[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-topic-hubs-tl":3,"grammar-pages-tl":4,"grammar-page-tl-kondisyong-hindi-natupad-kung-at-sana":837,"grammar-lesson-path-tl-kondisyong-hindi-natupad-kung-at-sana-mga-kondisyon-at-kapalit-na-plano-b2":852,"grammar-exercises-by-page-01a1932e-3ea1-7107-b5c9-a3b8f0ab1d06":900,"grammar-quick-check-01a1932e-3ea1-7107-b5c9-a3b8f0ab1d06":911,"grammar-lesson-body-01a1932e-3ea1-7107-b5c9-a3b8f0ab1d06-3ufpdexjl":934},[],[5,12,17,22,27,32,37,42,47,52,57,62,67,72,77,82,87,92,97,102,107,112,117,122,127,132,137,142,147,152,157,162,167,172,177,183,188,193,198,203,208,213,218,223,228,233,238,243,248,253,258,263,268,273,278,283,288,293,298,303,308,313,318,323,328,333,338,343,348,353,358,363,369,374,379,384,389,394,399,404,409,414,419,424,429,434,439,444,449,454,459,464,469,474,479,484,489,494,499,504,509,514,519,524,529,534,540,545,550,555,560,565,570,575,580,585,590,595,600,605,610,615,620,625,630,635,640,645,650,655,660,665,670,675,681,686,691,696,701,706,711,716,721,726,731,736,741,746,751,756,761,766,771,776,782,787,792,797,802,807,812,817,822,827,832],{"id":6,"title":7,"slug":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11},"01a1932e-3daa-7070-acca-9703b115a46a","Alpabeto at mga tunog sa Tagalog","alpabeto-at-mga-tunog-sa-tagalog","tl","A1",1,{"id":13,"title":14,"slug":15,"language":9,"level":10,"displayOrder":16},"01a1932e-400d-7c3a-8223-a09a258d6000","Pantig, diin at impit","pantig-diin-at-impit",2,{"id":18,"title":19,"slug":20,"language":9,"level":10,"displayOrder":21},"01a1932e-4008-7131-97be-c8dfccdef5f4","Pangungusap na walang pandiwa","pangungusap-na-walang-pandiwa",3,{"id":23,"title":24,"slug":25,"language":9,"level":10,"displayOrder":26},"01a1932e-3db0-71ae-892a-5c107b4271bd","Ang at si sa pagpapakilala","ang-at-si-sa-pagpapakilala",4,{"id":28,"title":29,"slug":30,"language":9,"level":10,"displayOrder":31},"01a1932e-3d9d-7b74-a7ef-70ff13d88681","Ako, ikaw, ka at siya","ako-ikaw-ka-at-siya",5,{"id":33,"title":34,"slug":35,"language":9,"level":10,"displayOrder":36},"01a1932e-3e4f-7a33-8109-0fe66cfae3f3","Kami at tayo: kasama ba ang kausap?","kami-at-tayo-kasama-ba-ang-kausap",6,{"id":38,"title":39,"slug":40,"language":9,"level":10,"displayOrder":41},"01a1932e-3e7a-797b-a91b-5b25e55f0229","Kayo at sila sa pagtukoy at paggalang","kayo-at-sila-sa-pagtukoy-at-paggalang",7,{"id":43,"title":44,"slug":45,"language":9,"level":10,"displayOrder":46},"01a1932e-3f34-7d05-af4f-bfd0de8b543b","Mga sa pagbabanggit ng marami","mga-sa-pagbabanggit-ng-marami",8,{"id":48,"title":49,"slug":50,"language":9,"level":10,"displayOrder":51},"01a1932e-3f2a-75a3-94f5-343dbe08ea70","Mga pang-uring naglalarawan","mga-pang-uring-naglalarawan",9,{"id":53,"title":54,"slug":55,"language":9,"level":10,"displayOrder":56},"01a1932e-3ff6-768b-a24b-4e4f9147aca1","Pang-angkop na na, -ng at -g","pang-angkop-na-na-ng-at-g",10,{"id":58,"title":59,"slug":60,"language":9,"level":10,"displayOrder":61},"01a1932e-3fd0-7407-a6ff-44e5972fa86b","Pagmamay-ari gamit ang ng at ni","pagmamay-ari-gamit-ang-ng-at-ni",11,{"id":63,"title":64,"slug":65,"language":9,"level":10,"displayOrder":66},"01a1932e-3e95-7dbe-abc7-58f3ae65ad15","Ko, mo at niya sa pagmamay-ari","ko-mo-at-niya-sa-pagmamay-ari",12,{"id":68,"title":69,"slug":70,"language":9,"level":10,"displayOrder":71},"01a1932e-3e30-7e0d-ada6-c8345121fb8e","Ito, iyan at iyon","ito-iyan-at-iyon",13,{"id":73,"title":74,"slug":75,"language":9,"level":10,"displayOrder":76},"01a1932e-3f10-712f-9ec1-c815f5506f98","May at wala sa pag-iral at pagmamay-ari","may-at-wala-sa-pag-iral-at-pagmamay-ari",14,{"id":78,"title":79,"slug":80,"language":9,"level":10,"displayOrder":81},"01a1932e-4098-7d49-b84d-d18a28d9cb66","Sa at nasa sa pagsasabi ng lugar","sa-at-nasa-sa-pagsasabi-ng-lugar",15,{"id":83,"title":84,"slug":85,"language":9,"level":10,"displayOrder":86},"01a1932e-3dfc-7b4a-9a1b-93d9a1aa5ac7","Dito, diyan at doon","dito-diyan-at-doon",16,{"id":88,"title":89,"slug":90,"language":9,"level":10,"displayOrder":91},"01a1932e-3f3e-7b33-9146-84ba16b9e628","Mga tanong na oo o hindi gamit ang ba","mga-tanong-na-oo-o-hindi-gamit-ang-ba",17,{"id":93,"title":94,"slug":95,"language":9,"level":10,"displayOrder":96},"01a1932e-40de-79d3-8895-bd97f524a050","Sino at ano sa pagkilala","sino-at-ano-sa-pagkilala",18,{"id":98,"title":99,"slug":100,"language":9,"level":10,"displayOrder":101},"01a1932e-40a3-70fe-9d1b-fd81acf5eb1b","Saan at nasaan","saan-at-nasaan",19,{"id":103,"title":104,"slug":105,"language":9,"level":10,"displayOrder":106},"01a1932e-3e27-7385-a350-8d155e2bd96b","Hindi sa pagtanggi","hindi-sa-pagtanggi",20,{"id":108,"title":109,"slug":110,"language":9,"level":10,"displayOrder":111},"01a1932e-4038-731b-b751-2a38256cd69f","Po, opo at magalang na kayo","po-opo-at-magalang-na-kayo",21,{"id":113,"title":114,"slug":115,"language":9,"level":10,"displayOrder":116},"01a1932e-3f18-7a73-bb8d-48a2ee39cc93","Mga bilang at pagbibilang ng bagay","mga-bilang-at-pagbibilang-ng-bagay",22,{"id":118,"title":119,"slug":120,"language":9,"level":10,"displayOrder":121},"01a1932e-3e2c-72f6-811e-fc0160bc8b39","Ilan at magkano","ilan-at-magkano",23,{"id":123,"title":124,"slug":125,"language":9,"level":10,"displayOrder":126},"01a1932e-3e06-70a3-b87f-3ae3d14dbeb7","Gusto at ayaw sa pang-araw-araw na usapan","gusto-at-ayaw-sa-pang-araw-araw-na-usapan",24,{"id":128,"title":129,"slug":130,"language":9,"level":10,"displayOrder":131},"01a1932e-40c2-758d-9842-1a214b931013","Salitang-ugat at karaniwang anyo ng pandiwa","salitang-ugat-at-karaniwang-anyo-ng-pandiwa",25,{"id":133,"title":134,"slug":135,"language":9,"level":10,"displayOrder":136},"01a1932e-40e3-7ab3-addd-62e4dd79d11f","Tagaganap at ang-parirala sa kilos","tagaganap-at-ang-parirala-sa-kilos",26,{"id":138,"title":139,"slug":140,"language":9,"level":10,"displayOrder":141},"01a1932e-3e8a-77cb-8939-7f9807f1e7a1","Kilos na tapos na gamit ang -um-","kilos-na-tapos-na-gamit-ang-um",27,{"id":143,"title":144,"slug":145,"language":9,"level":10,"displayOrder":146},"01a1932e-3e85-7397-90db-23a8cf8fb076","Kilos na nagpapatuloy gamit ang -um-","kilos-na-nagpapatuloy-gamit-ang-um",28,{"id":148,"title":149,"slug":150,"language":9,"level":10,"displayOrder":151},"01a1932e-3e7f-7a15-b1a8-cf1e5470e92c","Kilos na gagawin pa gamit ang -um-","kilos-na-gagawin-pa-gamit-ang-um",29,{"id":153,"title":154,"slug":155,"language":9,"level":10,"displayOrder":156},"01a1932e-3ed4-76dd-8d2f-e94377e492c8","Mag-, nag- at pag-uulit sa pang-araw-araw na kilos","mag-nag-at-pag-uulit-sa-pang-araw-araw-na-kilos",30,{"id":158,"title":159,"slug":160,"language":9,"level":10,"displayOrder":161},"01a1932e-3e3b-7953-9c11-0717876c5e90","Kahapon, ngayon at bukas","kahapon-ngayon-at-bukas",31,{"id":163,"title":164,"slug":165,"language":9,"level":10,"displayOrder":166},"01a1932e-3f55-7133-b9f2-6f4db3ce6cc2","Na at pa sa simpleng