Konu, odak ve art alan bilgisi —
Bağlama uygun anlam.

Question 1

— Nazan neyi kaybetti? — Nazan kartını kaybetti. Sorunun belirlediği odak _____.

Options: kartını nesnesidir, Nazan öznesidir, olayın tamamıdır

Question 2

— Cem öğleden sonra ne yaptı? — Cem bahçeyi suladı. Soruyu yanıtlayan odak _____.

Options: yalnızca Cem öznesidir, yalnızca bahçeyi nesnesidir, bahçeyi suladı yüklem grubudur

Question 3

Konuşulan belirli bir olay yokken dışarıdan ses gelir: — Ne oldu? — Bir saksı düştü. Bu yanıtın odağı _____.

Options: cümlenin tamamıdır; ayrıca belirgin bir konu bulunması gerekmez, yalnızca saksıdır; her cümlede açık bir konu bulunmalıdır, yalnızca düştü yüklemidir; olay önceden bilinmektedir

Question 4

— Suna bugün ne yaptı? — Depoyu düzenledi. Yanıtta Suna adı bulunmadığı için _____.

Options: konu depoya geçer; ilk söylenen öge depodur, konu kaybolmaz; Suna bağlamdan anlaşılır, konu düzenleme işini yapan başka bir kişiye geçer

Question 5

Bir tanık şöyle anlatıyor: Aylin ile Hakan içeri girdi. Sonra oturdu. Dinleyen, ikinci cümlede iki kişiden hangisinin kastedildiğini soruyor. Tanığın anlatımını açıklığa kavuşturmak için _____.

Options: oturan kişinin adı yeniden söylenebilir, adların sırasına bakılarak oturan kişinin Hakan olduğu söylenebilir, ilk cümlede birlikte anıldıkları için ikisinin de oturduğu söylenebilir

Question 6

— Murat İzmir’e ne zaman taşındı? — Murat İzmir’e geçen ay taşındı. Geçen ay ögesinin yüklemin hemen önünde bulunması _____.

Options: zamanın önceden bilinen bilgi olarak geri planda tutulmasını destekler, konuşmanın Murat’tan geçen ay yaşanan olaylara geçtiğini gösterir, sorulan zaman bilgisinin odaklanmasını destekler

Question 7

— Listeyi Faruk değiştirmiş. — Hayır, Gül değiştirdi listeyi; Faruk değil. Açık kişi düzeltmesi nedeniyle cümle başındaki Gül _____.

Options: Faruk’la aynı eylemi yapanlara eklenen kişidir, yanlış kişi bilgisi korunurken açılan yeni konudur, düzeltme odağıdır

Question 8

— Davetiyeleri kim bastırmış? — Onur bastırmış davetiyeleri. Yanıt, başka bir nesneyle karşılaştırma veya sonradan eklenen bir düzeltme içermiyor. Sorunun açtığı bilgi boşluğu dikkate alındığında sondaki öge _____.

Options: sorudan erişilebilen bilgiyi art alanda tutar, bastırılan nesnenin kimliğini düzelten odağı oluşturur, eylemi yapan kişiyi belirleyerek soruyu yanıtlar

Question 9

— Usta masayı onarmış. — Usta onarmış — sandalyeyi, masayı değil. Çizgiden sonraki bölümün ayrı bir düzeltme olduğu belirtiliyor. Sandalyeyi ögesi _____.

Options: iki nesne hakkında farklı eylemler sunarak karşıt konu kurar, yüklemden sonra gelse de düzeltme odağı taşıyabilir, önceki nesne bilgisini koruyarak art alanı tekrarlar

Question 10

Konuşmada Asuman ile Vedat’ın adları geçmiştir. — İhaleyi Vedat kazanmış, öyle mi? — Hayır, Asuman kazanmış. Asuman daha önce anıldığı hâlde _____.

Options: Vedat’la birlikte kazanan ikinci kişiyi belirtir, doğru kişiyi belirlediği için odaktır, kazananın kimliği art alanda kalırken yeni bir konu açar

Question 11

Birlikte her ay gezi düzenleyen ekip, sonraki geziyi de yapmayı önceden kararlaştırmıştır. O gün bu karar henüz anılmamışken biri Yeni geziyi cuma günü yapalım der. Yeni bir gezi yapılacağı bilgisi _____.

Options: aynı gün söylenmediği için art alan olamaz, ilk kez duyulan cuma sözcüğüyle aynı bilgi işlevini taşımak zorundadır, ortak plana dayandığı için art alan oluşturabilir

Question 12

I. Nalan metni okuyacak; Fikret ise not alacak. II. Metni Fikret değil, Nalan okuyacak. Bu iki cümlede karşıtlık sırasıyla _____.

Options: karşıt konular ve düzeltme odağı kurar, iki cümlede de yalnızca ekleme bildirir, düzeltme odağı ve karşıt konular kurar