[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-pl-liczebniki-od-pieciu-wzwyz-i-zgoda-orzeczenia":3,"grammar-exercises-by-page-01a0f20c-8011-7637-b5a1-0c01ebb5850b":25,"exercise-list-path-pl-none":75},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":19,"updatedAt":20,"vocabularyLists":21,"primaryTopicHub":22,"readyImages":24},"01a0f20c-8011-7637-b5a1-0c01ebb5850b","Liczebniki od pięciu wzwyż i zgoda orzeczenia","liczebniki-od-pieciu-wzwyz-i-zgoda-orzeczenia","Poznaj liczebniki od pięciu wzwyż: dopełniacz liczby mnogiej, zgodę orzeczenia w czasie teraźniejszym, przeszłym i przyszłym oraz formy męskoosobowe.","Gdy mówisz, ile osób lub rzeczy jest w danym miejscu, liczebnik wpływa na formę rzeczownika i czasownika. Poznasz połączenia typu **pięć osób czeka** i **pięciu uczniów przyszło** oraz zgodę orzeczenia w czasie teraźniejszym, przeszłym i przyszłym.\n\n## 1. Pięć osób, ale jedna forma czasownika\n\nOrzeczenie to część zdania, która mówi, co ktoś robi lub co się dzieje. W naszych przykładach jest nim czasownik.\n\nGdy podmiot, czyli wyrażenie wskazujące, kto lub co wykonuje czynność, zawiera liczebnik **pięć, sześć, siedem** i podobne, stosujemy:\n\n- rzeczownik w **dopełniaczu liczby mnogiej**: pięć książek, sześć osób;\n- czasownik w **3. osobie liczby pojedynczej**: leży, czeka;\n- w czasie przeszłym — czasownik w **rodzaju nijakim**: leżało, czekało.\n\n:::example\nNa stole **leży pięć książek**.\n\nPrzed gabinetem **czeka sześć osób**.\n\nWczoraj na przystanku **czekało siedem kobiet**.\n:::\n\nChoć mówimy o wielu osobach lub rzeczach, czasownik nie ma tu liczby mnogiej. Rodzaj rzeczownika również nie zmienia tej zasady: mówimy **pięć kobiet czekało**, a nie „czekały”.\n\nPrzymiotnik określający rzeczownik również ma tu dopełniacz liczby mnogiej: **Pięć nowych książek leżało na stole**. Taką formę ma też zaimek **tych** w zdaniu **Tych pięciu uczniów przyszło wcześniej**.\n\n## 2. Orzeczenie w trzech czasach\n\nPorównaj zdania z tym samym podmiotem: **pięć osób**.\n\n| Czas | Przykład | Forma orzeczenia |\n| --- | --- | --- |\n| Teraźniejszy | Pięć osób **pracuje** w biurze. | 3. osoba liczby pojedynczej |\n| Przeszły | Pięć osób **pracowało** w biurze. | liczba pojedyncza, rodzaj nijaki |\n| Przyszły złożony | Pięć osób **będzie pracować** w biurze. | będzie + bezokolicznik |\n| Przyszły złożony | Pięć osób **będzie pracowało** w biurze. | będzie + forma rodzaju nijakiego |\n| Przyszły prosty | Pięć osób **przyjdzie** do biura. | 3. osoba liczby pojedynczej |\n\nObie formy przyszłe — **będzie pracować** i **będzie pracowało** — są poprawne.\n\n:::tip\nZmiana kolejności wyrazów nie zmienia zgody: **Pięć osób przyszło** i **Przyszło pięć osób** mają tę samą formę czasownika.\n:::\n\n## 3. Nie każda liczba większa od pięciu działa tak samo\n\nPrzy liczebnikach złożonych ważne jest zakończenie. Najpierw porównaj połączenia z rzeczownikami, które nie nazywają mężczyzn, na przykład **książka**, **kobieta**, **okno**.\n\n| Liczebnik | Rzeczownik | Zdanie w czasie przeszłym |\n| --- | --- | --- |\n| pięć | dopełniacz liczby mnogiej | **Pięć książek leżało** na stole. |\n| dwanaście | dopełniacz liczby mnogiej | **Dwanaście książek leżało** na stole. |\n| dwadzieścia jeden | dopełniacz liczby mnogiej | **Dwadzieścia jeden książek leżało** na stole. |\n| dwadzieścia dwa | mianownik liczby mnogiej | **Dwadzieścia dwie książki leżały** na stole. |\n| dwadzieścia pięć | dopełniacz liczby mnogiej | **Dwadzieścia pięć książek leżało** na stole. |\n\nLiczebniki zakończone na **dwa, trzy, cztery**, ale nie na **dwanaście, trzynaście, czternaście**, łączą się tu z mianownikiem liczby mnogiej i orzeczeniem w liczbie mnogiej:\n\n- **Trzydzieści dwie kobiety przyszły** na spotkanie.