usapan","na-at-pa-sa-simpleng-usapan",32,{"id":168,"title":169,"slug":170,"language":9,"level":10,"displayOrder":171},"01a1932e-4026-762b-a341-b0479cd9af45","Payak na utos at pagbabawal gamit ang huwag","payak-na-utos-at-pagbabawal-gamit-ang-huwag",33,{"id":173,"title":174,"slug":175,"language":9,"level":10,"displayOrder":176},"01a1932e-3dc4-767f-8498-47b22bdc4a46","At, o at pero sa pag-uugnay","at-o-at-pero-sa-pag-uugnay",34,{"id":178,"title":179,"slug":180,"language":9,"level":181,"displayOrder":182},"01a1932e-3db5-7659-8205-1ec3747daee3","Ang, ng at sa: magkaibang papel sa pangungusap","ang-ng-at-sa-magkaibang-papel-sa-pangungusap","A2",35,{"id":184,"title":185,"slug":186,"language":9,"level":181,"displayOrder":187},"01a1932e-40d9-7aa2-8961-c40ca6a1f4f4","Si, ni at kay; sina, nina at kina","si-ni-at-kay-sina-nina-at-kina",36,{"id":189,"title":190,"slug":191,"language":9,"level":181,"displayOrder":192},"01a1932e-3f6d-7b2d-b9a2-5965878ce46c","Namin, natin, ninyo at nila","namin-natin-ninyo-at-nila",37,{"id":194,"title":195,"slug":196,"language":9,"level":181,"displayOrder":197},"01a1932e-3d85-7230-8949-f671167e4df5","Akin, iyo at kaniya","akin-iyo-at-kaniya",38,{"id":199,"title":200,"slug":201,"language":9,"level":181,"displayOrder":202},"01a1932e-3d97-76c1-8ed7-31ce0d203515","Aking aklat at aklat ko","aking-aklat-at-aklat-ko",39,{"id":204,"title":205,"slug":206,"language":9,"level":181,"displayOrder":207},"01a1932e-3f14-7254-a73b-abdecc574c26","Mayroon at may: pagkakaiba sa ayos","mayroon-at-may-pagkakaiba-sa-ayos",40,{"id":209,"title":210,"slug":211,"language":9,"level":181,"displayOrder":212},"01a1932e-40f9-75d0-b2ad-d909acd6c4c1","Wala na at wala pa","wala-na-at-wala-pa",41,{"id":214,"title":215,"slug":216,"language":9,"level":181,"displayOrder":217},"01a1932e-3e59-71ab-a599-0dc1c0993655","Karaniwang ayos at pangungusap na may ay","karaniwang-ayos-at-pangungusap-na-may-ay",42,{"id":219,"title":220,"slug":221,"language":9,"level":181,"displayOrder":222},"01a1932e-3e44-785a-9794-cdeabfe8308e","Kailan at anong oras","kailan-at-anong-oras",43,{"id":224,"title":225,"slug":226,"language":9,"level":181,"displayOrder":227},"01a1932e-3dcd-7f87-95f7-e6915611d2b6","Bakit at paano","bakit-at-paano",44,{"id":229,"title":230,"slug":231,"language":9,"level":181,"displayOrder":232},"01a1932e-3e22-722a-ae6c-ac2e59cab54d","Hindi pa at hindi na","hindi-pa-at-hindi-na",45,{"id":234,"title":235,"slug":236,"language":9,"level":181,"displayOrder":237},"01a1932e-3f06-734b-aba5-72ece99e046f","Mas at kaysa sa paghahambing","mas-at-kaysa-sa-paghahambing",46,{"id":239,"title":240,"slug":241,"language":9,"level":181,"displayOrder":242},"01a1932e-4032-70b3-8f32-9cd613374d98","Pinaka- sa pagpili at paglalarawan","pinaka-sa-pagpili-at-paglalarawan",47,{"id":244,"title":245,"slug":246,"language":9,"level":181,"displayOrder":247},"01a1932e-3e62-7cdc-827f-3096217473aa","Kasing- at magkasing- sa pagkakatulad","kasing-at-magkasing-sa-pagkakatulad",48,{"id":249,"title":250,"slug":251,"language":9,"level":181,"displayOrder":252},"01a1932e-3f2f-7cc1-b69b-af3a65ddb36d","Mga panukat at dami: kilo, baso at piraso","mga-panukat-at-dami-kilo-baso-at-piraso",49,{"id":254,"title":255,"slug":256,"language":9,"level":181,"displayOrder":257},"01a1932e-40f4-70de-b6fc-4f8fcec0ea81","Una, ikalawa at pagkakasunod-sunod","una-ikalawa-at-pagkakasunod-sunod",50,{"id":259,"title":260,"slug":261,"language":9,"level":181,"displayOrder":262},"01a1932e-3f4a-75e9-8697-31a6d8642086","Mula sa, papunta sa at hanggang sa","mula-sa-papunta-sa-at-hanggang-sa",51,{"id":264,"title":265,"slug":266,"language":9,"level":181,"displayOrder":267},"01a1932e-3ebe-7d5b-8a53-872e1e1ce963","Loob, labas, ibabaw at ilalim","loob-labas-ibabaw-at-ilalim",52,{"id":269,"title":270,"slug":271,"language":9,"level":181,"displayOrder":272},"01a1932e-3e4a-70fc-91fa-4a939448fd13","Kailangan at dapat sa pang-araw-araw na gawain","kailangan-at-dapat-sa-pang-araw-araw-na-gawain",53,{"id":274,"title":275,"slug":276,"language":9,"level":181,"displayOrder":277},"01a1932e-4086-7f2b-a5f3-1a1ac2b74ceb","Puwede at bawal sa pahintulot","puwede-at-bawal-sa-pahintulot",54,{"id":279,"title":280,"slug":281,"language":9,"level":181,"displayOrder":282},"01a1932e-3feb-7ace-bbe3-4182d0f08136","Paki- at pakisuyo sa magalang na paghiling","paki-at-pakisuyo-sa-magalang-na-paghiling",55,{"id":284,"title":285,"slug":286,"language":9,"level":181,"displayOrder":287},"01a1932e-3df7-7ce1-a790-6706a2af205b","Din at rin; daw at raw","din-at-rin-daw-at-raw",56,{"id":289,"title":290,"slug":291,"language":9,"level":181,"displayOrder":292},"01a1932e-3eba-7c04-90a1-2d8b169397eb","Lang at lamang sa paglilimita","lang-at-lamang-sa-paglilimita",57,{"id":294,"title":295,"slug":296,"language":9,"level":181,"displayOrder":297},"01a1932e-3f67-745a-a16e-aa9e20e1c74d","Naman sa pagtugon at pakiusap","naman-sa-pagtugon-at-pakiusap",58,{"id":299,"title":300,"slug":301,"language":9,"level":181,"displayOrder":302},"01a1932e-4063-70fd-aa48-01f87a004436","Pokus sa layon: basahin at binasa","pokus-sa-layon-basahin-at-binasa",59,{"id":304,"title":305,"slug":306,"language":9,"level":181,"displayOrder":307},"01a1932e-3dd7-7e3a-80cb-bdcce75092a3","Binabasa at babasahin: aspekto sa -in","binabasa-at-babasahin-aspekto-sa-in",60,{"id":309,"title":310,"slug":311,"language":9,"level":181,"displayOrder":312},"01a1932e-4068-7dfd-9360-d5b94d3b9fa7","Pokus sa layon gamit ang i-","pokus-sa-layon-gamit-ang-i",61,{"id":314,"title":315,"slug":316,"language":9,"level":181,"displayOrder":317},"01a1932e-3e8f-7e58-b834-a16a8fefd311","Kita sa mga pangungusap na ako ang gumagawa","kita-sa-mga-pangungusap-na-ako-ang-gumagawa",62,{"id":319,"title":320,"slug":321,"language":9,"level":181,"displayOrder":322},"01a1932e-3ddd-729a-94fe-9807e13ac50c","Bumili ng aklat at binili ang aklat","bumili-ng-aklat-at-binili-ang-aklat",63,{"id":324,"title":325,"slug":326,"language":9,"level":181,"displayOrder":327},"01a1932e-3e5e-715d-ac53-6b0d46160601","Karaniwang pandiwang ma-: matulog at maligo","karaniwang-pandiwang-ma-matulog-at-maligo",64,{"id":329,"title":330,"slug":331,"language":9,"level":181,"displayOrder":332},"01a1932e-3efc-70b2-a5ef-dbb0dc91e17b","Mang- at pagbabago ng tunog sa mga karaniwang pandiwa","mang-at-pagbabago-ng-tunog-sa-mga-karaniwang-pandiwa",65,{"id":334,"title":335,"slug":336,"language":9,"level":181,"displayOrder":337},"01a1932e-3de2-76fb-b86e-51a430687a8b","Dahil at kaya sa sanhi at bunga","dahil-at-kaya-sa-sanhi-at-bunga",66,{"id":339,"title":340,"slug":341,"language":9,"level":181,"displayOrder":342},"01a1932e-3e54-7579-b7d3-7a11a69cb571","Kapag sa paulit-ulit na pangyayari","kapag-sa-paulit-ulit-na-pangyayari",67,{"id":344,"title":345,"slug":346,"language":9,"level":181,"displayOrder":347},"01a1932e-3eac-799e-8c6d-d9aca720aed2","Kung sa payak na kondisyon","kung-sa-payak-na-kondisyon",68,{"id":349,"title":350,"slug":351,"language":9,"level":181,"displayOrder":352},"01a1932e-3dc9-70f3-b70b-5a33a2746998","Bago at pagkatapos