[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-topic-hubs-tl":3,"grammar-pages-tl":4,"grammar-page-tl-payak-na-utos-at-pagbabawal-gamit-ang-huwag":837,"grammar-lesson-path-tl-payak-na-utos-at-pagbabawal-gamit-ang-huwag-none":924,"grammar-exercises-by-page-01a1932e-4026-762b-a341-b0479cd9af45":925,"grammar-quick-check-01a1932e-4026-762b-a341-b0479cd9af45":961,"grammar-lesson-body-01a1932e-4026-762b-a341-b0479cd9af45-1r3pvmwvd":982},[],[5,12,17,22,27,32,37,42,47,52,57,62,67,72,77,82,87,92,97,102,107,112,117,122,127,132,137,142,147,152,157,162,167,172,177,183,188,193,198,203,208,213,218,223,228,233,238,243,248,253,258,263,268,273,278,283,288,293,298,303,308,313,318,323,328,333,338,343,348,353,358,363,369,374,379,384,389,394,399,404,409,414,419,424,429,434,439,444,449,454,459,464,469,474,479,484,489,494,499,504,509,514,519,524,529,534,540,545,550,555,560,565,570,575,580,585,590,595,600,605,610,615,620,625,630,635,640,645,650,655,660,665,670,675,681,686,691,696,701,706,711,716,721,726,731,736,741,746,751,756,761,766,771,776,782,787,792,797,802,807,812,817,822,827,832],{"id":6,"title":7,"slug":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11},"01a1932e-3daa-7070-acca-9703b115a46a","Alpabeto at mga tunog sa Tagalog","alpabeto-at-mga-tunog-sa-tagalog","tl","A1",1,{"id":13,"title":14,"slug":15,"language":9,"level":10,"displayOrder":16},"01a1932e-400d-7c3a-8223-a09a258d6000","Pantig, diin at impit","pantig-diin-at-impit",2,{"id":18,"title":19,"slug":20,"language":9,"level":10,"displayOrder":21},"01a1932e-4008-7131-97be-c8dfccdef5f4","Pangungusap na walang pandiwa","pangungusap-na-walang-pandiwa",3,{"id":23,"title":24,"slug":25,"language":9,"level":10,"displayOrder":26},"01a1932e-3db0-71ae-892a-5c107b4271bd","Ang at si sa pagpapakilala","ang-at-si-sa-pagpapakilala",4,{"id":28,"title":29,"slug":30,"language":9,"level":10,"displayOrder":31},"01a1932e-3d9d-7b74-a7ef-70ff13d88681","Ako, ikaw, ka at siya","ako-ikaw-ka-at-siya",5,{"id":33,"title":34,"slug":35,"language":9,"level":10,"displayOrder":36},"01a1932e-3e4f-7a33-8109-0fe66cfae3f3","Kami at tayo: kasama ba ang kausap?","kami-at-tayo-kasama-ba-ang-kausap",6,{"id":38,"title":39,"slug":40,"language":9,"level":10,"displayOrder":41},"01a1932e-3e7a-797b-a91b-5b25e55f0229","Kayo at sila sa pagtukoy at paggalang","kayo-at-sila-sa-pagtukoy-at-paggalang",7,{"id":43,"title":44,"slug":45,"language":9,"level":10,"displayOrder":46},"01a1932e-3f34-7d05-af4f-bfd0de8b543b","Mga sa pagbabanggit ng marami","mga-sa-pagbabanggit-ng-marami",8,{"id":48,"title":49,"slug":50,"language":9,"level":10,"displayOrder":51},"01a1932e-3f2a-75a3-94f5-343dbe08ea70","Mga pang-uring naglalarawan","mga-pang-uring-naglalarawan",9,{"id":53,"title":54,"slug":55,"language":9,"level":10,"displayOrder":56},"01a1932e-3ff6-768b-a24b-4e4f9147aca1","Pang-angkop na na, -ng at -g","pang-angkop-na-na-ng-at-g",10,{"id":58,"title":59,"slug":60,"language":9,"level":10,"displayOrder":61},"01a1932e-3fd0-7407-a6ff-44e5972fa86b","Pagmamay-ari gamit ang ng at ni","pagmamay-ari-gamit-ang-ng-at-ni",11,{"id":63,"title":64,"slug":65,"language":9,"level":10,"displayOrder":66},"01a1932e-3e95-7dbe-abc7-58f3ae65ad15","Ko, mo at niya sa pagmamay-ari","ko-mo-at-niya-sa-pagmamay-ari",12,{"id":68,"title":69,"slug":70,"language":9,"level":10,"displayOrder":71},"01a1932e-3e30-7e0d-ada6-c8345121fb8e","Ito, iyan at iyon","ito-iyan-at-iyon",13,{"id":73,"title":74,"slug":75,"language":9,"level":10,"displayOrder":76},"01a1932e-3f10-712f-9ec1-c815f5506f98","May at wala sa pag-iral at pagmamay-ari","may-at-wala-sa-pag-iral-at-pagmamay-ari",14,{"id":78,"title":79,"slug":80,"language":9,"level":10,"displayOrder":81},"01a1932e-4098-7d49-b84d-d18a28d9cb66","Sa at nasa sa pagsasabi ng lugar","sa-at-nasa-sa-pagsasabi-ng-lugar",15,{"id":83,"title":84,"slug":85,"language":9,"level":10,"displayOrder":86},"01a1932e-3dfc-7b4a-9a1b-93d9a1aa5ac7","Dito, diyan at doon","dito-diyan-at-doon",16,{"id":88,"title":89,"slug":90,"language":9,"level":10,"displayOrder":91},"01a1932e-3f3e-7b33-9146-84ba16b9e628","Mga tanong na oo o hindi gamit ang ba","mga-tanong-na-oo-o-hindi-gamit-ang-ba",17,{"id":93,"title":94,"slug":95,"language":9,"level":10,"displayOrder":96},"01a1932e-40de-79d3-8895-bd97f524a050","Sino at ano sa pagkilala","sino-at-ano-sa-pagkilala",18,{"id":98,"title":99,"slug":100,"language":9,"level":10,"displayOrder":101},"01a1932e-40a3-70fe-9d1b-fd81acf5eb1b","Saan at nasaan","saan-at-nasaan",19,{"id":103,"title":104,"slug":105,"language":9,"level":10,"displayOrder":106},"01a1932e-3e27-7385-a350-8d155e2bd96b","Hindi sa pagtanggi","hindi-sa-pagtanggi",20,{"id":108,"title":109,"slug":110,"language":9,"level":10,"displayOrder":111},"01a1932e-4038-731b-b751-2a38256cd69f","Po, opo at magalang na kayo","po-opo-at-magalang-na-kayo",21,{"id":113,"title":114,"slug":115,"language":9,"level":10,"displayOrder":116},"01a1932e-3f18-7a73-bb8d-48a2ee39cc93","Mga bilang at pagbibilang ng bagay","mga-bilang-at-pagbibilang-ng-bagay",22,{"id":118,"title":119,"slug":120,"language":9,"level":10,"displayOrder":121},"01a1932e-3e2c-72f6-811e-fc0160bc8b39","Ilan at magkano","ilan-at-magkano",23,{"id":123,"title":124,"slug":125,"language":9,"level":10,"displayOrder":126},"01a1932e-3e06-70a3-b87f-3ae3d14dbeb7","Gusto at ayaw sa pang-araw-araw na usapan","gusto-at-ayaw-sa-pang-araw-araw-na-usapan",24,{"id":128,"title":129,"slug":130,"language":9,"level":10,"displayOrder":131},"01a1932e-40c2-758d-9842-1a214b931013","Salitang-ugat at karaniwang anyo ng pandiwa","salitang-ugat-at-karaniwang-anyo-ng-pandiwa",25,{"id":133,"title":134,"slug":135,"language":9,"level":10,"displayOrder":136},"01a1932e-40e3-7ab3-addd-62e4dd79d11f","Tagaganap at ang-parirala sa kilos","tagaganap-at-ang-parirala-sa-kilos",26,{"id":138,"title":139,"slug":140,"language":9,"level":10,"displayOrder":141},"01a1932e-3e8a-77cb-8939-7f9807f1e7a1","Kilos na tapos na gamit ang -um-","kilos-na-tapos-na-gamit-ang-um",27,{"id":143,"title":144,"slug":145,"language":9,"level":10,"displayOrder":146},"01a1932e-3e85-7397-90db-23a8cf8fb076","Kilos na nagpapatuloy gamit ang -um-","kilos-na-nagpapatuloy-gamit-ang-um",28,{"id":148,"title":149,"slug":150,"language":9,"level":10,"displayOrder":151},"01a1932e-3e7f-7a15-b1a8-cf1e5470e92c","Kilos na gagawin pa gamit ang -um-","kilos-na-gagawin-pa-gamit-ang-um",29,{"id":153,"title":154,"slug":155,"language":9,"level":10,"displayOrder":156},"01a1932e-3ed4-76dd-8d2f-e94377e492c8","Mag-, nag- at