[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-pl-samogloski-i-oraz-y":3,"grammar-exercises-by-page-01a0f20c-8277-7b00-9499-8be5277f2c22":224,"exercise-list-path-pl-none":241},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":19,"updatedAt":20,"vocabularyLists":21,"primaryTopicHub":221,"readyImages":223},"01a0f20c-8277-7b00-9499-8be5277f2c22","Samogłoski i oraz y","samogloski-i-oraz-y","Poznaj różnicę między samogłoskami i oraz y w polskich słowach. Ćwicz wymowę, położenie języka i rozpoznawanie obu dźwięków na prostych przykładach.","**I** oraz **y** to dwie różne samogłoski. Naucz się je rozpoznawać, wymawiać i odróżniać w prostych słowach, takich jak **mi**, **my** i **miły**.\n\n## 1. Dwie litery, dwa dźwięki\n\nGdy wymawiasz samogłoskę, powietrze przechodzi swobodnie, bez przeszkody w ustach. Możesz ją długo wymawiać. W języku polskim **i** i **y** brzmią inaczej. Zmiana jednej samogłoski może zmienić znaczenie słowa.\n\n:::example\n- Daj **mi** telefon. — Proszę o telefon dla siebie.\n- **My** mamy telefon. — Ja i druga osoba mamy telefon.\n:::\n\n**Mi** i **my** to różne słowa. Oba zaczynają się od **m**. To spółgłoska: przy jej wymowie wargi zamykają drogę powietrzu. Przed **i** spółgłoska **m** brzmi miękko: środek języka unosi się w stronę górnej części ust. Posłuchaj początku słowa {{say:miły}} i powtórz.\n\n## 2. Jak wymawiać i oraz y\n\nPrzy obu samogłoskach usta są lekko otwarte. Nie układaj warg w kółko.\n\n| Samogłoska | Co robi język? | Słowa do słuchania |\n| --- | --- | --- |\n| **i** | Jest wysoko i z przodu ust. | {{say:kino}} |\n| **y** | Jest trochę niżej i bardziej z tyłu niż przy **i**. | {{say:syn}} |\n\n1. Posłuchaj słowa z **i** i powtórz je powoli.\n2. Posłuchaj słowa z **y** i powtórz je powoli.\n3. Powiedz na zmianę: **i — y — i — y**. Lekko zmieniaj położenie języka.\n\n:::tip\nMożesz długo wymawiać **y**. To samogłoska, nie dźwięk **j** ze słowa **jak**.\n:::\n\n## 3. Gdzie spotkasz te samogłoski\n\n**I** występuje na początku, w środku i na końcu słowa. **Y** spotkasz zwykle po spółgłosce, w środku lub na końcu słowa.\n\n| Miejsce | **i** | **y** |\n| --- | --- | --- |\n| Początek słowa | **i**mię | — |\n| Środek słowa | k**i**no | s**y**n |\n| Koniec słowa | pan**i** | dom**y** |\n\nNie wybieramy **i** lub **y** dowolnie. Zapamiętuj wymowę razem z pisownią całego słowa.\n\nOd pierwszych lekcji spotkasz **i** oraz **y** na końcu przymiotników i rzeczowników w liczbie mnogiej. Po **k** i **g** piszemy **i**, po innych twardych spółgłoskach zwykle **y**:\n\n| Po spółgłosce | Końcówka | Przykłady |\n| --- | --- | --- |\n| **k**, **g** | **-i** | polsk**i**, drog**i**, książk**i** |\n| inne twarde, np. **w**, **ł**, **m**, **t** | **-y** | now**y**, mił**y**, dom**y**, kot**y** |\n\nPo **cz**, **sz**, **rz**, **ż** też piszemy **y**: **czy**, **szybko**, **życie**. Szczegóły pisowni poznasz w lekcji o ortografii.\n\n:::note\nNie każdą literę **i** czytamy jako osobny dźwięk. W słowie **nie** nie słyszymy osobnego **i**. Ta litera przed **e** pokazuje, że **n** brzmi miękko — jak **ń**. Tak samo jest w słowach **ciocia** i **dziecko**. Tutaj ćwiczymy **i**, które słyszymy jako samogłoskę, na przykład w słowie **kino**.\n:::\n\n## 4. Słuchaj i porównuj\n\nW słowie **miły** są obie samogłoski: najpierw **i**, potem **y**. Powiedz powoli: **mi-ły**.\n\nPorównaj też {{say:być}} — {{say:bić}}. **Być**: „Chcę być w domu”. **Bić**: „Nie wolno bić ludzi”. W tej parze zmienia się samogłoska, ale także wymowa **b**: przed **i** jest miękkie. Podobnie jest w parze **my — mi**. Aby ćwiczyć same samogłoski, powtarzaj osobno **y — i**.