[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-hr-vid-uz-negaciju-i-zabranu":3,"grammar-exercises-by-page-01a1366a-a45a-7964-be93-c684b6a1e794":127,"exercise-list-path-hr-none":143},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":19,"updatedAt":20,"vocabularyLists":21,"primaryTopicHub":124,"readyImages":126},"01a1366a-a45a-7964-be93-c684b6a1e794","Vid uz negaciju i zabranu","vid-uz-negaciju-i-zabranu","Nauči kako negacija utječe na izbor glagolskoga vida te kako nesvršenim i svršenim glagolima izraziti zabranu, upozorenje i neostvaren rezultat.","## 1. Što negiramo: radnju ili ostvarenje?\n\nUz negaciju i zabranu glagolski vid pomaže razlikovati **odvijanje radnje** od **ostvarenja određene cjeline ili rezultata**. Naučit ćeš razlikovati nije čitao od nije pročitao te odabrati prikladan vid u zabrani ili upozorenju.\n\nNegacija **ne mijenja vid glagola**: čitati ostaje nesvršen, a pročitati svršen glagol. Oba vida mogu stajati uz negaciju, ali rečenice ne znače uvijek isto.\n\n## 2. Nije čitao i nije pročitao\n\nUz nesvršeni glagol negacija često govori da se radnja nije odvijala u određenom razdoblju. Uz svršeni glagol govori da se određeni događaj ili rezultat nije ostvario.\n\n| Vid | Primjer | Što rečenica ističe? |\n| --- | --- | --- |\n| Nesvršeni | Sinoć **nisam čitao** izvještaj. | Čitanjem izvještaja nisam se bavio u navedenom razdoblju. |\n| Svršeni | Do jutra **nisam pročitao** izvještaj. | Do navedenoga trenutka nisam završio čitanje cijelog izvještaja. |\n| Nesvršeni | Tijekom sastanka Ana **nije otvarala** prozor. | Otvaranje prozora nije se odvijalo tijekom sastanka. |\n| Svršeni | Ana **nije otvorila** prozor, iako je pokušala. | Pokušaj nije doveo do otvaranja prozora. |\n\n:::example\n**Cijelu sam večer gledao film, ali ga nisam pogledao do kraja.**\n\nRadnja se odvijala, ali nije ostvarena zamišljena cjelina.\n\n**Nisam ni počeo čitati izvještaj, pa ga naravno nisam pročitao.**\n\nNi početak radnje ni završetak nisu ostvareni.\n:::\n\n:::warning\n**Nisam pročitao izvještaj** ne znači nužno da sam pročitao barem dio. Možda sam počeo čitati, a možda nisam ni počeo. Svršeni glagol uz negaciju sam po sebi ne daje taj podatak.\n:::\n\n## 3. Zabrana uz nesvršeni glagol\n\nZa zabrane se vrlo često upotrebljava **nesvršeni glagol**. Njime možeš zabraniti neku aktivnost općenito, spriječiti njezin početak ili tražiti da prestane radnja koja već traje.\n\nČeste su konstrukcije **nemoj + infinitiv** i **ne + imperativ**:\n\n- **Nemoj pušiti** u stanu. — Opća zabrana za taj prostor.\n- **Ne diraj** vruću posudu. — Sprječavanje radnje koja još nije počela.\n- **Nemoj vikati**, dijete spava. — Zahtjev da prestane radnja koja traje.\n\nZa obraćanje većem broju osoba ili iz poštovanja jednoj osobi upotrijebi **nemojte**: Nemojte pušiti u stanu.\n\n:::note\nNesvršeni glagol u zabrani ne označuje nužno ponavljanje ili dugo trajanje. **Ne otvaraj ta vrata!** može se odnositi na samo jedno moguće otvaranje upravo sada.\n:::\n\n## 4. Svršeni glagol u zabrani i upozorenju\n\nUz **nemoj + infinitiv** moguć je i svršeni glagol. On često usmjerava pozornost na određeni čin ili posljedicu koju želiš spriječiti. Osobito je prirodan kada nekoga upozoravaš na moguću pogrešku ili neželjen ishod.\n\n:::example\n**Nemoj zaboraviti ključeve.** — Podsjećam te da ih poneseš.\n\n**Nemoj proliti kavu po računalu.