pag-uulit sa pang-araw-araw na kilos","mag-nag-at-pag-uulit-sa-pang-araw-araw-na-kilos",30,{"id":158,"title":159,"slug":160,"language":9,"level":10,"displayOrder":161},"01a1932e-3e3b-7953-9c11-0717876c5e90","Kahapon, ngayon at bukas","kahapon-ngayon-at-bukas",31,{"id":163,"title":164,"slug":165,"language":9,"level":10,"displayOrder":166},"01a1932e-3f55-7133-b9f2-6f4db3ce6cc2","Na at pa sa simpleng usapan","na-at-pa-sa-simpleng-usapan",32,{"id":168,"title":169,"slug":170,"language":9,"level":10,"displayOrder":171},"01a1932e-4026-762b-a341-b0479cd9af45","Payak na utos at pagbabawal gamit ang huwag","payak-na-utos-at-pagbabawal-gamit-ang-huwag",33,{"id":173,"title":174,"slug":175,"language":9,"level":10,"displayOrder":176},"01a1932e-3dc4-767f-8498-47b22bdc4a46","At, o at pero sa pag-uugnay","at-o-at-pero-sa-pag-uugnay",34,{"id":178,"title":179,"slug":180,"language":9,"level":181,"displayOrder":182},"01a1932e-3db5-7659-8205-1ec3747daee3","Ang, ng at sa: magkaibang papel sa pangungusap","ang-ng-at-sa-magkaibang-papel-sa-pangungusap","A2",35,{"id":184,"title":185,"slug":186,"language":9,"level":181,"displayOrder":187},"01a1932e-40d9-7aa2-8961-c40ca6a1f4f4","Si, ni at kay; sina, nina at kina","si-ni-at-kay-sina-nina-at-kina",36,{"id":189,"title":190,"slug":191,"language":9,"level":181,"displayOrder":192},"01a1932e-3f6d-7b2d-b9a2-5965878ce46c","Namin, natin, ninyo at nila","namin-natin-ninyo-at-nila",37,{"id":194,"title":195,"slug":196,"language":9,"level":181,"displayOrder":197},"01a1932e-3d85-7230-8949-f671167e4df5","Akin, iyo at kaniya","akin-iyo-at-kaniya",38,{"id":199,"title":200,"slug":201,"language":9,"level":181,"displayOrder":202},"01a1932e-3d97-76c1-8ed7-31ce0d203515","Aking aklat at aklat ko","aking-aklat-at-aklat-ko",39,{"id":204,"title":205,"slug":206,"language":9,"level":181,"displayOrder":207},"01a1932e-3f14-7254-a73b-abdecc574c26","Mayroon at may: pagkakaiba sa ayos","mayroon-at-may-pagkakaiba-sa-ayos",40,{"id":209,"title":210,"slug":211,"language":9,"level":181,"displayOrder":212},"01a1932e-40f9-75d0-b2ad-d909acd6c4c1","Wala na at wala pa","wala-na-at-wala-pa",41,{"id":214,"title":215,"slug":216,"language":9,"level":181,"displayOrder":217},"01a1932e-3e59-71ab-a599-0dc1c0993655","Karaniwang ayos at pangungusap na may ay","karaniwang-ayos-at-pangungusap-na-may-ay",42,{"id":219,"title":220,"slug":221,"language":9,"level":181,"displayOrder":222},"01a1932e-3e44-785a-9794-cdeabfe8308e","Kailan at anong oras","kailan-at-anong-oras",43,{"id":224,"title":225,"slug":226,"language":9,"level":181,"displayOrder":227},"01a1932e-3dcd-7f87-95f7-e6915611d2b6","Bakit at paano","bakit-at-paano",44,{"id":229,"title":230,"slug":231,"language":9,"level":181,"displayOrder":232},"01a1932e-3e22-722a-ae6c-ac2e59cab54d","Hindi pa at hindi na","hindi-pa-at-hindi-na",45,{"id":234,"title":235,"slug":236,"language":9,"level":181,"displayOrder":237},"01a1932e-3f06-734b-aba5-72ece99e046f","Mas at kaysa sa paghahambing","mas-at-kaysa-sa-paghahambing",46,{"id":239,"title":240,"slug":241,"language":9,"level":181,"displayOrder":242},"01a1932e-4032-70b3-8f32-9cd613374d98","Pinaka- sa pagpili at paglalarawan","pinaka-sa-pagpili-at-paglalarawan",47,{"id":244,"title":245,"slug":246,"language":9,"level":181,"displayOrder":247},"01a1932e-3e62-7cdc-827f-3096217473aa","Kasing- at magkasing- sa pagkakatulad","kasing-at-magkasing-sa-pagkakatulad",48,{"id":249,"title":250,"slug":251,"language":9,"level":181,"displayOrder":252},"01a1932e-3f2f-7cc1-b69b-af3a65ddb36d","Mga panukat at dami: kilo, baso at piraso","mga-panukat-at-dami-kilo-baso-at-piraso",49,{"id":254,"title":255,"slug":256,"language":9,"level":181,"displayOrder":257},"01a1932e-40f4-70de-b6fc-4f8fcec0ea81","Una, ikalawa at pagkakasunod-sunod","una-ikalawa-at-pagkakasunod-sunod",50,{"id":259,"title":260,"slug":261,"language":9,"level":181,"displayOrder":262},"01a1932e-3f4a-75e9-8697-31a6d8642086","Mula sa, papunta sa at hanggang sa","mula-sa-papunta-sa-at-hanggang-sa",51,{"id":264,"title":265,"slug":266,"language":9,"level":181,"displayOrder":267},"01a1932e-3ebe-7d5b-8a53-872e1e1ce963","Loob, labas, ibabaw at ilalim","loob-labas-ibabaw-at-ilalim",52,{"id":269,"title":270,"slug":271,"language":9,"level":181,"displayOrder":272},"01a1932e-3e4a-70fc-91fa-4a939448fd13","Kailangan at dapat sa pang-araw-araw na gawain","kailangan-at-dapat-sa-pang-araw-araw-na-gawain",53,{"id":274,"title":275,"slug":276,"language":9,"level":181,"displayOrder":277},"01a1932e-4086-7f2b-a5f3-1a1ac2b74ceb","Puwede at bawal sa pahintulot","puwede-at-bawal-sa-pahintulot",54,{"id":279,"title":280,"slug":281,"language":9,"level":181,"displayOrder":282},"01a1932e-3feb-7ace-bbe3-4182d0f08136","Paki- at pakisuyo sa magalang na paghiling","paki-at-pakisuyo-sa-magalang-na-paghiling",55,{"id":284,"title":285,"slug":286,"language":9,"level":181,"displayOrder":287},"01a1932e-3df7-7ce1-a790-6706a2af205b","Din at rin; daw at raw","din-at-rin-daw-at-raw",56,{"id":289,"title":290,"slug":291,"language":9,"level":181,"displayOrder":292},"01a1932e-3eba-7c04-90a1-2d8b169397eb","Lang at lamang sa paglilimita","lang-at-lamang-sa-paglilimita",57,{"id":294,"title":295,"slug":296,"language":9,"level":181,"displayOrder":297},"01a1932e-3f67-745a-a16e-aa9e20e1c74d","Naman sa pagtugon at pakiusap","naman-sa-pagtugon-at-pakiusap",58,{"id":299,"title":300,"slug":301,"language":9,"level":181,"displayOrder":302},"01a1932e-4063-70fd-aa48-01f87a004436","Pokus sa layon: basahin at binasa","pokus-sa-layon-basahin-at-binasa",59,{"id":304,"title":305,"slug":306,"language":9,"level":181,"displayOrder":307},"01a1932e-3dd7-7e3a-80cb-bdcce75092a3","Binabasa at babasahin: aspekto sa -in","binabasa-at-babasahin-aspekto-sa-in",60,{"id":309,"title":310,"slug":311,"language":9,"level":181,"displayOrder":312},"01a1932e-4068-7dfd-9360-d5b94d3b9fa7","Pokus sa layon gamit ang i-","pokus-sa-layon-gamit-ang-i",61,{"id":314,"title":315,"slug":316,"language":9,"level":181,"displayOrder":317},"01a1932e-3e8f-7e58-b834-a16a8fefd311","Kita sa mga pangungusap na ako ang gumagawa","kita-sa-mga-pangungusap-na-ako-ang-gumagawa",62,{"id":319,"title":320,"slug":321,"language":9,"level":181,"displayOrder":322},"01a1932e-3ddd-729a-94fe-9807e13ac50c","Bumili ng aklat at binili ang aklat","bumili-ng-aklat-at-binili-ang-aklat",63,{"id":324,"title":325,"slug":326,"language":9,"level":181,"displayOrder":327},"01a1932e-3e5e-715d-ac53-6b0d46160601","Karaniwang