[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-vi-gioi-han-cua-viec-tao-tu-bang-yeu-to-han-viet":3,"grammar-exercises-by-page-01a16964-08a8-7e9c-830c-9658dc1714bc":268,"exercise-list-path-vi-none":284},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":18,"updatedAt":19,"totalExercises":17,"vocabularyLists":20,"readyImages":267},"01a16964-08a8-7e9c-830c-9658dc1714bc","Giới hạn của việc tạo từ bằng yếu tố Hán Việt","gioi-han-cua-viec-tao-tu-bang-yeu-to-han-viet","Nhận diện giới hạn khi tạo từ bằng yếu tố Hán Việt: nghĩa, trật tự, khả năng kết hợp và cách dùng; biết kiểm tra từ mới và chọn cách diễn đạt rõ ràng.","Biết nghĩa của từng yếu tố Hán Việt chưa đủ để tạo ra một từ tự nhiên. Bạn cần xét cả nghĩa của tổ hợp, trật tự, khả năng kết hợp và cách dùng đã được cộng đồng chấp nhận. Bài này giúp bạn đánh giá một cách gọi mới và chọn cách diễn đạt phù hợp trong văn bản trang trọng.\n\n## 1. Hiểu được không có nghĩa là dùng được\n\nMột tổ hợp có thể khiến người đọc đoán được ý nhưng vẫn lạ, khó hiểu hoặc không phù hợp với cách gọi thông thường. Cần phân biệt ba trường hợp:\n\n- **Từ đã được dùng ổn định:** có nghĩa và cách dùng tương đối rõ, như **độc giả**, **học sinh**.\n- **Cách gọi mới có cơ sở:** được tạo để gọi một khái niệm mới, có thể cần định nghĩa và thời gian để được chấp nhận. Chẳng hạn, một dự án có thể đề xuất tên **vi thư viện** cho mô hình thư viện quy mô rất nhỏ mà dự án đang xây dựng: **vi** biểu thị quy mô nhỏ, còn **thư viện** chỉ loại hình. Cấu tạo có cơ sở, nhưng phạm vi của tên gọi vẫn cần được định nghĩa.\n- **Tổ hợp ghép tùy ý:** chỉ dựa vào nghĩa riêng của các yếu tố, chưa có cơ sở rõ về cấu tạo hoặc cách dùng. Ví dụ giả định: tự ghép **sơ mãi giả** để gọi **người mua lần đầu**, chỉ vì gán cho **sơ**, **mãi**, **giả** lần lượt các nghĩa ban đầu, mua, người. Phép ghép ấy chưa đủ làm rõ nghĩa “mua lần đầu” hay tạo ra một tên gọi tự nhiên.\n\nGiới hạn ở đây không phải là một lệnh cấm sáng tạo. Điều cần tránh là coi mọi tổ hợp có vẻ hợp nghĩa đều đã trở thành từ tiếng Việt thông dụng.\n\n:::note\nMột từ không có trong một cuốn từ điển chưa chắc là sai. Đó có thể là thuật ngữ mới hoặc từ dùng trong một phạm vi hẹp. Ngược lại, việc một tổ hợp xuất hiện trên mạng chưa đủ chứng minh rằng nó đã được dùng ổn định.\n:::\n\n## 2. Nghĩa của yếu tố không phải nghĩa của cả từ\n\nNhiều yếu tố Hán Việt không được dùng độc lập với nghĩa đang xét. Chẳng hạn, **thủy** gợi nghĩa nước trong **thủy điện**, nhưng trong lời nói thông thường, ta nói **uống nước**, không thay thành *uống thủy*.\n\nNgay cả khi các yếu tố đều quen thuộc, nghĩa của cả từ vẫn có thể chuyên biệt hơn nghĩa suy ra từ từng phần.\n\n| Từ | Nghĩa trong cách dùng hiện nay | Giới hạn cần nhớ |\n| --- | --- | --- |\n| **Độc giả** | Người đọc sách, báo hoặc tác phẩm | Không gọi mọi người đang đọc bất cứ thứ gì là độc giả trong mọi tình huống |\n| **Khán giả** | Người xem một buổi biểu diễn, chương trình, phim… | Không đơn giản là bất cứ người nào đang nhìn |\n| **Thính giả** | Người nghe, thường nói đến người nghe đài hoặc một chương trình | Không phải cách thay thế tự động cho mọi cụm có nghĩa người nghe |\n\nTrong các từ trên, **giả** gắn với nghĩa người. Tuy nhiên, đây không phải một công thức để ghép tùy ý với mọi hoạt động và tạo tên gọi người thực hiện hoạt động ấy.