\n\nPosłuchaj pary jeszcze raz. Po każdym słowie powiedz, co słyszysz: **y** czy **i**. Potem powtórz całe słowo.\n\nĆwicz dalej na słowach, które już znasz. Przeczytaj głośno i powiedz, gdzie jest **i**, a gdzie **y**: **kino**, **syn**, **domy**, **pani**, **polski**, **nowy**.\n\n:::example\n**Ten pan jest miły.**\n\nW słowie **miły** nie powtarzaj tego samego dźwięku. Pierwsza samogłoska to **i**, a druga to **y**.\n\n**My lubimy kino.**\n\n- **my**: samogłoska **y**;\n- **lubimy**: samogłoski **u**, **i**, **y**;\n- **kino**: samogłoski **i**, **o**.\n:::\n\n:::warning\nNie zastępuj **y** samogłoską **i**. Jeśli zamiast **być** powiesz **bić**, zmienisz sens zdania: „Chcę być w domu” to nie to samo co „Chcę bić w domu”. Podobnie **my** i **mi** nie znaczą tego samego.\n:::\n\n## 5. Co zapamiętać\n\n- **I** i **y** to różne samogłoski.\n- Przy **i** język jest wyżej i bardziej z przodu niż przy **y**.\n- Ucz się dźwięku i pisowni razem: **kino**, **syn**.\n- Po **k** i **g** piszemy **i** (**polski**), po innych twardych spółgłoskach zwykle **y** (**nowy**).\n- Ćwicz oba dźwięki w jednym słowie: **miły**.","pl","A1",2,[13],{"id":14,"name":15,"level":10,"language":9,"isCompleted":16,"completionPercentage":17,"totalExercises":18,"completedExercises":17},"01a0f20c-7ce5-7e46-aba9-ce72e81cf020","Polskie litery i dźwięki",false,0,14,"2026-09-30T11:21:41+00:00","2026-10-12T17:16:15+00:00",[22],{"id":23,"title":5,"vocabularyListWords":24,"isPublished":33},"01a0f20d-033b-77cd-ae81-5aa00c0ebd99",[25,36,45,56,65,74,83,91,99,112,120,132,141,150,161,170,179,191,203,212],{"id":26,"vocabularyWord":27,"displayOrder":35},"01a0f20d-033c-7031-b740-4d6ed6fdfea3",{"id":28,"word":29,"frequency":30,"level":10,"language":9,"audioFilePath":31,"partsOfSpeech":32,"audio":33,"audioUrl":34},"01a0f20c-cc83-78d0-9d40-f0b9ff39a153","my",10,"tts_08ebae7230206d4c_pl-PL.mp3",[],true,"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_08ebae7230206d4c_pl-PL.mp3",1,{"id":37,"vocabularyWord":38,"displayOrder":11},"01a0f20d-033c-708d-b740-4d6ed777836c",{"id":39,"word":40,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":42,"partsOfSpeech":43,"audio":33,"audioUrl":44},"01a0f20c-c9cf-7459-83c1-5897f190ffb9","miły",8,"tts_22a5e7525ecc05cd_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_22a5e7525ecc05cd_pl-PL.mp3",{"id":46,"vocabularyWord":47,"displayOrder":55},"01a0f20d-033c-70bd-b740-4d6ed78e23ad",{"id":48,"word":49,"frequency":50,"level":51,"language":9,"audioFilePath":52,"partsOfSpeech":53,"audio":33,"audioUrl":54},"01a0f20c-c9cd-7659-87a3-0d804a336a98","kino",7,"A2","tts_a6c8fa226f7c0374_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_a6c8fa226f7c0374_pl-PL.mp3",3,{"id":57,"vocabularyWord":58,"displayOrder":64},"01a0f20d-033c-70e1-b740-4d6ed872c6df",{"id":59,"word":60,"frequency":30,"level":10,"language":9,"audioFilePath":61,"partsOfSpeech":62,"audio":33,"audioUrl":63},"01a0f20c-c9d5-75b9-9872-81624c589499","syn","tts_5c6199f912d3c1ec_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_5c6199f912d3c1ec_pl-PL.mp3",4,{"id":66,"vocabularyWord":67,"displayOrder":73},"01a0f20d-033c-7101-b740-4d6ed960e719",{"id":68,"word":69,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":70,"partsOfSpeech":71,"audio":33,"audioUrl":72},"01a0f20c-cb91-7828-8a16-847656472e35","imię","tts_6fc7072696f3c982_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_6fc7072696f3c982_pl-PL.mp3",5,{"id":75,"vocabularyWord":76,"displayOrder":82},"01a0f20d-033c-7121-b740-4d6eda502069",{"id":77,"word":78,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":79,"partsOfSpeech":80,"audio":33,"audioUrl":81},"01a0f20c-cd42-7249-81a1-5df78c2b2e99","pani","tts_2d3acb12b26c3c99