pandiwang ma-: matulog at maligo","karaniwang-pandiwang-ma-matulog-at-maligo",64,{"id":329,"title":330,"slug":331,"language":9,"level":181,"displayOrder":332},"01a1932e-3efc-70b2-a5ef-dbb0dc91e17b","Mang- at pagbabago ng tunog sa mga karaniwang pandiwa","mang-at-pagbabago-ng-tunog-sa-mga-karaniwang-pandiwa",65,{"id":334,"title":335,"slug":336,"language":9,"level":181,"displayOrder":337},"01a1932e-3de2-76fb-b86e-51a430687a8b","Dahil at kaya sa sanhi at bunga","dahil-at-kaya-sa-sanhi-at-bunga",66,{"id":339,"title":340,"slug":341,"language":9,"level":181,"displayOrder":342},"01a1932e-3e54-7579-b7d3-7a11a69cb571","Kapag sa paulit-ulit na pangyayari","kapag-sa-paulit-ulit-na-pangyayari",67,{"id":344,"title":345,"slug":346,"language":9,"level":181,"displayOrder":347},"01a1932e-3eac-799e-8c6d-d9aca720aed2","Kung sa payak na kondisyon","kung-sa-payak-na-kondisyon",68,{"id":349,"title":350,"slug":351,"language":9,"level":181,"displayOrder":352},"01a1932e-3dc9-70f3-b70b-5a33a2746998","Bago at pagkatapos sa pagkakasunod ng gawain","bago-at-pagkatapos-sa-pagkakasunod-ng-gawain",69,{"id":354,"title":355,"slug":356,"language":9,"level":181,"displayOrder":357},"01a1932e-3f7d-7303-987d-80f6883ba68d","Nito, niyan at niyon sa pagtukoy","nito-niyan-at-niyon-sa-pagtukoy",70,{"id":359,"title":360,"slug":361,"language":9,"level":181,"displayOrder":362},"01a1932e-3e17-7947-9731-e4bc848a2e6a","Hindi at wala: pagtanggi o kawalan?","hindi-at-wala-pagtanggi-o-kawalan",71,{"id":364,"title":365,"slug":366,"language":9,"level":367,"displayOrder":368},"01a1932e-3dba-768d-bf3b-81275d555e86","Aspekto at panahon: hindi iisang sistema","aspekto-at-panahon-hindi-iisang-sistema","B1",72,{"id":370,"title":371,"slug":372,"language":9,"level":367,"displayOrder":373},"01a1932e-3f91-7d9d-af4b-cd7fcacde666","Pag-uulit ng pantig sa mga anyo ng pandiwa","pag-uulit-ng-pantig-sa-mga-anyo-ng-pandiwa",73,{"id":375,"title":376,"slug":377,"language":9,"level":367,"displayOrder":378},"01a1932e-4056-7b73-a982-413e73558d82","Pokus sa ganapan gamit ang -an","pokus-sa-ganapan-gamit-ang-an",74,{"id":380,"title":381,"slug":382,"language":9,"level":367,"displayOrder":383},"01a1932e-407a-70b1-acb5-3153733f9ef0","Pokus sa tagatanggap: bigyan at padalhan","pokus-sa-tagatanggap-bigyan-at-padalhan",75,{"id":385,"title":386,"slug":387,"language":9,"level":367,"displayOrder":388},"01a1932e-4074-74a7-8572-9054c81cbe17","Pokus sa tagakinabang gamit ang i- at ipag-","pokus-sa-tagakinabang-gamit-ang-i-at-ipag",76,{"id":390,"title":391,"slug":392,"language":9,"level":367,"displayOrder":393},"01a1932e-405d-704e-8872-08da6ace5145","Pokus sa kagamitan gamit ang ipang-","pokus-sa-kagamitan-gamit-ang-ipang",77,{"id":395,"title":396,"slug":397,"language":9,"level":367,"displayOrder":398},"01a1932e-3fdb-78af-8a2a-2936945606b2","Pagpili ng pokus ayon sa tinatanong","pagpili-ng-pokus-ayon-sa-tinatanong",78,{"id":400,"title":401,"slug":402,"language":9,"level":367,"displayOrder":403},"01a1932e-3f23-79e3-8cc9-d42cbd269dbb","Mga pagbabago sa ugat: bili, bilhin at binili","mga-pagbabago-sa-ugat-bili-bilhin-at-binili",79,{"id":405,"title":406,"slug":407,"language":9,"level":367,"displayOrder":408},"01a1932e-3fa5-74c4-bf39-e44b88ab4e63","Pagbuo ng pangngalang kilos gamit ang pag-","pagbuo-ng-pangngalang-kilos-gamit-ang-pag",80,{"id":410,"title":411,"slug":412,"language":9,"level":367,"displayOrder":413},"01a1932e-3e36-733a-9ca7-05f032461024","Ka- at -an sa mga pangngalang abstrakto","ka-at-an-sa-mga-pangngalang-abstrakto",81,{"id":415,"title":416,"slug":417,"language":9,"level":367,"displayOrder":418},"01a1932e-3eee-7b4a-9b8b-fc3158fa8c0d","Maka- at makapag- sa kakayahan","maka-at-makapag-sa-kakayahan",82,{"id":420,"title":421,"slug":422,"language":9,"level":367,"displayOrder":423},"01a1932e-3ec2-7e61-883d-6c1a7b41409d","Ma- sa di-sinasadyang pangyayari","ma-sa-di-sinasadyang-pangyayari",83,{"id":425,"title":426,"slug":427,"language":9,"level":367,"displayOrder":428},"01a1932e-3f01-73b6-a6d5-7698d1f40ce2","Marunong at alam sa kaalaman at kasanayan","marunong-at-alam-sa-kaalaman-at-kasanayan",84,{"id":430,"title":431,"slug":432,"language":9,"level":367,"displayOrder":433},"01a1932e-3ec7-739e-8dbb-d8f4d18bb6f7","Maaari, baka at siguro sa posibilidad","maaari-baka-at-siguro-sa-posibilidad",85,{"id":435,"title":436,"slug":437,"language":9,"level":367,"displayOrder":438},"01a1932e-40ce-7938-8921-55e6f72bacec","Sana sa hangarin at pakiusap","sana-sa-hangarin-at-pakiusap",86,{"id":440,"title":441,"slug":442,"language":9,"level":367,"displayOrder":443},"01a1932e-3ff1-716c-b12e-b4cdef5bff1d","Pala at yata sa bagong kaalaman at pag-aalinlangan","pala-at-yata-sa-bagong-kaalaman-at-pag-aalinlangan",87,{"id":445,"title":446,"slug":447,"language":9,"level":367,"displayOrder":448},"01a1932e-4080-73a6-812e-1cabcc499bf2","Posisyon ng maiikling panghalip at kataga","posisyon-ng-maiikling-panghalip-at-kataga",88,{"id":450,"title":451,"slug":452,"language":9,"level":367,"displayOrder":453},"01a1932e-3e6f-73fa-8617-1e1d556335d7","Katatapos na kilos: kaka- at ka- na may pag-uulit","katatapos-na-kilos-kaka-at-ka-na-may-pag-uulit",89,{"id":455,"title":456,"slug":457,"language":9,"level":367,"displayOrder":458},"01a1932e-3e12-7b45-a5b0-76735a15cbb4","Habang at nang sa pagsasalaysay","habang-at-nang-sa-pagsasalaysay",90,{"id":460,"title":461,"slug":462,"language":9,"level":367,"displayOrder":463},"01a1932e-3f78-7401-9887-dd90de7d2670","Ng at nang sa pagsulat","ng-at-nang-sa-pagsulat",91,{"id":465,"title":466,"slug":467,"language":9,"level":367,"displayOrder":468},"01a1932e-3f39-778d-8039-b9eea5898680","Mga sugnay na naglalarawan gamit ang na at -ng","mga-sugnay-na-naglalarawan-gamit-ang-na-at-ng",92,{"id":470,"title":471,"slug":472,"language":9,"level":367,"displayOrder":473},"01a1932e-40a8-72cf-bed0-f2edfed15ab8","Sabi niya na: pag-uulat ng sinabi","sabi-niya-na-pag-uulat-ng-sinabi",93,{"id":475,"title":476,"slug":477,"language":9,"level":367,"displayOrder":478},"01a1932e-3e0a-7aca-832a-d135165b656f","Gusto kong at kailangan kong: sugnay na pandagdag","gusto-kong-at-kailangan-kong-sugnay-na-pandagdag",94,{"id":480,"title":481,"slug":482,"language":9,"level":367,"displayOrder":483},"01a1932e-4020-76bf-adbb-2f0dbf7d43ae","Para at upang sa layunin","para-at-upang-sa-layunin",95,{"id":485,"title":486,"slug":487,"language":9,"level":367,"displayOrder":488},"01a1932e-3e3f-7f2f-99c3-973dd7af3874","Kahit