\n\n:::example\n**Tình huống:** Một người đọc hướng dẫn sử dụng máy cho đồng nghiệp nghe.\n\nCách nói rõ và tự nhiên: **Người đọc hướng dẫn** cần đọc chậm; **người nghe** có thể hỏi lại.\n\nKhông cần đổi hai cụm này thành **độc giả** và **thính giả** chỉ để câu có vẻ trang trọng hơn.\n:::\n\n## 3. Trật tự và khả năng kết hợp có giới hạn\n\nKhông có một công thức trật tự duy nhất áp dụng cho tất cả các từ có yếu tố Hán Việt. Trong nhiều tổ hợp chính phụ như **hỏa xa**, **thủy điện**, yếu tố phụ đứng trước yếu tố chính: **hỏa** bổ nghĩa cho **xa**, **thủy** bổ nghĩa cho **điện**. Trong cách diễn đạt thuần Việt tương ứng, yếu tố chính thường đứng trước, như **xe** trong **xe lửa**. Không được tự đảo các yếu tố của một từ hoặc trộn hai kiểu trật tự này chỉ bằng cách thay từng yếu tố theo nghĩa. Ngoài quan hệ chính phụ còn có những kiểu quan hệ khác; bạn cần học từ cùng với cấu tạo và nghĩa cụ thể của nó.\n\n| Cặp từ | Nghĩa | Điều cần chú ý |\n| --- | --- | --- |\n| **Học sinh — sinh học** | Người học ở bậc phổ thông — ngành nghiên cứu sự sống | Đảo vị trí tạo thành hai từ có nghĩa khác nhau |\n| **Quốc gia — gia quốc** | Đất nước — cách nói mang sắc thái văn chương về nhà và nước | Không thể đổi chỗ rồi giữ nguyên cách dùng |\n| **Hỏa xa — xe lửa** | Hai cách gọi phương tiện chạy trên đường ray | **Hỏa xa** có yếu tố phụ đứng trước yếu tố chính; **xe lửa** có yếu tố chính đứng trước yếu tố phụ. **Hỏa xa** ít thông dụng hơn trong tiếng Việt hiện nay |\n\n:::example\n**Lỗi trật tự khi tự tạo tên gọi:** ✗ *xa hỏa* để chỉ **xe lửa**.\n\nNgười viết đã lấy trật tự **xe + lửa** rồi thay từng phần bằng **xa + hỏa**. Nếu dùng từ Hán Việt đã có, phải giữ trật tự **hỏa xa**; trong cách nói thông thường, dùng **xe lửa**. Hiểu nghĩa từng yếu tố không cho phép chuyển nguyên trật tự của cách gọi này sang cách gọi kia.\n:::\n\nCác yếu tố gần nghĩa cũng không kết hợp với những yếu tố khác theo cùng một cách. Ta dùng **bất công**, **vô lý**, **phi pháp**, nhưng không thể suy ra một quy tắc cho phép đổi tự do **bất**, **vô**, **phi** trong mọi từ.\n\n:::warning\n**Vô lý** và **phi lý** đều là những từ được dùng trong tiếng Việt. Sự tồn tại của hai từ này không chứng minh rằng **vô** và **phi** thay thế được cho nhau ở mọi tổ hợp. Cần kiểm tra từng từ, không chỉ kiểm tra nghĩa phủ định của yếu tố đầu.\n:::\n\n## 4. Không cấm mọi cách ghép khác nguồn gốc\n\nMột giới hạn thường bị hiểu sai là: yếu tố Hán Việt chỉ được ghép với yếu tố Hán Việt. Tiếng Việt thực tế không tuân theo lệnh cấm tuyệt đối đó.\n\nCác cách nói **ngày sinh**, **người bệnh**, **siêu rẻ** đều tự nhiên trong những ngữ cảnh phù hợp. Tuy nhiên, sự tồn tại của chúng không cho phép ta thay từng phần của mọi từ đã có bằng một yếu tố gần nghĩa.\n\nCần phân biệt:\n\n- **Khả năng tạo tổ hợp tương đối rộng:** chẳng hạn **siêu** trong **siêu rẻ**, **siêu nhanh**, thường có sắc thái nhấn mạnh, hay gặp trong quảng cáo và lời nói.\n- **Khả năng kết hợp hạn chế:** nhiều yếu tố chỉ xuất hiện tự nhiên trong một số từ hoặc kiểu cấu tạo nhất định.\n- **Cụm từ thông thường:** có thể diễn đạt ý mới rõ ràng mà không cần nén thành một từ Hán Việt.