[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-tr-olasilikta-abilir-belki-ve-herhalde":3,"grammar-exercises-by-page-01a0e1ad-4f98-7a43-9b9f-f68e4fa52500":145,"exercise-list-path-tr-none":162},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":19,"updatedAt":20,"vocabularyLists":21,"primaryTopicHub":142,"readyImages":144},"01a0e1ad-4f98-7a43-9b9f-f68e4fa52500","Olasılıkta -abilir, belki ve herhâlde","olasilikta-abilir-belki-ve-herhalde","-abilir, belki ve herhâlde ile olasılık bildir; tahminin gücünü, zamanını ve olumsuz biçimini seç, kesin bilgiyle olası açıklama arasındaki farkı gör.","## 1. Kesin bilgi değil, olasılık\n\nBir olaydan emin olmadığında **-abilir**, **belki** ve **herhâlde** ile olasılık bildirebilirsin. Bu ifadeler tahmininin gücünü gösterir. Seçtiğin fiil biçimi ise tahminin şimdiyle, gelecekle veya geçmişle ilgili olduğunu belirtir.\n\nBu üç ifade arasında kesin bir yüzde farkı yoktur. Ancak **herhâlde**, çoğu bağlamda **belki** ve **-abilir** biçimlerine göre daha güçlü bir beklenti bildirir.\n\n| İfade | Temel işlev | Örnek |\n| --- | --- | --- |\n| **-abilir** | Bir durumu mümkün olarak sunar. | Toplantı uzun **sürebilir**. |\n| **belki** | Bir ihtimali öne çıkarır; başka ihtimalleri açık bırakır. | **Belki** toplantı uzun sürer. |\n| **herhâlde** | Konuşanın daha olası bulduğu tahmini belirtir. | Toplantı **herhâlde** uzun sürecek. |\n\n## 2. Olasılık bildiren -abilir\n\nOlasılık anlamında sık kullanılan yapı **fiil tabanı + -(y)abilir \u002F -(y)ebilir + kişi eki** biçimindedir. Son ünlüye göre **a, ı, o, u** ile **-abilir**; **e, i, ö, ü** ile **-ebilir** kullanılır. Fiil tabanı ünlüyle bitiyorsa araya **y** girer.\n\n| Fiil | Olasılık biçimi | Örnek |\n| --- | --- | --- |\n| kalmak | **kalabilir** | Otobüs trafikte kalabilir. |\n| gelmek | **gelebilir** | Akşam misafir gelebilir. |\n| başlamak | **başlayabilir** | Ders biraz geç başlayabilir. |\n| gecikmek | **gecikebilirim** | Yarın birkaç dakika gecikebilirim. |\n\nBu yapı, yeterlik bildiren yapıyla aynıdır. Anlamı bağlam belirler.\n\n:::example\n**Yeterlik:** Elif çok iyi yüzüyor; iki kilometre **yüzebilir**.\n\n**Olasılık:** Elif'in bugün boş vakti var; öğleden sonra havuzda **yüzebilir**.\n\nİlk cümlede Elif'in becerisi, ikinci cümlede yapması mümkün olan bir etkinlik anlatılıyor.\n:::\n\n## 3. Tahminin zamanı\n\n**-abilir** tek başına geçmiş zamanı göstermez. Zamanı belirtmek için zaman ifadelerinden ve farklı fiil biçimlerinden yararlanırsın.\n\n| Zaman veya durum | Yapı | Örnek |\n| --- | --- | --- |\n| Gelecekteki olay | **fiil + -(y)abilir \u002F -(y)ebilir** | Yarın yağmur **yağabilir**. |\n| Şu anda süren olay | **fiil + -ıyor\u002F-iyor\u002F-uyor\u002F-üyor + olabilir** | Deniz şu anda **uyuyor olabilir**. |\n| Geçmişteki olay | **fiil + -mış\u002F-miş\u002F-muş\u002F-müş + olabilir** | Deniz mesajı **görmüş olabilir**. |\n| Şimdiki durum veya özellik | **isim ya da sıfat + olabilir** | Deniz şu anda **meşgul olabilir**. |\n\n:::example\nDeniz telefonunu açmıyor. **Uyuyor olabilir**; onu biraz sonra arayalım.