[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-pl-przyimki-dzieki-przeciw-i-wbrew":3,"grammar-exercises-by-page-01a0f20c-81a4-75ab-939a-3b11fdd68b8a":137,"exercise-list-path-pl-none":181},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":18,"updatedAt":19,"vocabularyLists":20,"readyImages":136},"01a0f20c-81a4-75ab-939a-3b11fdd68b8a","Przyimki dzięki, przeciw i wbrew","przyimki-dzieki-przeciw-i-wbrew","Poznaj przyimki dzięki, przeciw i wbrew z celownikiem. Naucz się mówić o pomocy, sprzeciwie i działaniu niezgodnym z radą lub oczekiwaniami innych osób.","Przyimki **dzięki, przeciw i wbrew** łączą się z celownikiem, ale mają różne znaczenia. Pomagają mówić o pomocy i korzystnych przyczynach, sprzeciwie oraz sytuacjach niezgodnych z czyjąś radą lub oczekiwaniami.\n\n## 1. Wspólny przypadek: celownik\n\nPo każdym z tych przyimków używamy **celownika**. To przypadek, który odpowiada na pytania **komu? czemu?** Odmieniamy rzeczownik i określający go przymiotnik.\n\n| Przyimek | Rzeczownik w mianowniku | Połączenie z celownikiem |\n| --- | --- | --- |\n| dzięki | dobry nauczyciel | dzięki **dobremu nauczycielowi** |\n| dzięki | twoja pomoc | dzięki **twojej pomocy** |\n| przeciw | nowy plan | przeciw **nowemu planowi** |\n| przeciw | wysokie ceny | przeciw **wysokim cenom** |\n| wbrew | dobra rada | wbrew **dobrej radzie** |\n| wbrew | nasze oczekiwania | wbrew **naszym oczekiwaniom** |\n\nJak tworzyć celownik rzeczowników? Pomogą ci najczęstsze końcówki:\n\n| Rodzaj i liczba | Końcówka | Przykłady |\n| --- | --- | --- |\n| Męski, liczba pojedyncza | Zwykle **-owi**; niektóre rzeczowniki mają **-u**. | nauczyciel → nauczycielowi; brat → bratu, ojciec → ojcu, pan → panu, kot → kotu |\n| Żeński, liczba pojedyncza | **-e**, często ze zmianą spółgłoski, albo **-i \u002F -y** | rada → radzie, kobieta → kobiecie; pomoc → pomocy, noc → nocy, pani → pani |\n| Nijaki, liczba pojedyncza | Zwykle **-u** | okno → oknu, dziecko → dziecku |\n| Wszystkie rodzaje, liczba mnoga | **-om** | nauczyciele → nauczycielom, rady → radom, oczekiwania → oczekiwaniom |\n\nRzeczownik możemy zastąpić zaimkiem: **dzięki tobie**, **przeciw wam**, **wbrew nam**.\n\nFormy zaimków po przyimku to: **dzięki mnie, dzięki tobie, dzięki niemu, dzięki niej, dzięki nam, dzięki wam, dzięki nim, dzięki sobie**. Tych samych form używamy po **przeciw** i **wbrew**. Forma **niemu** odnosi się do „on” lub „ono”, a **nim** — do „oni” lub „one”. Zaimka **sobie** używamy, gdy wskazuje tę samą osobę co podmiot: „Dzięki sobie samemu osiągnąłem ten cel”.\n\n:::note\nPo tych przyimkach używamy form zaimków z początkowym **n-**: **dzięki niemu**, **przeciw niej**, **wbrew nim**. Nie mówimy: „dzięki jemu”, „przeciw jej”, „wbrew im”.\n:::\n\n## 2. Dzięki: pomoc lub korzystna przyczyna\n\n**Dzięki** wskazuje osobę lub rzecz, która pomogła osiągnąć jakiś rezultat. Zwykle oceniamy ten rezultat jako dobry.\n\n:::example\n**Dzięki twojej pomocy** skończyłam pracę na czas.\n\n**Dzięki regularnym ćwiczeniom** Michał lepiej mówi po polsku.\n\nAutobus się spóźnił. **Dzięki temu** zdążyłam na niego.