\n- **Dwadzieścia trzy okna były** otwarte.\n\nPorównaj: **Czternaście okien było otwartych**. W takiej konstrukcji z liczebnikiem wymagającym dopełniacza przymiotnik w orzeczniku również ma formę dopełniacza liczby mnogiej: **Pięć okien było otwartych**.\n\n:::warning\nKońcowe **jeden** nie oznacza liczby pojedynczej rzeczownika: **dwadzieścia jeden książek**, nie „dwadzieścia jedna książka”. Porównaj: **Jedna książka leżała**, ale **dwadzieścia jeden książek leżało**.\n:::\n\nTak samo jak przy pięciu mówimy też: **Dziesięć osób czeka**, **Dwadzieścia osób czeka**, **Sto osób czeka**.\n\n:::note\nWyrazy **kilka, kilkanaście, wiele, dużo, parę** w podmiocie także łączą się z dopełniaczem liczby mnogiej rzeczowników policzalnych i orzeczeniem w liczbie pojedynczej: **Kilka osób czekało**, **Kilkanaście książek leżało na stole**, **Wiele osób przyszło**, **Dużo dzieci bawiło się w parku**, **Parę osób zostało**. Przy rzeczownikach męskoosobowych używamy form **kilku, kilkunastu, wielu**: **Wielu studentów przyszło**.\n:::\n\n## 4. Pięciu uczniów, sześciu kolegów\n\nPrzy rzeczownikach nazywających mężczyzn używamy form męskoosobowych, na przykład **pięciu, sześciu, siedmiu**. Rzeczownik ma dopełniacz liczby mnogiej, a orzeczenie pozostaje w liczbie pojedynczej. W czasie przeszłym ma rodzaj nijaki.\n\n:::example\n**Pięciu uczniów pisze** test.\n\n**Sześciu kolegów przyszło** wcześniej.\n\n**Siedmiu pracowników będzie pracować** w sobotę.\n:::\n\nPorównaj: **Uczniowie przyszli**, ale **pięciu uczniów przyszło**. To obecność liczebnika w tej konstrukcji decyduje o formie orzeczenia.\n\nPrzy liczebnikach złożonych z formami **dwóch, trzech, czterech** również stosujemy dopełniacz i orzeczenie w liczbie pojedynczej: **Dwudziestu dwóch studentów przyszło**, **Dwudziestu trzech uczniów czekało**, **Dwudziestu czterech pracowników pracuje**. Zakończenie liczby na dwa, trzy lub cztery nie oznacza więc automatycznie mianownika i liczby mnogiej orzeczenia przy rzeczownikach męskoosobowych. Końcowe **jeden** nie zmienia tego wzoru: **Dwudziestu jeden pracowników czekało**.\n\n## 5. Sprawdź, co jest podmiotem\n\nZasada dotyczy liczebnika w podmiocie. Sama obecność wyrażenia **pięć książek** nie wymaga czasownika w liczbie pojedynczej.\n\n:::example\n**Pięć książek leżało** na biurku. — Podmiotem jest **pięć książek**.\n\n**Anna kupiła** pięć książek. — Podmiotem jest **Anna**.\n\n**Uczniowie kupili** pięć książek. — Podmiotem są **uczniowie**.\n:::\n\n## 6. Krótka lista kontrolna\n\n1. Znajdź podmiot: kto lub co wykonuje czynność?\n2. Jeśli jest to wyrażenie typu **pięć osób** lub **pięciu uczniów**, wybierz dopełniacz liczby mnogiej rzeczownika i liczbę pojedynczą czasownika.\n3. W czasie przeszłym wybierz rodzaj nijaki: **przyszło, było, pracowało**.