[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-tl-tig-tig-iisa-at-pamamahagi-ng-dami":3,"grammar-exercises-by-page-01a1932e-40ee-75f0-9925-39c4250faac0":22,"exercise-list-path-tl-none":41},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":18,"updatedAt":19,"totalExercises":17,"vocabularyLists":20,"readyImages":21},"01a1932e-40ee-75f0-9925-39c4250faac0","Tig-, tig-iisa at pamamahagi ng dami","tig-tig-iisa-at-pamamahagi-ng-dami","Gamitin ang tig- at tig-iisa sa pantay na pamamahagi ng bagay, dami sa bawat pangkat, at presyo ng bawat piraso; alamin ang wastong baybay ng mga anyo.","## 1. Dami para sa bawat isa\n\nGinagamit ang **tig-** upang sabihin kung gaano karami ang para sa bawat tao, pangkat o iba pang yunit. Sa **tig-iisa**, isa ang para sa bawat isa. Makikita mo rito kung paano ipinapahayag ang pantay na pamamahagi, dami sa bawat pangkat at presyo ng bawat piraso, pati ang wastong baybay ng mga anyo.\n\n:::example\nMay apat na bata. Binigyan sila ni Ana ng **tigdalawang lapis**.\n\nDalawang lapis ang natanggap ng bawat bata. Walong lapis ang ipinamahagi sa kabuuan.\n:::\n\nAng mahalagang pagkakaiba: ang **dalawang lapis** ay nagsasaad ng dami, samantalang ang **tigdalawang lapis** ay nagsasaad ng dami **para sa bawat isa**. Kailangang malinaw sa pangungusap o usapan kung sino o ano ang pinaghahatian.\n\n## 2. Pagbuo at baybay ng mga anyo\n\nIdinudugtong ang **tig-** sa bilang. Sa mga anyong nagsisimula sa patinig, may gitling sa pagitan ng panlapi at bilang. Kapag katinig ang simula, karaniwang magkadugtong ang mga ito.\n\n| Bilang | Anyo na may tig- | Halimbawa |\n| --- | --- | --- |\n| isa | **tig-isa** | tig-isang tinapay |\n| dalawa | **tigdalawa**, **tigalawa** | tigdalawang lapis \u002F tigalawang lapis |\n| tatlo | **tigtatlo**, **tigatlo** | tigtatlong upuan \u002F tigatlong upuan |\n| apat | **tig-apat** | tig-apat na kahon |\n| lima | **tiglima** | tiglimang piso |\n| anim | **tig-anim** | tig-anim na itlog |\n| sampu | **tigsampu**, **tigsasampu** | tigsampung pahina \u002F tigsasampung pahina |\n| sandaan | **tigsandaan** | tigsandaang piso |\n\nAng **tigalawa** at **tigatlo** ay mga baryanteng ginagamit din sa pagsulat at pananalita; katumbas ang mga ito ng **tigdalawa** at **tigtatlo**.\n\nKapag sinusundan ng pangngalan, ginagamit ang karaniwang pang-angkop: **tigdalawang lapis**, ngunit **tig-apat na kahon**.\n\nAng isa pang karaniwang anyo ay **tig-iisa**. Kapag may kasunod na pangngalan, nagiging **tig-iisang** ito: **tig-iisang silid**. Bahagi ito ng padron na may pag-uulit: **tig-iisa**, **tigdadalawa**, **tigtatatlo**, **tig-aapat**. Ang dami para sa bawat isa ay isa, dalawa, tatlo at apat, ayon sa pagkakasunod.\n\nKaraniwan din ang **tigsasampu**, na sumusunod sa padron na may pag-uulit, at ang **tigsandaan** para sa mas malaking bilang: “Binigyan ang mga kalahok ng **tigsandaang piso**.” Sandaan ang natanggap ng bawat kalahok.\n\nSa pagtatanong tungkol sa dami para sa bawat isa, gamitin ang **tig-ilan**. Halimbawa, sa pakikipag-usap sa ilang magulang mula sa magkakaibang pamilya: “**Tig-ilan ang anak ninyo?**” Ang tanong ay tungkol sa bilang ng anak ng bawat magulang, hindi sa pinagsamang bilang ng lahat ng anak nila. Hindi ipinapalagay ng tanong na magkakapareho ang sagot.\n\n:::tip\nTingnan ang unang titik pagkatapos ng tig-: **tig-isa**, **tig-iisa** at **tig-apat**, ngunit **tigdalawa** at **tigtatlo**. Huwag lagyan ng gitling ang lahat ng anyo.