[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-pl-czasownik-byc-w-czasie-terazniejszym":3,"grammar-exercises-by-page-01a0f20c-7ee4-7f8a-a75b-b181294cbb7f":22,"exercise-list-path-pl-none":72},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":18,"updatedAt":19,"vocabularyLists":20,"readyImages":21},"01a0f20c-7ee4-7f8a-a75b-b181294cbb7f","Czasownik być w czasie teraźniejszym","czasownik-byc-w-czasie-terazniejszym","Poznaj formy czasownika być w czasie teraźniejszym. Naucz się mówić, kim jesteś i gdzie jesteś, opisywać osoby oraz tworzyć pytania i przeczenia.","Czasownika **być** używamy, gdy mówimy, kim jesteśmy, gdzie jesteśmy i jacy jesteśmy. Poznasz jego formy w czasie teraźniejszym oraz proste pytania i przeczenia.\n\n## 1. Kiedy używamy czasownika być?\n\nCzas teraźniejszy mówi o tym, co jest teraz, lub o czymś stałym.\n\n:::example\n- Kim jesteś? — **Jestem** studentką.\n- Gdzie jesteś? — **Jestem** w domu.\n- Jaki jest ten pokój? — Ten pokój **jest** mały.\n:::\n\n**Być** to forma podstawowa (bezokolicznik). W zdaniu używamy formy dla osoby: **jestem**, **jesteś**, **jest**…\n\n## 2. Formy: jestem, jesteś, jest\n\n| Osoba | Forma czasownika być | Przykład |\n| --- | --- | --- |\n| ja | **jestem** | Ja **jestem** w domu. |\n| ty | **jesteś** | Ty **jesteś** w pracy. |\n| on, ona, ono | **jest** | Ona **jest** tutaj. |\n| my | **jesteśmy** | My **jesteśmy** w szkole. |\n| wy | **jesteście** | Wy **jesteście** w parku. |\n| oni, one | **są** | Oni **są** w sklepie. |\n\nTych form trzeba się nauczyć. Zwróć uwagę na **jesteśmy**, **jesteście** i **są**.\n\n**Oni** to na przykład Adam i Piotr albo Adam i Ewa. **One** to na przykład Ewa i Anna, ale też książki lub okna.\n\n:::note\nGdy zwracamy się grzecznie do jednej osoby, używamy **pan jest** lub **pani jest**: „Czy pani **jest** gotowa?”. Nie mówimy wtedy „pani jesteś”. Do kilku osób, na przykład kobiety i mężczyzny, zwracamy się **państwo**: „Czy państwo **są** gotowi?”.\n:::\n\n## 3. Kim, jaki i gdzie?\n\nPo czasowniku **być** możemy podać różne informacje.\n\n| Informacja | Przykład |\n| --- | --- |\n| Kim ktoś jest | Adam **jest studentem**. Ewa **jest studentką**. |\n| Jaki jest Adam? \u002F Jaka jest Ewa? | Adam **jest miły**. Ewa **jest miła**. |\n| Jakie coś jest | Dziecko **jest małe**. |\n| Gdzie ktoś jest | Adam **jest w domu**. |\n\nGdy podajemy zawód lub rolę osoby, rzeczownik, na przykład **student**, zmienia formę: **Jestem studentem**. Ta forma to *narzędnik*. Na początek zapamiętaj połączenia **jestem studentem** i **jestem studentką**.\n\nGdy się przedstawiamy, imię po **jestem** zwykle ma formę podstawową, czyli *mianownik*: **Jestem Anna**, **Jestem Marek**. Forma **Jestem Anną** też jest poprawna, ale na początek do przedstawiania się wybierz **Jestem Anna**.\n\nPrzymiotnik dopasowujemy do osoby lub rzeczy: **miły**, **miła**, **małe**.\n\n:::example\nMarek mówi: „**Jestem studentem. Jestem zmęczony**”.\n\nAnna mówi: „**Jestem studentką. Jestem zmęczona**”.\n\nForma **jestem** jest taka sama. Zmieniają się słowa po niej.\n:::\n\nW liczbie mnogiej:\n\n- My **jesteśmy studentami**.\n- Wy **jesteście** studentami.\n- Adam i Piotr **są studentami**. Oni **są mili**.