sa pagkakasunod ng gawain","bago-at-pagkatapos-sa-pagkakasunod-ng-gawain",69,{"id":354,"title":355,"slug":356,"language":9,"level":181,"displayOrder":357},"01a1932e-3f7d-7303-987d-80f6883ba68d","Nito, niyan at niyon sa pagtukoy","nito-niyan-at-niyon-sa-pagtukoy",70,{"id":359,"title":360,"slug":361,"language":9,"level":181,"displayOrder":362},"01a1932e-3e17-7947-9731-e4bc848a2e6a","Hindi at wala: pagtanggi o kawalan?","hindi-at-wala-pagtanggi-o-kawalan",71,{"id":364,"title":365,"slug":366,"language":9,"level":367,"displayOrder":368},"01a1932e-3dba-768d-bf3b-81275d555e86","Aspekto at panahon: hindi iisang sistema","aspekto-at-panahon-hindi-iisang-sistema","B1",72,{"id":370,"title":371,"slug":372,"language":9,"level":367,"displayOrder":373},"01a1932e-3f91-7d9d-af4b-cd7fcacde666","Pag-uulit ng pantig sa mga anyo ng pandiwa","pag-uulit-ng-pantig-sa-mga-anyo-ng-pandiwa",73,{"id":375,"title":376,"slug":377,"language":9,"level":367,"displayOrder":378},"01a1932e-4056-7b73-a982-413e73558d82","Pokus sa ganapan gamit ang -an","pokus-sa-ganapan-gamit-ang-an",74,{"id":380,"title":381,"slug":382,"language":9,"level":367,"displayOrder":383},"01a1932e-407a-70b1-acb5-3153733f9ef0","Pokus sa tagatanggap: bigyan at padalhan","pokus-sa-tagatanggap-bigyan-at-padalhan",75,{"id":385,"title":386,"slug":387,"language":9,"level":367,"displayOrder":388},"01a1932e-4074-74a7-8572-9054c81cbe17","Pokus sa tagakinabang gamit ang i- at ipag-","pokus-sa-tagakinabang-gamit-ang-i-at-ipag",76,{"id":390,"title":391,"slug":392,"language":9,"level":367,"displayOrder":393},"01a1932e-405d-704e-8872-08da6ace5145","Pokus sa kagamitan gamit ang ipang-","pokus-sa-kagamitan-gamit-ang-ipang",77,{"id":395,"title":396,"slug":397,"language":9,"level":367,"displayOrder":398},"01a1932e-3fdb-78af-8a2a-2936945606b2","Pagpili ng pokus ayon sa tinatanong","pagpili-ng-pokus-ayon-sa-tinatanong",78,{"id":400,"title":401,"slug":402,"language":9,"level":367,"displayOrder":403},"01a1932e-3f23-79e3-8cc9-d42cbd269dbb","Mga pagbabago sa ugat: bili, bilhin at binili","mga-pagbabago-sa-ugat-bili-bilhin-at-binili",79,{"id":405,"title":406,"slug":407,"language":9,"level":367,"displayOrder":408},"01a1932e-3fa5-74c4-bf39-e44b88ab4e63","Pagbuo ng pangngalang kilos gamit ang pag-","pagbuo-ng-pangngalang-kilos-gamit-ang-pag",80,{"id":410,"title":411,"slug":412,"language":9,"level":367,"displayOrder":413},"01a1932e-3e36-733a-9ca7-05f032461024","Ka- at -an sa mga pangngalang abstrakto","ka-at-an-sa-mga-pangngalang-abstrakto",81,{"id":415,"title":416,"slug":417,"language":9,"level":367,"displayOrder":418},"01a1932e-3eee-7b4a-9b8b-fc3158fa8c0d","Maka- at makapag- sa kakayahan","maka-at-makapag-sa-kakayahan",82,{"id":420,"title":421,"slug":422,"language":9,"level":367,"displayOrder":423},"01a1932e-3ec2-7e61-883d-6c1a7b41409d","Ma- sa di-sinasadyang pangyayari","ma-sa-di-sinasadyang-pangyayari",83,{"id":425,"title":426,"slug":427,"language":9,"level":367,"displayOrder":428},"01a1932e-3f01-73b6-a6d5-7698d1f40ce2","Marunong at alam sa kaalaman at kasanayan","marunong-at-alam-sa-kaalaman-at-kasanayan",84,{"id":430,"title":431,"slug":432,"language":9,"level":367,"displayOrder":433},"01a1932e-3ec7-739e-8dbb-d8f4d18bb6f7","Maaari, baka at siguro sa posibilidad","maaari-baka-at-siguro-sa-posibilidad",85,{"id":435,"title":436,"slug":437,"language":9,"level":367,"displayOrder":438},"01a1932e-40ce-7938-8921-55e6f72bacec","Sana sa hangarin at pakiusap","sana-sa-hangarin-at-pakiusap",86,{"id":440,"title":441,"slug":442,"language":9,"level":367,"displayOrder":443},"01a1932e-3ff1-716c-b12e-b4cdef5bff1d","Pala at yata sa bagong kaalaman at pag-aalinlangan","pala-at-yata-sa-bagong-kaalaman-at-pag-aalinlangan",87,{"id":445,"title":446,"slug":447,"language":9,"level":367,"displayOrder":448},"01a1932e-4080-73a6-812e-1cabcc499bf2","Posisyon ng maiikling panghalip at kataga","posisyon-ng-maiikling-panghalip-at-kataga",88,{"id":450,"title":451,"slug":452,"language":9,"level":367,"displayOrder":453},"01a1932e-3e6f-73fa-8617-1e1d556335d7","Katatapos na kilos: kaka- at ka- na may pag-uulit","katatapos-na-kilos-kaka-at-ka-na-may-pag-uulit",89,{"id":455,"title":456,"slug":457,"language":9,"level":367,"displayOrder":458},"01a1932e-3e12-7b45-a5b0-76735a15cbb4","Habang at nang sa pagsasalaysay","habang-at-nang-sa-pagsasalaysay",90,{"id":460,"title":461,"slug":462,"language":9,"level":367,"displayOrder":463},"01a1932e-3f78-7401-9887-dd90de7d2670","Ng at nang sa pagsulat","ng-at-nang-sa-pagsulat",91,{"id":465,"title":466,"slug":467,"language":9,"level":367,"displayOrder":468},"01a1932e-3f39-778d-8039-b9eea5898680","Mga sugnay na naglalarawan gamit ang na at -ng","mga-sugnay-na-naglalarawan-gamit-ang-na-at-ng",92,{"id":470,"title":471,"slug":472,"language":9,"level":367,"displayOrder":473},"01a1932e-40a8-72cf-bed0-f2edfed15ab8","Sabi niya na: pag-uulat ng sinabi","sabi-niya-na-pag-uulat-ng-sinabi",93,{"id":475,"title":476,"slug":477,"language":9,"level":367,"displayOrder":478},"01a1932e-3e0a-7aca-832a-d135165b656f","Gusto kong at kailangan kong: sugnay na pandagdag","gusto-kong-at-kailangan-kong-sugnay-na-pandagdag",94,{"id":480,"title":481,"slug":482,"language":9,"level":367,"displayOrder":483},"01a1932e-4020-76bf-adbb-2f0dbf7d43ae","Para at upang sa layunin","para-at-upang-sa-layunin",95,{"id":485,"title":486,"slug":487,"language":9,"level":367,"displayOrder":488},"01a1932e-3e3f-7f2f-99c3-973dd7af3874","Kahit at bagaman sa pagsalungat","kahit-at-bagaman-sa-pagsalungat",96,{"id":490,"title":491,"slug":492,"language":9,"level":367,"displayOrder":493},"01a1932e-3ea6-7b82-8708-158c050200c4","Kung at kapag: kondisyon o inaasahang pangyayari?","kung-at-kapag-kondisyon-o-inaasahang-pangyayari",97,{"id":495,"title":496,"slug":497,"language":9,"level":367,"displayOrder":498},"01a1932e-40fe-7ab0-a054-2a93327eba01","Walang sinuman at walang anuman","walang-sinuman-at-walang-anuman",98,{"id":500,"title":501,"slug":502,"language":9,"level":367,"displayOrder":503},"01a1932e-3da3-7886-9f61-7ee2a674a4c3","Alin at sino sa pagpili sa isang pangkat","alin-at-sino-sa-pagpili-sa-isang-pangkat",99,{"id":505,"title":506,"slug":507,"language":9,"level":367,"displayOrder":508},"01a1932e-3eb6-72f5-af90-7e5217cd70c3","Lalo, higit at di-gaanong sa paghahambing","lalo-higit-at-di-gaanong-sa-paghahambing",100,{"id":510,"title":511,"slug":512,"language":9,"level":367,"displayOrder":513},"01a1932e-3dd2-78e1-ac3e-8729176770c8","Bawat, lahat, ilan at karamihan","bawat-lahat-ilan-at-karamihan",101,{"id":515,"title":516,"slug":517,"language":9,"level":367,"displayOrder":518},"01a1932e-3fc4-7c88-96b2-0440b18a6a9c","Paglalarawan ng panahon at mga pangungusap na walang paksa","paglalarawan-ng-panahon-at-mga-pangungusap-na-walang-paksa",102,{"id":520,"title":521,"slug":522,"language":9,"level":367,"displayOrder":523},"01a1932e-3fd5-7b20-95a3-65cec319f978","Pagpapanatili ng malinaw na tinutukoy sa