\n:::\n\n## 3. Tig-isa at tig-iisa\n\nParehong nangangahulugan ng **isa para sa bawat isa** ang **tig-isa** at **tig-iisa**. Pareho ang dami. Karaniwang ginagamit ang **tig-iisa** kapag binibigyang-diin na isa lamang ang bahagi ng bawat tumatanggap o na bawat isa ay may sariling bahagi. Hindi ito mahigpit na pagkakaiba: maaari ring gamitin ang **tig-isa** sa ganitong mga konteksto.\n\n:::example\nKumuha kayo ng **tig-isang tasa**.\n\nKumuha kayo ng **tig-iisang tasa**.\n\nSa parehong pangungusap, isang tasa ang kukunin ng bawat kausap.\n:::\n\nSa karaniwang paghahanda ng mesa, sapat ang “Kumuha kayo ng **tig-isang tasa**.” Kung limitado ang mga tasa at may gustong kumuha ng dalawa, mas litaw ang pagdidiin sa “Kumuha kayo ng **tig-iisang tasa lamang** para may magamit ang lahat.” Ang **lamang** ang tahasang nagtatakda ng limitasyon; hindi nagbabago ang bilang dahil sa pag-uulit.\n\nHindi nangangahulugang marami ang bahagi ng bawat tao dahil may pag-uulit sa **tig-iisa**. Isa pa rin ang bilang.\n\n:::note\nPareho ang dami sa tig-isa at tig-iisa. Kung nais mong malinaw na limitahan ang bahagi, idagdag ang **lamang**: “Tig-iisang tiket lamang ang ibibigay sa bawat tao.”\n:::\n\nIba naman ang **iisa** na walang *tig-*:\n\n- **Iisa ang silid ng tatlong magkakapatid.** — Isang silid ang pinagsasaluhan nila.\n- **May tig-iisang silid ang tatlong magkakapatid.** — May sariling isang silid ang bawat isa; tatlo ang silid sa kabuuan.\n\n## 4. Tao, pangkat o lalagyan ang batayan\n\nHindi laging isang tao ang tumatanggap ng bahagi. Maaari ring isang pangkat, pamilya o lalagyan ang batayan ng pamamahagi.\n\n| Pangungusap | Dami para sa bawat yunit |\n| --- | --- |\n| Binigyan ang mga mag-aaral ng **tigdalawang papel**. | Dalawang papel sa bawat mag-aaral |\n| Binigyan ang mga pangkat ng **tigdalawang papel**. | Dalawang papel sa bawat pangkat |\n| Naglagay si Rosa ng **tigtatlong itlog sa bawat kahon**. | Tatlong itlog sa bawat kahon |\n\nSa ikalawang halimbawa, hindi sinasabing dalawang papel ang matatanggap ng bawat kasapi. Ang **pangkat**, hindi ang bawat kasapi, ang tumatanggap ng dalawang papel.\n\nHindi rin kailangang may aktuwal na pagbibigay. Maaaring ilarawan ng **tig-** ang dami na mayroon na ang bawat isa:\n\n:::example\n**Tigdalawa ang anak nina Liza at Mara.**\n\nDalawa ang anak ni Liza, at dalawa rin ang anak ni Mara.\n\n**May tig-iisang bintana ang mga silid.**\n\nIsang bintana ang nasa bawat silid.\n:::\n\nMaaaring hindi na banggitin ang bagay kung malinaw na ito sa usapan:\n\n“Ilan ang anak ng bawat isa sa inyo?”\n\n“**Tigdalawa kami.**”\n\n### Tigdalawa, dala-dalawa, isa-isa, bawat at kada\n\nPiliin ang anyo ayon sa nais mong linawin: ang bahagi ng bawat tumatanggap, ang pagpapangkat habang kumikilos, o ang yunit na pinagbabatayan ng dami.\n\n| Paraan | Halimbawa | Binibigyang-diin |\n| --- | --- | --- |\n| **tigdalawa** | Binigyan ang mga bata ng **tigdalawang lapis**. | Dalawa ang bahagi ng bawat bata. |\n| **dala-dalawa \u002F dalawa-dalawa** | Pumasok ang mga bata nang **dala-dalawa**. | Dalawang bata ang sabay na pumapasok sa bawat pagkakataon. |\n| **isa-isa** | Pumasok ang mga bata nang **isa-isa**. | Paisang bata ang pumapasok, sunud-sunod. |\n| **bawat** | Maglaan ng **dalawang lapis bawat bata**. | Tahasang tinutukoy ang bata bilang yunit ng pamamahagi. |\n| **kada** | Maglaan ng **dalawang lapis kada bata**. | Kaparehong dami sa bawat bata; karaniwan ito sa usapan. |\n\nAng **dala-dalawa** at **dalawa-dalawa** ay kapwa ginagamit sa pagpapangkat nang dalawahan. Sa mga halimbawa ng pagpasok, ang pag-uulit ay nagsasaad kung paano isinasagawa ang kilos. Samantala, sa “Binigyan sila ng **tigdalawang lapis**,” walang sinasabi kung sabay-sabay o sunud-sunod ang pagbibigay. Gayundin, hindi awtomatikong nangangahulugan ng sunud-sunod na pagkilos ang **tig-iisa**.