\n:::\n\nW ostatnim przykładzie spóźnienie autobusu miało dla mówiącej osoby korzystny skutek. Ważna jest więc ocena rezultatu, a nie samej przyczyny.\n\n:::warning\nW neutralnej wypowiedzi nie używaj **dzięki** do wyjaśniania złego skutku. Zdanie „Dzięki tobie spóźniliśmy się na pociąg!” może być **ironicznym zarzutem**, a nie podziękowaniem.\n:::\n\nPrzy złym skutku możesz użyć **przez + biernik** lub **z powodu + dopełniacz**. **Przez** często wskazuje osobę lub rzecz, którą obwiniamy, a **z powodu** pozwala podać przyczynę bardziej neutralnie.\n\n| Konstrukcja | Przykład |\n| --- | --- |\n| **dzięki + celownik** | **Dzięki tobie** zdążyliśmy. |\n| **przez + biernik** | **Przez ciebie** spóźniliśmy się. |\n| **z powodu + dopełniacz** | **Z powodu korków** spóźniliśmy się. |\n\n## 3. Przeciw: sprzeciw lub ochrona\n\n**Przeciw** wskazuje, z czym lub z kim się nie zgadzamy, co chcemy zatrzymać albo przed czym chcemy się chronić.\n\n- **Sprzeciw:** Mieszkańcy protestują **przeciw budowie parkingu**.\n- **Głosowanie:** Radni głosowali **przeciw nowemu projektowi**.\n- **Ochrona:** Lekarz zalecił szczepienie **przeciw grypie**.\n\nW zdaniu o parkingu celownik ma wyraz **budowie**. Forma **parkingu** zależy od rzeczownika *budowa*, nie bezpośrednio od przyimka: budowa czego? — parkingu.\n\n:::note\nW wielu takich zdaniach można użyć również **przeciwko**: „Mieszkańcy protestują przeciwko budowie parkingu”. **Przeciwko** także łączy się z celownikiem. W mowie potocznej częściej wybieramy **przeciwko**, np. „Nie mam nic przeciwko temu pomysłowi”.\n:::\n\n**Przeciw** i **przeciwko** mogą też występować samodzielnie, bez rzeczownika lub zaimka, gdy z kontekstu wiadomo, czego dotyczy sprzeciw. Jest to użycie przysłówkowe:\n\n- „Jestem **przeciw**”.\n- „Kto jest **za**, a kto **przeciw**?”\n- „Chcecie zmienić termin? Nie mam nic **przeciwko**”.\n\n## 4. Wbrew: niezgodnie z radą, wolą lub oczekiwaniami\n\n**Wbrew** pokazuje, że działanie albo rezultat nie jest zgodny z czymś. Może chodzić o świadomą decyzję, ale nie musi.\n\n| Sytuacja | Przykład | Znaczenie |\n| --- | --- | --- |\n| Ktoś nie posłuchał rady. | **Wbrew radzie lekarza** wrócił do pracy. | Lekarz radził mu jeszcze odpocząć. |\n| Ktoś zrobił coś bez czyjejś zgody. | Sprzedali samochód **wbrew mojej woli**. | Nie chciałem tej sprzedaży. |\n| Wynik był inny, niż przewidywano. | **Wbrew naszym oczekiwaniom** egzamin był łatwy. | Myśleliśmy, że będzie trudny. |\n\n:::example\nPrognoza zapowiadała deszcz, ale **wbrew prognozie** przez cały dzień świeciło słońce.\n\nNie ma tu świadomego sprzeciwu. Pogoda po prostu była inna niż zapowiadana.\n:::\n\nCzęste połączenie **wbrew pozorom** oznacza, że coś jest inne, niż się początkowo wydaje: „Wbrew pozorom to zadanie jest łatwe”.\n\n## 5. Przeciw czy wbrew?\n\nTe przyimki nie są zwykle wymienne. **Przeciw** nazywa to, czemu ktoś się sprzeciwia. **Wbrew** wskazuje radę, wolę, zasadę lub przewidywanie, z którym działanie albo rezultat jest niezgodny.\n\n:::example\nAnna protestowała **przeciw decyzji dyrektora**.\n\nAnna wyraziła sprzeciw wobec decyzji.\n\nAnna otworzyła sklep **wbrew decyzji dyrektora**.