salaysay","pagpapanatili-ng-malinaw-na-tinutukoy-sa-salaysay",103,{"id":525,"title":526,"slug":527,"language":9,"level":367,"displayOrder":528},"01a1932e-3e01-77ce-9a94-f377af88a5ea","Ganito, ganiyan at ganoon sa paraan","ganito-ganiyan-at-ganoon-sa-paraan",104,{"id":530,"title":531,"slug":532,"language":9,"level":367,"displayOrder":533},"01a1932e-3ed8-792d-a69d-3a9632eb796b","Magaganda at mababait: pang-uri sa maramihang pagtukoy","magaganda-at-mababait-pang-uri-sa-maramihang-pagtukoy",105,{"id":535,"title":536,"slug":537,"language":9,"level":538,"displayOrder":539},"01a1932e-406e-7aa0-8615-59954be2596c","Pokus sa sanhi gamit ang ika-","pokus-sa-sanhi-gamit-ang-ika","B2",106,{"id":541,"title":542,"slug":543,"language":9,"level":538,"displayOrder":544},"01a1932e-3ecf-7d22-bbdd-985304d800e9","Mag- at -um-: pagpili ayon sa pandiwa at kahulugan","mag-at-um-pagpili-ayon-sa-pandiwa-at-kahulugan",107,{"id":546,"title":547,"slug":548,"language":9,"level":538,"displayOrder":549},"01a1932e-403e-7609-b955-62c2134c81f4","Pokus at pagiging tiyak ng layon","pokus-at-pagiging-tiyak-ng-layon",108,{"id":551,"title":552,"slug":553,"language":9,"level":538,"displayOrder":554},"01a1932e-3ee1-725f-bd3c-fc2b24863ffa","Magkaibang papel ng mga ng-parirala","magkaibang-papel-ng-mga-ng-parirala",109,{"id":556,"title":557,"slug":558,"language":9,"level":538,"displayOrder":559},"01a1932e-3eea-75e9-bf95-5fe68fd3a970","Magpa- at pa- sa pagpapagawa","magpa-at-pa-sa-pagpapagawa",110,{"id":561,"title":562,"slug":563,"language":9,"level":538,"displayOrder":564},"01a1932e-401a-75a6-adbc-5578a4cf45a6","Papuntahin, ipagawa at pagawain: mga kalahok sa pagpapagawa","papuntahin-ipagawa-at-pagawain-mga-kalahok-sa-pagpapagawa",111,{"id":566,"title":567,"slug":568,"language":9,"level":538,"displayOrder":569},"01a1932e-3ef3-7037-8893-89bfcfd15b84","Maki- at pakiki- sa pakikilahok","maki-at-pakiki-sa-pakikilahok",112,{"id":571,"title":572,"slug":573,"language":9,"level":538,"displayOrder":574},"01a1932e-3ecb-77c7-badd-0f5e80a0f8a3","Mag- at magka- sa ugnayan at gantihang kilos","mag-at-magka-sa-ugnayan-at-gantihang-kilos",113,{"id":576,"title":577,"slug":578,"language":9,"level":538,"displayOrder":579},"01a1932e-3ffb-7bae-8a45-101e63909562","Pang- at mang-: asimilasyon at hangganan ng tuntunin","pang-at-mang-asimilasyon-at-hangganan-ng-tuntunin",114,{"id":581,"title":582,"slug":583,"language":9,"level":538,"displayOrder":584},"01a1932e-3f96-7ac6-ba9e-0a4cea1d3d67","Pag-uulit para sa dalas, tindi at pamamahagi","pag-uulit-para-sa-dalas-tindi-at-pamamahagi",115,{"id":586,"title":587,"slug":588,"language":9,"level":538,"displayOrder":589},"01a1932e-3f61-71fd-8025-583ddb3b2064","Nakaraan at kasalukuyang gawi sa aspektong imperpektibo","nakaraan-at-kasalukuyang-gawi-sa-aspektong-imperpektibo",116,{"id":591,"title":592,"slug":593,"language":9,"level":538,"displayOrder":594},"01a1932e-3faf-7089-8443-a2b9fe5364cc","Pagkakaiba ng natapos, resulta at karanasan","pagkakaiba-ng-natapos-resulta-at-karanasan",117,{"id":596,"title":597,"slug":598,"language":9,"level":538,"displayOrder":599},"01a1932e-3f5a-7dd5-af35-45cb61b7195e","Nagawa, nakagawa at nagawa sana","nagawa-nakagawa-at-nagawa-sana",118,{"id":601,"title":602,"slug":603,"language":9,"level":538,"displayOrder":604},"01a1932e-40b5-7983-a9a5-0712c308d6c8","Saklaw ng hindi sa modal at pandiwa","saklaw-ng-hindi-sa-modal-at-pandiwa",119,{"id":606,"title":607,"slug":608,"language":9,"level":538,"displayOrder":609},"01a1932e-3fba-706e-80f7-5645a5e71fb7","Pagkakasunod ng na, pa, ba at mga panghalip","pagkakasunod-ng-na-pa-ba-at-mga-panghalip",120,{"id":611,"title":612,"slug":613,"language":9,"level":538,"displayOrder":614},"01a1932e-3ef7-79a0-906d-5c43968cc31d","Man, nga at tuloy sa pagbuo ng kahulugan","man-nga-at-tuloy-sa-pagbuo-ng-kahulugan",121,{"id":616,"title":617,"slug":618,"language":9,"level":538,"displayOrder":619},"01a1932e-3f44-74ce-b539-3545e577d218","Mga tanong sa gumagawa at sa layon","mga-tanong-sa-gumagawa-at-sa-layon",122,{"id":621,"title":622,"slug":623,"language":9,"level":538,"displayOrder":624},"01a1932e-404a-78d2-b345-cf5e0c375e5e","Pokus ng pandiwa sa sugnay na panuring","pokus-ng-pandiwa-sa-sugnay-na-panuring",123,{"id":626,"title":627,"slug":628,"language":9,"level":538,"displayOrder":629},"01a1932e-3f8c-7276-97c6-6fd326b5865d","Pag-uulat ng tanong at utos","pag-uulat-ng-tanong-at-utos",124,{"id":631,"title":632,"slug":633,"language":9,"level":538,"displayOrder":634},"01a1932e-3eb1-74f6-9834-065196abc9fa","Kung sakali, maliban kung at basta","kung-sakali-maliban-kung-at-basta",125,{"id":636,"title":637,"slug":638,"language":9,"level":538,"displayOrder":639},"01a1932e-3ea1-7107-b5c9-a3b8f0ab1d06","Kondisyong hindi natupad: kung at sana","kondisyong-hindi-natupad-kung-at-sana",126,{"id":641,"title":642,"slug":643,"language":9,"level":538,"displayOrder":644},"01a1932e-409d-7d44-bc4e-de5acf013281","Sa halip na at imbes na sa pagpapalit ng plano","sa-halip-na-at-imbes-na-sa-pagpapalit-ng-plano",127,{"id":646,"title":647,"slug":648,"language":9,"level":538,"displayOrder":649},"01a1932e-3e1c-7871-8c54-5d20423e552e","Hindi lamang kundi pati sa pagdaragdag","hindi-lamang-kundi-pati-sa-pagdaragdag",128,{"id":651,"title":652,"slug":653,"language":9,"level":538,"displayOrder":654},"01a1932e-3f86-7efe-9b2a-4a059f354a7d","Pag-una ng paksa at pagbibigay-diin","pag-una-ng-paksa-at-pagbibigay-diin",129,{"id":656,"title":657,"slug":658,"language":9,"level":538,"displayOrder":659},"01a1932e-3fb4-76ef-8d6d-373a6a03e6f6","Pagkakaltas ng nauunawaang bahagi ng pangungusap","pagkakaltas-ng-nauunawaang-bahagi-ng-pangungusap",130,{"id":661,"title":662,"slug":663,"language":9,"level":538,"displayOrder":664},"01a1932e-3e75-74f6-aa3c-be97c238aa70","Kay, napaka- at pagka- sa masidhing paglalarawan","kay-napaka-at-pagka-sa-masidhing-paglalarawan",131,{"id":666,"title":667,"slug":668,"language":9,"level":538,"displayOrder":669},"01a1932e-40ee-75f0-9925-39c4250faac0","Tig-, tig-iisa at pamamahagi ng dami","tig-tig-iisa-at-pamamahagi-ng-dami",132,{"id":671,"title":672,"slug":673,"language":9,"level":538,"displayOrder":674},"01a1932e-3edc-7c4e-b52c-c5001d8bdf7b","Magalang na pagtutol at paglambot ng pahayag","magalang-na-pagtutol-at-paglambot-ng-pahayag",133,{"id":676,"title":677,"slug":678,"language":9,"level":679,"displayOrder":680},"01a1932e-4044-76e7-b403-16e40032d6b1","Pokus ng pandiwa at daloy ng impormasyon sa talata","pokus-ng-pandiwa-at-daloy-ng-impormasyon-sa-talata","C1",134,{"id":682,"title":683,"slug":684,"language":9,"level":679,"displayOrder":685},"01a1932e-3f9b-746a-933e-4a9ee22818b1","Pagbabago ng pokus habang pinananatili ang tinutukoy","pagbabago-ng-pokus-habang-pinananatili-ang-tinutukoy",135,{"id":687,"title":688,"slug":689,"language":9,"level":679,"displayOrder":690},"01a1932e-402b-7e85-b05e-b3a2c629158c","Pinagsamang panlapi at mga limitasyon ng pagbuo ng salita","pinagsamang-panlapi-at-mga-limitasyon-ng-pagbuo-ng-salita",136,{"id":692,"title":693,"slug":694,"language":9,"level":679,"displayOrder":695},"01a1932e-3f1d-7b69-a382-a7c4c696a479","Mga