[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"grammar-page-vi-roi-va-chua-viec-da-xong-va-chua-xay-ra":3,"grammar-exercises-by-page-01a16964-0a3f-78f5-ac00-c362a0cab523":146,"exercise-list-path-vi-none":175},{"id":4,"title":5,"slug":6,"seoDescription":7,"content":8,"language":9,"level":10,"displayOrder":11,"grammarTopics":12,"createdAt":19,"updatedAt":20,"totalExercises":21,"vocabularyLists":22,"primaryTopicHub":143,"readyImages":145},"01a16964-0a3f-78f5-ac00-c362a0cab523","Rồi và chưa: việc đã xong và chưa xảy ra","roi-va-chua-viec-da-xong-va-chua-xay-ra","Phân biệt rồi và chưa khi nói về việc đã xong hoặc chưa xảy ra; học vị trí trong câu, cách hỏi và trả lời, cùng sự khác nhau giữa chưa và không.","Bạn muốn biết bữa tối đã nấu xong hay chưa? **Rồi** và **chưa** giúp bạn nói một việc đã xảy ra, đã xong hay chưa xảy ra tính đến lúc nói. Bạn cũng dùng hai từ này để hỏi và trả lời về việc cần làm.\n\n## 1. Rồi và chưa cho biết điều gì?\n\nDùng **rồi** để báo một việc đã xảy ra hoặc đã xong. Dùng **chưa** để nói việc đó chưa xảy ra hoặc chưa xong tính đến lúc nói.\n\n:::example\nLan hỏi Nam về bài tập hôm nay:\n\n— Nam làm xong bài tập **chưa**?\n\n— Mình làm xong **rồi**.\n\nHoặc, nếu bài tập còn chưa xong:\n\n— Mình **chưa** làm xong.\n:::\n\n**Chưa** không có nghĩa là việc đó sẽ không bao giờ xảy ra. Nam chưa làm xong bài tập, nhưng có thể làm xong sau đó.\n\n## 2. Đặt rồi và chưa ở đâu?\n\nTrong các câu dưới đây, **rồi** đứng sau phần nói về hành động. **Chưa** đứng trước phần đó khi báo một việc chưa xảy ra hoặc chưa xong.\n\n| Mục đích | Cấu trúc thường dùng | Ví dụ |\n| --- | --- | --- |\n| Báo việc đã xảy ra | Người + hành động + **rồi** | Lan gửi thư **rồi**. |\n| Báo việc chưa xảy ra | Người + **chưa** + hành động | Lan **chưa** gửi thư. |\n| Báo việc đã hoàn thành | Người + hành động + **xong rồi** | Nam làm bài tập **xong rồi**. |\n| Báo việc chưa hoàn thành | Người + **chưa** + hành động + **xong** | Nam **chưa** làm bài tập **xong**. |\n\nBạn cũng có thể đặt **xong** ngay sau động từ: “Nam làm **xong** bài tập rồi.”\n\n:::note\n**Rồi** không luôn có nghĩa là toàn bộ công việc đã hoàn thành. “Tôi đọc sách này rồi” cho biết việc đọc đã xảy ra, nhưng không nhất thiết là đã đọc hết sách. Muốn nói rõ việc hoàn thành, dùng **xong** hoặc **hết**: “Tôi đọc xong sách này rồi.”\n:::\n\n## 3. Hỏi với chưa, trả lời với rồi hoặc chưa\n\nĐể hỏi một việc đã xảy ra hoặc đã xong hay chưa, đặt **chưa** ở cuối câu hỏi:\n\n**Người + hành động + chưa?**\n\n| Câu hỏi | Việc đã xảy ra hoặc đã xong | Việc chưa xảy ra hoặc chưa xong |\n| --- | --- | --- |\n| Bạn ăn sáng **chưa**? | Mình ăn **rồi**. | Mình **chưa** ăn. |\n| Chị gửi thư **chưa**? | Chị gửi **rồi**. | Chị **chưa** gửi. |\n| Bạn làm xong bài tập **chưa**? | Mình làm xong **rồi**. | Mình **chưa** làm xong. |\n\nKhi người nghe đã biết bạn đang nói về việc gì, bạn có thể trả lời ngắn: **“Rồi.”