** — Upozoravam na moguću nezgodu.\n\n**Nemoj poslati poruku prije nego što provjeriš adresu.** — Želim spriječiti određeno slanje prije provjere.\n:::\n\nSvršeni vid ne znači da se radnja mora dogoditi slučajno. U primjeru s porukom slanje može biti potpuno namjerno, ali ga govornik želi spriječiti dok se ne provjeri adresa.\n\n:::tip\nZa neutralnu zabranu aktivnosti često je prikladan nesvršeni glagol. Kad upozoravaš na konkretan neželjen ishod, razmotri svršeni glagol uz **nemoj**. To je razlika u naglasku, a ne pravilo bez iznimaka.\n:::\n\n## 5. Oba su vida moguća, ali mijenjaju naglasak\n\nKontekst često dopušta oba vida. Ne proglašavaj jednu rečenicu pogrešnom samo zato što je u drugoj upotrijebljen drukčiji vid.\n\n| Nesvršeni vid | Svršeni vid | Razlika u naglasku |\n| --- | --- | --- |\n| **Nemoj otvarati** tu datoteku. | **Nemoj otvoriti** tu datoteku. | Prva je neutralna zabrana radnje; druga jače ističe određeno moguće otvaranje. |\n| **Nemoj bacati** ove račune. | **Nemoj baciti** ove račune. | Prva zabranjuje postupanje s računima na taj način; druga ističe njihovo odbacivanje kao konkretan čin. |\n\nU prikladnom kontekstu obje rečenice u svakom paru mogu služiti istoj praktičnoj svrsi. Nesvršeni oblik ne mora značiti više događaja, a svršeni nije ograničen na upozorenja o nezgodama.\n\n## 6. Kako odabrati vid\n\n1. **Odredi što negiraš.** Je li važno da radnje nije bilo ili da rezultat nije ostvaren?\n2. **Kod zabrane odredi fokus.** Zabranjuješ li aktivnost ili upozoravaš na određeni čin i njegov ishod?\n3. **Provjeri kontekst.** Po potrebi dodaj vremensku granicu, razlog ili objašnjenje: do jutra, tijekom sastanka, iako je pokušala.\n\nZapamti: **nije čitao** ističe izostanak aktivnosti, a **nije pročitao** neostvarenu cjelinu. U zabranama je **nemoj čitati** uobičajen način zabrane aktivnosti, dok je **nemoj zaboraviti** prirodno upozorenje na neželjen ishod. Vid biraj prema značenju, a ne samo prema prisutnosti negacije.","hr","B2",128,[13],{"id":14,"name":15,"level":10,"language":9,"isCompleted":16,"completionPercentage":17,"totalExercises":18,"completedExercises":17},"01a1366a-a0c0-756d-adab-73ff18ffb521","Prošireni vidski parovi u kontekstu",false,0,5,"2026-10-13T17:58:40+00:00","2026-10-13T18:00:52+00:00",[22],{"id":23,"title":24,"vocabularyListWords":25,"isPublished":123},"01a1366b-0741-7bfe-b331-edce8fe07a3c","Vidski kontrasti uz negaciju i zabranu",[26,33,40,47,54,60,67,74,81,88,95,102,109,116],{"id":27,"vocabularyWord":28,"displayOrder":32},"01a1366b-0741-7c66-b331-edce900a90d4",{"id":29,"word":30,"language":9,"partsOfSpeech":31,"audio":16},"01a1366a-e0fe-723c-90e2-269aa827febf","čitati",[],1,{"id":34,"vocabularyWord":35,"displayOrder":39},"01a1366b-0741-7c9a-b331-edce906f3692",{"id":36,"word":37,"language":9,"partsOfSpeech":38,"audio":16},"01a1366a-de76-7d8e-845d-d8045645d0c2","pročitati",[],2,{"id":41,"vocabularyWord":42,"displayOrder":46},"01a1366b-0741-7cbe-b331-edce90aa5730",{"id":43,"word":44,"language":9,"partsOfSpeech":45,"audio":16},"01a1366a-ddd3-742d-bdcc-d0d686a04575","otvarati",[],3,{"id":48,"vocabularyWord":49,"displayOrder":53},"01a1366b-0741-7ce2-b331-edce90bd876b",{"id":50,"word":51,"language":9,"partsOfSpeech":52,"audio":16},"01a1366a-ddd4-7131-ba45-5b5e71c3d52a","otvoriti",[],4,{"id":55,"vocabularyWord":56,"displayOrder":18},"01a1366b-0741-7d02-b331-edce9149c2d5",{"id":57,"word":58,"language":9,"