[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-hr-jednacenje-suglasnika-u-pisanju-i-govoru":3,"grammar-exercises-by-page-01a1366a-a25c-70ad-9b1e-eb16a9ea81e4":183,"exercise-list-path-hr-none":199},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":19,"updatedAt":20,"vocabularyLists":21,"primaryTopicHub":180,"readyImages":182},"01a1366a-a25c-70ad-9b1e-eb16a9ea81e4","Jednačenje suglasnika u pisanju i govoru","jednacenje-suglasnika-u-pisanju-i-govoru","Razlikuj jednačenje suglasnika po zvučnosti i mjestu tvorbe te primijeni pravila pisanja, česte iznimke i razliku između izgovora i zapisa riječi.","Kad se suglasnici nađu jedan uz drugi, njihov se izgovor može prilagoditi. U hrvatskom se mnoge takve promjene bilježe i u pisanju, ali ne sve. Naučit ćeš razlikovati jednačenje po zvučnosti od jednačenja po mjestu tvorbe te prepoznati kada zapis ne prati izgovor.\n\n## 1. Što se pri jednačenju mijenja?\n\nPri **jednačenju suglasnika** jedan se suglasnik prilagođava drugomu. U promjenama koje ovdje obrađujemo prvi se suglasnik prilagođava onomu koji slijedi.\n\nRazlikuj dva postupka:\n\n- **Jednačenje po zvučnosti:** mijenja se zvučnost, primjerice **b → p** u riječi **vrapca**.\n- **Jednačenje po mjestu tvorbe:** mijenja se mjesto na kojem nastaje glas, primjerice **s → š** u riječi **nošnja**.\n\nPromjena se može pojaviti pri dodavanju prefiksa ili sufiksa te pri tvorbi različitih oblika iste riječi. Polazni dijelovi navedeni uz znak **+** služe objašnjenju tvorbe; nisu konačni zapisi riječi.\n\n## 2. Jednačenje po zvučnosti\n\nKad se zajedno nađu dva šumnika različita po zvučnosti, prvi se u pravilu prilagođava drugomu. Šumnici su suglasnici poput **b, p, z, s** i ostalih glasova u tablici.\n\n| Zvučni suglasnik | Bezvučni parnjak |\n| --- | --- |\n| b | p |\n| d | t |\n| g | k |\n| z | s |\n| ž | š |\n| dž | č |\n| đ | ć |\n\nBezvučni su i **f, h, c**, ali nemaju zvučne parnjake u tom sustavu. Ispred njih zvučni se šumnik također može promijeniti u bezvučni: **vrabac → vrapca**.\n\n:::example\n**Zvučni ispred bezvučnoga:**\n\n- sladak → **slatka**: nakon ispadanja nepostojanoga a, **d** se ispred **k** mijenja u **t**.\n- iz + pisati → **ispisati**: **z** se ispred **p** mijenja u **s**.\n\n**Bezvučni ispred zvučnoga:**\n\n- svat + ba → **svadba**: **t** se ispred **b** mijenja u **d**.\n- s + baciti → **zbaciti**: **s** se ispred **b** mijenja u **z**.\n:::\n\n:::note\nSonanti **v, j, l, lj, m, n, nj, r** ne djeluju kao zvučni šumnici iz tablice. Ispred njih bezvučni se suglasnik ne mijenja automatski u zvučni: pišemo **tvoj**, **svoj** i **sretan**.\n:::\n\n## 3. Jednačenje po mjestu tvorbe\n\nOvdje nije dovoljno provjeriti zvučnost: važno je i gdje se glas tvori. Česte su sljedeće promjene:\n\n| Promjena | Okolina | Primjer |\n| --- | --- | --- |\n| s → š | ispred č, ć, dž, đ, lj, nj | nos + nja → **nošnja** |\n| z → ž | ispred č, ć, dž, đ, lj, nj | paziti → **pažnja** |\n| n → m | ispred b i p, u oblicima u kojima se promjena bilježi | stan + beni → **stambeni** |\n\nU primjeru **pažnja** polazna je osnova **paz-**, a nastavak za tvorbu imenice **-nja**. Glas **z** ispred **nj** prelazi u **ž**.