\n4. Przy liczebnikach złożonych sprawdź zakończenie i rodzaj rzeczownika: **dwadzieścia dwie osoby przyszły**, ale **dwanaście osób przyszło**, **dwadzieścia jeden osób przyszło** i **dwudziestu dwóch studentów przyszło**.","pl","B1",114,[13],{"id":14,"name":15,"level":10,"language":9,"isCompleted":16,"completionPercentage":17,"totalExercises":18,"completedExercises":17},"01a0f20c-7d0a-7a23-9961-6b609b025081","Liczebnik, rzeczownik i orzeczenie",false,0,18,"2026-09-30T11:21:40+00:00","2026-10-12T17:16:15+00:00",[],{"name":15,"slug":23,"language":9},"liczebnik-rzeczownik-i-orzeczenie-b1",[],[26,36,44,53,60,68],{"@id":27,"@type":28,"id":29,"grammarPage":30,"title":31,"instructions":32,"displayOrder":17,"type":33,"questionCount":34,"blankCount":34,"isCompleted":16,"ogImageUrl":35},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-99f2-70d1-83ef-946ec7c740d7","GrammarExercise","01a0f20c-99f2-70d1-83ef-946ec7c740d7","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-8011-7637-b5a1-0c01ebb5850b","Osoby i rzeczy: rzeczownik i czasownik","Wybierz poprawne formy. Zwróć uwagę na podmiot zdania i czas czynności.","word_select",15,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_4d40ea8f-d10b-492c-9efc-d724775b6857_hero.webp?v=1790767307",{"@id":37,"@type":28,"id":38,"grammarPage":30,"title":39,"instructions":40,"displayOrder":41,"type":33,"questionCount":34,"blankCount":42,"isCompleted":16,"ogImageUrl":43},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-9a0a-796e-a53d-919cfa0caa52","01a0f20c-9a0a-796e-a53d-919cfa0caa52","Liczby złożone i nieokreślone ilości","Uzupełnij zdania. Sprawdź zakończenie liczebnika, rodzaj rzeczownika i zgodę czasownika z podmiotem.",1,29,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_4cb967d4-ab58-4afb-b20b-1b9437170d26_hero.webp?v=1790767307",{"@id":45,"@type":28,"id":46,"grammarPage":30,"title":47,"instructions":48,"displayOrder":49,"type":50,"questionCount":51,"blankCount":17,"isCompleted":16,"ogImageUrl":52},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-9a38-71c8-a3ed-e01f42198516","01a0f20c-9a38-71c8-a3ed-e01f42198516","Przygotowania do kiermaszu: znajdź błąd","W każdym zdaniu znajdź jeden błędny wyraz i wybierz jego poprawną formę.",2,"find_and_fix",8,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_fea19d4c-5c2c-4334-9e0f-7e1979cdd8c5_hero.webp?v=1790767307",{"@id":54,"@type":28,"id":55,"grammarPage":30,"title":56,"instructions":57,"displayOrder":58,"type":50,"questionCount":51,"blankCount":17,"isCompleted":16,"ogImageUrl":59},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-9a44-7e2c-a594-27e7513c8cd0","01a0f20c-9a44-7e2c-a594-27e7513c8cd0","W ośrodku wypoczynkowym: liczby i zgoda","Wskaż jeden błędny wyraz w każdym zdaniu, a następnie wybierz poprawną zamianę.",3,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_6e981a55-6036-4d38-8021-5448c134964e_hero.webp?v=1790767307",{"@id":61,"@type":28,"id":62,"grammarPage":30,"title":63,"instructions":64,"displayOrder":65,"type":66,"questionCount":65,"blankCount":17,"isCompleted":16,"ogImageUrl":67},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-9a4c-7256-af8e-fec2e9015ac7","01a0f20c-9a4c-7256-af8e-fec2e9015ac7","Magazyn: liczby, przypadki i zgoda","Dotknij kafelka, a następnie odpowiedniej kolumny. W każdej planszy sprawdź, jaką formę wymaga podmiot.",4,"word_sort","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_030a61d3-6f14-4d4e-a2ea-e214a30bca35_hero.webp?v=1790767307",{"@id":69,"@type":28,"id":70,"grammarPage":30,"title":71,"instructions":72,"displayOrder":73,"type":66,"questionCount":65,"blankCount":17,"isCompleted":16,"ogImageUrl":74},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-9a51-7a34-b91b-6ae5aa8b458f","01a0f20c-9a51-7a34-b91b-6ae5aa8b458f","Na kursie: podmiot i formy czasownika","Dotknij kafelka, a potem kolumny. Zwróć uwagę na rolę liczebnika w zdaniu i budowę orzeczenia.",5,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_718c5bf8-b288-4e23-9794-7a57f16a3148_hero.webp?v=1790767307",null]