** hoặc **“Chưa.”** Khi nói với người lớn tuổi hơn, có thể đáp **“Rồi ạ.”** hoặc **“Chưa ạ.”**\n\n:::tip\nChú ý vị trí của **chưa**:\n\n- “Bạn **chưa** ăn sáng.” là câu báo một việc chưa xảy ra.\n- “Bạn ăn sáng **chưa**?” là câu hỏi về việc đó.\n:::\n\n## 4. Phân biệt chưa với không\n\n**Chưa** nói về một việc chưa xảy ra tính đến một lúc. **Không** phủ định hành động, nhưng tự nó không mang ý “tính đến lúc này vẫn chưa”.\n\n:::example\nBây giờ là tám giờ sáng:\n\n- “Mình **chưa** ăn sáng.” → Tính đến bây giờ, mình chưa ăn; mình có thể ăn sau.\n- “Mình **không** ăn sáng.” → Có thể nói về thói quen hoặc quyết định không ăn, tùy tình huống.\n:::\n\n:::warning\nNếu muốn nói việc chưa xảy ra tính đến bây giờ, hãy dùng **chưa**, không thay bằng **không** một cách máy móc.\n\n“Chưa ăn” không có nghĩa là chắc chắn sẽ ăn sau. Câu này chỉ cho biết tình hình tính đến lúc nói.\n:::\n\n## 5. Ghi nhớ khi sử dụng\n\n- Muốn báo việc đã xảy ra: đặt **rồi** sau phần hành động.\n- Muốn nói rõ việc đã hoàn thành: dùng **xong rồi**.\n- Muốn báo việc chưa xảy ra: đặt **chưa** trước phần hành động.\n- Muốn hỏi việc đã xảy ra hay chưa: đặt **chưa** cuối câu hỏi.\n\nCặp câu dễ nhớ: “Bạn gửi thư **chưa**?” — “Mình gửi **rồi**.” \u002F “Mình **chưa** gửi.”","vi","A2",55,[13],{"id":14,"name":15,"level":10,"language":9,"isCompleted":16,"completionPercentage":17,"totalExercises":18,"completedExercises":17},"01a16964-06b7-75a3-ac16-a7f77073394d","Nói việc đã xảy ra và trải nghiệm",false,0,12,"2026-10-23T15:32:06+00:00","2026-10-23T19:16:08+00:00",4,[23],{"id":24,"title":5,"vocabularyListWords":25,"isPublished":39},"01a16964-5948-7302-a7b3-0f95cf8d40d6",[26,58,76,96,114],{"id":27,"vocabularyWord":28,"displayOrder":40},"01a16964-5948-736e-a7b3-0f95d0085a40",{"id":29,"word":30,"frequency":31,"level":32,"language":9,"partsOfSpeech":33,"audio":16},"01a16964-3145-78cb-83bb-c82c1f6c50d4","rồi",10,"A1",[34,41,47,53],{"id":35,"partOfSpeech":36,"definition":37,"exampleSentences":38,"isPrimary":39,"meaningOrder":40},"01a169e7-b196-7abd-bb30-f6afcd440dc2","ADVERB","Từ đặt sau động từ hoặc cuối câu để chỉ hành động hoặc sự việc đã xảy ra hoặc đã hoàn thành.","Tôi ăn cơm rồi.\nAnh ấy đã về nhà rồi.\nBạn làm bài tập xong chưa? – Mình làm xong rồi.",true,1,{"id":42,"partOfSpeech":43,"definition":44,"exampleSentences":45,"isPrimary":16,"meaningOrder":46},"01a169e7-b196-7b05-bb30-f6afcdacf745","PARTICLE","Từ đặt cuối câu để nhấn mạnh một sự thay đổi trạng thái, một nhận định hoặc để thúc giục, an ủi.","Trời mưa rồi!\nĐến giờ đi học rồi, con dậy đi.\nThôi được rồi, đừng khóc nữa.",2,{"id":48,"partOfSpeech":49,"definition":50,"exampleSentences":51,"isPrimary":16,"meaningOrder":52},"01a169e7-b196-7b49-bb30-f6afcdb20c30","CONJUNCTION","Từ nối hai hành động hoặc sự việc, chỉ việc sau xảy ra tiếp theo việc trước; có nghĩa là \"sau đó\", \"rồi thì\".","Tôi đánh răng rồi đi ngủ.