\n\nDeniz mesajıma cevap vermedi. Mesajı **görmüş olabilir**, ama bundan emin değilim.\n\nDeniz şu anda **meşgul olabilir**; onu biraz sonra arayalım.\n:::\n\n**Görmüş olabilir** ifadesi, görme olayının gerçekleştiğini kesin olarak bildirmez. Geçmişte gerçekleşmiş olması mümkün bir olayı anlatır.\n\n## 4. Belki ve herhâlde ile tahmin\n\n**Belki**, emin olmadığın bir seçeneği sunarken kullanılır. **Herhâlde** ise elindeki bilgiye, bir belirtiye veya beklentine dayanarak daha olası bulduğun açıklamayı sunar. Yine de kesinlik bildirmez.\n\n:::example\n**Bilgi az:** Ece toplantıya gelmedi. **Belki** saati yanlış hatırladı; neden gelmediğini bilmiyorum.\n\n**Bir belirti var:** Ece toplantıya gelmedi. Sabah kendini kötü hissettiğini söylemişti. **Herhâlde** hastalandı.\n:::\n\nBu sözcükler cümlenin başında veya içinde bulunabilir:\n\n- **Belki** yarın döneriz. \u002F Yarın **belki** döneriz.\n- **Herhâlde** evde. \u002F Evde **herhâlde**.\n\nFiilin zamanı, tahminin zamanına göre değişir: **Belki evde**, **belki yarın gelir**, **belki dün geldi**. Geçmiş zamanlı bir fiil kullanman, başındaki **belki** veya **herhâlde** sözcüğünün kattığı belirsizliği ortadan kaldırmaz.\n\n:::note\n**Belki gelebilir** gibi birleşimler doğaldır; ihtimali daha temkinli sunabilir. **Belki** ile mutlaka **-abilir** kullanman gerekmez: **Belki gelir** de doğrudur. Bu ifadeleri kesin olasılık yüzdeleriyle eşleştirme; bağlam ve ses tonu da önemlidir.\n:::\n\n### Tahmin bildiren -DIr\n\n**-dır\u002F-dir\u002F-dur\u002F-dür** eki de bağlama göre tahmin bildirir ve **herhâlde** ile sık kullanılır. Ekin ünlüsü son ünlüye uyar; **ç, f, h, k, p, s, ş, t** ünsüzlerinden sonra **-tır\u002F-tir\u002F-tur\u002F-tür** biçimleri kullanılır. Aşağıdaki üçüncü tekil kişi örneklerinde ek, isim yüklemine veya zaman eki almış fiile eklenir.\n\n| Tahminin zamanı veya türü | Yapı | Örnek |\n| --- | --- | --- |\n| Şimdiki durum | **isim + -DIr** | İşten erken çıktı; herhâlde **evdedir**. |\n| Şu anda süren olay | **fiil + -ıyor\u002F-iyor\u002F-uyor\u002F-üyor + -dur** | Telefonunu açmıyor; şu anda **uyuyordur**. |\n| Geçmişteki olay | **fiil + -mış\u002F-miş\u002F-muş\u002F-müş + -tır\u002F-tir\u002F-tur\u002F-tür** | Sabah kendini kötü hissediyordu; herhâlde **hastalanmıştır**. |\n\nBu örneklerde konuşan, bir durumu yalnızca mümkün olarak sunmaktan çok, doğru olduğunu tahmin eder: **Evde olabilir** bir ihtimali açık bırakırken **herhâlde evdedir** daha güçlü bir beklenti bildirir. Ancak **-DIr** her kullanımda tahmin anlamına gelmez; **Ankara Türkiye'nin başkentidir** cümlesinde olduğu gibi bilgi vermek için de kullanılır.\n\n:::note\n**Yakın ifadeler:** **Muhtemelen evde** ve **herhâlde evde**, evde olmayı daha olası bulduğunu gösterir. **Galiba evde**, çoğu bağlamda daha temkinli bir izlenim aktarır. **Sanırım evde** ise tahminin senin düşüncene dayandığını öne çıkarır. **Belki evde**, başka ihtimalleri daha açık bırakır. Bunlar değişmez bir kesinlik sırası oluşturmaz; özellikle **galiba**, **sanırım** ve **herhâlde** arasındaki fark bağlama ve ses tonuna göre daralabilir.