_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_2d3acb12b26c3c99_pl-PL.mp3",6,{"id":84,"vocabularyWord":85,"displayOrder":50},"01a0f20d-033c-7139-b740-4d6edb2f6cf6",{"id":86,"word":87,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":88,"partsOfSpeech":89,"audio":33,"audioUrl":90},"01a0f20c-cd40-71e4-91c4-8bfd50ee5b3d","pan","tts_7760ff3005dab69b_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_7760ff3005dab69b_pl-PL.mp3",{"id":92,"vocabularyWord":93,"displayOrder":41},"01a0f20d-033c-7159-b740-4d6edb37fb0d",{"id":94,"word":95,"frequency":50,"level":10,"language":9,"audioFilePath":96,"partsOfSpeech":97,"audio":33,"audioUrl":98},"01a0f20c-cdab-7ef5-a489-1cdfbd79cfc6","polski","tts_120aa5fc1eed680e_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_120aa5fc1eed680e_pl-PL.mp3",{"id":100,"vocabularyWord":101,"displayOrder":111},"01a0f20d-033c-7175-b740-4d6edc08ae76",{"id":102,"word":103,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":104,"partsOfSpeech":105,"audio":33,"audioUrl":110},"01a0f20c-cfae-7119-9e7a-53c2a6d81997","droga","tts_3477e08b4f36dd5d_pl-PL.mp3",[106],{"id":107,"partOfSpeech":108,"definition":109,"isPrimary":33,"meaningOrder":35},"01a0f20c-d000-78b6-801d-4ceeb8321d4b","NOUN","","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_3477e08b4f36dd5d_pl-PL.mp3",9,{"id":113,"vocabularyWord":114,"displayOrder":30},"01a0f20d-033c-7191-b740-4d6edc9f03a7",{"id":115,"word":116,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":117,"partsOfSpeech":118,"audio":33,"audioUrl":119},"01a0f20c-cc00-72b8-899c-ac517c163732","książka","tts_8f7fc95e5aeeb53d_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_8f7fc95e5aeeb53d_pl-PL.mp3",{"id":121,"vocabularyWord":122,"displayOrder":131},"01a0f20d-033c-71ad-b740-4d6edd2a2a08",{"id":123,"word":124,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":125,"partsOfSpeech":126,"audio":33,"audioUrl":130},"01a0f20c-cfe9-7e1b-90e0-5b3f5c901dc3","nowy","tts_77b453cb30ab5b63_pl-PL.mp3",[127],{"id":128,"partOfSpeech":129,"definition":109,"isPrimary":33,"meaningOrder":35},"01a0f20c-d005-7124-a5a5-f7f52d2e6b4f","ADJECTIVE","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_77b453cb30ab5b63_pl-PL.mp3",11,{"id":133,"vocabularyWord":134,"displayOrder":140},"01a0f20d-033c-71c9-b740-4d6edd800ffc",{"id":135,"word":136,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":137,"partsOfSpeech":138,"audio":33,"audioUrl":139},"01a0f20c-cafa-7357-afa3-7ea65cbeba72","dom","tts_544528aebfd623a8_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_544528aebfd623a8_pl-PL.mp3",12,{"id":142,"vocabularyWord":143,"displayOrder":149},"01a0f20d-033c-71e5-b740-4d6edd9a48f7",{"id":144,"word":145,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":146,"partsOfSpeech":147,"audio":33,"audioUrl":148},"01a0f20c-cbf4-7e77-ad9e-c4b914e5b6eb","kot","tts_cbf0e016907c54e3_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_cbf0e016907c54e3_pl-PL.mp3",13,{"id":151,"vocabularyWord":152,"displayOrder":18},"01a0f20d-033c-71fd-b740-4d6ede7eecc1",{"id":153,"word":154,"frequency":30,"level":10,"language":9,"audioFilePath":155,"partsOfSpeech":156,"audio":33,"audioUrl":160},"01a0f20c-cf61-7db5-9eb8-2fe3b850ac3b","czy","tts_f3da5c242e009582_pl-PL.mp3",[157],{"id":158,"partOfSpeech":159,"definition":109,"isPrimary":33,"meaningOrder":35},"01a0f20c-cf6d-731f-88e6-8fcf114d0abd","CONJUNCTION","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_f3da5c242e009582_pl-PL.mp3",{"id":162,"vocabularyWord":163,"displayOrder":169},"01a0f20d-033c-721d-b740-4d6edea0ca12",{"id":164,"word":165,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":166,"partsOfSpeech":167,"audio":