\n\nMaaari ring magkasama ang dalawang paraan: “**Isa-isang lumapit ang mga bata at kumuha ng tigdalawang lapis.**” Sunud-sunod silang lumapit, ngunit dalawa ang kinuha ng bawat bata.\n\nSa **bawat** at **kada**, maaaring isang tao o isang pangkat na may tiyak na bilang ang batayan. Ihambing ang “**dalawang lapis bawat bata**” at “**dalawang lapis sa bawat tatlong bata**.” Sa una, anim na lapis ang kailangan para sa tatlong bata; sa ikalawa, dalawang lapis ang para sa buong pangkat ng tatlo. Maaari ring sabihin ang “**dalawang lapis kada tatlong bata**.” Kaya mahalagang basahin ang buong pariralang kasunod ng **bawat** o **kada**.\n\n## 5. Dami at presyo: tingnan ang kasunod\n\nMaaari ring gamitin ang **tig-** sa presyo ng bawat bagay. Tingnan kung bagay o halaga ang ipinapamahagi sa bawat yunit.\n\n:::example\nBinigyan ang mga bata ng **tiglimang kendi**.\n\nLimang kendi ang natanggap ng bawat bata.\n\n**Tiglimang piso ang mga kendi.**\n\nLimang piso ang presyo ng bawat kendi.\n\nBinigyan ang mga bata ng **tiglimang piso**.\n\nLimang piso ang natanggap ng bawat bata.\n:::\n\nHindi sapat ang salitang **piso** upang sabihing presyo ang tinutukoy. Sa huling halimbawa, pera ang ipinamahagi; walang sinasabing presyo ng produkto.\n\n:::warning\nHuwag ipagkamali ang dami para sa bawat isa at ang kabuuan.\n\n**Binigyan ang tatlong bata ng tigdalawang lapis.** — Anim na lapis ang ipinamahagi.\n\n**Dalawang lapis ang ipinamahagi sa tatlong bata.** — Dalawa lamang ang kabuuan; hindi sinasabing pantay ang natanggap nila.\n:::\n\n## 6. Mabilis na gabay sa paggamit\n\nBago gamitin ang **tig-**, sundin ang tatlong hakbang:\n\n1. Tukuyin ang batayan: bawat tao ba, pangkat, lalagyan o piraso?\n2. Piliin ang dami para sa bawat yunit: **tig-isa**, **tigdalawa**, **tigtatlo**, at iba pa.\n3. Linawin ang bagay o halaga kung hindi pa ito alam sa usapan.\n\nTandaan: **tig-iisang aklat** ay isang aklat para sa bawat isa; **tigdalawang aklat** ay dalawang aklat para sa bawat isa. Ang kabuuang dami ay nakadepende sa dami ng tumatanggap na tao o pangkat.","tl","B2",132,[13],{"id":14,"name":5,"level":10,"language":9,"isCompleted":15,"completionPercentage":16,"totalExercises":17,"completedExercises":16},"01a1932e-3d0d-7465-9cf5-6a1a7afaef4e",false,0,2,"2026-10-31T18:17:24+00:00","2026-10-31T18:18:27+00:00",[],[],[23,33],{"@id":24,"@type":25,"id":26,"grammarPage":27,"title":28,"instructions":29,"displayOrder":16,"type":30,"questionCount":31,"blankCount":31,"isCompleted":15,"ogImageUrl":32},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1932e-6c70-7b90-ab44-389eead938a0","GrammarExercise","01a1932e-6c70-7b90-ab44-389eead938a0","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a1932e-40ee-75f0-9925-39c4250faac0","Mga anyo at kahulugan ng tig-","Piliin ang wastong anyo o kahulugan ayon sa pangungusap.","word_select",12,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_548fe6ed-493d-4fda-b171-f8eb99ff93d0_hero.webp?v=1793470655",{"@id":34,"@type":25,"id":35,"grammarPage":27,"title":36,"instructions":37,"displayOrder":38,"type":30,"questionCount":31,"blankCount":39,"isCompleted":15,"ogImageUrl":40},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a1932e-6c84-7e16-883d-36336ad63ce5","01a1932e-6c84-7e16-883d-36336ad63ce5","Bahagi, pangkat, kilos at presyo","Basahin ang buong konteksto. Piliin ang sagot na tumutukoy sa tamang yunit, dami o kilos.",1,14,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_f63aad1c-35e3-4fe4-aa51-637abdd25dc4_hero.webp?v=1793470655",null]