\n\nAko su susjedni suglasnici različiti i po zvučnosti, mogu se provesti obje promjene:\n\n:::example\n**iz + čupati → iščupati**\n\n1. Ispred bezvučnoga **č**, zvučno **z** prelazi u **s**.\n2. Ispred **č**, glas **s** prelazi u **š**.\n\nKonačni je zapis **iščupati**, a ne *isčupati*.\n:::\n\nPromjene se ne bilježe jednako na svim granicama dijelova riječi. Zato uz opće pravilo treba poznavati i česte iznimke.\n\n## 4. Kada pisanje čuva osnovu riječi\n\nHrvatski pravopis ne zapisuje svaku izgovornu prilagodbu. U nekim riječima čuva prepoznatljiv oblik osnove ili prefiksa.\n\n| Pravopisno pravilo ili ograničenje | Pravilan zapis |\n| --- | --- |\n| d se piše ispred s i š, iako se u izgovoru može obezvučiti | **gradski**, **predsjednik**, **odšteta**, **podšišati** |\n| U prefiksima koji završavaju na d taj se glas čuva ispred s i š | **odsjeći**, **podstanar** |\n| s i z ostaju nepromijenjeni ispred lj i nj kada su ti glasovi nastali od l i n iza kojih je došlo j | **sljepiti**, **snježan** |\n| U riječima poput jedanput i izvanbračni čuva se n na granici sastavnica | **jedanput**, **izvanbračni** |\n\nOblik **sljepiti** znači učiniti slijepim; nije isto što i **slijepiti**, odnosno spojiti lijepljenjem.\n\n:::warning\nNe primjenjuj jednačenje samo prema onomu što čuješ.\n\n- Piši **predsjednik**, ne *pretsjednik*.\n- Piši **odšteta**, ne *otšteta*.\n- Piši **stambeni**, ne *stanbeni*.\n\nPrva dva primjera čuvaju **d**, a treći bilježi promjenu **n → m**.\n:::\n\n## 5. Jednačenje između riječi\n\nU povezanom govoru prilagodba se može čuti i na granici dviju riječi koje izgovaramo bez stanke. Međutim, **svaku riječ i dalje pišemo zasebno, u njezinu pravopisnom obliku**.\n\n:::example\n**Pišemo:** Idem **s bratom**.\n\nU povezanom izgovoru **s** ispred zvučnoga **b** može zvučati kao **z**. Ne pišemo *z bratom*.\n\n**Pišemo:** Izlazim **iz kuće**.\n\nU povezanom izgovoru završno **z** ispred bezvučnoga **k** može zvučati kao **s**. Ne pišemo *is kuće*.\n:::\n\nStanka može prekinuti takvo povezivanje. Zato razlikuj pravopisni oblik riječi od njezina izgovora u konkretnoj rečenici.\n\n## 6. Kako provjeriti zapis\n\nKad nisi siguran kako napisati riječ, slijedi ovaj redoslijed:\n\n1. Utvrdi koji su se suglasnici našli jedan uz drugi.\n2. Provjeri razlikuju li se po zvučnosti: **svat + ba → svadba**.\n3. Provjeri mijenja li se i mjesto tvorbe: **iz + čupati → iščupati**.\n4. Provjeri postoji li pravopisna iznimka: **odšteta**, ali **ispisati**.\n5. Ako je riječ o dvjema zasebnim riječima, sačuvaj njihov zapis: **s bratom**, **iz kuće**.\n\n**Zvučnost** objašnjava odnos poput **b\u002Fp**, a **mjesto tvorbe** odnos poput **s\u002Fš**. Izgovor pokazuje kako se glasovi prilagođavaju, ali za točan zapis moraš uzeti u obzir i pravopisne iznimke.","hr","B2",114,[13],{"id":14,"name":15,"level":10,"language":9,"isCompleted":16,"completionPercentage":17,"totalExercises":18,"completedExercises":17},"01a1366a-a0b7-7743-aa6f-c527a4cc59a2","Glasovne promjene i pravilan zapis",false,0,10,"2026-10-13T17:58:40+00:00","2026-10-13T18:00:52+00:00",[22],{"id":23,"title":24,"vocabularyListWords":25,"isPublished":140},"01a1366b-020e-780d-a0ce-c6202617a22b","Riječi