορεί να το διορθώσει**. → Το **να το διορθώσει** συμπληρώνει το **μπορεί**.\n:::\n\nΜε το **κι αν** τονίζουμε ότι η επιλογή ή η περίσταση δεν αλλάζει το αποτέλεσμα.\n\n:::example\n**Όποιος κι αν τηλεφωνήσει**, θα απαντήσω ευγενικά. → Δεν έχει σημασία ποιος θα είναι.\n\n**Ό,τι κι αν γίνει**, θα μείνουμε φίλοι. → Το αποτέλεσμα δεν αλλάζει.\n\n**Όσα κι αν αγοράσεις**, δεν θα σου φτάσουν. → Δεν έχει σημασία πόσα θα είναι.\n:::\n\n## 6. Σύντομος έλεγχος επιλογής\n\n1. Θέλω να δηλώσω πρόσωπο ή ελεύθερη επιλογή; Επιλέγω **όποιος**: «Κάλεσε όποιον θέλεις».\n2. Θέλω να πω «οτιδήποτε», χωρίς ουσιαστικό; Επιλέγω **ό,τι**: «Πες ό,τι σκέφτεσαι».\n3. Με ενδιαφέρει η ποσότητα ή ο αριθμός; Επιλέγω **όσος**: «Πάρε όσα εισιτήρια χρειάζεσαι».\n4. Ελέγχω **γένος, αριθμό και πτώση** στα όποιος και όσος, αλλά αφήνω το **ό,τι** αμετάβλητο.\n5. Αν θέλω να τονίσω ότι το αποτέλεσμα δεν αλλάζει, χρησιμοποιώ **κι αν**: «Ό,τι κι αν γίνει, θα έρθω».",[1051],{"id":1052,"name":657,"level":618,"language":9,"isCompleted":1053,"completionPercentage":1054,"totalExercises":26,"completedExercises":1054},"01a12b61-87ac-7e6a-b703-091d30e2afe3",false,0,"2026-10-11T14:32:55+00:00","2026-10-12T17:41:45+00:00",[1058],{"id":1059,"title":657,"vocabularyListWords":1060,"isPublished":1095},"01a12b61-eea6-7ea7-9608-72dcc5cb29f6",[1061,1067,1073,1079,1085],{"id":1062,"vocabularyWord":1063,"displayOrder":11},"01a12b61-eea6-7eff-9608-72dcc5db72a5",{"id":1064,"word":1065,"frequency":36,"level":618,"language":9,"partsOfSpeech":1066,"audio":1053},"01a12b61-d117-78f5-8ca4-b574433c0f1d","όποιος",[],{"id":1068,"vocabularyWord":1069,"displayOrder":16},"01a12b61-eea6-7f2f-9608-72dcc62a908b",{"id":1070,"word":1071,"frequency":41,"level":417,"language":9,"partsOfSpeech":1072,"audio":1053},"01a12b61-d111-7d06-8eb0-3f2683b27ffc","ό,τι",[],{"id":1074,"vocabularyWord":1075,"displayOrder":21},"01a12b61-eea6-7f4f-9608-72dcc6a4871c",{"id":1076,"word":1077,"frequency":56,"level":417,"language":9,"partsOfSpeech":1078,"audio":1053},"01a12b61-d11b-78ae-b808-d4320744d585","ότι",[],{"id":1080,"vocabularyWord":1081,"displayOrder":26},"01a12b61-eea6-7f6f-9608-72dcc767fdc9",{"id":1082,"word":1083,"frequency":11,"level":618,"language":9,"partsOfSpeech":1084,"audio":1053},"01a12b61-d119-7545-af8a-dd6e2303e981","όσος",[],{"id":1086,"vocabularyWord":1087,"displayOrder":31},"01a12b61-eea6-7f8f-9608-72dcc79eb556",{"id":1088,"word":1089,"frequency":41,"level":417,"language":9,"partsOfSpeech":1090,"audio":1053},"01a12b61-cdd0-70a8-a590-dedb79ef5601","κι αν",[1091],{"id":1092,"partOfSpeech":1093,"definition":1094,"isPrimary":1095,"meaningOrder":11},"01a12b61-ce30-7451-91c2-5fa4e06cd55a","PHRASE","",true,[],null,[1099,1108,1114,1121],{"@id":1100,"@type":1101,"id":1102,"grammarPage":1103,"title":1104,"instructions":1105,"displayOrder":1054,"type":1106,"questionCount":81,"blankCount":81,"isCompleted":1053,"ogImageUrl":1107},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a12b61-b60a-78de-8048-00ef3d14eee2","GrammarExercise","01a12b61-b60a-78de-8048-00ef3d14eee2","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a12b61-8b78-7434-b738-79bb2736c0c1","Πρόσωπα, επιλογές και ποσότητες","Συμπλήρωσε τα κενά προσέχοντας τη σημασία, την πτώση και τη συμφωνία των αναφορικών