\n\n:::tip\nKhi chưa chắc một từ tự tạo có tự nhiên hay không, hãy thử dùng một cụm từ rõ nghĩa. **Người mua lần đầu** dễ hiểu hơn tên gọi tự tạo **sơ mãi giả** ở mục 1. Trong thông báo bán hàng, viết **Ưu đãi dành cho người mua lần đầu** giúp khách hàng nhận ra ngay đối tượng được hưởng ưu đãi; viết **Ưu đãi dành cho sơ mãi giả** buộc họ phải đoán nghĩa của tên gọi.\n:::\n\n## 5. Thuật ngữ mới cần ngữ cảnh và quy ước\n\nTrong chuyên môn, việc tạo từ mới có thể cần thiết. Tuy nhiên, một cách gọi phù hợp trong tài liệu chuyên ngành chưa chắc phù hợp trong thông báo cho công chúng.\n\nTrước khi dùng một thuật ngữ mới, bạn nên xét ba điều: nó có gọi đúng khái niệm không, có gây nhầm với từ đã có không, và người đọc có nhận ra nghĩa dự định không.\n\n:::example\n**Trong tài liệu kỹ thuật:** Hệ thống sử dụng **cảm biến quang** để phát hiện vật thể.\n\n**Khi giới thiệu cho người không chuyên:** Hệ thống sử dụng **cảm biến quang**, tức loại cảm biến dùng ánh sáng để phát hiện vật thể.\n\nGiải thích thuật ngữ giúp người đọc hiểu cơ chế; không cần thay toàn bộ thuật ngữ bằng lời nói thông thường.\n:::\n\nNếu bạn đề xuất một tên gọi chưa phổ biến, hãy báo rõ bằng cách viết như **trong bài viết này, chúng tôi dùng thuật ngữ… để chỉ…**. Cách viết ấy xác lập nghĩa trong văn bản, chứ không khẳng định tên gọi đã được chấp nhận rộng rãi.\n\n## 6. Quy trình kiểm tra trước khi dùng\n\n1. **Xác định ý cần nói:** bạn đang gọi một khái niệm mới hay chỉ muốn câu có vẻ trang trọng?\n2. **Tìm cách gọi đã có:** tra từ điển phù hợp và tài liệu đáng tin cậy trong lĩnh vực liên quan.\n3. **Kiểm tra cả tổ hợp:** xem nghĩa, trật tự, những từ thường đi kèm và đối tượng được gọi tên.\n4. **Xét người đọc và văn phong:** một từ đúng trong chuyên môn vẫn có thể cần giải thích trong văn bản phổ thông.\n5. **Chọn cách diễn đạt rõ nhất:** dùng từ đã ổn định, định nghĩa tên gọi mới, hoặc giữ một cụm từ thông thường.\n\nĐiểm cần nhớ: **nghĩa của yếu tố chỉ là điểm xuất phát**. Một cách tạo từ thuyết phục còn cần phù hợp với kiểu cấu tạo, cách dùng thực tế và nhu cầu giao tiếp.","vi","C1",163,[13],{"id":14,"name":5,"level":10,"language":9,"isCompleted":15,"completionPercentage":16,"totalExercises":17,"completedExercises":16},"01a16964-06ef-71a3-a3de-83a7c4a96e13",false,0,2,"2026-10-23T15:32:05+00:00","2026-10-23T19:16:08+00:00",[21],{"id":22,"title":5,"vocabularyListWords":23,"isPublished":37},"01a16964-5487-72cb-a4fa-6dbd13ddebd2",[24,39,55,66,77,88,99,119,129,144,160,171,182,197,212,223,234,245,256],{"id":25,"vocabularyWord":26,"displayOrder":38},"01a16964-5487-7333-a4fa-6dbd14bb81fe",{"id":27,"word":28,"frequency":29,"level":30,"language":9,"partsOfSpeech":31,"audio":15},"01a16964-3464-781e-b8bb-0717eb1bd8d1","độc giả",5,"B2",[32],{"id":33,"partOfSpeech":34,"definition":35,"exampleSentences":36,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-bab4-7e0d-bfdb-9aba50ef11f0","NOUN","Người đọc sách, báo, tạp chí hoặc các ấn phẩm, bài viết nói chung.","Tờ báo này có hàng triệu độc giả trên cả nước.\nTác giả đã gửi lời cảm ơn chân thành đến các độc giả đã ủng hộ cuốn sách.