nominalisasyon sa pormal na paglalahad","mga-nominalisasyon-sa-pormal-na-paglalahad",137,{"id":697,"title":698,"slug":699,"language":9,"level":679,"displayOrder":700},"01a1932e-3ee5-7efe-a3cc-d997fe7289e8","Magkakasamang kataga: naman pala, nga ba at pa rin","magkakasamang-kataga-naman-pala-nga-ba-at-pa-rin",138,{"id":702,"title":703,"slug":704,"language":9,"level":679,"displayOrder":705},"01a1932e-3ded-71ca-be3e-301bd6bed50f","Daw, umano at diumano sa pag-uulat ng impormasyon","daw-umano-at-diumano-sa-pag-uulat-ng-impormasyon",139,{"id":707,"title":708,"slug":709,"language":9,"level":679,"displayOrder":710},"01a1932e-3f4f-7a52-bfb7-b2281b79f967","Na at pa sa inaasahan at ipinahihiwatig","na-at-pa-sa-inaasahan-at-ipinahihiwatig",140,{"id":712,"title":713,"slug":714,"language":9,"level":679,"displayOrder":715},"01a1932e-3f82-70a2-8c57-f4407fcaa642","Obligasyon, hinuha at pahintulot sa dapat at maaari","obligasyon-hinuha-at-pahintulot-sa-dapat-at-maaari",141,{"id":717,"title":718,"slug":719,"language":9,"level":679,"displayOrder":720},"01a1932e-3fe1-7040-8b41-73d29443e258","Pagtanggi sa palagay at pagwawasto ng ipinahiwatig","pagtanggi-sa-palagay-at-pagwawasto-ng-ipinahiwatig",142,{"id":722,"title":723,"slug":724,"language":9,"level":679,"displayOrder":725},"01a1932e-3f0b-76e5-ad83-f6b43c1ef62a","Masalimuot na sugnay na panuring at malinaw na pagkakabit","masalimuot-na-sugnay-na-panuring-at-malinaw-na-pagkakabit",143,{"id":727,"title":728,"slug":729,"language":9,"level":679,"displayOrder":730},"01a1932e-3fa9-7eaa-8800-aa24d37a485f","Pagkakaiba ng na at kung sa mga sugnay na pandagdag","pagkakaiba-ng-na-at-kung-sa-mga-sugnay-na-pandagdag",144,{"id":732,"title":733,"slug":734,"language":9,"level":679,"displayOrder":735},"01a1932e-4104-718a-a322-ce142f721888","Yamang, sapagkat at palibhasa sa pagbibigay ng dahilan","yamang-sapagkat-at-palibhasa-sa-pagbibigay-ng-dahilan",145,{"id":737,"title":738,"slug":739,"language":9,"level":679,"displayOrder":740},"01a1932e-40c8-73d3-b9ae-ba7c109ccc8b","Samantalang at gayong sa paghahambing at pagsalungat","samantalang-at-gayong-sa-paghahambing-at-pagsalungat",146,{"id":742,"title":743,"slug":744,"language":9,"level":679,"displayOrder":745},"01a1932e-3fe6-763e-a801-e3b062aca6b8","Pagtuon gamit ang ang at pagbabago ng ayos ng pangungusap","pagtuon-gamit-ang-ang-at-pagbabago-ng-ayos-ng-pangungusap",147,{"id":747,"title":748,"slug":749,"language":9,"level":679,"displayOrder":750},"01a1932e-40d4-73a7-9733-dbf58d712d95","Sarili, isa't isa at pagtukoy sa loob ng sugnay","sarili-isa-t-isa-at-pagtukoy-sa-loob-ng-sugnay",148,{"id":752,"title":753,"slug":754,"language":9,"level":679,"displayOrder":755},"01a1932e-40bc-707b-a907-61c10f46ebee","Saklaw ng lahat, bawat at hindi sa pangangatwiran","saklaw-ng-lahat-bawat-at-hindi-sa-pangangatwiran",149,{"id":757,"title":758,"slug":759,"language":9,"level":679,"displayOrder":760},"01a1932e-3fca-7610-849a-ea851f241c7f","Paglilipat ng tuwirang sinabi tungo sa di-tuwirang ulat","paglilipat-ng-tuwirang-sinabi-tungo-sa-di-tuwirang-ulat",150,{"id":762,"title":763,"slug":764,"language":9,"level":679,"displayOrder":765},"01a1932e-3fbf-7705-9c69-d9b4467542f3","Pagkakaugnay ng pangungusap sa pormal na argumento","pagkakaugnay-ng-pangungusap-sa-pormal-na-argumento",151,{"id":767,"title":768,"slug":769,"language":9,"level":679,"displayOrder":770},"01a1932e-3e9b-7274-9301-96488d823139","Kolokyal at pormal na anyo: meron, mayroon at mga pinaikling salita","kolokyal-at-pormal-na-anyo-meron-mayroon-at-mga-pinaikling-salita",152,{"id":772,"title":773,"slug":774,"language":9,"level":679,"displayOrder":775},"01a1932e-40e8-7cac-b355-440dddf176ce","Tagalog at paghahalo ng wika: paglalabel ng rehistro","tagalog-at-paghahalo-ng-wika-paglalabel-ng-rehistro",153,{"id":777,"title":778,"slug":779,"language":9,"level":780,"displayOrder":781},"01a1932e-3df2-78ea-95e9-c01e1392cb5b","Di at hindi sa pampanitikang pagtanggi at pagsalungat","di-at-hindi-sa-pampanitikang-pagtanggi-at-pagsalungat","C2",154,{"id":783,"title":784,"slug":785,"language":9,"level":780,"displayOrder":786},"01a1932e-3de7-7b45-94f4-fbff17cb192f","Datapwat, subalit at bagkus sa pormal at pampanitikang teksto","datapwat-subalit-at-bagkus-sa-pormal-at-pampanitikang-teksto",155,{"id":788,"title":789,"slug":790,"language":9,"level":780,"displayOrder":791},"01a1932e-40af-758b-9ef2-59fc759eb1bc","Sakali man, maging at ano man ang sa pagbibigay-palagay","sakali-man-maging-at-ano-man-ang-sa-pagbibigay-palagay",156,{"id":793,"title":794,"slug":795,"language":9,"level":780,"displayOrder":796},"01a1932e-3f73-7840-9b62-9040e7c5695c","Nawa at harinawa sa pormal na paghahangad","nawa-at-harinawa-sa-pormal-na-paghahangad",157,{"id":798,"title":799,"slug":800,"language":9,"level":780,"displayOrder":801},"01a1932e-3e68-79fa-9a10-982753700861","Kata at kita sa lumang tekstong Tagalog","kata-at-kita-sa-lumang-tekstong-tagalog",158,{"id":803,"title":804,"slug":805,"language":9,"level":780,"displayOrder":806},"01a1932e-3fa0-74ce-a677-d1d6ab625497","Pagbasa ng makalumang ayos at pagkakaltas sa tula","pagbasa-ng-makalumang-ayos-at-pagkakaltas-sa-tula",159,{"id":808,"title":809,"slug":810,"language":9,"level":780,"displayOrder":811},"01a1932e-4013-797a-9955-c9025255c78b","Panuring at nominalisasyon sa masinsing akademikong teksto","panuring-at-nominalisasyon-sa-masinsing-akademikong-teksto",160,{"id":813,"title":814,"slug":815,"language":9,"level":780,"displayOrder":816},"01a1932e-3dbf-77fa-aa5b-66a91880f68b","Aspekto at punto de bista sa masalimuot na salaysay","aspekto-at-punto-de-bista-sa-masalimuot-na-salaysay",161,{"id":818,"title":819,"slug":820,"language":9,"level":780,"displayOrder":821},"01a1932e-4050-786c-b1f1-fd545fcc4822","Pokus, pananagutan at paglalayo ng sarili sa pormal na pahayag","pokus-pananagutan-at-paglalayo-ng-sarili-sa-pormal-na-pahayag",162,{"id":823,"title":824,"slug":825,"language":9,"level":780,"displayOrder":826},"01a1932e-4002-70f6-88a6-6a611fafbe8c","Pang-uyam at di-tuwirang puna: papel ng mga kataga","pang-uyam-at-di-tuwirang-puna-papel-ng-mga-kataga",163,{"id":828,"title":829,"slug":830,"language":9,"level":780,"displayOrder":831},"01a1932e-4093-7410-bb94-13a930554352","Retorikal na tanong at pagsalungat sa ipinapalagay","retorikal-na-tanong-at-pagsalungat-sa-ipinapalagay",164,{"id":833,"title":834,"slug":835,"language":9,"level":780,"displayOrder":836},"01a1932e-408c-7e12-9343-9971b7aeffeb","Rehiyonal at makasaysayang anyo sa pagbasa: hangganan ng pamantayan","rehiyonal-at-makasaysayang-anyo-sa-pagbasa-hangganan-ng-pamantayan",165,{"id":636,"title":637,"slug":638,"seoDescription":838,"content":839,"language":9,"level":538,"displayOrder":639,"grammarTopics":840,"createdAt":846,"updatedAt":847,"totalExercises":16,"vocabularyLists":848,"primaryTopicHub":849,"readyImages":851},"Unawain ang kung at sana sa kondisyong hindi natupad: pagbuo ng kondisyon at bunga, papel ng konteksto, at pagpapahayag ng panghihinayang sa nakaraan.","Kapag tapos na ang isang pangyayari, maaari mong isipin ang ibang naging bunga nito. Gamit ang **kung** at **sana**, maipapahayag mo ang kondisyong hindi natupad at ang bungang hindi nangyari, madalas na may panghihinayang.