[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-topic-hubs-fa":3,"grammar-pages-fa":4,"grammar-page-fa-nafy-va-porsesh-gozashte":897,"grammar-lesson-path-fa-nafy-va-porsesh-gozashte-none":909,"grammar-exercises-by-page-01a17dfd-d071-73fb-b185-de258c0865fe":910,"grammar-quick-check-01a17dfd-d071-73fb-b185-de258c0865fe":939,"grammar-lesson-body-01a17dfd-d071-73fb-b185-de258c0865fe-2iyulr4e3":962},[],[5,12,17,22,27,32,37,42,47,52,57,62,67,72,77,82,87,92,97,102,107,112,117,122,127,132,137,142,147,152,157,162,167,172,177,182,187,193,198,203,208,213,218,223,228,233,238,243,248,253,258,263,268,273,278,283,288,293,298,303,308,313,318,323,328,333,338,343,348,353,358,363,368,374,379,384,389,394,399,404,409,414,419,424,429,434,439,444,449,454,459,464,469,474,479,484,489,494,499,504,509,514,519,524,529,534,539,544,549,555,560,565,570,575,580,585,590,595,600,605,610,615,620,625,630,635,640,645,650,655,660,665,670,675,680,685,690,695,700,705,710,715,721,726,731,736,741,746,751,756,761,766,771,776,781,786,791,796,801,806,811,816,821,826,831,836,842,847,852,857,862,867,872,877,882,887,892],{"id":6,"title":7,"slug":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11},"01a17dfd-cd74-7d5c-9ab8-331c80318b38","الفبای فارسی و شکل‌های حروف","alefbaye-farsi","fa","A1",1,{"id":13,"title":14,"slug":15,"language":9,"level":10,"displayOrder":16},"01a17dfd-d1eb-738e-bb30-c56bc7a4ca25","واکه‌های کوتاه و بلند در خواندن","vakehaye-kutah-va-boland",2,{"id":18,"title":19,"slug":20,"language":9,"level":10,"displayOrder":21},"01a17dfd-cf61-7184-ba6b-65d0e0b7aa96","حروف هم‌آوا و املای واژه‌های رایج","horufe-hamava",3,{"id":23,"title":24,"slug":25,"language":9,"level":10,"displayOrder":26},"01a17dfd-ce7c-7b20-a5d5-233243e0f73d","فاصله و نیم‌فاصله در واژه‌های ساده","fasele-va-nimfasele",4,{"id":28,"title":29,"slug":30,"language":9,"level":10,"displayOrder":31},"01a17dfd-d229-717b-b355-fbcdc56dca48","ضمیرهای شخصی و خطاب با تو و شما","zamirhaye-shakhsi",5,{"id":33,"title":34,"slug":35,"language":9,"level":10,"displayOrder":36},"01a17dfd-cf8e-767e-94d8-388a18dfd578","جمله‌های معرفی با هستم و است","jomlehaye-moarrefi",6,{"id":38,"title":39,"slug":40,"language":9,"level":10,"displayOrder":41},"01a17dfd-cffe-7c73-aa0d-985e6931d109","منفی کردن جمله با نیست","manfi-ba-nist",7,{"id":43,"title":44,"slug":45,"language":9,"level":10,"displayOrder":46},"01a17dfd-d0ee-740f-90e9-81466176f509","پرسش بله و نه با آهنگ و آیا","porseshe-bale-va-na",8,{"id":48,"title":49,"slug":50,"language":9,"level":10,"displayOrder":51},"01a17dfd-d0dd-73aa-a4e5-7e3881633114","پرسش با کی، چی و کجا","porsesh-ki-chi-koja",9,{"id":53,"title":54,"slug":55,"language":9,"level":10,"displayOrder":56},"01a17dfd-ce33-7a2a-a6c4-c82d6e4dcd0b","اشاره با این و آن","eshare-in-va-an",10,{"id":58,"title":59,"slug":60,"language":9,"level":10,"displayOrder":61},"01a17dfd-ce39-7544-a117-04e372c4a0f8","اسم بدون جنس دستوری","esm-bedune-jens",11,{"id":63,"title":64,"slug":65,"language":9,"level":10,"displayOrder":66},"01a17dfd-cf73-7b45-aa79-8f59f0274100","جمع اسم با ها","jame-esm-ba-ha",12,{"id":68,"title":69,"slug":70,"language":9,"level":10,"displayOrder":71},"01a17dfd-ce62-7419-bbb2-1340ae5ef741","اضافه برای بیان مالکیت","ezafe-baraye-malekiyat",13,{"id":73,"title":74,"slug":75,"language":9,"level":10,"displayOrder":76},"01a17dfd-ce67-7f2b-b408-4d530266a25d","اضافه میان اسم و صفت","ezafe-esm-va-sefat",14,{"id":78,"title":79,"slug":80,"language":9,"level":10,"displayOrder":81},"01a17dfd-ce6d-7bf7-b37e-0db8c510b9fe","اضافه پس از واکه و ه پایانی","ezafe-pas-az-vake",15,{"id":83,"title":84,"slug":85,"language":9,"level":10,"displayOrder":86},"01a17dfd-d1d5-7f41-98b4-21ed85d26fc4","توصیف با صفت در جمله","tosif-ba-sefat",16,{"id":88,"title":89,"slug":90,"language":9,"level":10,"displayOrder":91},"01a17dfd-cd63-7a52-96d8-b56026cb618e","عدد و اسم در شمارش","adad-va-esm",17,{"id":93,"title":94,"slug":95,"language":9,"level":10,"displayOrder":96},"01a17dfd-ce4e-7203-8054-c49f3f83ea9c","معرفی اسم نکره با یک و ی","esme-nakare",18,{"id":98,"title":99,"slug":100,"language":9,"level":10,"displayOrder":101},"01a17dfd-cff8-7af3-ade0-07461d055b0f","مکان با در، روی و زیر","makan-dar-ruye-zire",19,{"id":103,"title":104,"slug":105,"language":9,"level":10,"displayOrder":106},"01a17dfd-d1f2-712a-9f97-c3d476e3b5ff","وجود داشتن با هست و نیست","vojud-dashtan",20,{"id":108,"title":109,"slug":110,"language":9,"level":10,"displayOrder":111},"01a17dfd-cde5-73ce-ab48-c7d6e4acaf0f","داشتن برای بیان مالکیت","dashtan-malekiyat",21,{"id":113,"title":114,"slug":115,"language":9,"level":10,"displayOrder":116},"01a17dfd-d00c-7267-8bd5-1f3a02b9a249","مصدر، بن گذشته و بن حال","masdar-va-bon",22,{"id":118,"title":119,"slug":120,"language":9,"level":10,"displayOrder":121},"01a17dfd-d176-76d9-bc9a-47d9a7d9cbc1","شناسه‌های فعل و حذف ضمیر فاعلی","shenasaye-fel",23,{"id":123,"title":124,"slug":125,"language":9,"level":10,"displayOrder":126},"01a17dfd-cefd-76cc-b160-a3d178692bcc","حال اخباری برای کارهای روزمره","hale-ekhbari",24,{"id":128,"title":129,"slug":130,"language":9,"level":10,"displayOrder":131},"01a17dfd-d080-71f5-9a6e-feb2c0bc8f84","نفی فعل با نمی","nafye-fel-ba-nemi",25,{"id":133,"title":134,"slug":135,"language":9,"level":10,"displayOrder":136},"01a17dfd-ce8b-71ed-9ae8-0d7e22c61251","فعل‌های مرکب پرکاربرد با کردن","felhaye-morakkab-kardan",26,{"id":138,"title":139,"slug":140,"language":9,"level":10,"displayOrder":141},"01a17dfd-cfde-70ca-8c43-06cf1a4168f7","مقصد و مبدأ با به و از","maghsad-va-mabda",27,{"id":143,"title":144,"slug":145,"language":9,"level":10,"displayOrder":146},"01a17dfd-cf2d-745f-9ea7-56e8b3e1b443","همراهی و ابزار با با","hamrahi-va-abzar",28,{"id":148,"title":149,"slug":150,"language":9,"level":10,"displayOrder":151},"01a17dfd-cfd8-78e8-9436-22d384524045","مفعول مشخص با را","mafule-moshakhkhas-ra",29,{"id":153,"title":154,"slug":155,"language":9,"level":10,"displayOrder":156},"01a17dfd-cdb8-7901-a946-27efec7cb41e","چند، خیلی و کمی برای بیان