\n\nDyrektor zdecydował, że sklep ma być zamknięty, ale Anna go otworzyła.\n:::\n\nMożna też użyć obu przyimków w jednym zdaniu:\n\n**Wbrew radzie kolegi** zagłosowałem **przeciw projektowi**.\n\nKolega radził mi poprzeć projekt, ale zagłosowałem inaczej.\n\n## 6. Jak wybrać właściwą formę?\n\n1. Chcesz wskazać pomoc lub korzystną przyczynę? Użyj **dzięki**: dzięki dobrej organizacji.\n2. Chcesz wskazać przedmiot sprzeciwu lub zagrożenie, przed którym się chronimy? Użyj **przeciw**: protest przeciw zmianom, szczepienie przeciw grypie.\n3. Chcesz powiedzieć, że coś jest niezgodne z radą, wolą lub oczekiwaniami? Użyj **wbrew**: wbrew zaleceniom lekarza.\n4. Sprawdź przypadek: po wszystkich trzech przyimkach potrzebny jest **celownik**.\n\n:::tip\nZapamiętaj trzy krótkie zdania: **Dzięki tobie** udało się. Głosuję **przeciw temu planowi**. Zrobiłem to **wbrew twojej radzie**.\n:::","pl","B1",134,[13],{"id":14,"name":5,"level":10,"language":9,"isCompleted":15,"completionPercentage":16,"totalExercises":17,"completedExercises":16},"01a0f20c-7d11-737f-8a4e-0cba43b0302c",false,0,6,"2026-09-30T11:21:41+00:00","2026-10-12T17:16:15+00:00",[21],{"id":22,"title":23,"vocabularyListWords":24,"isPublished":34},"01a0f20d-0abc-76ec-a50f-9b2d6d4f6105","Przyczyna, sprzeciw i niezgodność",[25,37,48,57,66,75,84,92,100,109,117,126],{"id":26,"vocabularyWord":27,"displayOrder":36},"01a0f20d-0abc-774c-a50f-9b2d6d594e97",{"id":28,"word":29,"frequency":30,"level":31,"language":9,"audioFilePath":32,"partsOfSpeech":33,"audio":34,"audioUrl":35},"01a0f20c-cb30-7533-ab7a-546f2cd83dd6","dzięki",8,"A1","tts_e81a5555a98eb131_pl-PL.mp3",[],true,"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_e81a5555a98eb131_pl-PL.mp3",1,{"id":38,"vocabularyWord":39,"displayOrder":47},"01a0f20d-0abc-7784-a50f-9b2d6dce90e7",{"id":40,"word":41,"frequency":42,"level":43,"language":9,"audioFilePath":44,"partsOfSpeech":45,"audio":34,"audioUrl":46},"01a0f20c-ce0d-73dd-934e-48193b065a7f","przeciw",7,"A2","tts_6563c0b7b1fcd402_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_6563c0b7b1fcd402_pl-PL.mp3",2,{"id":49,"vocabularyWord":50,"displayOrder":56},"01a0f20d-0abc-77a4-a50f-9b2d6e3b9a63",{"id":51,"word":52,"frequency":42,"level":10,"language":9,"audioFilePath":53,"partsOfSpeech":54,"audio":34,"audioUrl":55},"01a0f20c-ce0e-7224-998d-cb891f1ccffe","przeciwko","tts_1f257961b03b6320_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_1f257961b03b6320_pl-PL.mp3",3,{"id":58,"vocabularyWord":59,"displayOrder":65},"01a0f20d-0abc-77c8-a50f-9b2d6e7d24c3",{"id":60,"word":61,"frequency":17,"level":10,"language":9,"audioFilePath":62,"partsOfSpeech":63,"audio":34,"audioUrl":64},"01a0f20c-d152-7bfb-8c56-8bfbd26cbc61","wbrew","tts_63ae45124b223892_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_63ae45124b223892_pl-PL.mp3",4,{"id":67,"vocabularyWord":68,"displayOrder":74},"01a0f20d-0abc-77e8-a50f-9b2d6ea9a59e",{"id":69,"word":70,"frequency":42,"level":10,"language":9,"audioFilePath":71,"partsOfSpeech":72,"audio":34,"audioUrl":73},"01a0f20c-cb2f-76c5-8be4-8cc5d18eb218","dzięki