[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-pl-dopelniacz-liczby-pojedynczej-koncowki-a-i-u":3,"grammar-exercises-by-page-01a0f20c-7f4d-7b9f-87a6-df4d4abbc6d6":25,"exercise-list-path-pl-none":76},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":19,"updatedAt":20,"vocabularyLists":21,"primaryTopicHub":22,"readyImages":24},"01a0f20c-7f4d-7b9f-87a6-df4d4abbc6d6","Dopełniacz liczby pojedynczej: końcówki -a i -u","dopelniacz-liczby-pojedynczej-koncowki-a-i-u","Poznaj końcówki -a i -u w dopełniaczu liczby pojedynczej rzeczowników męskich, pomocne grupy znaczeń, częste wyjątki i zmiany w formach wyrazów.","Znasz już zdania takie jak „Nie ma kota” i „Nie ma chleba”. Dlaczego jednak mówimy „Nie ma cukru”, a nie „cukra”? Poznasz pomocne wskazówki, częste wyjątki i zmiany w formach rzeczowników męskich.\n\n## 1. Kiedy wybieramy między -a a -u?\n\nW dopełniaczu liczby pojedynczej rzeczowniki rodzaju męskiego zakończone w formie podstawowej na spółgłoskę mają zwykle końcówkę **-a** albo **-u**:\n\n- kot → nie ma **kota**;\n- sklep → nie ma **sklepu**.\n\nTe same formy występują na przykład po **bez**, **do** i **z** w znaczeniu „skąd?”: bez kota, do sklepu, ze sklepu.\n\n:::note\nNie ma jednej prostej reguły, która pozwala zawsze wybrać właściwą końcówkę. Znaczenie wyrazu pomaga, ale wielu form trzeba się nauczyć. Rzeczowniki męskie zakończone na **-a**, na przykład „tata”, odmieniają się inaczej: **taty**. Nie należą do opisanego tu wzoru.\n:::\n\n## 2. Końcówka -a: osoby i zwierzęta\n\nNazwy osób i zwierząt z tej grupy mają końcówkę **-a**.\n\n| Nazwa osoby lub zwierzęcia | Dopełniacz | Przykład |\n| --- | --- | --- |\n| student | **studenta** | Nie ma studenta. |\n| brat | **brata** | To pokój brata. |\n| lekarz | **lekarza** | Idę do lekarza. |\n| kot | **kota** | Nie widzę kota. |\n| pies | **psa** | Wracam bez psa. |\n\n:::example\nMój brat jest w pracy. Nie ma teraz **brata** w domu.\n\nKot śpi pod łóżkiem. Nie widzę **kota**.\n\nPies został w domu. Idę na spacer bez **psa**.\n:::\n\nKońcówkę **-a** mają też liczne nazwy rzeczy. Zapamiętaj częste formy: **chleba**, **sera**, **ziemniaka**, **ołówka**, **klucza**. Poniższe grupy pomagają zapamiętać kolejne formy, ale nie dają pewnej reguły dla wszystkich rzeczy i miejsc.\n\n| Grupa | Forma podstawowa → dopełniacz |\n| --- | --- |\n| Nazwy miesięcy zakończone na spółgłoskę | styczeń → **stycznia**, maj → **maja** |\n| Wiele nazw polskich miast | Kraków → **Krakowa**, Gdańsk → **Gdańska**, Poznań → **Poznania** |\n| Wiele narzędzi i przyrządów | nóż → **noża**, młotek → **młotka** |\n| Wiele nazw części ciała | nos → **nosa**, ząb → **zęba** |\n| Wiele nazw jednostek i walut | metr → **metra**, dolar → **dolara** |\n| Wiele nazw owoców i warzyw | banan → **banana**, pomidor → **pomidora** |\n| Wiele rzeczowników na -ek | ołówek → **ołówka**, kubek → **kubka**, ale domek → **domku** |\n\n:::note\nNazwa miesiąca **luty** odmienia się inaczej: **lutego**, na przykład „od lutego”. Nie jest to przykład końcówki **-a**.\n:::\n\n## 3. Końcówka -u: pomocne grupy znaczeń\n\nKońcówka **-u** jest częsta w poniższych grupach. Są to wskazówki, a nie reguły bez wyjątków.