مقدار","chand-kheyli-kami",30,{"id":158,"title":159,"slug":160,"language":9,"level":10,"displayOrder":161},"01a17dfd-cdc6-724d-af15-38372365239a","پرسش با چه، کدام، چند و چرا","che-kodam-chand-chera",31,{"id":163,"title":164,"slug":165,"language":9,"level":10,"displayOrder":166},"01a17dfd-ceb5-7096-9a2d-e5c350cc3e34","قیدهای زمان و تکرار در جمله","gheydhaye-zaman-va-tekrar",32,{"id":168,"title":169,"slug":170,"language":9,"level":10,"displayOrder":171},"01a17dfd-d0b8-7785-8439-eabb27930581","پیوند ساده با و، یا و اما","peyvand-va-ya-amma",33,{"id":173,"title":174,"slug":175,"language":9,"level":10,"displayOrder":176},"01a17dfd-cdf1-7ca6-8146-4ccb11744ca5","دوست داشتن و دوست نداشتن","dust-dashtan",34,{"id":178,"title":179,"slug":180,"language":9,"level":10,"displayOrder":181},"01a17dfd-ced3-74c7-93a5-998b730a0b23","گذشتهٔ ساده با بود و داشت","gozashte-bud-va-dasht",35,{"id":183,"title":184,"slug":185,"language":9,"level":10,"displayOrder":186},"01a17dfd-d183-76bf-a40e-4f2c6dbaaa22","صورت‌های گفتاری رایج است و هست","surathaye-goftari-ast",36,{"id":188,"title":189,"slug":190,"language":9,"level":191,"displayOrder":192},"01a17dfd-ceee-75b2-aee9-9285366e89e8","گذشتهٔ سادهٔ فعل‌های پرکاربرد","gozashteye-sade","A2",37,{"id":194,"title":195,"slug":196,"language":9,"level":191,"displayOrder":197},"01a17dfd-d071-73fb-b185-de258c0865fe","نفی و پرسش در گذشتهٔ ساده","nafy-va-porsesh-gozashte",38,{"id":199,"title":200,"slug":201,"language":9,"level":191,"displayOrder":202},"01a17dfd-cee0-7ee7-a8b9-6d01ca423384","گذشتهٔ استمراری و عادت‌های گذشته","gozashteye-estemrari",39,{"id":204,"title":205,"slug":206,"language":9,"level":191,"displayOrder":207},"01a17dfd-d11e-772f-986c-dc772941bd59","تفاوت گذشتهٔ ساده و استمراری","sade-va-estemrari",40,{"id":209,"title":210,"slug":211,"language":9,"level":191,"displayOrder":212},"01a17dfd-cf09-7338-8409-908d46a0a93f","حال استمراری با دارم می","hale-estemrari",41,{"id":214,"title":215,"slug":216,"language":9,"level":191,"displayOrder":217},"01a17dfd-cd88-74fc-960b-30a7b72917a9","بیان آینده با حال و قید زمان","ayande-ba-hal",42,{"id":219,"title":220,"slug":221,"language":9,"level":191,"displayOrder":222},"01a17dfd-d223-70c1-98b1-d05f34769736","ضمیرهای پیوستهٔ ملکی","zamirhaye-peyvasteye-melki",43,{"id":224,"title":225,"slug":226,"language":9,"level":191,"displayOrder":227},"01a17dfd-d22f-7324-94f6-0804670cb9f4","زنجیرهٔ اضافه با چند وابسته","zanjireye-ezafe",44,{"id":229,"title":230,"slug":231,"language":9,"level":191,"displayOrder":232},"01a17dfd-cf79-7ce9-8b66-567ec91b6a12","جمع جانداران با ان","jame-jandaran-an",45,{"id":234,"title":235,"slug":236,"language":9,"level":191,"displayOrder":237},"01a17dfd-ce3e-7f87-8561-6252293480d6","اسم پس از عدد و چند","esm-pas-az-adad",46,{"id":239,"title":240,"slug":241,"language":9,"level":191,"displayOrder":242},"01a17dfd-d141-784e-b99a-fa23651ea49e","صفت تفضیلی با تر و از","sefate-tafzili",47,{"id":244,"title":245,"slug":246,"language":9,"level":191,"displayOrder":247},"01a17dfd-d13a-755b-8b3b-648b013b3e03","صفت عالی با ترین","sefate-ali",48,{"id":249,"title":250,"slug":251,"language":9,"level":191,"displayOrder":252},"01a17dfd-cd96-72bc-850a-ea71262aa0c5","برابری با به اندازهٔ و مثل","barabari-va-mesl",49,{"id":254,"title":255,"slug":256,"language":9,"level":191,"displayOrder":257},"01a17dfd-d17c-7ed6-9823-c2b44c7626dd","شماره‌های ترتیبی و ترتیب کارها","shomarehaye-tartibi",50,{"id":259,"title":260,"slug":261,"language":9,"level":191,"displayOrder":262},"01a17dfd-cf1e-7811-9d3f-13693cea2e88","همه، هر و هیچ در گروه اسمی","hame-har-hich",51,{"id":264,"title":265,"slug":266,"language":9,"level":191,"displayOrder":267},"01a17dfd-cf5a-7e2f-8e6a-17c891958a61","حرف‌های اضافهٔ مرکب با اضافه","horufe-ezafeye-morakkab",52,{"id":269,"title":270,"slug":271,"language":9,"level":191,"displayOrder":272},"01a17dfd-d1ff-72f9-a8b5-ac5f19592c38","زمان با تا، از و برای","zaman-ta-az-baraye",53,{"id":274,"title":275,"slug":276,"language":9,"level":191,"displayOrder":277},"01a17dfd-ce91-7c53-bc00-a7a32add47bb","فعل‌های مرکب با شدن و دادن","felhaye-morakkab-shodan-dadan",54,{"id":279,"title":280,"slug":281,"language":9,"level":191,"displayOrder":282},"01a17dfd-cd7a-7bd0-8f0a-b1ddb480a628","امر مثبت و منفی در کارهای روزمره","amre-mosbat-va-manfi",55,{"id":284,"title":285,"slug":286,"language":9,"level":191,"displayOrder":287},"01a17dfd-cf03-70e8-906c-ee9d44b278a6","ساخت حال التزامی با ب و بن حال","hale-eltezami",56,{"id":289,"title":290,"slug":291,"language":9,"level":191,"displayOrder":292},"01a17dfd-ce14-7bc3-807c-df28f09aabee","التزامی بودن و داشتن","eltezami-budan-dashtan",57,{"id":294,"title":295,"slug":296,"language":9,"level":191,"displayOrder":297},"01a17dfd-d1c9-7934-862e-d9b64af1745c","توانستن و بیان توانایی","tavanestan",58,{"id":299,"title":300,"slug":301,"language":9,"level":191,"displayOrder":302},"01a17dfd-cda3-7115-8153-8a553a183a75","باید و نباید برای ضرورت","bayad-va-nabayad",59,{"id":304,"title":305,"slug":306,"language":9,"level":191,"displayOrder":307},"01a17dfd-cfc5-78b2-bfaf-075c1e414223","خواستن و بیان قصد","khastan-va-ghasd",60,{"id":309,"title":310,"slug":311,"language":9,"level":191,"displayOrder":312},"01a17dfd-cddf-7289-90db-b86ba0506987","درخواست مؤدبانه با می‌شود و می‌توانید","darkhaste-moadabane",61,{"id":314,"title":315,"slug":316,"language":9,"level":191,"displayOrder":317},"01a17dfd-d0d5-7473-8e8b-da05d392ddf8","پیشنهاد با بیا و بیایید","pishnahad-biya",62,{"id":319,"title":320,"slug":321,"language":9,"level":191,"displayOrder":322},"01a17dfd-cdcc-7c9f-ac55-50e24b1d2ec1","دلیل و نتیجه با چون و برای همین","dalil-va-natije",63,{"id":324,"title":325,"slug":326,"language":9,"level":191,"displayOrder":327},"01a17dfd-d1b5-797d-82b9-9322dc75b198","ترتیب رویدادها با اول، بعد و آخر","tartibe-ruydadha",64,{"id":329,"title":330,"slug":331,"language":9,"level":191,"displayOrder":332},"01a17dfd-d16f-7659-965c-8988d9b7d8aa","شرط واقعی با اگر","sharte-vaghei",65,{"id":334,"title":335,"slug":336,"language":9,"level":191,"displayOrder":337},"01a17dfd-cfac-7e1f-a91a-3b48b29d3ab5","جملهٔ متممی ساده با که","jomleye-motammemi-ke",66,{"id":339,"title":340,"slug":341,"language":9,"level":191,"displayOrder":342},"01a17dfd-cfa6-7277-b30c-b3d4b4b4e858","معرفی شخص و چیز با جملهٔ موصولی","jomleye-mosuli",67,{"id":344,"title":345,"slug":346,"language":9,"level":191,"displayOrder":347},"01a17dfd-cfcb-7325-bf1d-b7cbeee46c2e","خود برای تأکید و ارجاع","khod-takid-va-erja",68,{"id":349,"title":350,"slug":351,"language":9,"level":191,"displayOrder":352},"01a17dfd-cf33-7c6f-b97f-8f243610d61e","هنوز، دیگر و نفی زمان‌دار","hanuz-va-digar",69,{"id":354,"title":355,"slug":356,"language":9,"level":191,"displayOrder":357},"01a17dfd-d18a-79e8-b2ad-7ecd555162b8","صورت‌های گفتاری می‌روم و می‌خواهم","surathaye-goftari-fel",70,{"id":359,"title":360,"slug":361,"language":9,"level":191,"displayOrder":362},"01a17dfd-d104-7d6c-80c0-33b986b543d8","را در گفتار روزمره","ra-dar-goftar",71,{"id":364,"title":365,"slug":366,"language":9,"level":191,"displayOrder":367},"01a17dfd-d02d-71ec-bd39-23349360b80f","ماضی نقلی برای تجربه و نتیجهٔ کنونی","maziye-naghli",72,{"id":369,"title":370,"slug":371,"language":9,"level":372,"displayOrder":373},"01a17dfd-d09b-78ca-b909-b29a21019de5","انتخاب میان ماضی نقلی و گذشتهٔ ساده","naghli-va-gozashteye-sade","B1",73,{"id":375,"title":376,"slug":377,"language":9,"level":372,"displayOrder":378},"01a17dfd-d01e-7944-821f-12d9d684c27e","ماضی بعید برای رویداد پیشین","maziye-baid",74,{"id":380,"title":381,"slug":382,"language":9,"level":372,"displayOrder":383},"01a17dfd-cee7-7cf9-89cd-3ffd69621ac2","گذشتهٔ مستمر با داشتم می","gozashteye-mostamar",75,{"id":385,"title":386,"slug":387,"language":9,"level":372,"displayOrder":388},"01a17dfd-cd8f-73bd-98d6-7e1eb029be23","آیندهٔ رسمی با خواهم و بن گذشته","ayandeye-rasmi",76,{"id":390,"title":391,"slug":392,"language":9,"level":372,"displayOrder":393},"01a17dfd-d1a1-717a-9d8d-75a20dafc144","تغییر حالت با شدن و وضعیت با بودن","taghyire-halat",77,{"id":395,"title":396,"slug":397,"language":9,"level":372,"displayOrder":398},"01a17dfd-ce26-7f1a-8dcf-c8f37a49f4eb","فعل مرکب و انتخاب جزء فعلی","entekhabe-joze-feli",78,{"id":400,"title":401,"slug":402,"language":9,"level":372,"displayOrder":403},"01a17dfd-d078-76c0-a7b8-23689995898a","جای نفی و شناسه در فعل مرکب","nafy-va-shenase-morakkab",79,{"id":405,"title":406,"slug":407,"language":9,"level":372,"displayOrder":408},"01a17dfd-ce98-7c22-9270-36607af75c7d","فعل‌های پیشوندی با بر، باز و در","felhaye-pishvandi",80,{"id":410,"title":411,"slug":412,"language":9,"level":372,"displayOrder":413},"01a17dfd-d21a-7792-86be-b529f86d6bf6","ضمیر پیوسته در نقش مفعول","zamire-peyvaste-maful",81,{"id":415,"title":416,"slug":417,"language":9,"level":372,"displayOrder":418},"01a17dfd-d212-7bae-bcee-87c2867c090c","ضمیر پس از حرف اضافه در نوشتار و گفتار","zamir-pas-az-harfe-ezafe",82,{"id":420,"title":421,"slug":422,"language":9,"level":372,"displayOrder":423},"01a17dfd-d1f8-7747-914f-5a3d23a1f05d","یکدیگر و همدیگر در رابطهٔ متقابل","yekdigar-va-hamdigar",83,{"id":425,"title":426,"slug":427,"language":9,"level":372,"displayOrder":428},"01a17dfd-d10a-7747-8b5b-78bfda6ff604","را با مفعول نکرهٔ مشخص","ra-va-nakareye-moshakhkhas",84,{"id":430,"title":431,"slug":432,"language":9,"level":372,"displayOrder":433},"01a17dfd-cfd2-7d15-bff3-e200d5e9a7b1","مفعول بدون را در فعالیت‌های معمول","mafule-bedune-ra",85,{"id":435,"title":436,"slug":437,"language":9,"level":372,"displayOrder":438},"01a17dfd-d1bb-78c9-a59b-15572e410c51","تطابق فعل با جمع غیرجاندار","tatabogh-jame-gheyrejandar",86,{"id":440,"title":441,"slug":442,"language":9,"level":372,"displayOrder":443},"01a17dfd-cf86-752a-b8ca-b85095447c7e","جای ی نکره در گروه اسمی گسترش‌یافته","jaye-ye-nakare",87,{"id":445,"title":446,"slug":447,"language":9,"level":372,"displayOrder":448},"01a17dfd-d05a-796a-a619-50da76163932","متمم‌های فعلی و حرف اضافهٔ مناسب","motammemhaye-feli",88,{"id":450,"title":451,"slug":452,"language":9,"level":372,"displayOrder":453},"01a17dfd-d03d-7426-98bd-0b5f699a4bb2","مقدار تقریبی و واحدهای شمارش","meghdare-taghribi",89,{"id":455,"title":456,"slug":457,"language":9,"level":372,"displayOrder":458},"01a17dfd-cead-7a03-bb6c-80bbacf04ce8","قیدهای حالت و صفت در نقش قید","gheyde-halat",90,{"id":460,"title":461,"slug":462,"language":9,"level":372,"displayOrder":463},"01a17dfd-ce21-742f-b356-f99f9a28428f","التزامی پس از امید، ترس و احتمال","eltezami-omid-tars-ehtemal",91,{"id":465,"title":466,"slug":467,"language":9,"level":372,"displayOrder":468},"01a17dfd-d1c2-741a-9a10-a5e945ab9d82","تفاوت می‌توانم، می‌شود و ممکن است","tavanestan-va-emkan",92,{"id":470,"title":471,"slug":472,"language":9,"level":372,"displayOrder":473},"01a17dfd-d243-7b91-9617-f5b3c48e932f","ضرورت و توصیه دربارهٔ گذشته","zarurat-dar-gozashte",93,{"id":475,"title":476,"slug":477,"language":9,"level":372,"displayOrder":478},"01a17dfd-d025-7716-b643-5e5008feb056","ماضی التزامی با صفت مفعولی و باشم","maziye-eltezami",94,{"id":480,"title":481,"slug":482,"language":9,"level":372,"displayOrder":483},"01a17dfd-d158-71c2-8670-35784c84b301","شرط فرضی حال با اگر و می","sharte-farziye-hal",95,{"id":485,"title":486,"slug":487,"language":9,"level":372,"displayOrder":488},"01a17dfd-cd80-7ece-aa25-3c971b21c09a","آرزو با کاش و ای کاش","arezu-ba-kash",96,{"id":490,"title":491,"slug":492,"language":9,"level":372,"displayOrder":493},"01a17dfd-cfb8-7c30-bc4c-6dd88ad89745","جملهٔ زمانی با وقتی، قبل از اینکه و بعد از اینکه","jomleye-zamani",97,{"id":495,"title":496,"slug":497,"language":9,"level":372,"displayOrder":498},"01a17dfd-cef6-7041-ab8a-855b13ab1e5a","هدف با تا و برای اینکه","hadaf-ta-baraye-inke",98,{"id":500,"title":501,"slug":502,"language":9,"level":372,"displayOrder":503},"01a17dfd-d04b-7b7f-b621-544a8674b0fd","موصولی فاعلی و مفعولی با که","mosuli-faeli-va-mafuli",99,{"id":505,"title":506,"slug":507,"language":9,"level":372,"displayOrder":508},"01a17dfd-d0f5-7a8d-b8ca-fd77a44e7e49","پرسش غیرمستقیم با آیا و واژهٔ پرسشی","porseshe-gheyremostaghim",100,{"id":510,"title":511,"slug":512,"language":9,"level":372,"displayOrder":513},"01a17dfd-d090-7d89-b3df-e0f8c4efcc85","نقل