\n\n## 1. Tunay na nangyari at inisip na bunga\n\nIhambing ang tunay na pangyayari sa ibang posibilidad na iniisip mo ngayon.\n\n:::example\n**Tunay na nangyari:** Nahuli ako ng gising kahapon. Hindi ko naabutan ang tren.\n\n**Inisip na posibilidad:** **Kung gumising ako nang mas maaga, naabutan ko sana ang tren.**\n:::\n\nAng sugnay na **kung gumising ako nang mas maaga** ang kondisyon. Ang **naabutan ko sana ang tren** ang inisip na bunga. Sa kontekstong ito, hindi natupad ang kondisyon at hindi nangyari ang bunga.\n\nHindi lamang panghihinayang ang naipapahayag nito. Maaari rin itong gamitin sa pagsusuri ng isang pasiya: ano ang maaaring naging resulta kung iba ang ginawa?\n\n## 2. Pagbuo ng kondisyon at bunga\n\nKaraniwang padron ang **Kung + kondisyon, bunga + sana**. Hindi nangangahulugang sa pinakahuli ng sugnay laging inilalagay ang *sana*.\n\n| Bahagi | Halimbawa | Gampanin |\n| --- | --- | --- |\n| Kondisyon | **Kung nagdala ka ng payong** | Nagbibigay ng ibang kilos na hindi ginawa |\n| Inisip na bunga | **hindi ka sana nabasa** | Nagsasabi ng bungang hindi nangyari |\n| Buong pangungusap | **Kung nagdala ka ng payong, hindi ka sana nabasa.** | Iniuugnay ang hindi natupad na kondisyon at ang bunga |\n\nMaaari ring mauna ang bunga:\n\n:::example\n**Hindi ka sana nabasa kung nagdala ka ng payong.**\n\nAng sitwasyon: Wala kang dalang payong at nabasa ka sa ulan.\n:::\n\nKapag nauuna ang sugnay na may **kung**, karaniwang may kuwit bago ang bunga. Kapag nauuna ang bunga, karaniwang hindi na kailangan ang kuwit.\n\n## 3. Aspekto at konteksto\n\nHindi sapat ang isang anyo ng pandiwa upang masabing hindi natupad ang kondisyon. Mahalaga ang buong pangungusap at ang alam na nangyari.\n\n| Pangungusap | Kahulugan sa ibinigay na sitwasyon |\n| --- | --- |\n| **Kung nagbayad ka na, itago mo ang resibo.** | Hindi pa alam ng nagsasalita kung nakapagbayad ka. |\n| **Kung nagbayad ka kahapon, naiwasan mo sana ang dagdag na singil.** | Sa sitwasyong hindi ka nagbayad kahapon at may dagdag na singil na, iniisip ang ibang naging bunga. |\n\nSa ikalawang halimbawa, ang **nagbayad** at **naiwasan** ay mga anyong perpektibo. Gayunman, hindi ipinapahayag ng pangungusap na talagang nangyari ang mga ito: bahagi sila ng isang hindi natupad na posibilidad.\n\nMaaari ring kalagayan, hindi kilos, ang kondisyon.\n\n:::example\nWala akong sapat na pera noong Sabado, kaya hindi ako sumama.\n\n**Kung may sapat akong pera noon, nakasama sana ako sa inyo.**\n:::\n\n:::note\nAng aspekto ay hindi simpleng katumbas ng panahon. Sa mga halimbawang ito, ang **kahapon**, **noon**, at ang salaysay ang tumutulong upang matukoy ang panahong tinutukoy. Walang iisang anyo ng pandiwa na sapilitang ginagamit sa lahat ng kondisyong hindi natupad.\n:::\n\n## 4. Paglalagay ng sana\n\nSa mga sumusunod, pansinin ang puwesto ng **sana** kaugnay ng maiikling panghalip at ng **hindi**:\n\n- Naabutan **ko sana** ang tren.\n- Hindi **ka sana** nabasa.\n- Nakasama **sana ako** sa inyo.\n\nMga likas na ayos ang mga ito; hindi basta idinadagdag ang **sana** sa dulo ng pangungusap.\n\nMaaari ring magkaroon ng **sana** sa kondisyon, o sa kapuwa kondisyon at bunga:\n\n:::example\n**Kung nag-aral ka sana nang mabuti, pumasa ka sana sa pagsusulit.**\n\nAng sitwasyon: Hindi ka naghanda nang mabuti at hindi ka pumasa. Binibigyang-diin ng pangungusap ang panghihinayang sa hindi nagawang paghahanda.\n:::\n\nHindi kailangang ulitin ang **sana** sa dalawang sugnay. Likas din ang **Kung nag-aral ka nang mabuti, pumasa ka sana sa pagsusulit.**\n\n## 5. Hindi lahat ng sana ay tungkol sa nakaraan\n\nNagpapahayag din ang **sana** ng hiling na maaari pang matupad. Tingnan ang panahon at sitwasyon bago magbigay ng kahulugan.\n\n| Halimbawa | Kahulugan |\n| --- | --- |\n| **Sana dumating siya bukas.** | Hiling tungkol sa pangyayaring maaari pa lamang mangyari |\n| **Kung dumating siya kahapon, nakita niya sana si Ana.** | Sa sitwasyong hindi siya dumating at hindi niya nakita si Ana, inisip na bunga ng hindi natupad na kondisyon |\n\n:::warning\nHuwag ipalagay na **sana = hindi nangyari** sa bawat pangungusap. Maaari itong magpahayag ng hiling tungkol sa hinaharap. Gayundin, ang **kung** lamang ay hindi patunay na hindi natupad ang kondisyon.\n:::\n\nSa pakikipag-usap, ang **Kung nakinig ka sana…** ay maaaring marinig bilang paninisi. Kung sarili mong pagkukulang ang tinatalakay, mas malinaw ang pag-ako rito: **Kung nakinig ako sa iyo, naiwasan ko sana ang pagkakamali.**\n\n## 6. Gabay sa pagbuo\n\n1. Tukuyin kung ano talaga ang nangyari.\n2. Gamitin ang **kung** upang maglahad ng ibang kondisyon.\n3. Ilahad ang inisip na bunga at gamitin ang **sana** upang ipahayag ang hindi natupad na posibilidad.\n4. Tiyaking malinaw ang panahon at konteksto.\n\n**Hindi ako nagtanong, kaya naligaw ako.** → **Kung nagtanong ako, hindi sana ako naligaw.**",[841],{"id":842,"name":843,"level":538,"language":9,"isCompleted":844,"completionPercentage":845,"totalExercises":46,"completedExercises":845},"01a1932e-3d01-7115-9979-8de333b10613","Mga kondisyon, kapalit na plano at inisip na bunga",false,0,"2026-10-31T18:17:23+00:00","2026-10-31T18:18:27+00:00",[],{"name":843,"slug":850,"language":9},"mga-kondisyon-at-kapalit-na-plano-b2",[],{"id":842,"name":843,"slug":850,"language":9,"level":538,"introduction":853,"lessonCount":21,"totalExercises":46,"objectives":854,"prerequisites":858,"lessons":861},"Magplano gamit ang kung sakali, maliban kung at basta, at sabihin ang kapalit kapag ibang gawain ang pinili mo. Sa huling aralin, balikan ang nangyari at ipahayag ang ibang maaaring naging bunga gamit ang kung at sana.",[855,856,857],"Ihiwalay ang posibilidad, eksepsiyon at sapat na kondisyon sa kasunduan.","Linawin ang hindi pinili at kapalit na plano.","Iugnay ang hindi natupad na kondisyon sa inisip na bunga nang malinaw ang tunay na nangyari.",[859,860],"Batayang sugnay na may kung at gamit ng sana.","Aspekto at pagtukoy sa mga kalahok sa magkaugnay na sugnay.",[862,877,890],{"id":631,"contentId":863,"slug":633,"title":632,"level":538,"summary":864,"order":11,"exercises":865},"pg_2081f3e5-c2ad-41e5-badf-2dd379fb6c7e","Ihambing ang paghahanda sa posibilidad, eksepsiyon sa plano at sapat na kondisyon gamit ang kung sakali, maliban kung at basta.",[866,870,873],{"id":867,"title":868,"order":845,"type":869},"01a1932e-508d-7354-b76e-7fa6abeb7cb3","Pagpaplano, eksepsiyon at kasunduan","word_select",{"id":871,"title":872,"order":11,"type":869},"01a1932e-50a2-7485-934d-5f1d4356a87d","Pagbasa ng kondisyon at eksepsiyon",{"id":874,"title":875,"order":16,"type":876},"01a1932e-50bc-726a-a2b6-d78509c2f1be","Ayusin