partsOfSpeech":59,"audio":16},"01a1366a-dc2f-77ec-b064-e3fae1e98b28","gledati",[],{"id":61,"vocabularyWord":62,"displayOrder":66},"01a1366b-0741-7d1e-b331-edce91ad8241",{"id":63,"word":64,"language":9,"partsOfSpeech":65,"audio":16},"01a1366a-ddf9-74c6-9179-70c3d8eaea74","pogledati",[],6,{"id":68,"vocabularyWord":69,"displayOrder":73},"01a1366b-0741-7d3e-b331-edce91e75762",{"id":70,"word":71,"language":9,"partsOfSpeech":72,"audio":16},"01a1366a-de7f-77a3-ac30-2e53b5b4a405","pušiti",[],7,{"id":75,"vocabularyWord":76,"displayOrder":80},"01a1366b-0741-7d5a-b331-edce926c2609",{"id":77,"word":78,"language":9,"partsOfSpeech":79,"audio":16},"01a1366a-dc06-7e99-acec-1479a0f03995","dirati",[],8,{"id":82,"vocabularyWord":83,"displayOrder":87},"01a1366b-0741-7d76-b331-edce929a5e3f",{"id":84,"word":85,"language":9,"partsOfSpeech":86,"audio":16},"01a1366a-df8d-76b9-a315-5bb03d68b8b1","vikati",[],9,{"id":89,"vocabularyWord":90,"displayOrder":94},"01a1366b-0741-7d92-b331-edce93773c2f",{"id":91,"word":92,"language":9,"partsOfSpeech":93,"audio":16},"01a1366a-e079-79c8-8cc2-c54a2fb6aa30","zaboraviti",[],10,{"id":96,"vocabularyWord":97,"displayOrder":101},"01a1366b-0741-7dae-b331-edce9405c5e8",{"id":98,"word":99,"language":9,"partsOfSpeech":100,"audio":16},"01a1366a-de71-78b2-98f1-1c2a87a184bb","proliti",[],11,{"id":103,"vocabularyWord":104,"displayOrder":108},"01a1366b-0741-7dca-b331-edce948cfb3a",{"id":105,"word":106,"language":9,"partsOfSpeech":107,"audio":16},"01a1366a-de08-773b-b059-ef44f6d4f1b9","poslati",[],12,{"id":110,"vocabularyWord":111,"displayOrder":115},"01a1366b-0741-7dea-b331-edce94a3dcdf",{"id":112,"word":113,"language":9,"partsOfSpeech":114,"audio":16},"01a1366a-dbd6-77b0-9389-a38decf8f389","bacati",[],13,{"id":117,"vocabularyWord":118,"displayOrder":122},"01a1366b-0741-7e02-b331-edce94da33c8",{"id":119,"word":120,"language":9,"partsOfSpeech":121,"audio":16},"01a1366a-dbd7-77fe-a455-f1ad0a11e160","baciti",[],14,true,{"name":15,"slug":125,"language":9},"prosireni-vidski-parovi-b2",[],[128,137],{"@id":129,"@type":130,"id":131,"grammarPage":132,"title":133,"instructions":134,"displayOrder":17,"type":135,"questionCount":108,"blankCount":115,"isCompleted":16,"ogImageUrl":136},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1366a-d798-7e95-b1fb-9555ef6f0b8b","GrammarExercise","01a1366a-d798-7e95-b1fb-9555ef6f0b8b","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a1366a-a45a-7964-be93-c684b6a1e794","Negacija: aktivnost i neostvareni rezultat","Dopuni objašnjenja značenja ili odaberi oblik prema izričito zadanom fokusu. Razlikuj ono što rečenica govori od onoga što samo pretpostavljamo.","word_select","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_8865d832-eb9a-4be4-8221-411b973626be_hero.webp?v=1791914334",{"@id":138,"@type":130,"id":139,"grammarPage":132,"title":140,"instructions":141,"displayOrder":32,"type":135,"questionCount":108,"blankCount":115,"isCompleted":16,"ogImageUrl":142},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1366a-d7af-7bf8-bb0b-3b8eaa20bba9","01a1366a-d7af-7bf8-bb0b-3b8eaa20bba9","Zabrane i upozorenja: oblik i naglasak","Odaberi oblik ili tumačenje prema uputi i kontekstu. Kad su oba vida moguća, razlikuj njihov naglasak bez proglašavanja prihvatljive inačice pogrešnom.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_a22663e0-969f-49b0-b24b-922eff617d8d_hero.webp?v=1791914334",null]