\nNhiều độc giả đã viết thư góp ý cho tòa soạn về bài báo hôm qua.",true,1,{"id":40,"vocabularyWord":41,"displayOrder":17},"01a16964-5487-737b-a4fa-6dbd1574922d",{"id":42,"word":43,"frequency":44,"level":45,"language":9,"partsOfSpeech":46,"audio":15},"01a16964-344f-7ac4-854d-4021f0fe9e9b","người đọc",7,"B1",[47,51],{"id":48,"partOfSpeech":34,"definition":49,"exampleSentences":50,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a16964-34a5-70ff-8fab-6ed8335b6709","Người đọc sách, báo, bài viết hoặc một văn bản nào đó; độc giả.","Nhà văn luôn muốn giữ chân người đọc bằng những tình tiết hấp dẫn.\nTờ báo này có hàng nghìn người đọc mỗi ngày.\nBài viết cần rõ ràng để người đọc dễ hiểu.",{"id":52,"partOfSpeech":34,"definition":53,"exampleSentences":54,"isPrimary":15,"meaningOrder":17},"01a169e7-b90b-7cc3-bb73-ab85929406c3","Người đang đọc thành tiếng một văn bản cho người khác nghe, như người đọc bản tin hay người đọc diễn văn.","Người đọc bản tin tối nay có giọng rất ấm.\nNgười đọc lời chúc mừng trong buổi lễ là hiệu trưởng.\nTrong buổi họp, người đọc biên bản là thư ký.",{"id":56,"vocabularyWord":57,"displayOrder":65},"01a16964-5487-73a7-a4fa-6dbd15e186f8",{"id":58,"word":59,"frequency":44,"level":45,"language":9,"partsOfSpeech":60,"audio":15},"01a16964-33bb-7882-b338-0fe4f60bd115","khán giả",[61],{"id":62,"partOfSpeech":34,"definition":63,"exampleSentences":64,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-b904-7d43-985a-488bc8b7dd7a","Những người đến xem hoặc nghe một buổi biểu diễn, trận đấu, bộ phim, chương trình truyền hình, v.v.","Khán giả vỗ tay rất lâu sau khi buổi hòa nhạc kết thúc.\nSân vận động có hàng chục nghìn khán giả đến cổ vũ cho đội nhà.\nBộ phim mới nhận được nhiều lời khen từ khán giả.",3,{"id":67,"vocabularyWord":68,"displayOrder":76},"01a16964-5487-73c7-a4fa-6dbd1646d884",{"id":69,"word":70,"frequency":17,"level":30,"language":9,"partsOfSpeech":71,"audio":15},"01a16964-3480-737f-9c04-1f14847df194","thính giả",[72],{"id":73,"partOfSpeech":34,"definition":74,"exampleSentences":75,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-bab7-7532-88e4-917ae78f4e1d","Người nghe một buổi nói chuyện, buổi hòa nhạc, chương trình phát thanh hoặc podcast; người tiếp nhận nội dung bằng thính giác.","Thính giả vỗ tay nồng nhiệt sau bài phát biểu của diễn giả.\nĐài phát thanh nhận được nhiều thư góp ý từ thính giả mỗi tuần.\nNhiều thính giả gọi điện đến chương trình để chia sẻ câu chuyện của mình.",4,{"id":78,"vocabularyWord":79,"displayOrder":29},"01a16964-5487-73eb-a4fa-6dbd173513f5",{"id":80,"word":81,"frequency":29,"level":82,"language":9,"partsOfSpeech":83,"audio":15},"01a16964-3324-7b80-9fda-35e67392e70f","người nghe","A2",[84],{"id":85,"partOfSpeech":34,"definition":86,"exampleSentences":87,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a16964-3362-7c16-bd32-4539b016e8ac","Người đang nghe hoặc tiếp nhận điều người khác nói, đọc hay biểu diễn, ví dụ trong buổi nói chuyện, bài giảng, chương trình phát thanh hoặc buổi hòa nhạc.","Người nghe im lặng suốt buổi diễn thuyết.\nGiáo viên cần nói to và rõ để người nghe hiểu bài.\nChương trình phát thanh này có rất nhiều người nghe mỗi tối.",{"id":89,"vocabularyWord":90,"displayOrder":98},"01a16964-5487-7407-a4fa-6dbd17916fa9",{"id":91,"word":92,"frequency":29,"level":30,"language":9,"partsOfSpeech":93,"audio":15},"01a16964-3481-71a1-80de-72ed559da1cd","thủy điện",[94],{"id":95,"partOfSpeech":34,"definition":96,"exampleSentences":97,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-bab7-7632-88e4-917ae7bf2655","Điện năng được tạo ra bằng sức nước chảy, thường nhờ các nhà máy xây trên sông có đập chắn nước; cũng dùng để chỉ ngành hoặc nhà máy sản xuất loại điện này.","Việt Nam có nhiều nhà máy thủy điện lớn trên sông Đà và sông Đồng Nai.\nThủy điện là nguồn năng lượng tái tạo quan trọng của nước ta.\nVào mùa khô, lượng nước trong hồ giảm nên sản lượng thủy điện cũng thấp hơn.",6,{"id":100,"vocabularyWord":101,"displayOrder":44},"01a16964-5487-7427-a4fa-6dbd17c83904",{"id":102,"word":103,"frequency":104,"level":105,"language":9,"partsOfSpeech":106,"audio":15},"01a16964-313d-7bef-8cee-3f4dd54c2e6f","nước",8,"A1",[107,111,115],{"id":108,"partOfSpeech":34,"definition":109,"exampleSentences":110,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-b195-7e69-bcd5-d24c3cf91251","Chất lỏng trong suốt, không màu, không mùi, có trong sông, hồ, biển, mưa và rất cần cho sự sống; dùng để uống, nấu ăn và tắm giặt.","Tôi uống một cốc nước mỗi sáng.\nNước trong sông này rất sạch.\nEm hãy đun nước để pha trà nhé.",{"id":112,"partOfSpeech":34,"definition":113,"exampleSentences":114,"isPrimary":15,"meaningOrder":17},"01a169e7-b195-7ead-bcd5-d24c3d639f85","Quốc gia, đất nước có lãnh thổ, dân cư và chính quyền riêng.","Việt Nam là một nước ở Đông Nam Á.\nBạn muốn đi du lịch nước nào?\nNhiều nước trên thế giới có mùa đông rất lạnh.",{"id":116,"partOfSpeech":34,"definition":117,"exampleSentences":118,"isPrimary":15,"meaningOrder":65},"01a169e7-b195-7eed-bcd5-d24c3dd64713","Chất lỏng lấy ra từ một thứ gì đó hoặc dùng để uống, có vị riêng (như nước ngọt, nước chanh, nước mắm, nước canh).","Mẹ nấu nước canh rất ngon.\nTôi thích uống nước chanh vào mùa hè.\nBạn cho thêm một ít nước mắm vào nhé.",{"id":120,"vocabularyWord":121,"displayOrder":104},"01a16964-5487-7447-a4fa-6dbd183638dc",{"id":122,"word":123,"frequency":44,"level":82,"language":9,"partsOfSpeech":124,"audio":15},"01a16964-326e-778c-92ff-5efafab5c44d","học sinh",[125],{"id":126,"partOfSpeech":34,"definition":127,"exampleSentences":128,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-b578-7b3b-b46d-5e3aedaff6de","Người đang học ở trường phổ thông, thường là từ tiểu học đến trung học.","Em gái tôi là học sinh lớp năm.\nCác học sinh đang ngồi nghe cô giáo giảng bài.\nTrường này có hơn một nghìn học sinh.",{"id":130,"vocabularyWord":131,"displayOrder":143},"01a16964-5487-746f-a4fa-6dbd18aa8370",{"id":132,"word":133,"frequency":29,"level":45,"language":9,"partsOfSpeech":134,"audio":15},"01a16964-33e5-7ddd-b51d-77291580b81a","sinh học",[135,139],{"id":136,"partOfSpeech":34,"definition":137,"exampleSentences":138,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-b908-723c-a55b-56d3e7c6e5c3","Ngành khoa học nghiên cứu về sự sống, các sinh vật và quá trình sống của chúng.","Em gái tôi rất thích học sinh học vì muốn tìm hiểu về cơ thể con người.\nGiáo viên sinh học đã đưa chúng tôi đi tham quan vườn thực vật.