αντωνυμιών.","word_select","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_f2adf4f3-fefe-4b36-8c2f-32311b349cc9_hero.webp?v=1791729186",{"@id":1109,"@type":1101,"id":1110,"grammarPage":1103,"title":1111,"instructions":1112,"displayOrder":11,"type":1106,"questionCount":81,"blankCount":81,"isCompleted":1053,"ogImageUrl":1113},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a12b61-b625-7900-b90b-64e64c0ebdc0","01a12b61-b625-7900-b90b-64e64c0ebdc0","Περιεχόμενο, ποσότητα και σταθερό αποτέλεσμα","Επίλεξε τη σωστή συμπλήρωση. Πρόσεξε τη διάκριση ό,τι και ότι, τη θέση του να και τις αναφορικές με κι αν.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_fba9bef3-186e-41be-bca9-bfa5b4d8ba32_hero.webp?v=1791729186",{"@id":1115,"@type":1101,"id":1116,"grammarPage":1103,"title":1117,"instructions":1118,"displayOrder":16,"type":1119,"questionCount":56,"blankCount":56,"isCompleted":1053,"ogImageUrl":1120},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a12b61-b641-7da0-98a5-593e86a13346","01a12b61-b641-7da0-98a5-593e86a13346","Πρόσωπα και ελεύθερη επιλογή","Βάλε τις κάρτες στη σωστή σειρά για να σχηματίσεις πρόταση. Υπάρχει μία περιττή κάρτα σε κάθε ερώτηση.","sentence_builder","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_d5b4c19a-34d2-45f0-8b6b-8498b88d36ef_hero.webp?v=1791729186",{"@id":1122,"@type":1101,"id":1123,"grammarPage":1103,"title":1124,"instructions":1118,"displayOrder":21,"type":1119,"questionCount":56,"blankCount":56,"isCompleted":1053,"ogImageUrl":1125},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a12b61-b652-7c61-b7b3-137dbd871363","01a12b61-b652-7c61-b7b3-137dbd871363","Περιεχόμενο, ποσότητες και αποτέλεσμα","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_38a6c02e-7e6e-4066-a348-bfec06f0f0b8_hero.webp?v=1791729186",{"id":1102,"grammarPage":1103,"title":1104,"instructions":1105,"seoTitle":1127,"seoDescription":1128,"displayOrder":1054,"type":1106,"questions":1129,"ogImageUrl":1107},"Όποιος και όσος: επιλογή και συμφωνία","Ασκήσεις συμπλήρωσης κενών με όποιος και όσος για την πτώση και τη συμφωνία, σε προτάσεις για εθελοντές, εργασίες, εξοπλισμό και καθημερινές επιλογές.",[1130],{"id":1131,"sentenceTemplate":1132,"displayOrder":1054,"explanation":1133,"exampleSentence":1134,"blanks":1135},"01a12b61-b60a-7b56-8048-00ef3f0fb7fe","__1__ γνωρίζει τη διαδρομή ας οδηγήσει την ομάδα μέχρι το καταφύγιο.","Η αντωνυμία είναι υποκείμενο του «γνωρίζει», άρα χρειάζεται ονομαστική ενικού: «όποιος». Δεν υπάρχει πρόθεση που να επιβάλλει άλλη πτώση.","Όποιος έχει απορίες μπορεί να μείνει μετά το μάθημα.",[1136],{"id":1137,"blankNumber":11,"options":1138},"01a12b61-b60a-7b0a-8048-00ef3eb55e87",[1139,1142,1145],{"id":1140,"optionText":1141,"isCorrect":1053,"displayOrder":1054},"01a12b61-b60a-7a7e-8048-00ef3d42733c","Όποιον",{"id":1143,"optionText":1144,"isCorrect":1095,"displayOrder":11},"01a12b61-b60a-7abe-8048-00ef3df8b09d","Όποιος",{"id":1146,"optionText":1147,"isCorrect":1053,"displayOrder":16},"01a12b61-b60a-7ae6-8048-00ef3e3824d8","Όποιου",{"html":1149,"toc":1150},"\u003Cp>Οι \u003Cstrong>ελεύθερες αναφορικές προτάσεις\u003C\u002Fstrong> με \u003Cstrong>όποιος, ό,τι και όσος\u003C\u002Fstrong> δηλώνουν πρόσωπα, πράγματα ή ποσότητες χωρίς να χρειάζεται να τα έχουμε ονομάσει προηγουμένως. Για να τις χρησιμοποιούμε σωστά, προσέχουμε τη σημασία, την πτώση και τη συμφωνία, καθώς και τη διαφορά ανάμεσα στο \u003Cstrong>ό,τι\u003C\u002Fstrong> και στο \u003Cstrong>ότι\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">1.