\n:::\n\n## 5. Olumsuz ihtimal ve yazım\n\nBir olayın gerçekleşmemesi de ihtimal olabilir. Bunun için **gelmeyebilir**, **olmayabilir** gibi biçimler kullanılır. Şimdiki ve geçmişteki olaylarda olumsuzluğu ilgili fiilde veya **olmayabilir** biçiminde gösterebilirsin.\n\n| Olumlu ihtimal | Olumsuz ihtimal: asıl fiilde olumsuzluk | Olumsuz ihtimal: olabilir yerine olmayabilir |\n| --- | --- | --- |\n| Ece yarın **gelebilir**. | Ece yarın **gelmeyebilir**. | — |\n| Ece **uyuyor olabilir**. | Ece **uyumuyor olabilir**. | Ece **uyuyor olmayabilir**. |\n| Ece mesajı **görmüş olabilir**. | Ece mesajı **görmemiş olabilir**. | Ece mesajı **görmüş olmayabilir**. |\n\n**Görmemiş olabilir**, görmeme durumunu olası bir açıklama olarak sunar. **Görmüş olmayabilir** ise görmüş olma varsayımının doğru olmayabileceğini öne çıkarabilir. Benzer biçimde **uyumuyor olabilir**, uyumama durumuna; **uyuyor olmayabilir**, uyuyor olma varsayımının geçerli olmayabileceğine odaklanabilir. Her iki çiftte de temel anlam çoğu bağlamda aynıdır; olumsuzluğun yeri zorunlu bir kesinlik farkı yaratmaz.\n\n:::example\nEce cevap vermedi; mesajı **görmemiş olabilir**.\n\nMesajı gördüğünü varsayıyorsun ama **görmüş olmayabilir**.\n\nOdası sessiz, ama Ece **uyumuyor olabilir**; belki kitap okuyordur.\n\nUyuduğunu sanıyoruz ama **uyuyor olmayabilir**.\n:::\n\n**Belki gelmez** ve **herhâlde gelmeyecek** de olumsuz tahmin bildirir. İkincisinde konuşanın gelmeme beklentisi genellikle daha güçlüdür.\n\n:::warning\n**Gelmeyebilir**, gelmeme ihtimalini anlatır. **Gelemez** ise bağlama göre bir engel veya olanaksızlık bildirir. Bu nedenle **gelmeyebilir** yerine otomatik olarak **gelemez** kullanma.\n\nTahmin anlamındaki **herhâlde** bitişik yazılır: **Anahtar herhâlde çantamda.** Ayrı yazılan **her hâlde**, “her durumda” anlamındadır; aynı ifade değildir.\n:::\n\n## 6. Seçim yaparken\n\n1. Bir durumu yalnızca mümkün olarak mı sunuyorsun? **-abilir** veya **belki** kullan.\n2. Bir açıklamayı daha olası mı buluyorsun? **Herhâlde** kullanabilirsin; bunun kesin bilgi olmadığını unutma.\n3. Şimdi süren bir eylemi mi tahmin ediyorsun? **Çalışıyor olabilir** gibi bir yapı seç.\n4. Geçmişteki bir olayı mı tahmin ediyorsun? **Gitmiş olabilir** gibi bir yapı seç.\n5. Olayın gerçekleşmemesi mi mümkün? **Gelmeyebilir**, **belki gelmez** gibi olumsuz biçimler kullan.\n\nKısacası, **olasılık ifadesi tahminine yaklaşımını**, fiil biçimi ve zaman ifadeleri ise **tahminin hangi zamanla ilgili olduğunu** gösterir.","tr","B2",139,[13],{"id":14,"name":15,"level":10,"language":9,"isCompleted":16,"completionPercentage":17,"totalExercises":18,"completedExercises":17},"01a0e1ad-4a9c-78d8-b1c5-216c4d1f0e4a","Olasılıktan çıkarıma ve tutuma",false,0,6,"2026-09-27T07:03:46+00:00","2026-10-12T17:16:16+00:00",[22],{"id":23,"title":24,"vocabularyListWords":25,"isPublished":38},"01a0e1ad-ab7e-7536-8dc1-5b11a05c303c","Olasılık ve tahmin