مستقیم و غیرمستقیم گفتار","naghle-goftar",101,{"id":515,"title":516,"slug":517,"language":9,"level":372,"displayOrder":518},"01a17dfd-d1cf-7d02-8f43-094a7d648dae","تضاد و امتیاز با با اینکه و با این حال","tazad-va-emtiyaz",102,{"id":520,"title":521,"slug":522,"language":9,"level":372,"displayOrder":523},"01a17dfd-cf17-7a77-9645-576295a69d1d","هماهنگی نفی با هیچ‌کس و هیچ‌چیز","hamahangiye-nafy",103,{"id":525,"title":526,"slug":527,"language":9,"level":372,"displayOrder":528},"01a17dfd-d0fe-7193-81ad-a431f0f478d9","پرسش‌های تأییدی با مگر و نه","porseshhaye-tayidi",104,{"id":530,"title":531,"slug":532,"language":9,"level":372,"displayOrder":533},"01a17dfd-d123-7c82-ab79-8744f6659c73","ساخت اسم با ی و گی","sakhte-esm-ye-gi",105,{"id":535,"title":536,"slug":537,"language":9,"level":372,"displayOrder":538},"01a17dfd-d12a-788f-b736-fdc8544aec22","ساخت صفت با بی، با و مند","sakhte-sefat",106,{"id":540,"title":541,"slug":542,"language":9,"level":372,"displayOrder":543},"01a17dfd-cf4d-74f4-b4b2-11b8d82fa003","ضمیر، حذف و پرهیز از تکرار در متن","hazf-va-tekrar",107,{"id":545,"title":546,"slug":547,"language":9,"level":372,"displayOrder":548},"01a17dfd-d192-7296-89ee-f461693ec182","تعارف در دعوت، پذیرش و رد مؤدبانه","taarof-davat-va-rad",108,{"id":550,"title":551,"slug":552,"language":9,"level":553,"displayOrder":554},"01a17dfd-d034-7d48-9365-411de93980e3","ماضی نقلی استمراری در روایت","maziye-naghliye-estemrari","B2",109,{"id":556,"title":557,"slug":558,"language":9,"level":553,"displayOrder":559},"01a17dfd-ced9-7943-b201-1ce85267d76c","گذشته، نتیجه و خبر نقل‌شده","gozashte-va-khabare-naghlshode",110,{"id":561,"title":562,"slug":563,"language":9,"level":553,"displayOrder":564},"01a17dfd-d205-7033-ae14-56924a45cf7a","زمان و نمود در روایت چندلایه","zaman-va-nemud-dar-revayat",111,{"id":566,"title":567,"slug":568,"language":9,"level":553,"displayOrder":569},"01a17dfd-cdfe-79f8-a41f-ebed0cb561ef","احتمال دربارهٔ گذشته با باید و ماضی التزامی","ehtemale-gozashte",112,{"id":571,"title":572,"slug":573,"language":9,"level":553,"displayOrder":574},"01a17dfd-ce06-7242-a9d0-119fd69034eb","انتخاب اخباری یا التزامی در متمم‌ها","ekhbari-ya-eltezami",113,{"id":576,"title":577,"slug":578,"language":9,"level":553,"displayOrder":579},"01a17dfd-ce1b-755d-8e0a-f6634733f3a5","التزامی در جمله‌های موصولی نامعین","eltezami-dar-mosuli",114,{"id":581,"title":582,"slug":583,"language":9,"level":553,"displayOrder":584},"01a17dfd-d15f-79d0-a4f5-fc1d3f9c6e4d","شرط خلاف واقع گذشته","sharte-khelafe-vagheye-gozashte",115,{"id":586,"title":587,"slug":588,"language":9,"level":553,"displayOrder":589},"01a17dfd-d148-7bb9-907a-0deda15d1080","شرط آمیخته با نتیجهٔ کنونی","sharte-amikhte",116,{"id":591,"title":592,"slug":593,"language":9,"level":553,"displayOrder":594},"01a17dfd-d167-7820-9c37-e3f7d74cbefd","شرط محدود با به شرط اینکه و مگر اینکه","sharte-mahdud",117,{"id":596,"title":597,"slug":598,"language":9,"level":553,"displayOrder":599},"01a17dfd-cf40-70fe-acc6-3630707228a9","هر کس، هر چه و هر جا در جملهٔ وابسته","harkas-harche-harja",118,{"id":601,"title":602,"slug":603,"language":9,"level":553,"displayOrder":604},"01a17dfd-d20b-7cec-8361-f02a44597441","حفظ یا حذف ضمیر در جملهٔ موصولی","zamir-dar-mosuli",119,{"id":606,"title":607,"slug":608,"language":9,"level":553,"displayOrder":609},"01a17dfd-cf9d-7793-b610-27d7fa1890da","جمله‌های وابستهٔ تو در تو و رفع ابهام","jomlehaye-tudar-tu",120,{"id":611,"title":612,"slug":613,"language":9,"level":553,"displayOrder":614},"01a17dfd-ce2c-7d61-96f0-3372a4e83e6f","جابه‌جایی زمان و ارجاع در نقل گفتار","erja-dar-naghle-goftar",121,{"id":616,"title":617,"slug":618,"language":9,"level":553,"displayOrder":619},"01a17dfd-cfe3-7d80-bbcc-05957fde9a04","مجهول با صفت مفعولی و شدن","majhul-ba-shodan",122,{"id":621,"title":622,"slug":623,"language":9,"level":553,"displayOrder":624},"01a17dfd-cff1-7a49-b461-204fe1635423","تمایز مجهول، تغییر حالت و فعل لازم","majhul-va-taghyire-halat",123,{"id":626,"title":627,"slug":628,"language":9,"level":553,"displayOrder":629},"01a17dfd-ce9f-7969-a040-6b0dfdf1b4cb","فعل‌های سببی با اندن و انیدن","felhaye-sababi",124,{"id":631,"title":632,"slug":633,"language":9,"level":553,"displayOrder":634},"01a17dfd-d118-751d-8c94-cbb4550dd669","سبب و اجازه با وادار کردن و گذاشتن","sabab-va-ejaze",125,{"id":636,"title":637,"slug":638,"language":9,"level":553,"displayOrder":639},"01a17dfd-d131-7ceb-a834-82d1bc9e26f2","ساخت‌های تجربه‌گر مانند سردم است","sakhthaye-tajrobegar",126,{"id":641,"title":642,"slug":643,"language":9,"level":553,"displayOrder":644},"01a17dfd-d061-744d-8578-5bad7535f908","موضوع و کانون در ترتیب واژه‌ها","mozu-va-kanun",127,{"id":646,"title":647,"slug":648,"language":9,"level":553,"displayOrder":649},"01a17dfd-cd9c-79c9-903e-d78f2a62bced","برجسته‌سازی با این است که","barjastesazi-in-ast-ke",128,{"id":651,"title":652,"slug":653,"language":9,"level":553,"displayOrder":654},"01a17dfd-cdd8-7a87-8bf0-0d9b25eeaf20","دامنهٔ نفی در جمله‌های پیچیده","damaneye-nafy",129,{"id":656,"title":657,"slug":658,"language":9,"level":553,"displayOrder":659},"01a17dfd-d069-7c48-ace9-bb140ef46315","نه تنها، بلکه و هم در تقابل","na-tanha-balke",130,{"id":661,"title":662,"slug":663,"language":9,"level":553,"displayOrder":664},"01a17dfd-cf39-7ba1-97f0-51d7f07110af","هر دو، هر کدام و هیچ‌کدام","har-do-har-kodam",131,{"id":666,"title":667,"slug":668,"language":9,"level":553,"displayOrder":669},"01a17dfd-cdd2-7c19-a40a-50ac4a31f6c5","دامنهٔ همه و هر در نفی","damaneye-hame-va-har",132,{"id":671,"title":672,"slug":673,"language":9,"level":553,"displayOrder":674},"01a17dfd-d011-7ad7-bb89-ef8a23af286c","اسم‌سازی با مصدر و گروه‌های اضافی","masdar-va-goruhe-ezafi",133,{"id":676,"title":677,"slug":678,"language":9,"level":553,"displayOrder":679},"01a17dfd-cf7f-79c0-bbd9-bd04f5470df5","جمع‌های عربی رایج در فارسی","jamhaye-arabi-dar-farsi",134,{"id":681,"title":682,"slug":683,"language":9,"level":553,"displayOrder":684},"01a17dfd-d044-7f45-b2fb-959371166074","مقایسهٔ تدریجی با هرچه و تر","moghayeseye-tadriji",135,{"id":686,"title":687,"slug":688,"language":9,"level":553,"displayOrder":689},"01a17dfd-ce0e-72c8-b0cd-82b0e7c5831b","رابطهٔ علت، پیامد و امتیاز در استدلال","ellat-payamad-emtiyaz",136,{"id":691,"title":692,"slug":693,"language":9,"level":553,"displayOrder":694},"01a17dfd-ce46-7c6d-916f-eecfef374fee","ساخت اسم عامل و ابزار در فارسی","esme-amel-va-abzar",137,{"id":696,"title":697,"slug":698,"language":9,"level":553,"displayOrder":699},"01a17dfd-d1ae-721c-80ef-cb6e6c98dda6","ترکیب‌سازی و مرز اجزای واژه","tarkibsazi",138,{"id":701,"title":702,"slug":703,"language":9,"level":553,"displayOrder":704},"01a17dfd-d0a4-7c11-a444-473b8bd4cae8","تفاوت نحوی فارسی گفتاری و نوشتاری","nahve-goftari-va-neveshtari",139,{"id":706,"title":707,"slug":708,"language":9,"level":553,"displayOrder":709},"01a17dfd-d0c9-721b-961b-422ce0510fa3","پیوند بندها در گزارش و استدلال","peyvande-bandha",140,{"id":711,"title":712,"slug":713,"language":9,"level":553,"displayOrder":714},"01a17dfd-cea6-7c1e-b4c5-f3c91799131b","درجهٔ قطعیت و احتیاط در بیان نظر","ghatiyat-va-ehtiyat",141,{"id":716,"title":717,"slug":718,"language":9,"level":719,"displayOrder":720},"01a17dfd-cf66-76b5-861e-115497fb43f3","جابه‌جایی مفعول و متمم برای تقابل","jabejayi-baraye-taghabol","C1",142,{"id":722,"title":723,"slug":724,"language":9,"level":719,"displayOrder":725},"01a17dfd-cf53-7ca7-9d85-8d093fea687f","حذف فعل و قرینه در جمله‌های هم‌پایه","hazfe-fel-va-gharine",143,{"id":727,"title":728,"slug":729,"language":9,"level":719,"displayOrder":730},"01a17dfd-cfb2-71ee-a1db-1e20c1c41a91","جملهٔ شکافته و کانون تقابلی","jomleye-shekafte",144,{"id":732,"title":733,"slug":734,"language":9,"level":719,"displayOrder":735},"01a17dfd-d005-762c-858d-890cb38c3999","مرجع ضمیر و ابهام در متن پیچیده","marjae-zamir",145,{"id":737,"title":738,"slug":739,"language":9,"level":719,"displayOrder":740},"01a17dfd-cdf7-7ea3-8cb3-5a699439419d","رفع ابهام در زنجیره‌های بلند اضافه","ebham-dar-ezafe",146,{"id":742,"title":743,"slug":744,"language":9,"level":719,"displayOrder":745},"01a17dfd-cec3-7df9-84f1-bbd5edfc9270","فشردگی گروه اسمی در نثر دانشگاهی","goruhe-esmiye-daneshgahi",147,{"id":747,"title":748,"slug":749,"language":9,"level":719,"displayOrder":750},"01a17dfd-d235-7ddd-85c6-cff034ef4f47","ظرفیت و گذرایی در خانواده‌های فعل مرکب","zarfiyat-va-gozarayi",148,{"id":752,"title":753,"slug":754,"language":9,"level":719,"displayOrder":755},"01a17dfd-cfea-7126-85ea-2a74b403c914","مجهول و ساخت غیرشخصی در گزارش رسمی","majhul-va-gheyreshakhsi",149,{"id":757,"title":758,"slug":759,"language":9,"level":719,"displayOrder":760},"01a17dfd-d1db-765a-a842-09020fb0ee1b","وجه در ارزیابی، تردید و پیش‌فرض","vajh-va-pishfarz",150,{"id":762,"title":763,"slug":764,"language":9,"level":719,"displayOrder":765},"01a17dfd-cda9-7f83-a95e-e5b71ca64acb","معانی معرفتی و الزامی باید","bayade-marefati-va-elzami",151,{"id":767,"title":768,"slug":769,"language":9,"level":719,"displayOrder":770},"01a17dfd-ce83-78c7-9780-6ddc6dccd064","نقل غیرمستقیم و فاصله‌گیری از خبر","faselegiri-az-khabar",152,{"id":772,"title":773,"slug":774,"language":9,"level":719,"displayOrder":775},"01a17dfd-d150-766e-8584-915323c23c83","شرط‌های بلاغی و امتیازی با حتی اگر","sharte-balaghi-va-emtiyazi",153,{"id":777,"title":778,"slug":779,"language":9,"level":719,"displayOrder":780},"01a17dfd-cf96-7415-94fd-a9490b4e3437","جمله‌های معترضه و توضیحی در متن","jomlehaye-motareze",154,{"id":782,"title":783,"slug":784,"language":9,"level":719,"displayOrder":785},"01a17dfd-ce54-757d-818f-44e8e09b9ba2","اسمی‌سازی جمله با اینکه و آنچه","esmisaziye-jomle",155,{"id":787,"title":788,"slug":789,"language":9,"level":719,"displayOrder":790},"01a17dfd-d0e5-73c0-8b46-a970746fa6bc","پرسش بلاغی و نفی ضمنی","porseshe-balaghi",156,{"id":792,"title":793,"slug":794,"language":9,"level":719,"displayOrder":795},"01a17dfd-d087-7abb-94dd-0e0b377701b2","نفی تقابلی و اصلاح برداشت مخاطب","nafye-taghaboli",157,{"id":797,"title":798,"slug":799,"language":9,"level":719,"displayOrder":800},"01a17dfd-ce5b-71d4-89d5-963a1677c4b3","اتصال استدلال با حال آنکه و در حالی که","ettesale-estedlal",158,{"id":802,"title":803,"slug":804,"language":9,"level":719,"displayOrder":805},"01a17dfd-d23c-7f1b-8a62-1a439ba9dc57","ذرات دیگر، هم و که در بافت گفت‌وگو","zarreha-dar-goftogu",159,{"id":807,"title":808,"slug":809,"language":9,"level":719,"displayOrder":810},"01a17dfd-d199-7127-ab60-ffa26e151844","تعارف، فروتنی و فاصلهٔ اجتماعی","taarof-va-faseleye-ejtemai",160,{"id":812,"title":813,"slug":814,"language":9,"level":719,"displayOrder":815},"01a17dfd-cebb-78f8-aff8-7c9669aab446","تبدیل گفتار به نثر رسمی با حفظ معنا","goftar-be-nasre-rasmi",161,{"id":817,"title":818,"slug":819,"language":9,"level":719,"displayOrder":820},"01a17dfd-cdea-7c46-a8ca-d71eefcc44c0","دستور زبان در مکاتبهٔ اداری","dasture-mokatebeye-edari",162,{"id":822,"title":823,"slug":824,"language":9,"level":719,"displayOrder":825},"01a17dfd-d0ae-78ee-9fee-59edb83dfe8f","پسوندهای زایا و محدودیت ساخت واژه","pasvandhaye-zaya",163,{"id":827,"title":828,"slug":829,"language":9,"level":719,"displayOrder":830},"01a17dfd-d1a7-710c-933c-c8bb3f2a583d","ترکیب‌های عربی تثبیت‌شده در نثر فارسی","tarkibhaye-arabiye-tasbitshode",164,{"id":832,"title":833,"slug":834,"language":9,"level":719,"displayOrder":835},"01a17dfd-ce74-7af9-bc03-91a297ae3a5a","فارسی ایران، دری و تاجیکی در مقایسهٔ دستوری","farsi-dari-tajiki",165,{"id":837,"title":838,"slug":839,"language":9,"level":840,"displayOrder":841},"01a17dfd-cf6c-792e-a4f3-627f68e367f6","جابه‌جایی ارکان جمله در نثر ادبی","jabejayi-dar-nasre-adabi","C2",166,{"id":843,"title":844,"slug":845,"language":9,"level":840,"displayOrder":846},"01a17dfd-cf46-75b5-b79d-1f5f4fcd5370","حذف و ایجاز در نثر ادبی و رسمی","hazf-va-ijaz",167,{"id":848,"title":849,"slug":850,"language":9,"level":840,"displayOrder":851},"01a17dfd-cf0f-7f4a-9a2c-bf322cbbefda","حال تاریخی و تغییر زمان در روایت