\u003C\u002Fspan>Τι σημαίνει «ελεύθερη αναφορική»\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Στην πρόταση «Πάρε το βιβλίο που θέλεις», το \u003Cstrong>που θέλεις\u003C\u002Fstrong> αναφέρεται στο ουσιαστικό \u003Cstrong>βιβλίο\u003C\u002Fstrong>. Στην πρόταση «Πάρε \u003Cstrong>ό,τι θέλεις\u003C\u002Fstrong>», δεν υπάρχει τέτοιο ουσιαστικό πριν από την αναφορική πρόταση. Η πρόταση \u003Cstrong>ό,τι θέλεις\u003C\u002Fstrong> σημαίνει «οτιδήποτε θέλεις» και λειτουργεί ολόκληρη ως αντικείμενο του \u003Cstrong>πάρε\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Οι τρεις βασικές επιλογές είναι:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Όποιος, όποια, όποιο\u003C\u002Fstrong>: πρόσωπο ή επιλογή από ένα σύνολο.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Ό,τι\u003C\u002Fstrong>: πράγμα, πράξη ή περιεχόμενο, χωρίς να ονομάζουμε συγκεκριμένο ουσιαστικό.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Όσος, όση, όσο\u003C\u002Fstrong>: ποσότητα ή αριθμός.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>\u003Cstrong>Όποιος ενδιαφέρεται\u003C\u002Fstrong> μπορεί να δηλώσει συμμετοχή. → Κάθε πρόσωπο που ενδιαφέρεται.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Θα κάνω \u003Cstrong>ό,τι μπορώ\u003C\u002Fstrong>. → Οτιδήποτε μπορώ να κάνω.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Πάρε \u003Cstrong>όσα χρειάζεσαι\u003C\u002Fstrong>. → Πάρε την ποσότητα ή τον αριθμό που χρειάζεσαι.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"section-2\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">2.\u003C\u002Fspan>Όποιος και όσος: κλίση και συμφωνία\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Τα \u003Cstrong>όποιος\u003C\u002Fstrong> και \u003Cstrong>όσος\u003C\u002Fstrong> κλίνονται σε γένος, αριθμό και πτώση. Στον πίνακα, οι τύποι δίνονται με τη σειρά \u003Cstrong>αρσενικό – θηλυκό – ουδέτερο\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Αριθμός και πτώση\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Όποιος\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Όσος\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>Ενικός, ονομαστική\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όποιος – όποια – όποιο\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όσος – όση – όσο\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Ενικός, γενική\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όποιου – όποιας – όποιου\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όσου – όσης – όσου\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Ενικός, αιτιατική\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όποιον – όποια – όποιο\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όσο(ν) – όση – όσο\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Πληθυντικός, ονομαστική\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όποιοι – όποιες – όποια\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όσοι – όσες – όσα\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Πληθυντικός, γενική\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όποιων – όποιων – όποιων\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όσων – όσων – όσων\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Πληθυντικός, αιτιατική\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όποιους – όποιες – όποια\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>όσους – όσες – όσα\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>Στην αιτιατική ενικού του αρσενικού χρησιμοποιούνται οι τύποι \u003Cstrong>όσο\u003C\u002Fstrong> και \u003Cstrong>όσον\u003C\u002Fstrong>: «Πάρε \u003Cstrong>όσο χρόνο\u003C\u002Fstrong> θέλεις». Το \u003Cstrong>ν\u003C\u002Fstrong> εδώ παρουσιάζει ποικιλία στη χρήση· δεν εφαρμόζουμε μηχανικά τους κανόνες για το τελικό ν των άρθρων.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνα τους ή μαζί με ουσιαστικό. Όταν συνοδεύουν ουσιαστικό, συμφωνούν μαζί του σε γένος, αριθμό και πτώση. Δεν βάζουμε οριστικό άρθρο ανάμεσα στην αναφορική αντωνυμία και στο ουσιαστικό.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>Διάλεξε \u003Cstrong>όποιο βιβλίο\u003C\u002Fstrong> θέλεις. → Η επιλογή είναι ελεύθερη.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Πάρε \u003Cstrong>όσα βιβλία\u003C\u002Fstrong> χρειάζεσαι. → Μας ενδιαφέρει ο αριθμός τους.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Βάλε \u003Cstrong>όση ζάχαρη\u003C\u002Fstrong> θέλεις. → Μας ενδιαφέρει η ποσότητα.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Όσοι τελείωσαν\u003C\u002Fstrong> μπορούν να φύγουν. → Όλα τα πρόσωπα που τελείωσαν.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>Στο τελευταίο παράδειγμα, το \u003Cstrong>όσοι\u003C\u002Fstrong> δεν συνοδεύει ουσιαστικό και δηλώνει πρόσωπα. Το ρήμα \u003Cstrong>τελείωσαν\u003C\u002Fstrong> είναι στον πληθυντικό, όπως το υποκείμενό του.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-3\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">3.\u003C\u002Fspan>Πώς επιλέγουμε την πτώση\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Εξετάζουμε τη δουλειά που κάνει η αντωνυμία μέσα στην αναφορική πρόταση, αλλά και αν προηγείται πρόθεση που καθορίζει την πτώση της.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Τι καθορίζει την πτώση\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Παράδειγμα\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Εξήγηση\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>Υποκείμενο\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Όποιος θέλει\u003C\u002Fstrong> μπορεί να έρθει.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Ποιος θέλει; → όποιος\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Άμεσο αντικείμενο\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Κάλεσε \u003Cstrong>όποιον θέλεις\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Ποιον θέλεις να καλέσεις; → όποιον\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Συμπλήρωμα πρόθεσης\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Θα μιλήσω \u003Cstrong>με όποιον έρθει πρώτος\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Το με συντάσσεται με αιτιατική.