at bagaman sa pagsalungat","kahit-at-bagaman-sa-pagsalungat",96,{"id":490,"title":491,"slug":492,"language":9,"level":367,"displayOrder":493},"01a1932e-3ea6-7b82-8708-158c050200c4","Kung at kapag: kondisyon o inaasahang pangyayari?","kung-at-kapag-kondisyon-o-inaasahang-pangyayari",97,{"id":495,"title":496,"slug":497,"language":9,"level":367,"displayOrder":498},"01a1932e-40fe-7ab0-a054-2a93327eba01","Walang sinuman at walang anuman","walang-sinuman-at-walang-anuman",98,{"id":500,"title":501,"slug":502,"language":9,"level":367,"displayOrder":503},"01a1932e-3da3-7886-9f61-7ee2a674a4c3","Alin at sino sa pagpili sa isang pangkat","alin-at-sino-sa-pagpili-sa-isang-pangkat",99,{"id":505,"title":506,"slug":507,"language":9,"level":367,"displayOrder":508},"01a1932e-3eb6-72f5-af90-7e5217cd70c3","Lalo, higit at di-gaanong sa paghahambing","lalo-higit-at-di-gaanong-sa-paghahambing",100,{"id":510,"title":511,"slug":512,"language":9,"level":367,"displayOrder":513},"01a1932e-3dd2-78e1-ac3e-8729176770c8","Bawat, lahat, ilan at karamihan","bawat-lahat-ilan-at-karamihan",101,{"id":515,"title":516,"slug":517,"language":9,"level":367,"displayOrder":518},"01a1932e-3fc4-7c88-96b2-0440b18a6a9c","Paglalarawan ng panahon at mga pangungusap na walang paksa","paglalarawan-ng-panahon-at-mga-pangungusap-na-walang-paksa",102,{"id":520,"title":521,"slug":522,"language":9,"level":367,"displayOrder":523},"01a1932e-3fd5-7b20-95a3-65cec319f978","Pagpapanatili ng malinaw na tinutukoy sa salaysay","pagpapanatili-ng-malinaw-na-tinutukoy-sa-salaysay",103,{"id":525,"title":526,"slug":527,"language":9,"level":367,"displayOrder":528},"01a1932e-3e01-77ce-9a94-f377af88a5ea","Ganito, ganiyan at ganoon sa paraan","ganito-ganiyan-at-ganoon-sa-paraan",104,{"id":530,"title":531,"slug":532,"language":9,"level":367,"displayOrder":533},"01a1932e-3ed8-792d-a69d-3a9632eb796b","Magaganda at mababait: pang-uri sa maramihang pagtukoy","magaganda-at-mababait-pang-uri-sa-maramihang-pagtukoy",105,{"id":535,"title":536,"slug":537,"language":9,"level":538,"displayOrder":539},"01a1932e-406e-7aa0-8615-59954be2596c","Pokus sa sanhi gamit ang ika-","pokus-sa-sanhi-gamit-ang-ika","B2",106,{"id":541,"title":542,"slug":543,"language":9,"level":538,"displayOrder":544},"01a1932e-3ecf-7d22-bbdd-985304d800e9","Mag- at -um-: pagpili ayon sa pandiwa at kahulugan","mag-at-um-pagpili-ayon-sa-pandiwa-at-kahulugan",107,{"id":546,"title":547,"slug":548,"language":9,"level":538,"displayOrder":549},"01a1932e-403e-7609-b955-62c2134c81f4","Pokus at pagiging tiyak ng layon","pokus-at-pagiging-tiyak-ng-layon",108,{"id":551,"title":552,"slug":553,"language":9,"level":538,"displayOrder":554},"01a1932e-3ee1-725f-bd3c-fc2b24863ffa","Magkaibang papel ng mga ng-parirala","magkaibang-papel-ng-mga-ng-parirala",109,{"id":556,"title":557,"slug":558,"language":9,"level":538,"displayOrder":559},"01a1932e-3eea-75e9-bf95-5fe68fd3a970","Magpa- at pa- sa pagpapagawa","magpa-at-pa-sa-pagpapagawa",110,{"id":561,"title":562,"slug":563,"language":9,"level":538,"displayOrder":564},"01a1932e-401a-75a6-adbc-5578a4cf45a6","Papuntahin, ipagawa at pagawain: mga kalahok sa pagpapagawa","papuntahin-ipagawa-at-pagawain-mga-kalahok-sa-pagpapagawa",111,{"id":566,"title":567,"slug":568,"language":9,"level":538,"displayOrder":569},"01a1932e-3ef3-7037-8893-89bfcfd15b84","Maki- at pakiki- sa pakikilahok","maki-at-pakiki-sa-pakikilahok",112,{"id":571,"title":572,"slug":573,"language":9,"level":538,"displayOrder":574},"01a1932e-3ecb-77c7-badd-0f5e80a0f8a3","Mag- at magka- sa ugnayan at gantihang kilos","mag-at-magka-sa-ugnayan-at-gantihang-kilos",113,{"id":576,"title":577,"slug":578,"language":9,"level":538,"displayOrder":579},"01a1932e-3ffb-7bae-8a45-101e63909562","Pang- at mang-: asimilasyon at hangganan ng tuntunin","pang-at-mang-asimilasyon-at-hangganan-ng-tuntunin",114,{"id":581,"title":582,"slug":583,"language":9,"level":538,"displayOrder":584},"01a1932e-3f96-7ac6-ba9e-0a4cea1d3d67","Pag-uulit para sa dalas, tindi at pamamahagi","pag-uulit-para-sa-dalas-tindi-at-pamamahagi",115,{"id":586,"title":587,"slug":588,"language":9,"level":538,"displayOrder":589},"01a1932e-3f61-71fd-8025-583ddb3b2064","Nakaraan at kasalukuyang gawi sa aspektong imperpektibo","nakaraan-at-kasalukuyang-gawi-sa-aspektong-imperpektibo",116,{"id":591,"title":592,"slug":593,"language":9,"level":538,"displayOrder":594},"01a1932e-3faf-7089-8443-a2b9fe5364cc","Pagkakaiba ng natapos, resulta at karanasan","pagkakaiba-ng-natapos-resulta-at-karanasan",117,{"id":596,"title":597,"slug":598,"language":9,"level":538,"displayOrder":599},"01a1932e-3f5a-7dd5-af35-45cb61b7195e","Nagawa, nakagawa at nagawa sana","nagawa-nakagawa-at-nagawa-sana",118,{"id":601,"title":602,"slug":603,"language":9,"level":538,"displayOrder":604},"01a1932e-40b5-7983-a9a5-0712c308d6c8","Saklaw ng hindi sa modal at pandiwa","saklaw-ng-hindi-sa-modal-at-pandiwa",119,{"id":606,"title":607,"slug":608,"language":9,"level":538,"displayOrder":609},"01a1932e-3fba-706e-80f7-5645a5e71fb7","Pagkakasunod ng na, pa, ba at mga panghalip","pagkakasunod-ng-na-pa-ba-at-mga-panghalip",120,{"id":611,"title":612,"slug":613,"language":9,"level":538,"displayOrder":614},"01a1932e-3ef7-79a0-906d-5c43968cc31d","Man, nga at tuloy sa pagbuo ng kahulugan","man-nga-at-tuloy-sa-pagbuo-ng-kahulugan",121,{"id":616,"title":617,"slug":618,"language":9,"level":538,"displayOrder":619},"01a1932e-3f44-74ce-b539-3545e577d218","Mga tanong sa gumagawa at sa layon","mga-tanong-sa-gumagawa-at-sa-layon",122,{"id":621,"title":622,"slug":623,"language":9,"level":538,"displayOrder":624},"01a1932e-404a-78d2-b345-cf5e0c375e5e","Pokus ng pandiwa sa sugnay na panuring","pokus-ng-pandiwa-sa-sugnay-na-panuring",123,{"id":626,"title":627,"slug":628,"language":9,"level":538,"displayOrder":629},"01a1932e-3f8c-7276-97c6-6fd326b5865d","Pag-uulat ng tanong at utos","pag-uulat-ng-tanong-at-utos",124,{"id":631,"title":632,"slug":633,"language":9,"level":538,"displayOrder":634},"01a1932e-3eb1-74f6-9834-065196abc9fa","Kung sakali, maliban kung at basta","kung-sakali-maliban-kung-at-basta",125,{"id":636,"title":637,"slug":638,"language":9,"level":538,"displayOrder":639},"01a1932e-3ea1-7107-b5c9-a3b8f0ab1d06","Kondisyong hindi natupad: kung at sana","kondisyong-hindi-natupad-kung-at-sana",126,{"id":641,"title":642,"slug":643,"language":9,"level":538,"displayOrder":644},"01a1932e-409d-7d44-bc4e-de5acf013281","Sa