ang kondisyon at ang tugon","sentence_builder",{"id":641,"contentId":878,"slug":643,"title":642,"level":538,"summary":879,"order":16,"exercises":880},"pg_e7a820ee-3531-44a1-a008-1c774d800479","Ilahad ang hindi pinili at kapalit na plano gamit ang sa halip na o imbes na; linawin ang magkaibang tagaganap at katayuan ng kilos.",[881,884,887],{"id":882,"title":883,"order":845,"type":869},"01a1932e-6954-7d13-bc0a-caa572183435","Hindi pinili at kapalit sa bagong plano",{"id":885,"title":886,"order":11,"type":869},"01a1932e-696a-756e-af70-bcc2433c6740","Tagaganap, katayuan at pagtanggi sa plano",{"id":888,"title":889,"order":16,"type":876},"01a1932e-6981-7c09-b69c-c30f03e9312d","Ayusin ang hindi pinili at ang kapalit",{"id":636,"contentId":891,"slug":638,"title":637,"level":538,"summary":892,"order":21,"exercises":893},"pg_5059a7c5-175e-4f05-8f6b-d08754d62c4b","Iugnay ang hindi natupad na kondisyon at inisip na bunga gamit ang kung at sana; tukuyin ang tunay na nangyari at iwasan ang awtomatikong pagbasa sa aspekto.",[894,897],{"id":895,"title":896,"order":845,"type":869},"01a1932e-4fe9-77ad-990b-a0f0817a5305","Ibang pasiya, ibang bunga",{"id":898,"title":899,"order":11,"type":869},"01a1932e-5001-7a2b-84ce-fae13ba772e1","Pagbasa sa konteksto ng kung at sana",[901,907],{"@id":902,"@type":903,"id":895,"grammarPage":904,"title":896,"instructions":905,"displayOrder":845,"type":869,"questionCount":66,"blankCount":66,"isCompleted":844,"ogImageUrl":906},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1932e-4fe9-77ad-990b-a0f0817a5305","GrammarExercise","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a1932e-3ea1-7107-b5c9-a3b8f0ab1d06","Piliin ang wastong anyo o kahulugan ayon sa kayarian ng pangungusap at sa sitwasyon.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_d22a58ea-665f-44e4-94cb-e3a776daf69e_hero.webp?v=1793470648",{"@id":908,"@type":903,"id":898,"grammarPage":904,"title":899,"instructions":909,"displayOrder":11,"type":869,"questionCount":66,"blankCount":66,"isCompleted":844,"ogImageUrl":910},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1932e-5001-7a2b-84ce-fae13ba772e1","Basahin ang sitwasyon. Piliin ang wastong paliwanag o anyong tumutugma sa tanong. Huwag ibatay ang kahulugan sa isang salita lamang.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_e2479207-a76b-4d54-bcb4-47077261626f_hero.webp?v=1793470648",{"id":895,"grammarPage":904,"title":896,"instructions":905,"seoTitle":912,"seoDescription":913,"displayOrder":845,"type":869,"questions":914,"ogImageUrl":906},"Kung at sana: pagbuo ng ibang naging bunga","Magsanay sa kung at sana sa pagpili ng nawawalang kondisyon o bunga sa mga pangungusap tungkol sa mga pasiya, paghahanda, biyahe at gawaing hindi natuloy.",[915],{"id":916,"sentenceTemplate":917,"displayOrder":845,"explanation":918,"exampleSentence":919,"blanks":920},"01a1932e-4fe9-79d1-990b-a0f084d57660","Naiwan ko ang susi kaya hindi ako nakapasok. Kung nadala ko ang susi, __1__ ang pinto.","Sa nabuksan ko sana, nauuna ang maikling panghalip na ko sa sana. Ako ay hindi ang anyong kailangan para sa tagaganap ng nabuksan ang pinto.","Nagamit sana namin ang bisikleta kung nahanap namin ang kandado nito.",[921],{"id":922,"blankNumber":11,"options":923},"01a1932e-4fe9-797d-990b-a0f0840039d9",[924,927,930],{"id":925,"optionText":926,"isCorrect":844,"displayOrder":845},"01a1932e-4fe9-78d1-990b-a0f081b9752a","nabuksan sana ko",{"id":928,"optionText":929,"isCorrect":844,"displayOrder":11},"01a1932e-4fe9-7915-990b-a0f08290ad13","nabuksan ako sana",{"id":931,"optionText":932,"isCorrect":933,"displayOrder":16},"01a1932e-4fe9-7955-990b-a0f08366e3be","nabuksan ko sana",true,{"html":935,"toc":936},"\u003Cp>Kapag tapos na ang isang pangyayari, maaari mong isipin ang ibang naging bunga nito. Gamit ang \u003Cstrong>kung\u003C\u002Fstrong> at \u003Cstrong>sana\u003C\u002Fstrong>, maipapahayag mo ang kondisyong hindi natupad at ang bungang hindi nangyari, madalas na may panghihinayang.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"tunay-na-nangyari-at-inisip-na-bunga\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">1.\u003C\u002Fspan>Tunay na nangyari at inisip na bunga\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Ihambing ang tunay na pangyayari sa ibang posibilidad na iniisip mo ngayon.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>\u003Cstrong>Tunay na nangyari:\u003C\u002Fstrong> Nahuli ako ng gising kahapon. Hindi ko naabutan ang tren.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Inisip na posibilidad:\u003C\u002Fstrong> \u003Cstrong>Kung gumising ako nang mas maaga, naabutan ko sana ang tren.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>Ang sugnay na \u003Cstrong>kung gumising ako nang mas maaga\u003C\u002Fstrong> ang kondisyon. Ang \u003Cstrong>naabutan ko sana ang tren\u003C\u002Fstrong> ang inisip na bunga. Sa kontekstong ito, hindi natupad ang kondisyon at hindi nangyari ang bunga.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Hindi lamang panghihinayang ang naipapahayag nito. Maaari rin itong gamitin sa pagsusuri ng isang pasiya: ano ang maaaring naging resulta kung iba ang ginawa?\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"pagbuo-ng-kondisyon-at-bunga\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">2.\u003C\u002Fspan>Pagbuo ng kondisyon at bunga\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Karaniwang padron ang \u003Cstrong>Kung + kondisyon, bunga + sana\u003C\u002Fstrong>. Hindi nangangahulugang sa pinakahuli ng sugnay laging inilalagay ang \u003Cem>sana\u003C\u002Fem>.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Bahagi\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Halimbawa\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Gampanin\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>Kondisyon\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Kung nagdala ka ng payong\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Nagbibigay ng ibang kilos na hindi ginawa\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Inisip na bunga\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>hindi ka sana nabasa\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Nagsasabi ng bungang hindi nangyari\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Buong pangungusap\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Kung nagdala ka ng payong, hindi ka sana nabasa.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Iniuugnay ang hindi natupad na kondisyon at ang bunga\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>Maaari ring mauna ang bunga:\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>\u003Cstrong>Hindi ka sana nabasa kung nagdala ka ng payong.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ang sitwasyon: Wala kang dalang payong at nabasa ka sa ulan.