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>Στο τρίτο παράδειγμα υπάρχει μια σημαντική ιδιαιτερότητα: η πρόθεση \u003Cstrong>με\u003C\u002Fstrong>, έξω από την αναφορική πρόταση, καθορίζει τον τύπο \u003Cstrong>όποιον\u003C\u002Fstrong>, παρόλο που το ίδιο πρόσωπο είναι το υποκείμενο του \u003Cstrong>έρθει\u003C\u002Fstrong>. Επομένως, δεν αρκεί πάντα να κοιτάζουμε μόνο το ρήμα της αναφορικής.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--tip\">\u003Cp>Έλεγξε πρώτα αν υπάρχει πρόθεση, όπως \u003Cstrong>με, σε, για\u003C\u002Fstrong>. Έπειτα εξέτασε τον ρόλο της αντωνυμίας μέσα στην αναφορική πρόταση.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"section-4\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">4.\u003C\u002Fspan>Ό,τι: άκλιτο και με υποδιαστολή\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Το \u003Cstrong>ό,τι\u003C\u002Fstrong> είναι άκλιτο: δεν αλλάζει ανάλογα με την πτώση ή τον αριθμό. Δηλώνει «οτιδήποτε» ή «αυτό που».\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>\u003Cstrong>Ό,τι είπες\u003C\u002Fstrong> ήταν σωστό. → Ολόκληρη η αναφορική πρόταση είναι υποκείμενο του \u003Cstrong>ήταν\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Θυμάμαι \u003Cstrong>ό,τι είπες\u003C\u002Fstrong>. → Ολόκληρη η αναφορική πρόταση είναι αντικείμενο του \u003Cstrong>θυμάμαι\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>Το \u003Cstrong>ό,τι\u003C\u002Fstrong> και το \u003Cstrong>ότι\u003C\u002Fstrong> ακούγονται ίδια, αλλά έχουν διαφορετική λειτουργία και γραφή.\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Ξέρω ό,τι ξέρεις.\u003C\u002Fstrong> → Ξέρω όλα αυτά που ξέρεις.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Ξέρω ότι είσαι εδώ.\u003C\u002Fstrong> → Γνωρίζω το γεγονός πως είσαι εδώ.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--warning\">\u003Cp>Γράφουμε \u003Cstrong>ό,τι\u003C\u002Fstrong> με υποδιαστολή όταν σημαίνει \u003Cstrong>οτιδήποτε\u003C\u002Fstrong> ή \u003Cstrong>αυτό που\u003C\u002Fstrong>. Γράφουμε \u003Cstrong>ότι\u003C\u002Fstrong> χωρίς υποδιαστολή όταν εισάγει το περιεχόμενο μιας δήλωσης, σκέψης ή γνώσης.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Πριν από ουσιαστικό, το \u003Cstrong>όποιος, όποια, όποιο\u003C\u002Fstrong> είναι μια ασφαλής επιλογή: \u003Cstrong>όποιο βιβλίο θέλεις\u003C\u002Fstrong>. Χρησιμοποιείται όμως και το άκλιτο \u003Cstrong>ό,τι\u003C\u002Fstrong> με ουσιαστικό, όπως στα \u003Cstrong>ό,τι ώρα θέλεις\u003C\u002Fstrong> και \u003Cstrong>ό,τι βιβλίο κι αν διαβάσεις\u003C\u002Fstrong>· αυτές οι χρήσεις δεν είναι λάθος.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"section-5\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">5.\u003C\u002Fspan>Με να και με κι αν\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Οι ελεύθερες αναφορικές μπορούν να περιγράφουν κάτι πραγματικό ή να αφήνουν ανοιχτό ποιος, τι ή πόσο θα επιλεγεί. Δεν προσθέτουμε \u003Cstrong>να\u003C\u002Fstrong> απλώς επειδή η επιλογή είναι ανοιχτή ή επιθυμητή.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>Διάλεξε \u003Cstrong>όποιο δωμάτιο σου αρέσει\u003C\u002Fstrong>. → Επιλέγεις σύμφωνα με την προτίμησή σου.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Διάλεξε \u003Cstrong>όποιο δωμάτιο έχει θέα στη θάλασσα\u003C\u002Fstrong>. → Η θέα είναι προϋπόθεση για την επιλογή.