Szyk w prozie: forma, efekt i kontekst

Question 1

W komunikacie o pogodzie zapisano: „Zerwał się wiatr”. Podmiot stoi po orzeczeniu, ale sam ten fakt _____.

Options: dowodzi zastosowania hiperbatonu, nie wystarcza do rozpoznania stylizacji, świadczy o naruszeniu zgody gramatycznej

Question 2

Redaktor zestawił zdania „Zgasła latarnia” i „Latarnia zgasła”, nie podając wcześniejszego tekstu. Trafna ocena brzmi: _____.

Options: tylko pierwszy układ jest poprawny gramatycznie, drugi układ musi wyrażać uroczystą tonację, oba układy są poprawne, a interpretacja wymaga kontekstu

Question 3

W zdaniu „Do odległej dotarli osady” orzeczenie rozdziela przydawkę i rzeczownik. Najściślejsza nazwa tej budowy to _____.

Options: hiperbaton, przerzutnia, błąd zgody

Question 4

Badacz nazywa rozdzielenie przydawki i rzeczownika hiperbatonem, a następnie omawia je jako szczególny rodzaj przestawienia. Takie ujęcie _____.

Options: błędnie zakłada, że figury mogą mieć wspólne cechy, uwzględnia częściowe nakładanie się zakresów terminów, utożsamia składnię z podziałem na wersy

Question 5

W neutralnym opisie budynku widnieje zdanie „Na parterze działa biblioteka publiczna”. Końcowa pozycja przymiotnika _____.

Options: musi nadawać zdaniu ton archaizujący, rozdziela ścisły związek składniowy, należy tu do zwyczajnego układu nazwy

Question 6

W lirycznym opisie zestawiono „Za płotem rosły smutne wierzby” z „Za płotem rosły wierzby smutne”. O drugim wariancie można ostrożnie powiedzieć, że _____.

Options: może mocniej wyeksponować opisową cechę drzew, musi zmienić opis w nazwę gatunku drzew, narusza zgodę przymiotnika z rzeczownikiem

Question 7

Scena skupia się na oczekiwaniu na reakcję świadka: „Przez całą rozmowę, przez długą przerwę, aż do wyjścia gospodarza milczał”. Rozstrzygnięcie zostaje odroczone, ponieważ _____.

Options: przydawkę oddzielono od rzeczownika, stan świadka zostaje nazwany dopiero po szeregu określeń czasu, określenia czasu pełnią funkcję podmiotu

Question 8

Krytyk uznaje każde orzeczenie na końcu zdania za chwyt budujący napięcie. Należy skorygować tę tezę: _____.

Options: końcowe orzeczenie zawsze wskazuje na dawną polszczyznę, napięcie wynika wyłącznie z liczby słów przed orzeczeniem, końcowe orzeczenie może być zwyczajne, a efekt zależy od otoczenia

Question 9

Narrator powtarza rytmiczny schemat: „Pomoc obiecał, lecz pomóc nie potrafił”. O zakończeniu „pomóc nie potrafił” trafnie powiemy, że _____.

Options: współtworzy kompozycję frazy, ale samo nie jest formą przestarzałą, jest niepoprawne niezależnie od kontekstu, dowodzi użycia nieodmienionego orzeczenia

Question 10

W neutralnym sprawozdaniu pojawia się jedno silne przestawienie, bez podobnych konstrukcji i bez zmiany słownictwa. Redaktor powinien _____.

Options: uznać samą niezwykłość kolejności za dowód archaizacji, sprawdzić jego funkcję, zamiast automatycznie uznać je za archaizację, przyjąć, że każdy poprawny szyk pasuje do każdego rejestru

Question 11

W zdaniu „Do cichej wszedł kaplicy” analiza ograniczona do tego, co pokazuje tekst, brzmi: _____.

Options: autor chciał wyrazić utratę wiary bohatera, przestawienie zawsze symbolizuje samotność, nazwa miejsca pojawia się po jego określeniu i po czasowniku

Question 12

Komentarz do rytmicznego akapitu brzmi jedynie: „To inwersja”. Aby uzasadnić interpretację, należy przede wszystkim _____.

Options: wskazać przestawione składniki, skutek ich kolejności i związek z akapitem, zastąpić nazwę figury zapewnieniem o zamiarze autora, uznać trudność lektury za wystarczający dowód wartości zabiegu