\n- Ewa i Anna **są studentkami**. One **są miłe**.\n\n### To jest…\n\nGdy przedstawiamy kogoś lub pokazujemy coś, używamy **To jest…**. W tym wzorze rzeczownik zostaje w mianowniku, czyli w formie podstawowej.\n\n:::example\n- **To jest Adam**.\n- **To jest mój dom**.\n- **To jest student**. → Adam **jest studentem**.\n:::\n\nPorównaj: **To jest student** — mówimy, kto to jest. **Adam jest studentem** — podajemy rolę Adama. Zapamiętaj dwa wzorce: **To jest student**, ale **Adam jest studentem**.\n\n:::note\nW mowie często pomijamy **jest** we wzorze **To jest…**: **To Adam. To mój dom.** Te zdania są poprawne. W zdaniu **Ja jestem w domu** zostawiamy jednak **jestem**.\n:::\n\n## 4. Czy trzeba mówić ja i ty?\n\nCzęsto pomijamy słowa **ja**, **ty**, **my** i **wy**. Forma czasownika pokazuje, o kim mówimy.\n\n- Ja **jestem** w domu. → **Jestem** w domu.\n- Ty **jesteś** tutaj. → **Jesteś** tutaj.\n- My **jesteśmy** w pracy. → **Jesteśmy** w pracy.\n\nDodajemy te słowa, gdy chcemy pokazać różnicę: **Ja jestem** w domu, a **ty jesteś** w pracy.\n\n:::warning\nW zwykłym pełnym zdaniu takim jak **Ja jestem w domu** potrzebujesz formy czasownika **być**. Wzór **To Adam** z sekcji 3 jest inny.\n\n✓ Ja **jestem** w domu.\n\n✓ **Jestem** w domu.\n\n✗ Ja w domu.\n:::\n\n## 5. Pytania i przeczenia\n\nPytanie możesz zacząć od **czy**. Kolejność pozostałych słów nie musi się zmieniać.\n\n:::example\n**Jesteś** w domu. → **Czy jesteś** w domu?\n\nAnna **jest** w pracy. → **Czy Anna jest** w pracy?\n\n— Czy jesteście gotowi?\n\n— Tak, **jesteśmy**.\n:::\n\nW rozmowie możesz też zapytać: **Jesteś w domu?** Głos pokazuje, że to pytanie. W piśmie stawiamy znak zapytania.\n\nAby zaprzeczyć, dodaj **nie** przed czasownikiem. Piszemy je osobno.\n\n- **Nie jestem** zmęczona.\n- Adam **nie jest** studentem.\n- Ewa i Anna **nie są** zmęczone.\n\n:::warning\nGdy mówimy, że kogoś nie ma w jakimś miejscu, zwykle używamy **nie ma**. Imię zmienia wtedy formę na *dopełniacz*: **Adam → Adama**, **Ewa → Ewy**, **Anna → Anny**.\n\n- Adam **jest w szkole**. → **Adama nie ma w szkole**.\n- Ewa i Anna **są tutaj**. → **Ewy i Anny tu nie ma**.\n\nZdania **Adam nie jest w szkole** i **Ewa i Anna nie są tutaj** też są poprawne, ale o nieobecności zwykle mówimy za pomocą **nie ma**. Przy cechach i rolach używamy **nie jest**, **nie są**: **Adam nie jest studentem**.\n:::\n\n:::tip\nGdy pytasz o miejsce, użyj **gdzie**: „Gdzie **jesteś**?”. Gdy pytasz o osobę, użyj **kim**: „Kim **jesteś**?”. Nie dodawaj wtedy słowa **czy**.\n:::\n\n## 6. Zapamiętaj\n\n1. Wybierz formę: **jestem, jesteś, jest, jesteśmy, jesteście, są**.\n2. Dodaj informację: **Jestem w domu**.\n3. Zapytaj: **Czy jesteś w domu?**\n4. Zaprzecz: **Nie jestem zmęczona**.