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Πάρε \u003Cstrong>όσα χρειάζεσαι\u003C\u002Fstrong>. → Φυσική πρόταση χωρίς να.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>Το \u003Cstrong>να\u003C\u002Fstrong> μπορεί να εμφανίζεται μέσα στην αναφορική ως μέρος του συμπληρώματος ενός ρήματος, όπως τα \u003Cstrong>θέλω\u003C\u002Fstrong> και \u003Cstrong>μπορώ\u003C\u002Fstrong>. Στα παρακάτω παραδείγματα συνδέεται με αυτά τα ρήματα, όχι με την αναφορική αντωνυμία.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>Πάρε \u003Cstrong>όποιον θέλεις να σε βοηθήσει\u003C\u002Fstrong>. → Το \u003Cstrong>να σε βοηθήσει\u003C\u002Fstrong> συμπληρώνει το \u003Cstrong>θέλεις\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Δώσε το \u003Cstrong>σε όποιον μπορεί να το διορθώσει\u003C\u002Fstrong>. → Το \u003Cstrong>να το διορθώσει\u003C\u002Fstrong> συμπληρώνει το \u003Cstrong>μπορεί\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>Με το \u003Cstrong>κι αν\u003C\u002Fstrong> τονίζουμε ότι η επιλογή ή η περίσταση δεν αλλάζει το αποτέλεσμα.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>\u003Cstrong>Όποιος κι αν τηλεφωνήσει\u003C\u002Fstrong>, θα απαντήσω ευγενικά. → Δεν έχει σημασία ποιος θα είναι.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Ό,τι κι αν γίνει\u003C\u002Fstrong>, θα μείνουμε φίλοι. → Το αποτέλεσμα δεν αλλάζει.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Όσα κι αν αγοράσεις\u003C\u002Fstrong>, δεν θα σου φτάσουν. → Δεν έχει σημασία πόσα θα είναι.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"section-6\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">6.\u003C\u002Fspan>Σύντομος έλεγχος επιλογής\u003C\u002Fh2>\n\u003Col>\n\u003Cli>Θέλω να δηλώσω πρόσωπο ή ελεύθερη επιλογή; Επιλέγω \u003Cstrong>όποιος\u003C\u002Fstrong>: «Κάλεσε όποιον θέλεις».\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Θέλω να πω «οτιδήποτε», χωρίς ουσιαστικό; Επιλέγω \u003Cstrong>ό,τι\u003C\u002Fstrong>: «Πες ό,τι σκέφτεσαι».\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Με ενδιαφέρει η ποσότητα ή ο αριθμός; Επιλέγω \u003Cstrong>όσος\u003C\u002Fstrong>: «Πάρε όσα εισιτήρια χρειάζεσαι».\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Ελέγχω \u003Cstrong>γένος, αριθμό και πτώση\u003C\u002Fstrong> στα όποιος και όσος, αλλά αφήνω το \u003Cstrong>ό,τι\u003C\u002Fstrong> αμετάβλητο.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Αν θέλω να τονίσω ότι το αποτέλεσμα δεν αλλάζει, χρησιμοποιώ \u003Cstrong>κι αν\u003C\u002Fstrong>: «Ό,τι κι αν γίνει, θα έρθω».\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n",[1151,1155,1159,1163,1167,1171],{"id":1152,"text":1153,"depth":16,"number":1154},"section","Τι σημαίνει «ελεύθερη αναφορική»","1",{"id":1156,"text":1157,"depth":16,"number":1158},"section-2","Όποιος και όσος: κλίση και συμφωνία","2",{"id":1160,"text":1161,"depth":16,"number":1162},"section-3","Πώς επιλέγουμε την πτώση","3",{"id":1164,"text":1165,"depth":16,"number":1166},"section-4","Ό,τι: άκλιτο και με υποδιαστολή","4",{"id":1168,"text":1169,"depth":16,"number":1170},"section-5","Με να και με κι αν","5",{"id":1172,"text":1173,"depth":16,"number":1174},"section-6","Σύντομος έλεγχος επιλογής","6"]