halip na at imbes na sa pagpapalit ng plano","sa-halip-na-at-imbes-na-sa-pagpapalit-ng-plano",127,{"id":646,"title":647,"slug":648,"language":9,"level":538,"displayOrder":649},"01a1932e-3e1c-7871-8c54-5d20423e552e","Hindi lamang kundi pati sa pagdaragdag","hindi-lamang-kundi-pati-sa-pagdaragdag",128,{"id":651,"title":652,"slug":653,"language":9,"level":538,"displayOrder":654},"01a1932e-3f86-7efe-9b2a-4a059f354a7d","Pag-una ng paksa at pagbibigay-diin","pag-una-ng-paksa-at-pagbibigay-diin",129,{"id":656,"title":657,"slug":658,"language":9,"level":538,"displayOrder":659},"01a1932e-3fb4-76ef-8d6d-373a6a03e6f6","Pagkakaltas ng nauunawaang bahagi ng pangungusap","pagkakaltas-ng-nauunawaang-bahagi-ng-pangungusap",130,{"id":661,"title":662,"slug":663,"language":9,"level":538,"displayOrder":664},"01a1932e-3e75-74f6-aa3c-be97c238aa70","Kay, napaka- at pagka- sa masidhing paglalarawan","kay-napaka-at-pagka-sa-masidhing-paglalarawan",131,{"id":666,"title":667,"slug":668,"language":9,"level":538,"displayOrder":669},"01a1932e-40ee-75f0-9925-39c4250faac0","Tig-, tig-iisa at pamamahagi ng dami","tig-tig-iisa-at-pamamahagi-ng-dami",132,{"id":671,"title":672,"slug":673,"language":9,"level":538,"displayOrder":674},"01a1932e-3edc-7c4e-b52c-c5001d8bdf7b","Magalang na pagtutol at paglambot ng pahayag","magalang-na-pagtutol-at-paglambot-ng-pahayag",133,{"id":676,"title":677,"slug":678,"language":9,"level":679,"displayOrder":680},"01a1932e-4044-76e7-b403-16e40032d6b1","Pokus ng pandiwa at daloy ng impormasyon sa talata","pokus-ng-pandiwa-at-daloy-ng-impormasyon-sa-talata","C1",134,{"id":682,"title":683,"slug":684,"language":9,"level":679,"displayOrder":685},"01a1932e-3f9b-746a-933e-4a9ee22818b1","Pagbabago ng pokus habang pinananatili ang tinutukoy","pagbabago-ng-pokus-habang-pinananatili-ang-tinutukoy",135,{"id":687,"title":688,"slug":689,"language":9,"level":679,"displayOrder":690},"01a1932e-402b-7e85-b05e-b3a2c629158c","Pinagsamang panlapi at mga limitasyon ng pagbuo ng salita","pinagsamang-panlapi-at-mga-limitasyon-ng-pagbuo-ng-salita",136,{"id":692,"title":693,"slug":694,"language":9,"level":679,"displayOrder":695},"01a1932e-3f1d-7b69-a382-a7c4c696a479","Mga nominalisasyon sa pormal na paglalahad","mga-nominalisasyon-sa-pormal-na-paglalahad",137,{"id":697,"title":698,"slug":699,"language":9,"level":679,"displayOrder":700},"01a1932e-3ee5-7efe-a3cc-d997fe7289e8","Magkakasamang kataga: naman pala, nga ba at pa rin","magkakasamang-kataga-naman-pala-nga-ba-at-pa-rin",138,{"id":702,"title":703,"slug":704,"language":9,"level":679,"displayOrder":705},"01a1932e-3ded-71ca-be3e-301bd6bed50f","Daw, umano at diumano sa pag-uulat ng impormasyon","daw-umano-at-diumano-sa-pag-uulat-ng-impormasyon",139,{"id":707,"title":708,"slug":709,"language":9,"level":679,"displayOrder":710},"01a1932e-3f4f-7a52-bfb7-b2281b79f967","Na at pa sa inaasahan at ipinahihiwatig","na-at-pa-sa-inaasahan-at-ipinahihiwatig",140,{"id":712,"title":713,"slug":714,"language":9,"level":679,"displayOrder":715},"01a1932e-3f82-70a2-8c57-f4407fcaa642","Obligasyon, hinuha at pahintulot sa dapat at maaari","obligasyon-hinuha-at-pahintulot-sa-dapat-at-maaari",141,{"id":717,"title":718,"slug":719,"language":9,"level":679,"displayOrder":720},"01a1932e-3fe1-7040-8b41-73d29443e258","Pagtanggi sa palagay at pagwawasto ng ipinahiwatig","pagtanggi-sa-palagay-at-pagwawasto-ng-ipinahiwatig",142,{"id":722,"title":723,"slug":724,"language":9,"level":679,"displayOrder":725},"01a1932e-3f0b-76e5-ad83-f6b43c1ef62a","Masalimuot na sugnay na panuring at malinaw na pagkakabit","masalimuot-na-sugnay-na-panuring-at-malinaw-na-pagkakabit",143,{"id":727,"title":728,"slug":729,"language":9,"level":679,"displayOrder":730},"01a1932e-3fa9-7eaa-8800-aa24d37a485f","Pagkakaiba ng na at kung sa mga sugnay na pandagdag","pagkakaiba-ng-na-at-kung-sa-mga-sugnay-na-pandagdag",144,{"id":732,"title":733,"slug":734,"language":9,"level":679,"displayOrder":735},"01a1932e-4104-718a-a322-ce142f721888","Yamang, sapagkat at palibhasa sa pagbibigay ng dahilan","yamang-sapagkat-at-palibhasa-sa-pagbibigay-ng-dahilan",145,{"id":737,"title":738,"slug":739,"language":9,"level":679,"displayOrder":740},"01a1932e-40c8-73d3-b9ae-ba7c109ccc8b","Samantalang at gayong sa paghahambing at pagsalungat","samantalang-at-gayong-sa-paghahambing-at-pagsalungat",146,{"id":742,"title":743,"slug":744,"language":9,"level":679,"displayOrder":745},"01a1932e-3fe6-763e-a801-e3b062aca6b8","Pagtuon gamit ang ang at pagbabago ng ayos ng pangungusap","pagtuon-gamit-ang-ang-at-pagbabago-ng-ayos-ng-pangungusap",147,{"id":747,"title":748,"slug":749,"language":9,"level":679,"displayOrder":750},"01a1932e-40d4-73a7-9733-dbf58d712d95","Sarili, isa't isa at pagtukoy sa loob ng sugnay","sarili-isa-t-isa-at-pagtukoy-sa-loob-ng-sugnay",148,{"id":752,"title":753,"slug":754,"language":9,"level":679,"displayOrder":755},"01a1932e-40bc-707b-a907-61c10f46ebee","Saklaw ng lahat, bawat at hindi sa pangangatwiran","saklaw-ng-lahat-bawat-at-hindi-sa-pangangatwiran",149,{"id":757,"title":758,"slug":759,"language":9,"level":679,"displayOrder":760},"01a1932e-3fca-7610-849a-ea851f241c7f","Paglilipat ng tuwirang sinabi tungo sa di-tuwirang ulat","paglilipat-ng-tuwirang-sinabi-tungo-sa-di-tuwirang-ulat",150,{"id":762,"title":763,"slug":764,"language":9,"level":679,"displayOrder":765},"01a1932e-3fbf-7705-9c69-d9b4467542f3","Pagkakaugnay ng pangungusap sa pormal na argumento","pagkakaugnay-ng-pangungusap-sa-pormal-na-argumento",151,{"id":767,"title":768,"slug":769,"language":9,"level":679,"displayOrder":770},"01a1932e-3e9b-7274-9301-96488d823139","Kolokyal at pormal na anyo: meron, mayroon at mga pinaikling salita","kolokyal-at-pormal-na-anyo-meron-mayroon-at-mga-pinaikling-salita",152,{"id":772,"title":773,"slug":774,"language":9,"level":679,"displayOrder":775},"01a1932e-40e8-7cac-b355-440dddf176ce","Tagalog at paghahalo ng wika: paglalabel ng rehistro","tagalog-at-paghahalo-ng-wika-paglalabel-ng-rehistro",153,{"id":777,"title":778,"slug":779,"language":9,"level":780,"displayOrder":781},"01a1932e-3df2-78ea-95e9-c01e1392cb5b","Di at hindi sa pampanitikang pagtanggi at pagsalungat","di-at-hindi-sa-pampanitikang-pagtanggi-at-pagsalungat","C2",154,{"id":783,"title":784,"slug":785,"language":9,"level":780,"displayOrder":786},"01a1932e-3de7-7b45-94f4-fbff17cb192f","Datapwat, subalit at bagkus