Αόριστος ή παρατατικός σε απλές αφηγήσεις
Μάθε να επιλέγεις αόριστο ή παρατατικό σε απλές αφηγήσεις, για τα γεγονότα, όσα συνέβαιναν εκείνη τη στιγμή και τη σειρά των πράξεων στο παρελθόν.
Όταν λέμε μια ιστορία από το παρελθόν, χρησιμοποιούμε συχνά αόριστο και παρατατικό μαζί. Με αυτούς δείχνουμε τα γεγονότα της ιστορίας, τη σειρά τους και τι συνέβαινε εκείνη τη στιγμή.
Δύο τρόποι να μιλήσουμε για το παρελθόν
Με τον αόριστο παρουσιάζουμε μια πράξη ως σύνολο, σαν ένα γεγονός. Με τον παρατατικό δείχνουμε την πράξη την ώρα που γινόταν, χωρίς να λέμε πότε τελείωσε.
| Χρόνος | Τι δείχνουμε στην ιστορία | Παράδειγμα |
|---|---|---|
| Αόριστος | Ένα γεγονός ως σύνολο | Χθες διάβασα ένα βιβλίο. |
| Παρατατικός | Τι γινόταν κάποια στιγμή | Στις οκτώ διάβαζα ένα βιβλίο. |
Στο δεύτερο παράδειγμα, δεν ξέρουμε αν τελείωσα το βιβλίο αργότερα. Ξέρουμε μόνο τι έκανα στις οκτώ.
Τα γεγονότα και η σειρά τους
Ο αόριστος είναι συχνός όταν λέμε τι έγινε πρώτα και τι έγινε μετά. Οι λέξεις πρώτα, μετά και έπειτα βοηθούν να δείξουμε τη σειρά.
Χθες γύρισα στο σπίτι στις έξι. Πρώτα άφησα την τσάντα μου. Μετά έφτιαξα φαγητό και έφαγα με την αδελφή μου.
Τα γεγονότα προχωρούν το ένα μετά το άλλο: γύρισα → άφησα → έφτιαξα → έφαγα.
Δεν χρειάζεται κάθε πράξη να είναι σύντομη. Σημασία έχει ότι την παρουσιάζουμε ως ένα ολόκληρο γεγονός.
Τι συνέβαινε γύρω μας
Ο παρατατικός μάς βοηθά να περιγράψουμε την εικόνα γύρω από τα γεγονότα:
- τι καιρό έκανε·
- τι έκαναν οι άνθρωποι εκείνη τη στιγμή·
- τι συνέβαινε όταν έγινε κάτι άλλο.
Έβρεχε και ο κόσμος περίμενε στη στάση. Ένα λεωφορείο έφτασε και εμείς μπήκαμε μέσα.
Έβρεχε, περίμενε: η εικόνα στη στάση.
Έφτασε, μπήκαμε: τα γεγονότα που έγιναν στη συνέχεια.
Ο παρατατικός χρησιμοποιείται επίσης για παλιές συνήθειες: «Όταν ήμουν παιδί, έπαιζα σε αυτή την πλατεία». Στην απλή αφήγηση, όμως, συχνά περιγράφει τι γινόταν μια συγκεκριμένη στιγμή.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Μια πράξη μέσα σε μια άλλη
Συχνά μια πράξη γίνεται ενώ μια άλλη έχει ήδη αρχίσει. Χρησιμοποιούμε παρατατικό για ό,τι γινόταν ήδη και αόριστο για το γεγονός που έγινε τότε.
Ενώ μαγείρευα, χτύπησε το τηλέφωνο.
Το μαγείρεμα είχε ήδη αρχίσει. Κάποια στιγμή χτύπησε το τηλέφωνο.
Όταν έφτασε η Μαρία, τα παιδιά έπαιζαν στην αυλή.
Τα παιδιά έπαιζαν ήδη τη στιγμή που έφτασε η Μαρία.
Δεν λέμε απαραίτητα ότι η πρώτη πράξη σταμάτησε. Τα παιδιά μπορεί να συνέχισαν το παιχνίδι μετά την άφιξη της Μαρίας.
Δύο παρατατικοί μπορούν να δείχνουν πράξεις που γίνονταν την ίδια ώρα:
«Ενώ εγώ μαγείρευα, ο Νίκος έπλενε τα πιάτα».
Δεν μετράμε μόνο τη διάρκεια
Αόριστος δεν σημαίνει πάντα «λίγη ώρα» και παρατατικός δεν σημαίνει πάντα «πολλή ώρα».
«Χθες δούλεψα οκτώ ώρες»: παρουσιάζω όλη τη δουλειά ως ένα γεγονός.
«Στις δέκα δούλευα ακόμα»: δείχνω τι έκανα εκείνη τη στιγμή.
Ούτε μια λέξη όπως το όταν διαλέγει μόνη της τον χρόνο. Ο χρόνος αλλάζει ανάλογα με αυτό που θέλουμε να πούμε:
| Πρόταση | Νόημα |
|---|---|
| Όταν μπήκα, η Άννα έγραφε ένα μήνυμα. | Το γράψιμο είχε ήδη αρχίσει. |
| Όταν μπήκα, η Άννα έγραψε ένα μήνυμα. | Πρώτα μπήκα και τότε η Άννα έγραψε το μήνυμα. |
Και οι δύο προτάσεις είναι σωστές, αλλά δεν λένε το ίδιο πράγμα.
Πώς διαλέγω χρόνο;
- Θέλω να πω τι έγινε, ως ολόκληρο γεγονός; Διαλέγω συνήθως αόριστο.
- Θέλω να δείξω τι γινόταν εκείνη τη στιγμή; Διαλέγω παρατατικό.
- Έχω μια μικρή ιστορία με περιγραφή και γεγονότα; Μπορώ να χρησιμοποιήσω και τους δύο χρόνους.
Περπατούσα προς το σπίτι, όταν είδα έναν φίλο. Σταμάτησα και του μίλησα.
Η ιστορία αρχίζει με αυτό που γινόταν και συνεχίζεται με τα γεγονότα.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Last updated October 12, 2026