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>Kapag nauuna ang sugnay na may \u003Cstrong>kung\u003C\u002Fstrong>, karaniwang may kuwit bago ang bunga. Kapag nauuna ang bunga, karaniwang hindi na kailangan ang kuwit.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"aspekto-at-konteksto\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">3.\u003C\u002Fspan>Aspekto at konteksto\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Hindi sapat ang isang anyo ng pandiwa upang masabing hindi natupad ang kondisyon. Mahalaga ang buong pangungusap at ang alam na nangyari.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Pangungusap\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Kahulugan sa ibinigay na sitwasyon\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Kung nagbayad ka na, itago mo ang resibo.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Hindi pa alam ng nagsasalita kung nakapagbayad ka.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Kung nagbayad ka kahapon, naiwasan mo sana ang dagdag na singil.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Sa sitwasyong hindi ka nagbayad kahapon at may dagdag na singil na, iniisip ang ibang naging bunga.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>Sa ikalawang halimbawa, ang \u003Cstrong>nagbayad\u003C\u002Fstrong> at \u003Cstrong>naiwasan\u003C\u002Fstrong> ay mga anyong perpektibo. Gayunman, hindi ipinapahayag ng pangungusap na talagang nangyari ang mga ito: bahagi sila ng isang hindi natupad na posibilidad.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Maaari ring kalagayan, hindi kilos, ang kondisyon.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>Wala akong sapat na pera noong Sabado, kaya hindi ako sumama.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Kung may sapat akong pera noon, nakasama sana ako sa inyo.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--note\">\u003Cp>Ang aspekto ay hindi simpleng katumbas ng panahon. Sa mga halimbawang ito, ang \u003Cstrong>kahapon\u003C\u002Fstrong>, \u003Cstrong>noon\u003C\u002Fstrong>, at ang salaysay ang tumutulong upang matukoy ang panahong tinutukoy. Walang iisang anyo ng pandiwa na sapilitang ginagamit sa lahat ng kondisyong hindi natupad.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"paglalagay-ng-sana\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">4.\u003C\u002Fspan>Paglalagay ng sana\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Sa mga sumusunod, pansinin ang puwesto ng \u003Cstrong>sana\u003C\u002Fstrong> kaugnay ng maiikling panghalip at ng \u003Cstrong>hindi\u003C\u002Fstrong>:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>Naabutan \u003Cstrong>ko sana\u003C\u002Fstrong> ang tren.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Hindi \u003Cstrong>ka sana\u003C\u002Fstrong> nabasa.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Nakasama \u003Cstrong>sana ako\u003C\u002Fstrong> sa inyo.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Mga likas na ayos ang mga ito; hindi basta idinadagdag ang \u003Cstrong>sana\u003C\u002Fstrong> sa dulo ng pangungusap.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Maaari ring magkaroon ng \u003Cstrong>sana\u003C\u002Fstrong> sa kondisyon, o sa kapuwa kondisyon at bunga:\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>\u003Cstrong>Kung nag-aral ka sana nang mabuti, pumasa ka sana sa pagsusulit.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ang sitwasyon: Hindi ka naghanda nang mabuti at hindi ka pumasa. Binibigyang-diin ng pangungusap ang panghihinayang sa hindi nagawang paghahanda.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>Hindi kailangang ulitin ang \u003Cstrong>sana\u003C\u002Fstrong> sa dalawang sugnay. Likas din ang \u003Cstrong>Kung nag-aral ka nang mabuti, pumasa ka sana sa pagsusulit.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"hindi-lahat-ng-sana-ay-tungkol-sa-nakaraan\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">5.\u003C\u002Fspan>Hindi lahat ng sana ay tungkol sa nakaraan\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Nagpapahayag din ang \u003Cstrong>sana\u003C\u002Fstrong> ng hiling na maaari pang matupad. Tingnan ang panahon at sitwasyon bago magbigay ng kahulugan.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Halimbawa\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Kahulugan\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Sana dumating siya bukas.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Hiling tungkol sa pangyayaring maaari pa lamang mangyari\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Kung dumating siya kahapon, nakita niya sana si Ana.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Sa sitwasyong hindi siya dumating at hindi niya nakita si Ana, inisip na bunga ng hindi natupad na kondisyon\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--warning\">\u003Cp>Huwag ipalagay na \u003Cstrong>sana = hindi nangyari\u003C\u002Fstrong> sa bawat pangungusap. Maaari itong magpahayag ng hiling tungkol sa hinaharap. Gayundin, ang \u003Cstrong>kung\u003C\u002Fstrong> lamang ay hindi patunay na hindi natupad ang kondisyon.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>Sa pakikipag-usap, ang \u003Cstrong>Kung nakinig ka sana…\u003C\u002Fstrong> ay maaaring marinig bilang paninisi. Kung sarili mong pagkukulang ang tinatalakay, mas malinaw ang pag-ako rito: \u003Cstrong>Kung nakinig ako sa iyo, naiwasan ko sana ang pagkakamali.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"gabay-sa-pagbuo\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">6.\u003C\u002Fspan>Gabay sa pagbuo\u003C\u002Fh2>\n\u003Col>\n\u003Cli>Tukuyin kung ano talaga ang nangyari.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Gamitin ang \u003Cstrong>kung\u003C\u002Fstrong> upang maglahad ng ibang kondisyon.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Ilahad ang inisip na bunga at gamitin ang \u003Cstrong>sana\u003C\u002Fstrong> upang ipahayag ang hindi natupad na posibilidad.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Tiyaking malinaw ang panahon at konteksto.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Hindi ako nagtanong, kaya naligaw ako.\u003C\u002Fstrong> → \u003Cstrong>Kung nagtanong ako, hindi sana ako naligaw.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n",[937,941,945,949,953,957],{"id":938,"text":939,"depth":16,"number":940},"tunay-na-nangyari-at-inisip-na-bunga","Tunay na nangyari at inisip na bunga","1",{"id":942,"text":943,"depth":16,"number":944},"pagbuo-ng-kondisyon-at-bunga","Pagbuo ng kondisyon at bunga","2",{"id":946,"text":947,"depth":16,"number":948},"aspekto-at-konteksto","Aspekto at konteksto","3",{"id":950,"text":951,"depth":16,"number":952},"paglalagay-ng-sana","Paglalagay ng sana","4",{"id":954,"text":955,"depth":16,"number":956},"hindi-lahat-ng-sana-ay-tungkol-sa-nakaraan","Hindi lahat ng sana ay tungkol sa nakaraan","5",{"id":958,"text":959,"depth":16,"number":960},"gabay-sa-pagbuo","Gabay sa pagbuo","6"]