sa pormal at pampanitikang teksto","datapwat-subalit-at-bagkus-sa-pormal-at-pampanitikang-teksto",155,{"id":788,"title":789,"slug":790,"language":9,"level":780,"displayOrder":791},"01a1932e-40af-758b-9ef2-59fc759eb1bc","Sakali man, maging at ano man ang sa pagbibigay-palagay","sakali-man-maging-at-ano-man-ang-sa-pagbibigay-palagay",156,{"id":793,"title":794,"slug":795,"language":9,"level":780,"displayOrder":796},"01a1932e-3f73-7840-9b62-9040e7c5695c","Nawa at harinawa sa pormal na paghahangad","nawa-at-harinawa-sa-pormal-na-paghahangad",157,{"id":798,"title":799,"slug":800,"language":9,"level":780,"displayOrder":801},"01a1932e-3e68-79fa-9a10-982753700861","Kata at kita sa lumang tekstong Tagalog","kata-at-kita-sa-lumang-tekstong-tagalog",158,{"id":803,"title":804,"slug":805,"language":9,"level":780,"displayOrder":806},"01a1932e-3fa0-74ce-a677-d1d6ab625497","Pagbasa ng makalumang ayos at pagkakaltas sa tula","pagbasa-ng-makalumang-ayos-at-pagkakaltas-sa-tula",159,{"id":808,"title":809,"slug":810,"language":9,"level":780,"displayOrder":811},"01a1932e-4013-797a-9955-c9025255c78b","Panuring at nominalisasyon sa masinsing akademikong teksto","panuring-at-nominalisasyon-sa-masinsing-akademikong-teksto",160,{"id":813,"title":814,"slug":815,"language":9,"level":780,"displayOrder":816},"01a1932e-3dbf-77fa-aa5b-66a91880f68b","Aspekto at punto de bista sa masalimuot na salaysay","aspekto-at-punto-de-bista-sa-masalimuot-na-salaysay",161,{"id":818,"title":819,"slug":820,"language":9,"level":780,"displayOrder":821},"01a1932e-4050-786c-b1f1-fd545fcc4822","Pokus, pananagutan at paglalayo ng sarili sa pormal na pahayag","pokus-pananagutan-at-paglalayo-ng-sarili-sa-pormal-na-pahayag",162,{"id":823,"title":824,"slug":825,"language":9,"level":780,"displayOrder":826},"01a1932e-4002-70f6-88a6-6a611fafbe8c","Pang-uyam at di-tuwirang puna: papel ng mga kataga","pang-uyam-at-di-tuwirang-puna-papel-ng-mga-kataga",163,{"id":828,"title":829,"slug":830,"language":9,"level":780,"displayOrder":831},"01a1932e-4093-7410-bb94-13a930554352","Retorikal na tanong at pagsalungat sa ipinapalagay","retorikal-na-tanong-at-pagsalungat-sa-ipinapalagay",164,{"id":833,"title":834,"slug":835,"language":9,"level":780,"displayOrder":836},"01a1932e-408c-7e12-9343-9971b7aeffeb","Rehiyonal at makasaysayang anyo sa pagbasa: hangganan ng pamantayan","rehiyonal-at-makasaysayang-anyo-sa-pagbasa-hangganan-ng-pamantayan",165,{"id":168,"title":169,"slug":170,"seoDescription":838,"content":839,"language":9,"level":10,"displayOrder":171,"grammarTopics":840,"createdAt":845,"updatedAt":846,"totalExercises":31,"vocabularyLists":847,"readyImages":923},"Matutuhan ang payak na utos at pagbabawal gamit ang huwag, ang mga anyong gaya ng umupo at tumakbo, at ang tamang ayos ng ka at kang sa pangungusap.","Sa bahay o sa paaralan, maaari kang magsabi ng **Umupo ka** o **Huwag kang tumakbo**. Gamitin ang payak na utos para sabihin ang dapat gawin, at ang **huwag** para sabihin ang hindi dapat gawin.\n\n## 1. Pagsasabi ng dapat gawin\n\nSa payak na utos, tuwiran mong sinasabi ang gagawin ng kausap mo.\n\n:::example\nMay bakanteng upuan: **Umupo ka** rito.\n\nHanda na ang pagkain: **Kumain ka** na.\n\nHindi pa handa si Ana: **Maghintay ka** rito.\n:::\n\nAng **ka** ay tumutukoy sa isang taong kausap mo. Karaniwan ang ganitong tuwirang utos sa malapit na kaibigan o kapamilya. Maaari itong maging matigas kung galit ang tono mo.\n\n## 2. Mga anyo sa payak na utos\n\nAng *pandiwa* ay salitang nagsasabi ng kilos. Gamitin ang mga anyong ito sa mga sumusunod na utos.\n\n| Pandiwa | Payak na utos |\n| --- | --- |\n| **umupo** | Umupo ka rito. |\n| **tumayo** | Tumayo ka. |\n| **kumain** | Kumain ka na. |\n| **maghintay** | Maghintay ka rito. |\n| **tumakbo** | Tumakbo ka roon. |\n\nSa mga halimbawang ito, ang ayos ay **pandiwa + ka**. Maaari kang magdagdag ng lugar: **rito** o **roon**.\n\n## 3. Pagbabawal gamit ang huwag\n\nGamitin ang **huwag** kapag ayaw mong gawin ng kausap ang isang kilos. Sa padron na ito, ang ayos ay **huwag kang + pandiwa**.\n\n| Utos | Pagbabawal |\n| --- | --- |\n| Umupo ka rito. | **Huwag kang umupo** rito. |\n| Tumayo ka. | **Huwag kang tumayo**. |\n| Tumakbo ka roon. | **Huwag kang tumakbo** roon. |\n\n:::example\nMadulas ang sahig: **Huwag kang tumakbo**.\n\nBasâ ang upuan: **Huwag kang umupo** rito.\n:::\n\n:::note\nSa **huwag kang tumakbo**, ang **kang** ay **ka + -ng**. Hiwalay ang **huwag** sa **kang**. Hindi ito isinusulat na *huwagkang*.\n:::\n\n## 4. Huwag o hindi?\n\nAng **huwag** ay para sa pagbabawal. Ang **hindi** ay maaaring gamitin para sabihing hindi totoo ang isang pahayag.\n\n- **Hindi ako gutom.** — Sinasabi ko ang kalagayan ko.\n- **Huwag kang tumakbo.** — Sinasabi ko ang hindi mo dapat gawin.\n\n:::warning\nKung ang ibig mong sabihin ay pagbabawal, gamitin ang **huwag**, hindi **hindi**.\n\n✓ **Huwag kang tumakbo.**\n\n✗ **Hindi kang tumakbo.**\n:::\n\n## 5. Tandaan ang dalawang ayos\n\n- Para sa dapat gawin: **Umupo ka rito.**\n- Para sa hindi dapat gawin: **Huwag kang umupo rito.**\n\nSa mga padron na ito, tandaan ang **pandiwa + ka** at **huwag kang + pandiwa**.",[841],{"id":842,"name":169,"level":10,"language":9,"isCompleted":843,"completionPercentage":844,"totalExercises":31,"completedExercises":844},"01a1932e-3ccc-76fd-85c4-a8d18d6ef695",false,0,"2026-10-31T18:17:24+00:00","2026-10-31T18:18:27+00:00",[848],{"id":849,"title":850,"vocabularyListWords":851,"isPublished":877},"01a1932e-93c7-74aa-a0cf-bccc62742c68","Mga kilos sa utos at pagbabawal",[852,858,864,870,879,887,893,899,907,915],{"id":853,"vocabularyWord":854,"displayOrder":11},"01a1932e-93c7-752a-a0cf-bccc62d7cd7b",{"id":855,"word":856,"frequency":56,"level":10,"language":9,"partsOfSpeech":857,"audio":843},"01a1932e-6f3d-743f-b3ff-277248e0f20b","huwag",[],{"id":859,"vocabularyWord":860,"displayOrder":16},"01a1932e-93c7-7566-a0cf-bccc6311e65b",{"id":861,"word":862,"frequency":56,"level":10,"language":9,"partsOfSpeech":863,"audio":843},"01a1932e-6f52-7249-ab43-4e316f935012","ka",[],{"id":865,"vocabularyWord":866,"displayOrder":21},"01a1932e-93c7-758e-a0cf-bccc631791db",{"id":867,"word":868,"frequency":56,"level":10,"language":9,"partsOfSpeech":869,"audio":843},"01a1932e-6f3b-72e9-86da-bc0dc77f61c8","hindi",[],{"id":871,"vocabularyWord":872,"displayOrder":26},"01a1932e-93c7-75ae-a0cf-bccc63d22016",{"id":873,"word":874,"frequency":46,"level":10,"language":9,"audioFilePath":875,"partsOfSpeech":876,"audio":877,"audioUrl":878},"01a1932e-70b2-7c42-8241-13009a073c3c","umupo","tts_0df0bf2efba58bda_fil-PH.mp3",[],true,"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_0df0bf2efba58bda_fil-PH.mp3",{"id":880,"vocabularyWord":881,"displayOrder":31},"01a1932e-93c7-75e2-a0cf-bccc63f2fe5e",{"id":882,"word":883,"frequency":46,"level":10,"language":9,"audioFilePath":884,"partsOfSpeech":885,"audio":877,"audioUrl":886},"01a1932e-70ac-7816-9422-f8bedc87e66a","tumayo","tts_b97c8ba37d53d6de_fil-PH.