\nCô ấy mở cửa rồi bước vào phòng.\nChúng ta ăn trưa rồi cùng đi dạo nhé.",3,{"id":54,"partOfSpeech":55,"definition":56,"exampleSentences":57,"isPrimary":16,"meaningOrder":21},"01a169e7-b196-7b85-bb30-f6afce4b3f45","ADJECTIVE","Rảnh rang, không có việc gì làm, không bận (thường dùng trong \"rảnh rỗi\"; \"rồi\" đứng một mình theo nghĩa này chỉ có trong từ ghép).","Cuối tuần tôi rảnh rồi, mình đi cà phê nhé.",{"id":59,"vocabularyWord":60,"displayOrder":46},"01a16964-5948-73a6-a7b3-0f95d05eee06",{"id":61,"word":62,"frequency":31,"level":32,"language":9,"partsOfSpeech":63,"audio":16},"01a16964-3045-79f6-86a6-a6916245b3ed","chưa",[64,68,72],{"id":65,"partOfSpeech":36,"definition":66,"exampleSentences":67,"isPrimary":39,"meaningOrder":40},"01a169e7-adf0-7479-994f-84e9fb84fefb","Từ dùng để nói một việc hoặc một trạng thái chưa xảy ra tại thời điểm đang nói, nhưng có thể sẽ xảy ra sau đó.","Tôi chưa ăn cơm.\nAnh ấy chưa đến công ty.\nEm chưa biết bơi.",{"id":69,"partOfSpeech":43,"definition":70,"exampleSentences":71,"isPrimary":16,"meaningOrder":46},"01a169e7-adf0-74c1-994f-84e9fc1322f9","Từ đặt ở cuối câu hỏi để hỏi xem một việc đã xảy ra hay chưa, thường đi với \"đã ... chưa\".","Bạn ăn cơm chưa?\nAnh đã làm bài tập chưa?\nChị đã gặp giáo viên mới chưa?",{"id":73,"partOfSpeech":36,"definition":74,"exampleSentences":75,"isPrimary":16,"meaningOrder":52},"01a169e7-adf0-7501-994f-84e9fc44df5c","Từ dùng để trả lời ngắn gọn cho câu hỏi \"đã ... chưa?\", có nghĩa là việc đó chưa xảy ra.","– Bạn đã ăn sáng chưa? – Chưa, tôi đang đói.\n– Anh xem phim này chưa? – Chưa, tôi chưa xem.\n– Con làm xong bài chưa? – Chưa ạ.",{"id":77,"vocabularyWord":78,"displayOrder":52},"01a16964-5948-73ce-a7b3-0f95d1499ac8",{"id":79,"word":80,"frequency":81,"level":10,"language":9,"partsOfSpeech":82,"audio":16},"01a16964-3330-78f3-9870-cb843b5a1aba","xong",8,[83,88,92],{"id":84,"partOfSpeech":85,"definition":86,"exampleSentences":87,"isPrimary":39,"meaningOrder":40},"01a169e7-b749-7b7c-90e1-a0f55cd3357a","VERB","Hoàn thành, kết thúc một việc gì đó; không còn phải làm nữa.","Tôi làm bài tập xong rồi.\nKhi nào bạn xong việc thì gọi cho tôi nhé.\nBữa tối đã xong, mời cả nhà vào ăn.",{"id":89,"partOfSpeech":36,"definition":90,"exampleSentences":91,"isPrimary":16,"meaningOrder":46},"01a169e7-b749-7bc0-90e1-a0f55cf0ef13","Đứng sau động từ để chỉ hành động đã được hoàn tất.","Em ăn xong rồi mới đi học.\nAnh ấy đã đọc xong cuốn sách này.\nChúng tôi dọn dẹp xong nhà cửa lúc năm giờ.",{"id":93,"partOfSpeech":43,"definition":94,"exampleSentences":95,"isPrimary":16,"meaningOrder":52},"01a169e7-b749-7c04-90e1-a0f55dc18127","Đứng cuối câu hoặc cuối cụm từ để nhấn mạnh việc đã hoàn tất, hoặc để chốt lại một vấn đề (nghĩa là thế là hết, thế là được).","Làm xong!