temu","tts_4e0b129d73a3d984_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_4e0b129d73a3d984_pl-PL.mp3",5,{"id":76,"vocabularyWord":77,"displayOrder":17},"01a0f20d-0abc-7804-a50f-9b2d6f7e914a",{"id":78,"word":79,"frequency":80,"level":31,"language":9,"audioFilePath":81,"partsOfSpeech":82,"audio":34,"audioUrl":83},"01a0f20c-ce26-7b69-93b4-0da616d862ff","przez",10,"tts_b731b524d2259b20_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_b731b524d2259b20_pl-PL.mp3",{"id":85,"vocabularyWord":86,"displayOrder":42},"01a0f20d-0abc-7828-a50f-9b2d703c0db2",{"id":87,"word":88,"frequency":42,"level":10,"language":9,"audioFilePath":89,"partsOfSpeech":90,"audio":34,"audioUrl":91},"01a0f20c-d1f9-790f-92f9-ac5c2c82081c","z powodu","tts_31a130b69c062e4b_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_31a130b69c062e4b_pl-PL.mp3",{"id":93,"vocabularyWord":94,"displayOrder":30},"01a0f20d-0abc-7844-a50f-9b2d7092ea73",{"id":95,"word":96,"frequency":42,"level":10,"language":9,"audioFilePath":97,"partsOfSpeech":98,"audio":34,"audioUrl":99},"01a0f20c-ccb0-7ede-95cf-d793343cd428","nie mieć nic przeciwko","tts_76849e75b2d1c1f6_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_76849e75b2d1c1f6_pl-PL.mp3",{"id":101,"vocabularyWord":102,"displayOrder":108},"01a0f20d-0abc-7864-a50f-9b2d70f240bf",{"id":103,"word":104,"frequency":47,"level":10,"language":9,"audioFilePath":105,"partsOfSpeech":106,"audio":34,"audioUrl":107},"01a0f20c-d150-721d-a647-5dae9480ff0b","wbrew pozorom","tts_1250ccf75b95e2da_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_1250ccf75b95e2da_pl-PL.mp3",9,{"id":110,"vocabularyWord":111,"displayOrder":80},"01a0f20d-0abc-7880-a50f-9b2d71a96ed6",{"id":112,"word":113,"frequency":47,"level":10,"language":9,"audioFilePath":114,"partsOfSpeech":115,"audio":34,"audioUrl":116},"01a0f20c-d151-705e-a4d0-d9f2e9c9cd7a","wbrew radzie","tts_e91689656a08bd26_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_e91689656a08bd26_pl-PL.mp3",{"id":118,"vocabularyWord":119,"displayOrder":125},"01a0f20d-0abc-78b4-a50f-9b2d7271c4c4",{"id":120,"word":121,"frequency":47,"level":10,"language":9,"audioFilePath":122,"partsOfSpeech":123,"audio":34,"audioUrl":124},"01a0f20c-d151-7e9e-a4d0-d9f2ea4a168d","wbrew woli","tts_eb0b44aa4c7418ee_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_eb0b44aa4c7418ee_pl-PL.mp3",11,{"id":127,"vocabularyWord":128,"displayOrder":135},"01a0f20d-0abc-78d0-a50f-9b2d728cd1b6",{"id":129,"word":130,"frequency":47,"level":131,"language":9,"audioFilePath":132,"partsOfSpeech":133,"audio":34,"audioUrl":134},"01a0f20c-d14f-73c5-b54d-b26acb7f9f7c","wbrew oczekiwaniom","B2","tts_2a0dbd28b95384fc_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_2a0dbd28b95384fc_pl-PL.mp3",12,[],[138,147,154,161,168,175],{"@id":139,"@type":140,"id":141,"grammarPage":142,"title":143,"instructions":144,"displayOrder":16,"type":145,"questionCount":135,"blankCount":135,"isCompleted":15,"ogImageUrl":146},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-ad42-7b58-b74e-47a163095c3c","GrammarExercise","01a0f20c-ad42-7b58-b74e-47a163095c3c","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-81a4-75ab-939a-3b11fdd68b8a","Celownik: ludzie i codzienne sprawy","Wybierz poprawne formy po przyimkach. Zwróć uwagę na rzeczowniki, ich określenia i zaimki.","word_select","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_c68bd9d9-d215-445c-8231-0b56a45f6d57_hero.webp?v=1790767312",{"@id":148,"@type":140,"id":149,"grammarPage":142,"title":150,"instructions":151,"displayOrder":36,"type":145,"questionCount":135,"blankCount":152,"isCompleted":15,"ogImageUrl":153},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-ad5a-70e0-bb1f-c0e3c06ffb61","01a0f20c-ad5a-70e0-bb1f-c0e3c06ffb61","Przyczyna, sprzeciw czy niezgodność?","Uzupełnij zdania zgodnie z kontekstem. W pytaniach o znaczenie wybierz opis pasujący do wypowiedzi.",13,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_ce24b56f-eed9-4ce4-bdd1-4a27610ed7f2_hero.webp?v=1790767312",{"@id":155,"@type":140,"id":156,"grammarPage":142,"title":157,"instructions":158,"displayOrder":47,"type":159,"questionCount":80,"blankCount":80,"isCompleted":15,"ogImageUrl":160},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-ad71-7603-aeda-422b2309409e","01a0f20c-ad71-7603-aeda-422b2309409e","Przyczyna, sprzeciw i działanie wbrew radzie","Ułóż zdania z kafelków. W każdym zadaniu jest jeden zbędny kafelek. Zachowaj wielką literę i interpunkcję.","sentence_builder","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_9eea0cbf-db82-4f73-949e-a5bd87312162_hero.webp?v=1790767312",{"@id":162,"@type":140,"id":163,"grammarPage":142,"title":164,"instructions":165,"displayOrder":56,"type":166,"questionCount":30,"blankCount":16,"isCompleted":15,"ogImageUrl":167},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-ad82-74ee-b9c7-61024e5b1862","01a0f20c-ad82-74ee-b9c7-61024e5b1862","Znajdź błąd w celowniku","W każdym zdaniu jeden wyraz jest błędny. Wskaż go i wybierz poprawną formę.","find_and_fix","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_88262143-710e-471d-a9f3-1413985353a0_hero.webp?v=1790767312",{"@id":169,"@type":140,"id":170,"grammarPage":142,"title":171,"instructions":172,"displayOrder":65,"type":173,"questionCount":65,"blankCount":16,"isCompleted":15,"ogImageUrl":174},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-ad8b-7c58-bfdf-9af024461a52","01a0f20c-ad8b-7c58-bfdf-9af024461a52","Dzięki, przeciw i wbrew: rozpoznaj znaczenie","Dotknij kafelka, a potem odpowiedniej kolumny. Przyporządkuj wszystkie wypowiedzi według ich znaczenia.","word_sort","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_1632c036-6181-4a62-9496-27409ddd0d53_hero.webp?v=1790767312",{"@id":176,"@type":140,"id":177,"grammarPage":142,"title":178,"instructions":179,"displayOrder":74,"type":173,"questionCount":65,"blankCount":16,"isCompleted":15,"ogImageUrl":180},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-ad92-703f-b94b-bfcb304c4503","01a0f20c-ad92-703f-b94b-bfcb304c4503","Celownik po przyimkach: sprawdź formy i związki","Dotknij kafelka, a potem wybranej kolumny. Sprawdzaj formy wyrazów zgodnie z poleceniem każdej planszy.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_9a511e1c-283d-4801-8070-a81dfa0dcf61_hero.webp?v=1790767312",null]