s jednačenjem suglasnika i pravopisnim iznimkama",[26,33,40,47,54,61,68,75,82,89,95,102,109,116,123,130,142,151,161,171],{"id":27,"vocabularyWord":28,"displayOrder":32},"01a1366b-020e-7871-a0ce-c62026537e63",{"id":29,"word":30,"language":9,"partsOfSpeech":31,"audio":16},"01a1366a-df9a-76f7-abb2-d4853e75b7a3","vrabac",[],1,{"id":34,"vocabularyWord":35,"displayOrder":39},"01a1366b-020e-78b9-a0ce-c62026d5aa2e",{"id":36,"word":37,"language":9,"partsOfSpeech":38,"audio":16},"01a1366a-deea-76b6-ba86-c003c38879d6","sladak",[],2,{"id":41,"vocabularyWord":42,"displayOrder":46},"01a1366b-020e-78e1-a0ce-c62027910796",{"id":43,"word":44,"language":9,"partsOfSpeech":45,"audio":16},"01a1366a-dc8c-705f-a813-16806eee861f","ispisati",[],3,{"id":48,"vocabularyWord":49,"displayOrder":53},"01a1366b-020e-7901-a0ce-c62028481023",{"id":50,"word":51,"language":9,"partsOfSpeech":52,"audio":16},"01a1366a-df10-7218-a24c-6b5d89741f56","svadba",[],4,{"id":55,"vocabularyWord":56,"displayOrder":60},"01a1366b-020e-7921-a0ce-c620287b6106",{"id":57,"word":58,"language":9,"partsOfSpeech":59,"audio":16},"01a1366a-e087-74bd-af4b-a9c11d6fc789","zbaciti",[],5,{"id":62,"vocabularyWord":63,"displayOrder":67},"01a1366b-020e-793d-a0ce-c6202974f728",{"id":64,"word":65,"language":9,"partsOfSpeech":66,"audio":16},"01a1366a-dd78-77ea-b417-a7a1a10d90b3","nošnja",[],6,{"id":69,"vocabularyWord":70,"displayOrder":74},"01a1366b-020e-7959-a0ce-c6202993e0a0",{"id":71,"word":72,"language":9,"partsOfSpeech":73,"audio":16},"01a1366a-ddde-7338-839f-0513420ca3ea","pažnja",[],7,{"id":76,"vocabularyWord":77,"displayOrder":81},"01a1366b-020e-7975-a0ce-c6202a6ab8b0",{"id":78,"word":79,"language":9,"partsOfSpeech":80,"audio":16},"01a1366a-def7-77be-97a9-a11d8616dffa","stambeni",[],8,{"id":83,"vocabularyWord":84,"displayOrder":88},"01a1366b-020e-7991-a0ce-c6202b06e13d",{"id":85,"word":86,"language":9,"partsOfSpeech":87,"audio":16},"01a1366a-dc9a-705e-a99d-56383c54a05c","iščupati",[],9,{"id":90,"vocabularyWord":91,"displayOrder":18},"01a1366b-020e-79ad-a0ce-c6202b3b8d1e",{"id":92,"word":93,"language":9,"partsOfSpeech":94,"audio":16},"01a1366a-dc7e-78d2-8723-30673b575562","gradski",[],{"id":96,"vocabularyWord":97,"displayOrder":101},"01a1366b-020e-79c9-a0ce-c6202bff65da",{"id":98,"word":99,"language":9,"partsOfSpeech":100,"audio":16},"01a1366a-de59-76a2-897d-5e8ed04da442","predsjednik",[],11,{"id":103,"vocabularyWord":104,"displayOrder":108},"01a1366b-020e-79e5-a0ce-c6202c16bb9c",{"id":105,"word":106,"language":9,"partsOfSpeech":107,"audio":16},"01a1366a-ddbe-7d25-9d28-0cf2bd59bab5","odšteta",[],12,{"id":110,"vocabularyWord":111,"displayOrder":115},"01a1366b-020e-7a01-a0ce-c6202cd9a92a",{"id":112,"word":113,"language":9,"partsOfSpeech":114,"audio":16},"01a1366a-ddf8-7685-a7e3-524a3348c5a0","podšišati",[],13,{"id":117,"vocabularyWord":118,"displayOrder":122},"01a1366b-020e-7a21-a0ce-c6202d6fb6e0",{"id":119,"word":120,"language":9,"partsOfSpeech":121,"audio":16},"01a1366a-ddbc-70af-a2e8-e1794d900471","odsjeći",[],14,{"id":124,"vocabularyWord":125,"displayOrder":129},"01a1366b-020e-7a3d-a0ce-c6202e111711",{"id":126,"word":127,"language":9,"partsOfSpeech":128,"audio":16},"01a1366a-ddf6-798a-8941-7156f229748b","podstanar",[],15,{"id":131,"vocabularyWord":132,"displayOrder":141},"01a1366b-020e-7a55-a0ce-c6202ee450b0",{"id":133,"word":134,"language":9,"partsOfSpeech":135,"audio":16},"01a1366a-e05a-76ff-a203-6a4d3e367662","sljepiti",[136],{"id":137,"partOfSpeech":138,"definition":139,"isPrimary":140,"meaningOrder":32},"01a1366a-e092-76ed-9da4-effba2277320","VERB","",true,16,{"id":143,"vocabularyWord":144,"displayOrder":150},"01a1366b-020e-7a71-a0ce-c6202f2f1321",{"id":145,"word":146,"language":9,"partsOfSpeech":147,"audio":16},"01a1366a-e059-7706-8030-4edcc8a62228","slijepiti",[148],{"id":149,"partOfSpeech":138,"definition":139,"isPrimary":140,"meaningOrder":32},"01a1366a-e092-75cd-9da4-effba1fb91ee",17,{"id":152,"vocabularyWord":153,"displayOrder":160},"01a1366b-020e-7a8d-a0ce-c6202fd676bf",{"id":154,"word":155,"language":9,"partsOfSpeech":156,"audio":16},"01a1366a-e05c-777b-b0cb-e30468a3df51","snježan",[157],{"id":158,"partOfSpeech":159,"definition":139,"isPrimary":140,"meaningOrder":32},"01a1366a-e092-7929-9da4-effba2e2b48d","ADJECTIVE",18,{"id":162,"vocabularyWord":163,"displayOrder":170},"01a1366b-020e-7aa5-a0ce-c620307088ff",{"id":164,"word":165,"language":9,"partsOfSpeech":166,"audio":16},"01a1366a-dfbb-7097-b6f6-99df0f2ebdfa","jedanput",[167],{"id":168,"partOfSpeech":169,"definition":139,"isPrimary":140,"meaningOrder":32},"01a1366a-dfde-767e-9295-55d3a6dc4f48","ADVERB",19,{"id":172,"vocabularyWord":173,"displayOrder":179},"01a1366b-020e-7ac1-a0ce-c6203120b5f5",{"id":174,"word":175,"language":9,"partsOfSpeech":176,"audio":16},"01a1366a-dfb8-7dc0-8313-c1b69c621c58","izvanbračni",[177],{"id":178,"partOfSpeech":159,"definition":139,"isPrimary":140,"meaningOrder":32},"01a1366a-dfde-743e-9295-55d3a6c6fc1d",20,{"name":15,"slug":181,"language":9},"glasovne-promjene-zapis-b2",[],[184,193],{"@id":185,"@type":186,"id":187,"grammarPage":188,"title":189,"instructions":190,"displayOrder":17,"type":191,"questionCount":108,"blankCount":108,"isCompleted":16,"ogImageUrl":192},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1366a-b662-7bc6-a9a8-7533b48edf92","GrammarExercise","01a1366a-b662-7bc6-a9a8-7533b48edf92","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a1366a-a25c-70ad-9b1e-eb16a9ea81e4","Zvučnost i mjesto tvorbe","Odaberi pravilan zapis ili skup glasova prema opisanom pravilu.","word_select","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_27d65309-a19f-435d-9293-4bc963113367_hero.webp?v=1791914325",{"@id":194,"@type":186,"id":195,"grammarPage":188,"title":196,"instructions":197,"displayOrder":32,"type":191,"questionCount":115,"blankCount":115,"isCompleted":16,"ogImageUrl":198},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1366a-b67a-734f-81fa-56dd049676dc","01a1366a-b67a-734f-81fa-56dd049676dc","Kada zapis ne prati izgovor","Odaberi standardni pisani oblik. Pazi na iznimke i granice riječi.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_2a3d7141-1902-419c-87f1-8a95d4e4c405_hero.webp?v=1791914325",null]