\nThôi, thế là xong.\nVậy là xong, chúng ta về thôi.",{"id":97,"vocabularyWord":98,"displayOrder":21},"01a16964-5948-73ee-a7b3-0f95d1bedcda",{"id":99,"word":100,"frequency":31,"level":32,"language":9,"partsOfSpeech":101,"audio":16},"01a16964-30bc-793c-b1b9-c25b3713b78c","hết",[102,106,110],{"id":103,"partOfSpeech":85,"definition":104,"exampleSentences":105,"isPrimary":39,"meaningOrder":40},"01a169e7-afbe-7aa3-a9f8-57baf75401e4","Không còn nữa, đã dùng xong hoặc đã kết thúc; không còn lại gì.","Nhà mình hết gạo rồi.\nPhim hết lúc mười giờ tối.\nTôi hết tiền nên không mua được cuốn sách này.",{"id":107,"partOfSpeech":36,"definition":108,"exampleSentences":109,"isPrimary":16,"meaningOrder":46},"01a169e7-afbe-7aeb-a9f8-57baf7f120f8","Dùng sau động từ để chỉ làm xong toàn bộ, không còn sót lại gì.","Em đã ăn hết cơm rồi.\nAnh ấy đọc hết quyển sách trong một ngày.\nCô giáo đã kể hết câu chuyện cho cả lớp nghe.",{"id":111,"partOfSpeech":36,"definition":112,"exampleSentences":113,"isPrimary":16,"meaningOrder":52},"01a169e7-afbe-7b2b-a9f8-57baf8abce9a","Dùng sau từ chỉ số lượng hoặc người, vật để nhấn mạnh tất cả, không trừ ai hay cái gì.","Mọi người đều về hết rồi.\nCác bạn ngồi xuống hết đi.\nTôi quên hết tên của họ.",{"id":115,"vocabularyWord":116,"displayOrder":142},"01a16964-5948-740e-a7b3-0f95d2aa351e",{"id":117,"word":118,"frequency":31,"level":32,"language":9,"partsOfSpeech":119,"audio":16},"01a16964-30c8-7301-b31c-e73d421cf2e8","không",[120,124,128,133,138],{"id":121,"partOfSpeech":36,"definition":122,"exampleSentences":123,"isPrimary":39,"meaningOrder":40},"01a169e7-afbf-7d5d-bb51-9468a3ac5f06","Từ dùng để phủ định, đặt trước động từ hoặc tính từ, có nghĩa là điều gì đó không xảy ra hoặc không đúng.","Tôi không biết nói tiếng Pháp.\nHôm nay trời không mưa.\nMón ăn này không ngon lắm.",{"id":125,"partOfSpeech":43,"definition":126,"exampleSentences":127,"isPrimary":16,"meaningOrder":46},"01a169e7-afbf-7da5-bb51-9468a4a32c92","Từ đứng ở cuối câu để tạo thành câu hỏi có hoặc không, hỏi xem điều gì đó có đúng hay có xảy ra không.","Bạn có khỏe không?\nAnh đi chợ với tôi không?\nHôm nay em có rảnh không?",{"id":129,"partOfSpeech":130,"definition":131,"exampleSentences":132,"isPrimary":16,"meaningOrder":52},"01a169e7-afbf-7de5-bb51-9468a4ab2382","NUMERAL","Số 0, chỉ không có gì cả; thường dùng khi đọc số điện thoại hoặc đếm số.","Số điện thoại của tôi bắt đầu bằng số không.\nHai cộng không bằng hai.\nNhiệt độ hôm nay là không độ.",{"id":134,"partOfSpeech":135,"definition":136,"exampleSentences":137,"isPrimary":16,"meaningOrder":21},"01a169e7-afbf-7e25-bb51-9468a58e4c31","INTERJECTION","Từ dùng để trả lời phủ định cho một câu hỏi hoặc để từ chối, không đồng ý.","— Bạn có đói không? — Không, cảm ơn.