33,"audioUrl":168},"01a0f20c-cecd-7c11-bfb7-b82e935e7638","szybko","tts_79dc96f92dfab059_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_79dc96f92dfab059_pl-PL.mp3",15,{"id":171,"vocabularyWord":172,"displayOrder":178},"01a0f20d-033c-7235-b740-4d6edf70672f",{"id":173,"word":174,"frequency":41,"level":10,"language":9,"audioFilePath":175,"partsOfSpeech":176,"audio":33,"audioUrl":177},"01a0f20c-d29d-701a-a4d9-03b867dcc78e","życie","tts_5a71741f3fc8f174_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_5a71741f3fc8f174_pl-PL.mp3",16,{"id":180,"vocabularyWord":181,"displayOrder":190},"01a0f20d-033c-7251-b740-4d6edfe14d95",{"id":182,"word":183,"frequency":30,"level":10,"language":9,"audioFilePath":184,"partsOfSpeech":185,"audio":33,"audioUrl":189},"01a0f20c-cfe5-7e9a-9df0-5d3bd38c3747","nie","tts_4ba0c7f34e2490f8_pl-PL.mp3",[186],{"id":187,"partOfSpeech":188,"definition":109,"isPrimary":33,"meaningOrder":35},"01a0f20c-d004-7bed-a622-05d977eb0dbd","PARTICLE","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_4ba0c7f34e2490f8_pl-PL.mp3",17,{"id":192,"vocabularyWord":193,"displayOrder":202},"01a0f20d-033c-726d-b740-4d6ee08b19f5",{"id":194,"word":195,"frequency":30,"level":10,"language":9,"audioFilePath":196,"partsOfSpeech":197,"audio":33,"audioUrl":201},"01a0f20c-cfcf-7181-be5e-603155dc757e","lubić","tts_3b3250c066419cc9_pl-PL.mp3",[198],{"id":199,"partOfSpeech":200,"definition":109,"isPrimary":33,"meaningOrder":35},"01a0f20c-d002-7ee7-9155-8ecb78f04cd7","VERB","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_3b3250c066419cc9_pl-PL.mp3",18,{"id":204,"vocabularyWord":205,"displayOrder":211},"01a0f20d-033c-7299-b740-4d6ee11b7e9c",{"id":206,"word":207,"frequency":30,"level":10,"language":9,"audioFilePath":208,"partsOfSpeech":209,"audio":33,"audioUrl":210},"01a0f20c-c9c6-7235-b904-3253dac46a58","być","tts_1ba30015c2782149_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_1ba30015c2782149_pl-PL.mp3",19,{"id":213,"vocabularyWord":214,"displayOrder":220},"01a0f20d-033c-72b5-b740-4d6ee17863d8",{"id":215,"word":216,"frequency":41,"level":51,"language":9,"audioFilePath":217,"partsOfSpeech":218,"audio":33,"audioUrl":219},"01a0f20c-c9c5-7308-a537-82e5307476fa","bić","tts_397860653e927c47_pl-PL.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_397860653e927c47_pl-PL.mp3",20,{"name":15,"slug":222,"language":9},"polskie-litery-i-dzwieki-a1",[],[225,234],{"@id":226,"@type":227,"id":228,"grammarPage":229,"title":230,"instructions":231,"displayOrder":17,"type":232,"questionCount":149,"blankCount":149,"isCompleted":16,"ogImageUrl":233},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-b896-729d-ba38-23b0883c82dc","GrammarExercise","01a0f20c-b896-729d-ba38-23b0883c82dc","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0f20c-8277-7b00-9499-8be5277f2c22","I oraz y: pisownia, znaczenie i wymowa","Wybierz poprawne uzupełnienie. Zwróć uwagę na pisownię, znaczenie słów i zasady wymowy. Nie potrzebujesz nagrania.","word_select","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_caf0df14-e26f-4964-bae7-6498da56a3f9_hero.webp?v=1790767315",{"@id":235,"@type":227,"id":236,"grammarPage":229,"title":237,"instructions":238,"displayOrder":35,"type":239,"questionCount":64,"blankCount":17,"isCompleted":16,"ogImageUrl":240},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0f20c-b8ae-7538-a4e6-6f05e02b8137","01a0f20c-b8ae-7538-a4e6-6f05e02b8137","Samogłoski i oraz y: słowa i końcówki","Dotknij kafelka, a potem odpowiedniej kolumny. Przyporządkuj wszystkie kafelki.","word_sort","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_f90c01cb-ba1e-4d41-9122-3602d2789dc0_hero.webp?v=1790767315",null]