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_b97c8ba37d53d6de_fil-PH.mp3",{"id":888,"vocabularyWord":889,"displayOrder":36},"01a1932e-93c7-7622-a0cf-bccc642e710e",{"id":890,"word":891,"frequency":51,"level":10,"language":9,"partsOfSpeech":892,"audio":843},"01a1932e-6fab-78f3-8a07-21ed237771c0","kumain",[],{"id":894,"vocabularyWord":895,"displayOrder":41},"01a1932e-93c7-765e-a0cf-bccc64789b88",{"id":896,"word":897,"frequency":46,"level":10,"language":9,"partsOfSpeech":898,"audio":843},"01a1932e-6fce-7dad-ab39-ced835fc9984","maghintay",[],{"id":900,"vocabularyWord":901,"displayOrder":46},"01a1932e-93c7-76a6-a0cf-bccc64ad0cd6",{"id":902,"word":903,"frequency":46,"level":10,"language":9,"audioFilePath":904,"partsOfSpeech":905,"audio":877,"audioUrl":906},"01a1932e-70ab-7b70-a25e-73183d694022","tumakbo","tts_e90283d2b5637319_fil-PH.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_e90283d2b5637319_fil-PH.mp3",{"id":908,"vocabularyWord":909,"displayOrder":51},"01a1932e-93c7-76ea-a0cf-bccc64e242eb",{"id":910,"word":911,"frequency":46,"level":10,"language":9,"audioFilePath":912,"partsOfSpeech":913,"audio":877,"audioUrl":914},"01a1932e-708d-7c0c-863a-95326ce155f8","rito","tts_da041a8f16328e3c_fil-PH.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_da041a8f16328e3c_fil-PH.mp3",{"id":916,"vocabularyWord":917,"displayOrder":56},"01a1932e-93c7-7722-a0cf-bccc65bcd11d",{"id":918,"word":919,"frequency":46,"level":10,"language":9,"audioFilePath":920,"partsOfSpeech":921,"audio":877,"audioUrl":922},"01a1932e-708f-7f83-9109-c0f8f7819935","roon","tts_0ed8ffc0e2bc2bf7_fil-PH.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_0ed8ffc0e2bc2bf7_fil-PH.mp3",[],null,[926,935,941,948,955],{"@id":927,"@type":928,"id":929,"grammarPage":930,"title":931,"instructions":932,"displayOrder":844,"type":933,"questionCount":66,"blankCount":71,"isCompleted":843,"ogImageUrl":934},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1932e-6402-733f-bba2-d3a737fc4b07","GrammarExercise","01a1932e-6402-733f-bba2-d3a737fc4b07","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a1932e-4026-762b-a341-b0479cd9af45","Mga utos sa kapamilya","Piliin ang tamang salita o parirala para sa tuwirang utos o pagbabawal sa isang kapamilya.","word_select","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_0d9b3fa2-78bf-4d06-8aac-9f665b85abab_hero.webp?v=1793470653",{"@id":936,"@type":928,"id":937,"grammarPage":930,"title":938,"instructions":939,"displayOrder":11,"type":933,"questionCount":66,"blankCount":71,"isCompleted":843,"ogImageUrl":940},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1932e-6415-7662-a831-f4bf6f1b55e1","01a1932e-6415-7662-a831-f4bf6f1b55e1","Pagbabawal at pagsasabi ng kalagayan","Piliin ang tamang salita o parirala. Pansinin kung pagbabawal o pahayag ang kailangan.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_a52bd4ab-85f8-4bb2-af58-d3b31452bd0e_hero.webp?v=1793470653",{"@id":942,"@type":928,"id":943,"grammarPage":930,"title":944,"instructions":945,"displayOrder":16,"type":946,"questionCount":56,"blankCount":56,"isCompleted":843,"ogImageUrl":947},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1932e-6428-7840-b2cf-1b939aa5dac2","01a1932e-6428-7840-b2cf-1b939aa5dac2","Ayusin ang mga utos at pagbabawal","Ayusin ang mga piraso upang makabuo ng utos o pagbabawal para sa isang kaibigan o kapamilya. May dagdag na pirasong hindi gagamitin.","sentence_builder","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_3a3f00e1-4277-4437-a4f7-a9ff1f6f0646_hero.webp?v=1793470653",{"@id":949,"@type":928,"id":950,"grammarPage":930,"title":951,"instructions":952,"displayOrder":21,"type":953,"questionCount":26,"blankCount":844,"isCompleted":843,"ogImageUrl":954},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1932e-6436-7afc-8983-ee0f2030dab2","01a1932e-6436-7afc-8983-ee0f2030dab2","Utos, pagbabawal, o pahayag?","Pindutin ang pangungusap, saka pindutin ang kolum na tumutugma sa gamit nito.","word_sort","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_452f2131-1ee0-4e29-b44f-c48fcdea03de_hero.webp?v=1793470653",{"@id":956,"@type":928,"id":957,"grammarPage":930,"title":958,"instructions":959,"displayOrder":26,"type":953,"questionCount":26,"blankCount":844,"isCompleted":843,"ogImageUrl":960},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1932e-643b-7a43-b664-7b59ac6e6505","01a1932e-643b-7a43-b664-7b59ac6e6505","Suriin ang anyo ng utos at pagbabawal","Pindutin ang bawat piraso, saka ang kolum nito. Ihiwalay ang wastong anyo sa anyong kailangang ayusin.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_75a20451-8d44-4db4-850c-40fe7c46e7b8_hero.webp?v=1793470653",{"id":929,"grammarPage":930,"title":931,"instructions":932,"seoTitle":962,"seoDescription":963,"displayOrder":844,"type":933,"questions":964,"ogImageUrl":934},"Mga utos at pagbabawal para sa kapamilya","Magsanay sa payak na utos at pagbabawal gamit ang huwag sa pagpili ng tamang salita para sa kapamilya sa pagkain, paglalaro, pagkuha ng litrato at bahay.",[965],{"id":966,"sentenceTemplate":967,"displayOrder":844,"explanation":968,"exampleSentence":969,"blanks":970},"01a1932e-6402-753b-bba2-d3a73b26362e","Tinatawag mo ang kapatid mo para sa hapunan. Kumain __1__ na rito.","Ka ang tumutukoy sa kapatid na inuutusan: kumain + ka. Walang huwag dito kaya hindi kang; hindi rin ko ang anyo para sa kausap.","Kumain ka muna bago tayo umalis.",[971],{"id":972,"blankNumber":11,"options":973},"01a1932e-6402-74eb-bba2-d3a73aaccf2d",[974,977,979],{"id":975,"optionText":976,"isCorrect":843,"displayOrder":844},"01a1932e-6402-7453-bba2-d3a738e632f7","kang",{"id":978,"optionText":862,"isCorrect":877,"displayOrder":11},"01a1932e-6402-7497-bba2-d3a739d2332d",{"id":980,"optionText":981,"isCorrect":843,"displayOrder":16},"01a1932e-6402-74c3-bba2-d3a73a56a049","ko",{"html":983,"toc":984},"\u003Cp>Sa bahay o sa paaralan, maaari kang magsabi ng \u003Cstrong>Umupo ka\u003C\u002Fstrong> o \u003Cstrong>Huwag kang tumakbo\u003C\u002Fstrong>. Gamitin ang payak na utos para sabihin ang dapat gawin, at ang \u003Cstrong>huwag\u003C\u002Fstrong> para sabihin ang hindi dapat gawin.