\nKhông! Tôi không muốn đi.\n— Anh có phải là bác sĩ không? — Không, tôi là giáo viên.",{"id":139,"partOfSpeech":55,"definition":140,"exampleSentences":141,"isPrimary":16,"meaningOrder":142},"01a169e7-afbf-7e65-bb51-9468a688efc6","Trống rỗng, không có gì bên trong hoặc không có người sử dụng.","Cái hộp này không, chẳng có gì bên trong.\nNhà không suốt cả tuần vì cả nhà đi du lịch.\nTay không bắt giặc là chuyện rất khó tin.",5,{"name":15,"slug":144,"language":9},"roi-vua-moi-tung-a2",[],[147,156,162,169],{"@id":148,"@type":149,"id":150,"grammarPage":151,"title":152,"instructions":153,"displayOrder":17,"type":154,"questionCount":18,"blankCount":18,"isCompleted":16,"ogImageUrl":155},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a16964-26b5-756c-8958-241a23d68372","GrammarExercise","01a16964-26b5-756c-8958-241a23d68372","\u002Fapi\u002Fgrammar_pages\u002F01a16964-0a3f-78f5-ac00-c362a0cab523","Rồi và chưa trong những việc hằng ngày","Bạn chọn phương án đúng với tình huống và ý cần nói trong mỗi câu.","word_select","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_ea23ecf7-680e-4ce1-b938-ebf9b8aa5df1_hero.webp?v=1792769533",{"@id":157,"@type":149,"id":158,"grammarPage":151,"title":159,"instructions":160,"displayOrder":40,"type":154,"questionCount":18,"blankCount":18,"isCompleted":16,"ogImageUrl":161},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a16964-26ca-7ae4-94c4-82b456a5b0be","01a16964-26ca-7ae4-94c4-82b456a5b0be","Hỏi đáp với chưa và phân biệt chưa với không","Bạn đọc mục đích giao tiếp rồi chọn phương án phù hợp; chú ý câu hỏi, câu trả lời và ý nghĩa của chưa.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_553a9a31-42db-4ff5-9639-f5b67fe95fc9_hero.webp?v=1792769533",{"@id":163,"@type":149,"id":164,"grammarPage":151,"title":165,"instructions":166,"displayOrder":46,"type":167,"questionCount":21,"blankCount":17,"isCompleted":16,"ogImageUrl":168},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a16964-26df-7a82-89a0-f2780f98b8f9","01a16964-26df-7a82-89a0-f2780f98b8f9","Rồi và chưa: nhận biết việc đã xảy ra","Bạn chạm vào từng thẻ, rồi chạm vào cột phù hợp để xếp tất cả các thẻ.","word_sort","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_e203b5f1-08b9-4636-acad-8eebe5bd1900_hero.webp?v=1792769533",{"@id":170,"@type":149,"id":171,"grammarPage":151,"title":172,"instructions":173,"displayOrder":52,"type":167,"questionCount":21,"blankCount":17,"isCompleted":16,"ogImageUrl":174},"\u002Fapi\u002Fgrammar_exercises\u002F01a16964-26e5-7c21-932b-72faf97e6019","01a16964-26e5-7c21-932b-72faf97e6019","Hỏi đáp và hiểu đúng ý của chưa","Bạn đọc yêu cầu, chạm vào từng thẻ rồi chạm vào cột phù hợp.","\u002Fuploads\u002Fimages\u002Fgpimg_6e310ac6-aba4-43d7-9254-3cba7c727708_hero.webp?v=1792769533",null]