ادبی","hale-tarikhi",168,{"id":853,"title":854,"slug":855,"language":9,"level":840,"displayOrder":856},"01a17dfd-d1e2-7c2d-955b-39df14e407d4","خواندن وجه تمنایی با باد و مباد","vajhe-tamannayi",169,{"id":858,"title":859,"slug":860,"language":9,"level":840,"displayOrder":861},"01a17dfd-cf26-73a5-b85a-92c9a0d76985","شناخت همی و صورت‌های کهن فعل در متن","hami-va-felhaye-kohan",170,{"id":863,"title":864,"slug":865,"language":9,"level":840,"displayOrder":866},"01a17dfd-d111-7f12-ac36-e6edf22409d2","کاربردهای کهن را در خواندن متون","raye-kohan",171,{"id":868,"title":869,"slug":870,"language":9,"level":840,"displayOrder":871},"01a17dfd-d052-7a70-a2d8-2a36fda7f862","ساخت‌های موصولی کهن در نثر کلاسیک","mosuliye-kohan",172,{"id":873,"title":874,"slug":875,"language":9,"level":840,"displayOrder":876},"01a17dfd-d018-717d-a365-7804637a9b1d","مصدر مرخم در ساخت‌های رسمی و ادبی","masdare-morakhkham",173,{"id":878,"title":879,"slug":880,"language":9,"level":840,"displayOrder":881},"01a17dfd-cdbe-7a75-ab78-981ee04f9de1","چندصدایی و نقل آزاد غیرمستقیم","chandsedayi-va-naghle-azad",174,{"id":883,"title":884,"slug":885,"language":9,"level":840,"displayOrder":886},"01a17dfd-cfbe-7dab-9a04-a43060ced248","کنایه، طعنه و خلاف‌گویی در ساخت جمله","kenaye-va-tane",175,{"id":888,"title":889,"slug":890,"language":9,"level":840,"displayOrder":891},"01a17dfd-cecb-71d5-8a4e-e72c639bd70f","گروه‌های اسمی فشرده در نثر حقوقی","goruhe-esmiye-hoghughi",176,{"id":893,"title":894,"slug":895,"language":9,"level":840,"displayOrder":896},"01a17dfd-cdb1-77c2-aae2-e32f84e9c08f","بازنویسی ساخت‌های کهن به فارسی امروز","baznevisiye-sakhthaye-kohan",177,{"id":194,"title":195,"slug":196,"seoDescription":898,"content":899,"language":9,"level":191,"displayOrder":197,"grammarTopics":900,"createdAt":905,"updatedAt":906,"totalExercises":26,"vocabularyLists":907,"readyImages":908},"منفی کردن فعل‌های گذشتهٔ ساده با پیشوند نـ، ساخت پرسش با آهنگ و واژه‌های پرسشی و پاسخ کوتاه دربارهٔ کارهای گذشته را با مثال‌های روزمره تمرین کنید.","## ۱. گفتن و پرسیدن دربارهٔ گذشته\n\nبرای گفتن اینکه کاری در گذشته انجام نشد، فعل گذشتهٔ ساده را منفی می‌کنیم: «دیروز به کلاس **نرفتم**.» برای پرسیدن دربارهٔ همان کار می‌گوییم: «دیروز به کلاس **رفتی؟**» اینجا ساخت منفی، پرسش و پاسخ کوتاه را با مثال‌های روزمره تمرین می‌کنیم.\n\n## ۲. ساخت منفی گذشتهٔ ساده\n\nبرای منفی کردن گذشتهٔ ساده، **نَـ** را به آغاز فعل اضافه می‌کنیم. پایان فعل، که شخص را نشان می‌دهد، تغییر نمی‌کند.\n\n| شخص | گذشتهٔ ساده | گذشتهٔ سادهٔ منفی |\n| --- | --- | --- |\n| من | رفتم | **نرفتم** |\n| تو | رفتی | **نرفتی** |\n| او | رفت | **نرفت** |\n| ما | رفتیم | **نرفتیم** |\n| شما | رفتید | **نرفتید** |\n| آن‌ها | رفتند | **نرفتند** |\n\nاین روش برای فعل‌های دیگر هم به کار می‌رود: **دیدم ← ندیدم**، **خوردم ← نخوردم**، **بودم ← نبودم** و **داشتم ← نداشتم**.\n\nدر فعل «آمدن»، صورت منفی را با **نیـ** می‌نویسیم: **نیامدم، نیامدی، نیامد، نیامدیم، نیامدید، نیامدند**.\n\n:::example\n- دیروز سارا را **ندیدم**.\n- دیشب در خانه **نبودیم**.\n- صبح وقت **نداشتم**.\n- اتوبوس **نیامد**.\n:::\n\nدر فعل‌هایی مثل «کار کردن» و «تلفن زدن»، بخش فعلی منفی می‌شود:\n\n- دیروز **کار نکردم**.\n- به دوستم **تلفن نزدم**.\n\n:::warning\nبرای منفی کردن گذشتهٔ ساده از **نـ** استفاده کنید، نه «نمیـ».\n\n**دیروز به مدرسه نرفتم.** یعنی دیروز رفتن به مدرسه انجام نشد.\n\n**آن روزها به مدرسه نمی‌رفتم.** دربارهٔ وضعیت یا عادت در یک دورهٔ گذشته است؛ فعل آن گذشتهٔ ساده نیست.\n:::\n\n## ۳. پرسش با پاسخ بله یا نه\n\nبرای پرسشی که پاسخ آن «بله» یا «نه» است، شکل فعل گذشتهٔ ساده تغییر نمی‌کند. در گفتار، جمله را با آهنگ پرسشی می‌گوییم؛ در نوشتار، نشانهٔ **؟** می‌گذاریم.\n\n| جملهٔ خبری | جملهٔ پرسشی |\n| --- | --- |\n| شما دیروز کار کردید. | شما دیروز **کار کردید؟** |\n| مریم به خانه رفت. | مریم به خانه **رفت؟** |\n| جلسه تمام شد. | جلسه **تمام شد؟** |\n\nاگر شخص روشن باشد، لازم نیست ضمیر را بیاوریم: **دیروز کار کردید؟**\n\nدر نوشتار و موقعیت‌های رسمی‌تر می‌توانیم **آیا** را در آغاز پرسش بیاوریم: «آیا دیروز کار کردید؟» آوردن «آیا» اجباری نیست.\n\n:::example\n— دیروز به کتابخانه **رفتی؟**\n\n— بله، **رفتم**.\n\n— کتاب را **گرفتی؟**\n\n— نه، **نگرفتم**.\n:::\n\n:::tip\nدر پاسخ، فعل را با شخصِ پاسخ‌دهنده هماهنگ کنید: پرسش از «تو» با **رفتی؟** است، اما پاسخ دربارهٔ «من» با **رفتم** یا **نرفتم** می‌آید.\n:::\n\n## ۴. پرسش دربارهٔ زمان، مکان و دلیل\n\nبرای گرفتن اطلاعات بیشتر، واژهٔ پرسشی مناسب را در جمله می‌آوریم. فعل همچنان گذشتهٔ ساده است و معمولاً در پایان جمله می‌آید.\n\n| اطلاعات مورد نظر | پرسش | پاسخ نمونه |\n| --- | --- | --- |\n| زمان | **چه وقت** رسیدی؟ | دیشب رسیدم. |\n| مکان | دیروز **کجا** رفتید؟ | به بازار رفتیم. |\n| چیز | **چه چیزی** خریدی؟ | یک دفتر خریدم. |\n| دلیل | **چرا** زود برگشتی؟ | چون خسته بودم. |\n\nمی‌توانیم دربارهٔ دلیلِ انجام نشدن یک کار هم بپرسیم. در این حالت، فعل منفی می‌ماند.\n\n:::example\n— چرا دیروز به کلاس **نیامدی؟**\n\n— چون بیمار **بودم**.\n\n— چرا به من **تلفن نزدی؟**\n\n— چون وقت **نداشتم**.\n:::\n\nپاسخ این پرسش‌ها فقط «بله» یا «نه» نیست؛ باید زمان، مکان، چیز یا دلیل را بگوییم.\n\n## ۵. مرور سریع\n\nبرای ساختن جمله دربارهٔ گذشته، این سه نکته را بررسی کنید:\n\n1. **کار انجام نشد؟** فعل را منفی کنید: «رفتم» ← **نرفتم**؛ «آمدم» ← **نیامدم**.\n2. **پاسخ بله یا نه می‌خواهید؟** شکل فعل را نگه دارید و جمله را پرسشی کنید: **دیروز رفتی؟**\n3. **اطلاعات بیشتری می‌خواهید؟** واژهٔ پرسشی بیاورید: **کجا رفتی؟** یا **چرا نرفتی؟**\n\nدر پاسخ کوتاه هم شخص و منفی یا مثبت بودن فعل را درست انتخاب کنید: **رفتی؟ — نه، نرفتم.**",[901],{"id":902,"name":195,"level":191,"language":9,"isCompleted":903,"completionPercentage":904,"totalExercises":26,"completedExercises":904},"01a17dfd-cccc-7d26-a80b-2355d0a886c6",false,0,"2026-10-27T15:32:28+00:00","2026-10-27T15:38:43+00:00",[],[],null,[911,920,926,933],{"@id":912,"@type":913,"id":914,"grammarPage":915,"title":916,"instructions":917,"displayOrder":904,"type":918,"questionCount":66,"blankCount":66,"isCompleted":903,"ogImageUrl":919},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a17dfd-eacf-7e8f-9d52-f3c2fcc10d34","GrammarExercise","01a17dfd-eacf-7e8f-9d52-f3c2fcc10d34","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a17dfd-d071-73fb-b185-de258c0865fe","ساخت منفی در خاطرات روزانه","گزینه‌ای را انتخاب کنید که جمله را با فعل منفی گذشتهٔ ساده کامل می‌کند.","word_select","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_9b89b181-3fda-4fec-a86d-1c3145568648_hero.webp?v=1793115155",{"@id":921,"@type":913,"id":922,"grammarPage":915,"title":923,"instructions":924,"displayOrder":11,"type":918,"questionCount":66,"blankCount":66,"isCompleted":903,"ogImageUrl":925},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a17dfd-eae9-718e-b70a-4e265a97ee07","01a17dfd-eae9-718e-b70a-4e265a97ee07","پرسش و پاسخ دربارهٔ اتفاق‌های گذشته","با توجه به پرسش، پاسخ و شخص گوینده، گزینهٔ مناسب را انتخاب کنید.