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"pagsasabi-ng-dapat-gawin\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">1.\u003C\u002Fspan>Pagsasabi ng dapat gawin\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Sa payak na utos, tuwiran mong sinasabi ang gagawin ng kausap mo.\u003C\u002Fp>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>May bakanteng upuan: \u003Cstrong>Umupo ka\u003C\u002Fstrong> rito.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Handa na ang pagkain: \u003Cstrong>Kumain ka\u003C\u002Fstrong> na.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Hindi pa handa si Ana: \u003Cstrong>Maghintay ka\u003C\u002Fstrong> rito.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cp>Ang \u003Cstrong>ka\u003C\u002Fstrong> ay tumutukoy sa isang taong kausap mo. Karaniwan ang ganitong tuwirang utos sa malapit na kaibigan o kapamilya. Maaari itong maging matigas kung galit ang tono mo.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"mga-anyo-sa-payak-na-utos\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">2.\u003C\u002Fspan>Mga anyo sa payak na utos\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Ang \u003Cem>pandiwa\u003C\u002Fem> ay salitang nagsasabi ng kilos. Gamitin ang mga anyong ito sa mga sumusunod na utos.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Pandiwa\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Payak na utos\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>umupo\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Umupo ka rito.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>tumayo\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Tumayo ka.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>kumain\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Kumain ka na.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>maghintay\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Maghintay ka rito.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>tumakbo\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Tumakbo ka roon.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>Sa mga halimbawang ito, ang ayos ay \u003Cstrong>pandiwa + ka\u003C\u002Fstrong>. Maaari kang magdagdag ng lugar: \u003Cstrong>rito\u003C\u002Fstrong> o \u003Cstrong>roon\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"pagbabawal-gamit-ang-huwag\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">3.\u003C\u002Fspan>Pagbabawal gamit ang huwag\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Gamitin ang \u003Cstrong>huwag\u003C\u002Fstrong> kapag ayaw mong gawin ng kausap ang isang kilos. Sa padron na ito, ang ayos ay \u003Cstrong>huwag kang + pandiwa\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Utos\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Pagbabawal\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\u003Ctr>\n\u003Ctd>Umupo ka rito.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Huwag kang umupo\u003C\u002Fstrong> rito.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Tumayo ka.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Huwag kang tumayo\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Tumakbo ka roon.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>\u003Cstrong>Huwag kang tumakbo\u003C\u002Fstrong> roon.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--example\">\u003Cp>Madulas ang sahig: \u003Cstrong>Huwag kang tumakbo\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Basâ ang upuan: \u003Cstrong>Huwag kang umupo\u003C\u002Fstrong> rito.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--note\">\u003Cp>Sa \u003Cstrong>huwag kang tumakbo\u003C\u002Fstrong>, ang \u003Cstrong>kang\u003C\u002Fstrong> ay \u003Cstrong>ka + -ng\u003C\u002Fstrong>. Hiwalay ang \u003Cstrong>huwag\u003C\u002Fstrong> sa \u003Cstrong>kang\u003C\u002Fstrong>. Hindi ito isinusulat na \u003Cem>huwagkang\u003C\u002Fem>.\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"huwag-o-hindi\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">4.\u003C\u002Fspan>Huwag o hindi?\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Ang \u003Cstrong>huwag\u003C\u002Fstrong> ay para sa pagbabawal. Ang \u003Cstrong>hindi\u003C\u002Fstrong> ay maaaring gamitin para sabihing hindi totoo ang isang pahayag.\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Hindi ako gutom.\u003C\u002Fstrong> — Sinasabi ko ang kalagayan ko.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Huwag kang tumakbo.\u003C\u002Fstrong> — Sinasabi ko ang hindi mo dapat gawin.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cdiv class=\"grammar-callout grammar-callout--warning\">\u003Cp>Kung ang ibig mong sabihin ay pagbabawal, gamitin ang \u003Cstrong>huwag\u003C\u002Fstrong>, hindi \u003Cstrong>hindi\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>✓ \u003Cstrong>Huwag kang tumakbo.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>✗ \u003Cstrong>Hindi kang tumakbo.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003C\u002Fdiv>\n\u003Ch2 id=\"tandaan-ang-dalawang-ayos\">\u003Cspan class=\"section-number\" aria-hidden=\"true\">5.\u003C\u002Fspan>Tandaan ang dalawang ayos\u003C\u002Fh2>\n\u003Cul>\n\u003Cli>Para sa dapat gawin: \u003Cstrong>Umupo ka rito.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Para sa hindi dapat gawin: \u003Cstrong>Huwag kang umupo rito.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Sa mga padron na ito, tandaan ang \u003Cstrong>pandiwa + ka\u003C\u002Fstrong> at \u003Cstrong>huwag kang + pandiwa\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n",[985,989,993,997,1001],{"id":986,"text":987,"depth":16,"number":988},"pagsasabi-ng-dapat-gawin","Pagsasabi ng dapat gawin","1",{"id":990,"text":991,"depth":16,"number":992},"mga-anyo-sa-payak-na-utos","Mga anyo sa payak na utos","2",{"id":994,"text":995,"depth":16,"number":996},"pagbabawal-gamit-ang-huwag","Pagbabawal gamit ang huwag","3",{"id":998,"text":999,"depth":16,"number":1000},"huwag-o-hindi","Huwag o hindi?","4",{"id":1002,"text":1003,"depth":16,"number":1004},"tandaan-ang-dalawang-ayos","Tandaan ang dalawang ayos","5"]