\nSinh học hiện đại có liên quan chặt chẽ đến y học và công nghệ.",{"id":140,"partOfSpeech":34,"definition":141,"exampleSentences":142,"isPrimary":15,"meaningOrder":17},"01a169e7-b908-7280-a55b-56d3e848c592","Môn học ở trường phổ thông hoặc đại học dạy về các kiến thức cơ bản của ngành sinh học.","Hôm nay lớp tôi có hai tiết sinh học.\nBạn ấy được điểm cao nhất môn sinh học trong kỳ thi vừa rồi.\nTôi cần mua một cuốn sách giáo khoa sinh học lớp 10.",9,{"id":145,"vocabularyWord":146,"displayOrder":159},"01a16964-5487-748f-a4fa-6dbd18f5bc7d",{"id":147,"word":148,"frequency":44,"level":45,"language":9,"partsOfSpeech":149,"audio":15},"01a16964-33de-7e8a-884b-08a23dd0b609","quốc gia",[150,154],{"id":151,"partOfSpeech":34,"definition":152,"exampleSentences":153,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-b907-7a50-abac-5c01cfdfbeb2","Vùng đất có lãnh thổ, dân cư và chính quyền riêng, được các nước khác công nhận; nước.","Việt Nam là một quốc gia nằm ở Đông Nam Á.\nLiên hợp quốc có gần hai trăm quốc gia thành viên.\nMỗi quốc gia đều có phong tục và văn hóa riêng.",{"id":155,"partOfSpeech":156,"definition":157,"exampleSentences":158,"isPrimary":15,"meaningOrder":17},"01a169e7-b907-7a98-abac-5c01d0641e50","ADJECTIVE","Thuộc về cả nước, mang tính chất của toàn bộ đất nước.","Hà Nội là nơi có nhiều di tích quốc gia đặc biệt.\nĐội tuyển quốc gia đã giành chiến thắng trong trận đấu tối qua.\nKỳ thi quốc gia được tổ chức vào tháng sáu hằng năm.",10,{"id":161,"vocabularyWord":162,"displayOrder":170},"01a16964-5487-74ab-a4fa-6dbd19057212",{"id":163,"word":164,"frequency":38,"level":45,"language":9,"partsOfSpeech":165,"audio":15},"01a16964-33b2-72d9-a126-881afabda5f6","hỏa xa",[166],{"id":167,"partOfSpeech":34,"definition":168,"exampleSentences":169,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-b903-7d07-a4ef-7434868bdd9b","Tàu hỏa và hệ thống đường sắt dùng để chở người và hàng hóa; là cách nói cũ hoặc mang tính trang trọng, thường gặp trong các từ như \"ngành hỏa xa\", \"nhà ga hỏa xa\".","Ông tôi từng làm việc cho ngành hỏa xa suốt ba mươi năm.\nNgày xưa, hỏa xa là phương tiện đi lại quan trọng nhất giữa Hà Nội và Sài Gòn.\nTuyến hỏa xa Bắc – Nam dài hơn một nghìn bảy trăm cây số.",12,{"id":172,"vocabularyWord":173,"displayOrder":181},"01a16964-5487-74c7-a4fa-6dbd19bbe9d8",{"id":174,"word":175,"frequency":44,"level":82,"language":9,"partsOfSpeech":176,"audio":15},"01a16964-332d-7f2e-8ebb-2b0f61303282","xe lửa",[177],{"id":178,"partOfSpeech":34,"definition":179,"exampleSentences":180,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-b749-782c-90e1-a0f55a8dae53","Phương tiện giao thông chạy trên đường ray, gồm nhiều toa nối với nhau, dùng để chở người và hàng hóa đi xa.","Sáng mai tôi sẽ đi Đà Nẵng bằng xe lửa.\nXe lửa đến ga lúc bảy giờ tối.\nEm trai tôi rất thích ngắm xe lửa chạy qua cánh đồng.",13,{"id":183,"vocabularyWord":184,"displayOrder":196},"01a16964-5487-74df-a4fa-6dbd1a44dce8",{"id":185,"word":186,"frequency":44,"level":30,"language":9,"partsOfSpeech":187,"audio":15},"01a16964-345b-7810-9d9a-f265f863af0e","bất công",[188,192],{"id":189,"partOfSpeech":156,"definition":190,"exampleSentences":191,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-bab4-71b5-bfdb-9aba4922fc68","Không công bằng, không theo lẽ phải; đối xử hoặc phân chia không đúng với quyền lợi, công sức hay giá trị của mỗi người.","Nhiều người cho rằng việc trả lương thấp hơn cho phụ nữ làm cùng công việc là rất bất công.\nCậu bé cảm thấy bất công khi bị phạt trong lúc người khác cũng mắc lỗi mà không bị gì.\nMột xã hội bất công sẽ khiến khoảng cách giàu nghèo ngày càng lớn.",{"id":193,"partOfSpeech":34,"definition":194,"exampleSentences":195,"isPrimary":15,"meaningOrder":17},"01a169e7-bab4-7201-bfdb-9aba49f08518","Tình trạng hoặc sự việc không công bằng trong xã hội hay trong cách đối xử giữa người với người.","Bà đã dành cả đời để đấu tranh chống lại bất công.\nBộ phim phản ánh những bất công mà người lao động nghèo phải chịu đựng.\nAnh ấy không thể làm ngơ trước bất công xảy ra ngay trước mắt mình.",14,{"id":198,"vocabularyWord":199,"displayOrder":211},"01a16964-5487-74fb-a4fa-6dbd1acc5920",{"id":200,"word":201,"frequency":44,"level":45,"language":9,"partsOfSpeech":202,"audio":15},"01a16964-3406-72f1-8e17-3907610e1f48","vô lý",[203,207],{"id":204,"partOfSpeech":156,"definition":205,"exampleSentences":206,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-b90a-7c3e-b7df-e374c19f5ebf","Không hợp với lẽ phải hay logic, không thể chấp nhận được vì thiếu cơ sở và không có sức thuyết phục.","Yêu cầu của anh ấy thật vô lý, không ai có thể làm được.\nNghe thì có vẻ vô lý, nhưng câu chuyện đó hoàn toàn có thật.\nGiá vé đắt một cách vô lý khiến nhiều người phải bỏ đi.",{"id":208,"partOfSpeech":156,"definition":209,"exampleSentences":210,"isPrimary":15,"meaningOrder":17},"01a169e7-b90a-7c82-b7df-e374c249ab2d","Không công bằng, không đúng đắn về mặt đạo lý khi đối xử hoặc đòi hỏi ở người khác.","Sếp trách cô ấy như vậy là vô lý, vì lỗi không phải của cô.\nBà ấy cứ đòi con cái phải nghe theo mọi điều, thật vô lý.\nBị phạt oan như thế này thì vô lý quá.",15,{"id":213,"vocabularyWord":214,"displayOrder":222},"01a16964-5487-7517-a4fa-6dbd1ae3ef0b",{"id":215,"word":216,"frequency":38,"level":10,"language":9,"partsOfSpeech":217,"audio":15},"01a16964-3498-7295-a256-e441cb3c0f15","phi pháp",[218],{"id":219,"partOfSpeech":156,"definition":220,"exampleSentences":221,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-bab9-7226-9960-f35741cfddf3","Trái với pháp luật, không được pháp luật cho phép hoặc thừa nhận; bất hợp pháp.","Việc khai thác cát phi pháp đã gây sạt lở nghiêm trọng ở nhiều địa phương.\nCơ quan chức năng vừa triệt phá một đường dây buôn bán hàng hóa phi pháp qua biên giới.\nMọi hành vi thu lợi phi pháp từ đất đai đều bị xử lý theo quy định.",16,{"id":224,"vocabularyWord":225,"displayOrder":233},"01a16964-5487-7533-a4fa-6dbd1af24403",{"id":226,"word":227,"frequency":17,"level":30,"language":9,"partsOfSpeech":228,"audio":15},"01a16964-3479-7214-94ca-d17616650ef9","phi lý",[229],{"id":230,"partOfSpeech":156,"definition":231,"exampleSentences":232,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-bab6-7b85-b37a-d1b1e8e85765","Trái với lẽ phải hoặc logic thông thường, không hợp lý, không thể chấp nhận được.","Lời giải thích của anh ấy nghe thật phi lý.\nGiá vé máy bay tăng cao một cách phi lý vào dịp Tết.