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_db4480d7-49a2-4925-9e0f-2779f306e40c_hero.webp?v=1793115155",{"@id":927,"@type":913,"id":928,"grammarPage":915,"title":929,"instructions":930,"displayOrder":16,"type":931,"questionCount":26,"blankCount":904,"isCompleted":903,"ogImageUrl":932},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a17dfd-eb04-7e4b-81aa-c89b8527e5d7","01a17dfd-eb04-7e4b-81aa-c89b8527e5d7","دسته‌بندی نفی و پرسش در گذشته","هر کارت را انتخاب کنید و سپس ستون مناسب را بزنید.","word_sort","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_44ebfa1d-9798-428c-ad77-7f38d4d5a4a0_hero.webp?v=1793115155",{"@id":934,"@type":913,"id":935,"grammarPage":915,"title":936,"instructions":937,"displayOrder":21,"type":931,"questionCount":26,"blankCount":904,"isCompleted":903,"ogImageUrl":938},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a17dfd-eb0c-7b8e-9e91-a9947588b1fe","01a17dfd-eb0c-7b8e-9e91-a9947588b1fe","پرسش‌های گذشته و نوع پاسخ","هر کارت را انتخاب کنید و سپس آن را در ستون مناسب بگذارید.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_24398aac-dd08-4103-9f64-752b5796cf1e_hero.webp?v=1793115155",{"id":914,"grammarPage":915,"title":916,"instructions":917,"seoTitle":940,"seoDescription":941,"displayOrder":904,"type":918,"questions":942,"ogImageUrl":919},"تمرین ساخت فعل منفی در گذشتهٔ ساده","با انتخاب گزینه، ساخت منفی گذشتهٔ ساده را در جمله‌هایی دربارهٔ خرید، سفر و کار تمرین کنید؛ پرسش‌ها فعل‌های ساده، آمدن و فعل‌های مرکب را پوشش می‌دهند.",[943],{"id":944,"sentenceTemplate":945,"displayOrder":904,"explanation":946,"exampleSentence":947,"blanks":948},"01a17dfd-ead0-7271-a459-3058aee59535","من دیروز به اداره __1__؛ در خانه ماندم.","فاعل «من» است؛ نـ به «رفتم» اضافه می‌شود و شناسهٔ ـم باقی می‌ماند. دو گزینهٔ دیگر برای ما و تو هستند.","من هفتهٔ پیش به استخر نرفتم.",[949],{"id":950,"blankNumber":11,"options":951},"01a17dfd-ead0-71e5-a459-3058ae7324db",[952,955,959],{"id":953,"optionText":954,"isCorrect":903,"displayOrder":904},"01a17dfd-ead0-70f9-a459-3058ad54a780","نرفتیم",{"id":956,"optionText":957,"isCorrect":958,"displayOrder":11},"01a17dfd-ead0-7155-a459-3058ae0a42e9","نرفتم",true,{"id":960,"optionText":961,"isCorrect":903,"displayOrder":16},"01a17dfd-ead0-71a1-a459-3058ae37152e","نرفتی",{"html":963,"toc":964},"\u003Ch2 id=\"section\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">1.\u003C\u002Fspan>۱. گفتن و پرسیدن دربارهٔ گذشته\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>برای گفتن اینکه کاری در گذشته انجام نشد، فعل گذشتهٔ ساده را منفی می‌کنیم: «دیروز به کلاس \u003Cstrong>نرفتم\u003C\u002Fstrong>.» برای پرسیدن دربارهٔ همان کار می‌گوییم: «دیروز به کلاس \u003Cstrong>رفتی؟\u003C\u002Fstrong>» اینجا ساخت منفی، پرسش و پاسخ کوتاه را با مثال‌های روزمره تمرین می‌کنیم.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-2\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">2.\u003C\u002Fspan>۲. ساخت منفی گذشتهٔ ساده\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>برای منفی کردن گذشتهٔ ساده، \u003Cstrong>نَـ\u003C\u002Fstrong> را به آغاز فعل اضافه می‌کنیم. پایان فعل، که شخص را نشان می‌دهد، تغییر نمی‌کند.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>شخص\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>گذشتهٔ ساده\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>گذشتهٔ سادهٔ منفی\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>من\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>رفتم\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>نرفتم\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>تو\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>رفتی\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>نرفتی\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>او\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>رفت\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>نرفت\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>ما\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>رفتیم\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>نرفتیم\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>شما\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>رفتید\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>نرفتید\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>آن‌ها\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>رفتند\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>نرفتند\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>این روش برای فعل‌های دیگر هم به کار می‌رود: \u003Cstrong>دیدم ← ندیدم\u003C\u002Fstrong>، \u003Cstrong>خوردم ← نخوردم\u003C\u002Fstrong>، \u003Cstrong>بودم ← نبودم\u003C\u002Fstrong> و \u003Cstrong>داشتم ← نداشتم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>در فعل «آمدن»، صورت منفی را با \u003Cstrong>نیـ\u003C\u002Fstrong> می‌نویسیم: \u003Cstrong>نیامدم، نیامدی، نیامد، نیامدیم، نیامدید، نیامدند\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cul>\n\u003Cli>دیروز سارا را \u003Cstrong>ندیدم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>دیشب در خانه \u003Cstrong>نبودیم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>صبح وقت \u003Cstrong>نداشتم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>اتوبوس \u003Cstrong>نیامد\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>در فعل‌هایی مثل «کار کردن» و «تلفن زدن»، بخش فعلی منفی می‌شود:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>دیروز \u003Cstrong>کار نکردم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>به دوستم \u003Cstrong>تلفن نزدم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--warning\">\u003Cp>برای منفی کردن گذشتهٔ ساده از \u003Cstrong>نـ\u003C\u002Fstrong> استفاده کنید، نه «نمیـ».