[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-la-infinitivus-historicus":3,"grammar-exercises-by-page-01a1aafe-f42a-7aae-b274-a8581b132ffc":22,"exercise-list-path-la-none":33},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":18,"updatedAt":19,"totalExercises":17,"vocabularyLists":20,"readyImages":21},"01a1aafe-f42a-7aae-b274-a8581b132ffc","Infinitivus historicus","infinitivus-historicus","Infinitīvus historicus: forma praesentis, subiectum nōminātīvō positum, vīs imperfectī in narrātiōne et discrīmen ab accūsātīvō cum īnfīnītīvō explicantur.","## 1. Actiōnēs praeteritae quasi ante oculōs\n\nĪnfīnītīvus historicus in nārrātiōne actiōnēs praeteritās exprimit, saepe ita ut rēs quasi ante oculōs gerantur. Formam praesentis habet, sed vice verbī fīnītī fungitur; subiectum, sī exprimitur, nōminātīvō pōnitur. Hunc ūsum agnōscere poteris, vīm eius cum imperfectō comparāre et ab accūsātīvō cum īnfīnītīvō discernere.\n\n:::example\nNox erat. Custōdēs **vigilāre**, cēterī **dormīre**. Subitō clāmor audītus est.\n:::\n\nFormae **vigilāre** et **dormīre** nōn pendent ex verbō dīcendī aut sentiendī. Ipsae indicant quid custōdēs et cēterī illā nocte agerent. Clāmor deinde novum ēventum affert.\n\n:::note\nExempla huius pāginae ad doctrīnam illustrandam composita sunt; nōn sunt verba ex auctōribus antīquīs excerpta. Excipitur locus Sallustiī in parte 5, ubi auctōris nōmen et locus indicantur.\n:::\n\n## 2. Forma praesentis, subiectum nōminātīvō\n\nNūlla pecūliāris terminātiō īnfīnītīvum historicum distinguit. Īnfīnītīvus praesentis ex contextū nārrātiōnis vīm praeteritī accipit. Persōnam numerumque nōn terminātiō verbī, sed subiectum aut contextus ostendit.\n\n| Ratiō | Exemplum | Quid animadvertās |\n| --- | --- | --- |\n| Subiectum singulāre | Puer **tremere**. | **Puer** nōminātīvus est. |\n| Subiectum plūrāle | Puerī **tremere**. | Īnfīnītīvus idem manet. |\n| Verbum dēpōnēns | Comitēs ducem **sequī**. | **Comitēs** subiectum est; **ducem** obiectum. |\n| Subiectum commune | Mīlitēs **currere**, **clāmāre**, **pugnāre**. | Trēs īnfīnītīvī ad idem subiectum pertinent. |\n\nForma dēpōnentis **sequī** nōn ideō rem passīvam significat. Comitēs ipsī ducem sequuntur; in hāc nārrātiōne eum sequēbantur.\n\n## 3. Vīs imperfectī et effectus nārrātiōnis\n\nĪnfīnītīvus historicus saepe imperfectō respondet. Actiōnēs dūrantēs, iterātās aut ūnā gestās exhibet. Potest perturbātiōnem, studium, metum vel cōnātūs hominum vividē exprimere.\n\n:::example\nHostēs appropinquābant. Aliī **portās claudere**, aliī **arma quaerere**, mātrēs **līberōs vocāre**.\n\nEadem rēs imperfectīs: aliī portās **claudēbant**, aliī arma **quaerēbant**, mātrēs līberōs **vocābant**.\n:::\n\nImperfecta rem plānē nārrant; īnfīnītīvī actiōnēs breviter congerunt. Ita lector ad ipsās actiōnēs animum intendit.\n\n- Plūrēs īnfīnītīvī saepe inter sē iunguntur.\n- Ūnus quoque īnfīnītīvus historicus adhibērī potest.\n- Verba fīnīta et īnfīnītīvī historicī in eādem nārrātiōne miscentur.\n\n### Īnfīnītīvī et perfecta in eōdem locō\n\nExemplum compositum longius alternātiōnem ostendit:\n\n:::example\nHostēs appropinquābant. Aliī **portās claudere**, aliī **arma quaerere**, mātrēs **līberōs vocāre**. Tum dux in forum **prōcessit** et cīvēs ad portās **convocāvit**. Iuvenēs ad eum **currere**, senēs dē salūte urbis **rogāre**. Tandem dux signum **dedit**, et mīlitēs ex urbe **ērūpērunt**.\n:::\n\nHīc nārrātor īnfīnītīvīs actiōnēs plūrium hominum quasi ūnō cōnspectū exhibet: nōn necesse est singulās aliās post aliās factās intellegere. Perfectīs **prōcessit** et **convocāvit** duōs ēventūs dēfīnītōs nārrat, quibus nova scaena incipit. Īnfīnītīvī **currere** et **rogāre** rursus studia ac sollicitūdinem cīvium ante oculōs pōnunt; perfecta **dedit** et **ērūpērunt** nārrātiōnem ad exitum mīlitum prōdūcunt. Haec est ratiō huius exemplī, nōn lēx qua omnis īnfīnītīvus actiōnem simultāneam aut omne perfectum novam scaenam significet.