sözleri",[26,41,53,65,76,87,95,103,111,120,131],{"id":27,"vocabularyWord":28,"displayOrder":39},"01a0e1ad-ab7e-75b2-8dc1-5b11a072a59f",{"id":29,"word":30,"frequency":31,"level":10,"language":9,"audioFilePath":32,"partsOfSpeech":33,"audio":38,"audioUrl":40},"01a0e1ad-880c-729e-9f54-97daa0fa0619","olasılık",7,"tts_7f01221b582efb77_tr-TR.mp3",[34],{"id":35,"partOfSpeech":36,"definition":37,"isPrimary":38,"meaningOrder":39},"01a0e1ad-883c-723d-ac15-f32b35c08399","NOUN","",true,1,"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_7f01221b582efb77_tr-TR.mp3",{"id":42,"vocabularyWord":43,"displayOrder":52},"01a0e1ad-ab7e-75ea-8dc1-5b11a15892f8",{"id":44,"word":45,"frequency":31,"level":46,"language":9,"audioFilePath":47,"partsOfSpeech":48,"audio":38,"audioUrl":51},"01a0e1ad-8829-74d5-a002-3e0c9da49b35","tahmin","B1","tts_ea6da27437ba3b2e_tr-TR.mp3",[49],{"id":50,"partOfSpeech":36,"definition":37,"isPrimary":38,"meaningOrder":39},"01a0e1ad-8840-738b-8c03-92c02ef5f16b","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_ea6da27437ba3b2e_tr-TR.mp3",2,{"id":54,"vocabularyWord":55,"displayOrder":64},"01a0e1ad-ab7e-7612-8dc1-5b11a227bcc7",{"id":56,"word":57,"frequency":31,"level":46,"language":9,"audioFilePath":58,"partsOfSpeech":59,"audio":38,"audioUrl":63},"01a0e1ad-87f5-7e37-95f6-641f80f15d04","kesin","tts_56b3b675432064bf_tr-TR.mp3",[60],{"id":61,"partOfSpeech":62,"definition":37,"isPrimary":38,"meaningOrder":39},"01a0e1ad-8838-7f21-9298-5617d9a2af51","ADJECTIVE","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_56b3b675432064bf_tr-TR.mp3",3,{"id":66,"vocabularyWord":67,"displayOrder":75},"01a0e1ad-ab7e-7632-8dc1-5b11a2d3cc94",{"id":68,"word":69,"frequency":39,"level":46,"language":9,"audioFilePath":70,"partsOfSpeech":71,"audio":38,"audioUrl":74},"01a0e1ad-878f-7789-a88e-c53ce0650504","emin","tts_66970f4be8583ccb_tr-TR.mp3",[72],{"id":73,"partOfSpeech":62,"definition":37,"isPrimary":38,"meaningOrder":39},"01a0e1ad-8797-7bcb-a763-8192e558f83c","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_66970f4be8583ccb_tr-TR.mp3",4,{"id":77,"vocabularyWord":78,"displayOrder":86},"01a0e1ad-ab7e-7652-8dc1-5b11a3d23345",{"id":79,"word":80,"frequency":81,"level":82,"language":9,"audioFilePath":83,"partsOfSpeech":84,"audio":38,"audioUrl":85},"01a0e1ad-844c-768c-844a-b918f5fb6bb3","belki",8,"A2","tts_7398b8548292a060_tr-TR.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_7398b8548292a060_tr-TR.mp3",5,{"id":88,"vocabularyWord":89,"displayOrder":18},"01a0e1ad-ab7e-766e-8dc1-5b11a42723d2",{"id":90,"word":91,"frequency":31,"level":46,"language":9,"audioFilePath":92,"partsOfSpeech":93,"audio":38,"audioUrl":94},"01a0e1ad-8596-7b44-8894-ea4eee518526","herhâlde","tts_c7a9a51cf07fe9a7_tr-TR.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_c7a9a51cf07fe9a7_tr-TR.mp3",{"id":96,"vocabularyWord":97,"displayOrder":31},"01a0e1ad-ab7e-76c2-8dc1-5b11a4c8724e",{"id":98,"word":99,"frequency":31,"level":46,"language":9,"audioFilePath":100,"partsOfSpeech":101,"audio":38,"audioUrl":102},"01a0e1ad-8641-7115-8b32-cbfda66540ed","muhtemelen","tts_d49ac1c273d7524c_tr-TR.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_d49ac1c273d7524c_tr-TR.mp3",{"id":104,"vocabularyWord":105,"displayOrder":81},"01a0e1ad-ab7e-76de-8dc1-5b11a56cefa9",{"id":106,"word":107,"frequency":31,"level":46,"language":9,"audioFilePath":108,"partsOfSpeech":109,"audio":38,"audioUrl":110},"01a0e1ad-8555-7936-adba-2b1681a186b1","galiba","tts_aebce18e12c8b854_tr-TR.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_aebce18e12c8b854_tr-TR.mp3",{"id":112,"vocabularyWord":113,"displayOrder":119},"01a0e1ad-ab7e-76fe-8dc1-5b11a5da5bc8",{"id":114,"word":115,"frequency":81,"level":46,"language":9,"audioFilePath":116,"partsOfSpeech":117,"audio":38,"audioUrl":118},"01a0e1ad-86c8-718a-8ec7-d26ec5bfad2e","sanırım","tts_8b421ccd036f064c_tr-TR.mp3",[],"\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_8b421ccd036f064c_tr-TR.mp3",9,{"id":121,"vocabularyWord":122,"displayOrder":130},"01a0e1ad-ab7e-7722-8dc1-5b11a6cbf7dd",{"id":123,"word":124,"frequency":31,"level":46,"language":9,"audioFilePath":125,"partsOfSpeech":126,"audio":38,"audioUrl":129},"01a0e1ad-87e7-77b9-928a-8e11c8b16858","ihtimal","tts_d9a076a60d5d275e_tr-TR.mp3",[127],{"id":128,"partOfSpeech":36,"definition":37,"isPrimary":38,"meaningOrder":39},"01a0e1ad-8837-71bf-8caf-7f8b54670e0c","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_d9a076a60d5d275e_tr-TR.mp3",10,{"id":132,"vocabularyWord":133,"displayOrder":141},"01a0e1ad-ab7e-7742-8dc1-5b11a7b50b73",{"id":134,"word":135,"frequency":81,"level":82,"language":9,"audioFilePath":136,"partsOfSpeech":137,"audio":38,"audioUrl":140},"01a0e1ad-8805-7d45-8b35-2b32d23faaa8","mümkün","tts_1c48af73e87bfba7_tr-TR.mp3",[138],{"id":139,"partOfSpeech":62,"definition":37,"isPrimary":38,"meaningOrder":39},"01a0e1ad-883b-74ad-bd90-46050ca7a2d3","\u002Fuploads\u002Faudio\u002Ftts_1c48af73e87bfba7_tr-TR.mp3",11,{"name":15,"slug":143,"language":9},"olasiliktan-cikarima-ve-tutuma-b2",[],[146,156],{"@id":147,"@type":148,"id":149,"grammarPage":150,"title":151,"instructions":152,"displayOrder":17,"type":153,"questionCount":154,"blankCount":154,"isCompleted":16,"ogImageUrl":155},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0e1ad-77de-756d-be97-89d201204b5f","GrammarExercise","01a0e1ad-77de-756d-be97-89d201204b5f","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a0e1ad-4f98-7a43-9b9f-f68e4fa52500","Olasılıkta -abilir, belki ve herhâlde – Doğru biçimi seçme","Verilen bağlamda ifadeyi doğru tamamlayan seçeneği seçin.","word_select",12,"\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_7d648bd9-9229-4f40-b544-2c203d5d71d7_hero.webp?v=1790492637",{"@id":157,"@type":148,"id":158,"grammarPage":150,"title":159,"instructions":160,"displayOrder":39,"type":153,"questionCount":154,"blankCount":154,"isCompleted":16,"ogImageUrl":161},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a0e1ad-77f6-746c-b076-f1d57f31482f","01a0e1ad-77f6-746c-b076-f1d57f31482f","Olasılıkta -abilir, belki ve herhâlde – Bağlama uygun anlam","Bağlamda amaçlanan anlamı veren seçeneği seçin.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_a80a1593-009c-4c98-b677-0b66c8a4db40_hero.webp?v=1790492637",null]