\n\n| Grupa | Forma podstawowa → dopełniacz |\n| --- | --- |\n| Produkty i materiały | cukier → **cukru**, ryż → **ryżu**, metal → **metalu** |\n| Miejsca i budynki | park → **parku**, sklep → **sklepu**, dom → **domu**; nazwy miast mają różne końcówki: do **Londynu**, ale do **Krakowa**, do **Gdańska** |\n| To, czego nie możemy dotknąć | czas → **czasu**, spokój → **spokoju**, hałas → **hałasu** |\n| Wiele wyrazów zapożyczonych z innych języków | telefon → **telefonu**, internet → **internetu**, ale komputer → **komputera** |\n| Niektóre nazwy zbiorów osób lub rzeczy | tłum → **tłumu**, las → **lasu** |\n\n:::example\nPiję herbatę bez **cukru**.\n\nWracam ze **sklepu**.\n\nDzisiaj nie mam **czasu**.\n\nNie lubię **hałasu**.\n:::\n\n:::warning\nNie wszystkie produkty mają **-u**: mówimy **cukru**, ale **chleba** i **sera**. Nie wszystkie budynki mają **-u**: mówimy **sklepu**, ale **szpitala**. Ucz się form razem z wyrazami.\n:::\n\n## 4. Nie tylko końcówka\n\nCzasami zmienia się też część wyrazu przed końcówką. Nie wystarczy dodać **-a** lub **-u** do całej formy podstawowej.\n\n| Forma podstawowa | Dopełniacz | Co się zmienia? |\n| --- | --- | --- |\n| pies | **psa** | znika „ie” |\n| ołówek | **ołówka** | znika „e” |\n| cukier | **cukru** | znika „ie” |\n| stół | **stołu** | „ó” zmienia się w „o” |\n\nNie każdy wyraz zmienia się w ten sposób: **kot → kota**, **sklep → sklepu**. Zapamiętuj całą formę dopełniacza.\n\n:::tip\nZapisuj nowe słowa w parach lub krótkich zdaniach: **klucz — nie mam klucza**, **telefon — nie mam telefonu**. Dzięki temu ćwiczysz końcówkę i całą formę wyrazu.\n:::\n\n## 5. Częste pomyłki\n\nNie wybieraj końcówki tylko na podstawie ostatniej litery. Porównaj: **ser → sera**, ale **cukier → cukru**.\n\n| Niepoprawnie | Poprawnie |\n| --- | --- |\n| ✗ Nie ma kotu. | ✓ Nie ma **kota**. |\n| ✗ Herbata bez cukra. | ✓ Herbata bez **cukru**. |\n| ✗ Wracam ze sklepa. | ✓ Wracam ze **sklepu**. |\n| ✗ Nie mam kluczu. | ✓ Nie mam **klucza**. |\n\n## 6. Jak zapamiętać właściwą formę?\n\n1. **Osoba lub zwierzę?** Dla omawianych nazw męskich zakończonych na spółgłoskę wybierz **-a**: studenta, kota. To reguła, a nie tylko wskazówka znaczeniowa.\n2. **Rzecz, miejsce lub pojęcie?** Grupa znaczeniowa może pomóc, ale sprawdź konkretny wyraz: sera, cukru, sklepu, szpitala.\n3. **Czy zmienia się reszta wyrazu?** Zapamiętaj całą formę: psa, cukru, stołu.\n4. **Nie znasz formy?** Sprawdź dopełniacz w słowniku i zapisz krótki przykład.\n\nNajważniejsze: **-a** i **-u** nie są dowolnie wymienne. Ucz się par: **chleb — chleba**, **cukier — cukru**.","pl","A2",51,[13],{"id":14,"name":15,"level":10,"language":9,"isCompleted":16,"completionPercentage":17,"totalExercises":18,"completedExercises":17},"01a0f20c-7ced-740f-aad9-4ffb3d5f1a6a","Biernik i dopełniacz w codziennych czynnościach",false,0,24,"2026-09-30T11:21:40+00:00","2026-10-12T17:16:15+00:00",[],{"name":15,"slug":23,"language":9},"biernik-i-dopelniacz-w-codziennych-czynnosciach-a2",[],[26,37,45,54,61,69],{"@id":27,"@type":28,"id":29,"grammarPage":30,"title":31,"instructions":32,"displayOrder":17,"type":33,"questionCount":34,"blankCount":35,"isCompleted":16,"ogImageUrl":36},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-91e6-7d68-a19c-15a8663d3a4a","GrammarExercise","01a0f20c-91e6-7d68-a19c-15a8663d3a4a","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-7f4d-7b9f-87a6-df4d4abbc6d6","Końcówka -a: ludzie, zwierzęta i rzeczy","Wybierz poprawne formy dopełniacza. Zwróć uwagę na końcówkę i zmiany wewnątrz wyrazu.","word_select",15,20,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_949ab98e-93d3-4b77-8254-d244a1eab167_hero.webp?v=1790767305",{"@id":38,"@type":28,"id":39,"grammarPage":30,"title":40,"instructions":41,"displayOrder":42,"type":33,"questionCount":34,"blankCount":43,"isCompleted":16,"ogImageUrl":44},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-9205-7169-80fd-36e72cdd8670","01a0f20c-9205-7169-80fd-36e72cdd8670","Końcówka -u i wyjątki w codziennych sytuacjach","Uzupełnij zdania dopełniaczem. Grupa znaczeniowa jest wskazówką, ale sprawdź formę każdego wyrazu.",1,19,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_2b8e79c8-90ef-4964-bd03-fce621d44242_hero.webp?v=1790767305",{"@id":46,"@type":28,"id":47,"grammarPage":30,"title":48,"instructions":49,"displayOrder":50,"type":51,"questionCount":52,"blankCount":52,"isCompleted":16,"ogImageUrl":53},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-9222-7736-9ad3-015b1da5a608","01a0f20c-9222-7736-9ad3-015b1da5a608","Dopełniacz na -a: osoby i codzienne potrzeby","Ułóż zdania z kafelków. W każdym zadaniu jest jeden zbędny kafelek. Zwróć uwagę na dopełniacz oraz pisownię i interpunkcję.",2,"sentence_builder",12,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_35757660-674d-4fd1-8349-c0a5dbd9d88b_hero.webp?v=1790767305",{"@id":55,"@type":28,"id":56,"grammarPage":30,"title":57,"instructions":49,"displayOrder":58,"type":51,"questionCount":59,"blankCount":59,"isCompleted":16,"ogImageUrl":60},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-9239-7609-80c4-b084c45ac6f6","01a0f20c-9239-7609-80c4-b084c45ac6f6","Dopełniacz na -u: miejsca, przedmioty i wyjątki",3,10,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_7e0e7520-5fdf-49cc-b31b-b4bd7f8c8bd0_hero.webp?v=1790767305",{"@id":62,"@type":28,"id":63,"grammarPage":30,"title":64,"instructions":65,"displayOrder":66,"type":67,"questionCount":66,"blankCount":17,"isCompleted":16,"ogImageUrl":68},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-9249-7878-8b9e-9cc6075782fa","01a0f20c-9249-7878-8b9e-9cc6075782fa","Dopełniacz: wybierz grupę końcówek","Dotknij kafelka, a potem kolumny. Przyporządkuj każdy rzeczownik według końcówki jego dopełniacza liczby pojedynczej.",4,"word_sort","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_35092b72-4083-4c40-b791-0d1743a594c0_hero.webp?v=1790767305",{"@id":70,"@type":28,"id":71,"grammarPage":30,"title":72,"instructions":73,"displayOrder":74,"type":67,"questionCount":66,"blankCount":17,"isCompleted":16,"ogImageUrl":75},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-924f-7865-b777-ea40f05645e5","01a0f20c-924f-7865-b777-ea40f05645e5","Dopełniacz: zakres wzoru, zmiany i błędy","Dotknij kafelka, a potem właściwej kolumny. Na każdej planszy sprawdź, według jakiej zasady dzielisz wyrazy lub zdania.",5,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_142aeebf-2dc9-405b-a06d-ac5b8c0f2b4c_hero.webp?v=1790767305",null]