\n\n:::warning\nNōlī ex hāc formā sōlā colligere actiōnem aut celerrimē factam aut perfectam esse. Īnfīnītīvus historicus nōn est simpliciter perfectum brevius: vīm eius ex tōtā nārrātiōne iūdicā.\n:::\n\n## 4. Discrīmen ab aliīs īnfīnītīvīs\n\nAd cōnstructiōnem agnōscendam quaere utrum īnfīnītīvus ex aliō verbō pendeat. Nōminātīvus subiectī indicium ūtile est, sed nōn sōlus sufficit.\n\n| Exemplum | Cōnstructiō | Ratiō |\n| --- | --- | --- |\n| Tum **mīlitēs clāmāre**. | Īnfīnītīvus historicus | Actiō praeterita per sē nārrātur. |\n| Dux **mīlitēs clāmāre** audīvit. | Accūsātīvus cum īnfīnītīvō | **Mīlitēs** accūsātīvus est; cōnstructiō ab **audīvit** pendet. |\n| Mīlitēs **clāmāre coepērunt**. | Īnfīnītīvus ā verbō pendēns | **Clāmāre** verbum **coepērunt** complet. |\n\nIn prīmīs duōbus exemplīs **mīlitēs** eandem speciem habet: nōminātīvus et accūsātīvus plūrālis formā congruunt. Itaque cāsum ex cōnstructiōne, nōn ex terminātiōne tantum, cognōsce.\n\nĪnfīnītīvus historicus rem nārrat; nōn eō ipsō significat aliquem eam dīcere aut putāre.\n\n## 5. Ūsus litterārius et memoria\n\nHic ūsus praesertim ad nārrātiōnem litterāriam pertinet et apud historicōs Latīnōs frequēns est. Exempla apud Sallustium, Līvium et Tacitum inveniuntur. Nōn est modus omnibus verbīs praeteritīs temere substituendus. In scrībendō eum adhibē ubi actiōnēs quasi spectandās prōpōnere vel plūrēs actiōnēs congerere vīs; aliter verbum fīnītum saepe clārius erit.\n\n### Locus Sallustiī\n\nSallustius, *Dē Catilīnae coniūrātiōne* 31.2, perturbātiōnem cīvitātis ita dēscrībit. Verba auctōris sine macrīs exhibentur:\n\n:::example\n«Ex summa laetitia atque lascivia, quae diuturna quies pepererat, repente omnis tristitia invasit: festinare, trepidare, neque loco neque homini cuiquam satis credere, neque bellum gerere neque pacem habere, suo quisque metu pericula metiri.»\n:::\n\nPerfectum **invasit** subitam mūtātiōnem exprimit: trīstitia omnēs occupāvit. Sequuntur īnfīnītīvī historicī **festīnāre**, **trepidāre**, **crēdere**, **gerere**, **habēre**, **mētīrī**, quibus Sallustius perturbātiōnem inde ortam explicat. Hīc nōn seriem ēventuum singillātim absolūtōrum, sed cīvitātem trepidantem vidēmus. In **suō quisque metū perīcula mētīrī**, nōminātīvus **quisque** subiectum est; **mētīrī**, quamquam dēpōnēns, vim actīvam habet. Ita locus vērus et alternātiōnem cum perfectō et formam dēpōnentem illustrat.\n\nCum īnfīnītīvum in nārrātiōne invēneris:\n\n1. Quaere num ex verbō fīnītō pendeat.\n2. Vidē utrum contextus ad tempus praeteritum pertineat.\n3. Subiectum eius reperī: sī exprimitur, nōminātīvum exspectā.\n4. Vīm imperfectī experīre, sed discrīmen stilī servā.\n\n**Forma praesentis, rēs praeterita, subiectum nōminātīvō, nārrātiō vīvida:** haec coniūncta īnfīnītīvum historicum agnōscere iuvant.","la","C1",155,[13],{"id":14,"name":5,"level":10,"language":9,"isCompleted":15,"completionPercentage":16,"totalExercises":17,"completedExercises":16},"01a1aafe-f1d6-7d83-86c6-9c4d6748834d",false,0,1,"2026-11-05T09:16:37+00:00","2026-11-05T13:29:44+00:00",[],[],[23],{"@id":24,"@type":25,"id":26,"grammarPage":27,"title":28,"instructions":29,"displayOrder":16,"type":30,"questionCount":31,"blankCount":31,"isCompleted":15,"ogImageUrl":32},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1aaff-07b6-77bc-8c26-4da27fa09d4d","GrammarExercise","01a1aaff-07b6-77bc-8c26-4da27fa09d4d","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a1aafe-f42a-7aae-b274-a8581b132ffc","Formam et constructionem agnosce","Elige responsum quod formae vel constructioni descriptae convenit. Ubi infinitivus historicus poscitur, hanc ipsam constructionem serva.","word_select",12,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_16a3f29a-27ac-411d-8b02-555fbfc308a4_hero.webp?v=1793870202",null]