[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-sw-masharti-ya-msingi-kwa-kama":3,"grammar-exercises-by-page-01a1c61d-277d-7c0b-a1f4-976fe38ad8a9":22,"exercise-list-path-sw-none":56},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":18,"updatedAt":19,"totalExercises":17,"vocabularyLists":20,"readyImages":21},"01a1c61d-277d-7c0b-a1f4-976fe38ad8a9","Masharti ya msingi kwa kama","masharti-ya-msingi-kwa-kama","Jifunze kutumia kama kueleza sharti, kuunganisha sharti na matokeo, kubadili mpangilio wa sehemu za sentensi na kueleza masharti yenye ukanushi.","## 1. Sharti kwa kama\n\nUnatumia **kama** kusema kwamba jambo linategemea jambo jingine. Jambo linalohitajika ni *sharti*. Hapa utajifunza kuunganisha sharti na matokeo yake, kubadili mpangilio wa sentensi na kutumia ukanushi.\n\n:::example\n**Kama una muda, tutazungumza.**\n\nSharti: una muda.\n\nMatokeo: tutazungumza.\n\nTutazungumza tu ikiwa una muda; sijui bado kama una muda.\n:::\n\n## 2. Kuunganisha sharti na matokeo\n\nMuundo wa kawaida ni **kama + sharti, matokeo**. Weka **kama** mbele ya sehemu inayoeleza sharti.\n\n| Sharti | Matokeo | Sentensi nzima |\n| --- | --- | --- |\n| una pesa | unaweza kununua tiketi | **Kama una pesa**, unaweza kununua tiketi. |\n| utapata muda kesho | tutakutana | **Kama utapata muda kesho**, tutakutana. |\n| umechoka | unaweza kupumzika hapa | **Kama umechoka**, unaweza kupumzika hapa. |\n\n**Kama** haibadili umbo la kitenzi. Chagua umbo linalofaa maana unayotaka:\n\n- **Una pesa**: hali ya sasa.\n- **Utapata muda**: jambo linaloweza kutokea baadaye.\n- **Umechoka**: hali uliyo nayo sasa.\n\n:::note\nSi lazima sehemu zote mbili ziwe na **-ta-**. Unaweza kutumia sharti la sasa na matokeo ya baadaye: **Kama una muda sasa, tutazungumza.**\n:::\n\n## 3. Kubadili mpangilio\n\nUnaweza kutaja sharti kwanza au matokeo kwanza. Maana ya msingi haibadiliki. **Kama** inabaki pamoja na sharti.\n\n:::example\n**Kama una muda**, tutazungumza.\n\nTutazungumza **kama una muda**.\n\n**Kama utapata tiketi**, utasafiri kesho.\n\nUtasafiri kesho **kama utapata tiketi**.\n:::\n\nSharti likiwa mwanzo, tumia koma baada yake. Katika sentensi hizi fupi, kwa kawaida huhitaji koma sharti likiwa mwisho.\n\n## 4. Masharti yenye ukanushi\n\nUnaweza kukanusha sharti, matokeo au sehemu zote mbili. Tumia umbo la kawaida la ukanushi.\n\n| Unachokanusha | Mfano |\n| --- | --- |\n| Sharti | **Kama huna pesa**, nitakulipia tiketi. |\n| Matokeo | Kama mvua itanyesha, **hatutacheza nje**. |\n| Sharti na matokeo | **Kama hutapata tiketi**, **hutasafiri kesho**. |\n\n:::warning\nUsiweke **si** mbele ya kitenzi ili kukikanusha.\n\n✗ Kama si una pesa, nitakulipia tiketi.\n\n✓ **Kama huna pesa**, nitakulipia tiketi.\n\nUkanushi wa **una** katika mfano huu ni **huna**.\n:::\n\n## 5. Kumbuka hatua hizi\n\n1. Tambua sharti: jambo gani linahitajika?\n2. Weka **kama** mbele ya sharti hilo.\n3. Ongeza matokeo kwa umbo la kitenzi linalofaa maana.\n4. Ukiweka sharti mwanzo, tumia koma baada yake.\n\n**Kama una muda, tutazungumza** na **Tutazungumza kama una muda** zina sharti lilelile.","sw","A2",68,[13],{"id":14,"name":5,"level":10,"language":9,"isCompleted":15,"completionPercentage":16,"totalExercises":17,"completedExercises":16},"01a1c61d-25b9-7531-b184-1e40b0b3fded",false,0,4,"2026-11-10T15:39:21+00:00","2026-11-10T17:57:01+00:00",[],[],[23,33,41,49],{"@id":24,"@type":25,"id":26,"grammarPage":27,"title":28,"instructions":29,"displayOrder":16,"type":30,"questionCount":31,"blankCount":31,"isCompleted":15,"ogImageUrl":32},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1c61d-386f-7d65-a387-d33c8f796b40","GrammarExercise","01a1c61d-386f-7d65-a387-d33c8f796b40","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a1c61d-277d-7c0b-a1f4-976fe38ad8a9","Kama: kutambua na kuunganisha sharti","Chagua jibu linalofuata maelekezo ya kila swali. Zingatia sharti, matokeo na mpangilio wake.","word_select",12,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_6e036287-b238-450b-97d6-fcb0deb39ff2_hero.webp?v=1794325166",{"@id":34,"@type":25,"id":35,"grammarPage":27,"title":36,"instructions":37,"displayOrder":38,"type":30,"questionCount":31,"blankCount":39,"isCompleted":15,"ogImageUrl":40},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1c61d-3883-7ab3-8927-9115ac2d9d59","01a1c61d-3883-7ab3-8927-9115ac2d9d59","Kama: kukanusha sharti na matokeo","Chagua ukanushi unaoombwa. Hifadhi wakati, wahusika na sehemu ambazo hujaombwa kubadili.",1,16,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_dda27abf-dbc4-4a5b-b69c-84c13ed22b36_hero.webp?v=1794325166",{"@id":42,"@type":25,"id":43,"grammarPage":27,"title":44,"instructions":45,"displayOrder":46,"type":47,"questionCount":17,"blankCount":16,"isCompleted":15,"ogImageUrl":48},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1c61d-389a-7654-9f79-82784c0b920c","01a1c61d-389a-7654-9f79-82784c0b920c","Kama: sharti, wakati na mpangilio","Gusa kipande, kisha gusa kundi lake. Weka kila kipande katika kundi linalofaa.",2,"word_sort","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_960e6b37-eabe-494f-ad26-750ad889bc45_hero.webp?v=1794325166",{"@id":50,"@type":25,"id":51,"grammarPage":27,"title":52,"instructions":53,"displayOrder":54,"type":47,"questionCount":17,"blankCount":16,"isCompleted":15,"ogImageUrl":55},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1c61d-389f-777c-989c-960cba40c38c","01a1c61d-389f-777c-989c-960cba40c38c","Kama: tambua sehemu yenye ukanushi","Gusa kila sentensi, kisha gusa kundi linalofaa. Zingatia sehemu yenye ukanushi na umbo la kitenzi.",3,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_4dbe89e8-366d-4899-a345-76b11b3451e8_hero.webp?v=1794325166",null]