\nThật phi lý khi bắt người ta làm việc suốt ngày đêm mà không trả lương.",17,{"id":235,"vocabularyWord":236,"displayOrder":244},"01a16964-5487-7553-a4fa-6dbd1bb11e51",{"id":237,"word":238,"frequency":44,"level":82,"language":9,"partsOfSpeech":239,"audio":15},"01a16964-329b-76f7-8417-9961f3776177","ngày sinh",[240],{"id":241,"partOfSpeech":34,"definition":242,"exampleSentences":243,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a169e7-b57d-789b-97dd-0d262592f732","Ngày, tháng và năm một người được sinh ra; thường được ghi trong giấy tờ, hồ sơ hoặc dùng khi giới thiệu về bản thân.","Ngày sinh của tôi là ngày 15 tháng 3 năm 2000.\nBạn vui lòng điền họ tên và ngày sinh vào mẫu đơn này.\nMẹ luôn nhớ ngày sinh của tất cả các thành viên trong gia đình.",18,{"id":246,"vocabularyWord":247,"displayOrder":255},"01a16964-5487-756b-a4fa-6dbd1bc87763",{"id":248,"word":249,"frequency":44,"level":82,"language":9,"partsOfSpeech":250,"audio":15},"01a16964-3323-7da9-8cb9-809b4f623b9c","người bệnh",[251],{"id":252,"partOfSpeech":34,"definition":253,"exampleSentences":254,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a16964-3362-7aea-bd32-4539af271f59","Người đang bị bệnh hoặc đang được khám và chữa bệnh; bệnh nhân.","Người bệnh cần nghỉ ngơi và uống thuốc đúng giờ.\nBác sĩ đang khám cho người bệnh trong phòng cấp cứu.\nGia đình luôn ở bên cạnh để chăm sóc người bệnh.",19,{"id":257,"vocabularyWord":258,"displayOrder":266},"01a16964-5487-7587-a4fa-6dbd1c154223",{"id":259,"word":260,"frequency":38,"level":10,"language":9,"partsOfSpeech":261,"audio":15},"01a16964-349a-7c1a-a005-5c4e4ea57d28","cảm biến quang",[262],{"id":263,"partOfSpeech":34,"definition":264,"exampleSentences":265,"isPrimary":37,"meaningOrder":38},"01a16964-34a9-7c41-8a65-e2c9f600ef48","Thiết bị điện tử phát hiện ánh sáng hoặc sự thay đổi của ánh sáng rồi chuyển thành tín hiệu điện, dùng để nhận biết vật thể, đo độ sáng hoặc điều khiển tự động.","Cổng tự động mở ra nhờ cảm biến quang phát hiện có xe đến gần.\nKỹ sư đã lắp một cảm biến quang trên băng chuyền để đếm số sản phẩm đi qua.\nĐèn đường tự bật vào buổi tối vì cảm biến quang nhận biết trời đã tối.",20,[],[269,278],{"@id":270,"@type":271,"id":272,"grammarPage":273,"title":274,"instructions":275,"displayOrder":16,"type":276,"questionCount":170,"blankCount":170,"isCompleted":15,"ogImageUrl":277},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a16964-17c4-7b29-87fe-b0529c087c27","GrammarExercise","01a16964-17c4-7b29-87fe-b0529c087c27","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a16964-08a8-7e9c-830c-9658dc1714bc","Hiểu nghĩa và giới hạn kết hợp của yếu tố Hán Việt","Bạn chọn phương án phù hợp với nghĩa, cấu tạo hoặc cách dùng được nêu trong từng câu.","word_select","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_e87ae74c-30ba-4471-9084-ef4cb9ccfe75_hero.webp?v=1792769529",{"@id":279,"@type":271,"id":280,"grammarPage":273,"title":281,"instructions":282,"displayOrder":38,"type":276,"questionCount":170,"blankCount":170,"isCompleted":15,"ogImageUrl":283},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a16964-17db-7229-bf50-2fb7c06ff671","01a16964-17db-7229-bf50-2fb7c06ff671","Đánh giá tên gọi mới và biên tập thuật ngữ","Bạn chọn phương án giúp đánh giá cách tạo từ hoặc biên tập cách gọi theo đúng ngữ cảnh đã cho.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_e6344a4a-1ccf-4471-8441-66625e913aa0_hero.webp?v=1792769529",null]