\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>دیروز به مدرسه نرفتم.\u003C\u002Fstrong> یعنی دیروز رفتن به مدرسه انجام نشد.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>آن روزها به مدرسه نمی‌رفتم.\u003C\u002Fstrong> دربارهٔ وضعیت یا عادت در یک دورهٔ گذشته است؛ فعل آن گذشتهٔ ساده نیست.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"section-3\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">3.\u003C\u002Fspan>۳. پرسش با پاسخ بله یا نه\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>برای پرسشی که پاسخ آن «بله» یا «نه» است، شکل فعل گذشتهٔ ساده تغییر نمی‌کند. در گفتار، جمله را با آهنگ پرسشی می‌گوییم؛ در نوشتار، نشانهٔ \u003Cstrong>؟\u003C\u002Fstrong> می‌گذاریم.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>جملهٔ خبری\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>جملهٔ پرسشی\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>شما دیروز کار کردید.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>شما دیروز \u003Cstrong>کار کردید؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>مریم به خانه رفت.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>مریم به خانه \u003Cstrong>رفت؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>جلسه تمام شد.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>جلسه \u003Cstrong>تمام شد؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>اگر شخص روشن باشد، لازم نیست ضمیر را بیاوریم: \u003Cstrong>دیروز کار کردید؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>در نوشتار و موقعیت‌های رسمی‌تر می‌توانیم \u003Cstrong>آیا\u003C\u002Fstrong> را در آغاز پرسش بیاوریم: «آیا دیروز کار کردید؟» آوردن «آیا» اجباری نیست.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>— دیروز به کتابخانه \u003Cstrong>رفتی؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>— بله، \u003Cstrong>رفتم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>— کتاب را \u003Cstrong>گرفتی؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>— نه، \u003Cstrong>نگرفتم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--tip\">\u003Cp>در پاسخ، فعل را با شخصِ پاسخ‌دهنده هماهنگ کنید: پرسش از «تو» با \u003Cstrong>رفتی؟\u003C\u002Fstrong> است، اما پاسخ دربارهٔ «من» با \u003Cstrong>رفتم\u003C\u002Fstrong> یا \u003Cstrong>نرفتم\u003C\u002Fstrong> می‌آید.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"section-4\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">4.\u003C\u002Fspan>۴. پرسش دربارهٔ زمان، مکان و دلیل\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>برای گرفتن اطلاعات بیشتر، واژهٔ پرسشی مناسب را در جمله می‌آوریم. فعل همچنان گذشتهٔ ساده است و معمولاً در پایان جمله می‌آید.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>اطلاعات مورد نظر\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>پرسش\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>پاسخ نمونه\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>زمان\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>چه وقت\u003C\u002Fstrong> رسیدی؟\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>دیشب رسیدم.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>مکان\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>دیروز \u003Cstrong>کجا\u003C\u002Fstrong> رفتید؟\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>به بازار رفتیم.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>چیز\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>چه چیزی\u003C\u002Fstrong> خریدی؟\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>یک دفتر خریدم.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>دلیل\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>چرا\u003C\u002Fstrong> زود برگشتی؟\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>چون خسته بودم.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>می‌توانیم دربارهٔ دلیلِ انجام نشدن یک کار هم بپرسیم. در این حالت، فعل منفی می‌ماند.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>— چرا دیروز به کلاس \u003Cstrong>نیامدی؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>— چون بیمار \u003Cstrong>بودم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>— چرا به من \u003Cstrong>تلفن نزدی؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>— چون وقت \u003Cstrong>نداشتم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>پاسخ این پرسش‌ها فقط «بله» یا «نه» نیست؛ باید زمان، مکان، چیز یا دلیل را بگوییم.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-5\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">5.\u003C\u002Fspan>۵. مرور سریع\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>برای ساختن جمله دربارهٔ گذشته، این سه نکته را بررسی کنید:\u003C\u002Fp>\n\u003Col>\n\u003Cli>\u003Cstrong>کار انجام نشد؟\u003C\u002Fstrong> فعل را منفی کنید: «رفتم» ← \u003Cstrong>نرفتم\u003C\u002Fstrong>؛ «آمدم» ← \u003Cstrong>نیامدم\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>پاسخ بله یا نه می‌خواهید؟\u003C\u002Fstrong> شکل فعل را نگه دارید و جمله را پرسشی کنید: \u003Cstrong>دیروز رفتی؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>اطلاعات بیشتری می‌خواهید؟\u003C\u002Fstrong> واژهٔ پرسشی بیاورید: \u003Cstrong>کجا رفتی؟\u003C\u002Fstrong> یا \u003Cstrong>چرا نرفتی؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003Cp>در پاسخ کوتاه هم شخص و منفی یا مثبت بودن فعل را درست انتخاب کنید: \u003Cstrong>رفتی؟ — نه، نرفتم.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n",[965,969,973,977,981],{"id":966,"text":967,"depth":16,"number":968},"section","۱. گفتن و پرسیدن دربارهٔ گذشته","1",{"id":970,"text":971,"depth":16,"number":972},"section-2","۲. ساخت منفی گذشتهٔ ساده","2",{"id":974,"text":975,"depth":16,"number":976},"section-3","۳. پرسش با پاسخ بله یا نه","3",{"id":978,"text":979,"depth":16,"number":980},"section-4","۴. پرسش دربارهٔ زمان، مکان و دلیل","4",{"id":982,"text":983,"depth":16,"number":984},"section-5","۵. مرور سریع","5"]