\n\nMożesz pominąć **ja**, ale w zwykłym pełnym zdaniu zostaw **jestem**.","pl","A1",8,[13],{"id":14,"name":5,"level":10,"language":9,"isCompleted":15,"completionPercentage":16,"totalExercises":17,"completedExercises":16},"01a0f20c-7cd8-78d2-bd3a-c11397898558",false,0,6,"2026-09-30T11:21:40+00:00","2026-10-12T17:16:15+00:00",[],[],[23,33,41,49,57,65],{"@id":24,"@type":25,"id":26,"grammarPage":27,"title":28,"instructions":29,"displayOrder":16,"type":30,"questionCount":31,"blankCount":31,"isCompleted":15,"ogImageUrl":32},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-8ddc-7ed3-af33-b1940e9ed315","GrammarExercise","01a0f20c-8ddc-7ed3-af33-b1940e9ed315","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-7ee4-7f8a-a75b-b181294cbb7f","Kto jest na kursie?","Wybierz formę czasownika być pasującą do osoby.","word_select",12,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_c14c7057-502d-49b2-823a-e3c64e07a21f_hero.webp?v=1790767304",{"@id":34,"@type":25,"id":35,"grammarPage":27,"title":36,"instructions":37,"displayOrder":38,"type":30,"questionCount":39,"blankCount":39,"isCompleted":15,"ogImageUrl":40},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-8df4-7587-94fb-4231bd333d3a","01a0f20c-8df4-7587-94fb-4231bd333d3a","Poznajemy się i rozmawiamy","Uzupełnij zdania. Zwróć uwagę na informacje po być, pytania i przeczenia.",1,15,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_3611ee7c-d14e-4898-a4bf-5ef0e37771ea_hero.webp?v=1790767304",{"@id":42,"@type":25,"id":43,"grammarPage":27,"title":44,"instructions":45,"displayOrder":46,"type":47,"questionCount":31,"blankCount":31,"isCompleted":15,"ogImageUrl":48},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-8e0e-7f30-806b-79bd5ab1ac56","01a0f20c-8e0e-7f30-806b-79bd5ab1ac56","Układamy zdania z czasownikiem być","Ułóż zdania z kafelków. W każdym zadaniu jest jeden zbędny kafelek. Zachowaj wielkie litery i interpunkcję.",2,"sentence_builder","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_19f27353-2ae5-4447-b5b8-cccf69dce144_hero.webp?v=1790767304",{"@id":50,"@type":25,"id":51,"grammarPage":27,"title":52,"instructions":53,"displayOrder":54,"type":55,"questionCount":11,"blankCount":16,"isCompleted":15,"ogImageUrl":56},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-8e21-78e6-9361-eb96f9bf1ba5","01a0f20c-8e21-78e6-9361-eb96f9bf1ba5","Osoby i rzeczy wokół nas","W każdym zdaniu jeden wyraz jest błędny. Wskaż go i wybierz poprawną zamianę.",3,"find_and_fix","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_2af66d64-4d7d-439d-bf7f-d5186e0be9ab_hero.webp?v=1790767304",{"@id":58,"@type":25,"id":59,"grammarPage":27,"title":60,"instructions":61,"displayOrder":62,"type":63,"questionCount":62,"blankCount":16,"isCompleted":15,"ogImageUrl":64},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-8e29-759d-a12b-875d6c166da6","01a0f20c-8e29-759d-a12b-875d6c166da6","Być: osoby i formy","Dotknij kafelka, a potem kolumny, do której pasuje.",4,"word_sort","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_26a607b4-a048-42b2-b1e0-c229956f2f22_hero.webp?v=1790767304",{"@id":66,"@type":25,"id":67,"grammarPage":27,"title":68,"instructions":69,"displayOrder":70,"type":63,"questionCount":62,"blankCount":16,"isCompleted":15,"ogImageUrl":71},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-8e2f-7212-bddf-5ba89ad84ad3","01a0f20c-8e2f-7212-bddf-5ba89ad84ad3","Co wyrażamy za pomocą być?","Przeczytaj polecenie. Dotknij kafelka, a potem odpowiedniej kolumny.",5,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_b8e56447-a5d4-44c3-b367-9dd6cbe13c21_hero.webp?v=1790767304",null]