Απλές προτάσεις με υποκείμενο και ρήμα
Μάθε πώς σχηματίζονται απλές προτάσεις με υποκείμενο και ρήμα, πώς συμφωνούν τα δύο μέρη και πότε το υποκείμενο μπορεί να μην λέγεται στα ελληνικά.
Με μια απλή πρόταση λέμε κάτι για έναν άνθρωπο, ένα ζώο ή ένα πράγμα: Η Μαρία γελάει. Μαθαίνουμε να συνδυάζουμε το υποκείμενο με το σωστό ρήμα και να καταλαβαίνουμε πότε δεν χρειάζεται να λέμε το υποκείμενο.
Ποιος κάνει τι;
Το υποκείμενο δείχνει για ποιον ή για τι μιλάμε. Το ρήμα δείχνει, για παράδειγμα, τι κάνει το υποκείμενο.
Στην πρόταση Ο Νίκος τρέχει.:
- Ο Νίκος είναι το υποκείμενο. Ποιος τρέχει; Ο Νίκος.
- τρέχει είναι το ρήμα. Τι κάνει ο Νίκος; Τρέχει.
Η γάτα κοιμάται.
Ποιος κοιμάται; Η γάτα. → Υποκείμενο: η γάτα.
Τι κάνει η γάτα; Κοιμάται. → Ρήμα: κοιμάται.
Βάζουμε τις λέξεις μαζί
Μια συνηθισμένη σειρά είναι υποκείμενο + ρήμα. Με ρήματα όπως τρέχω, γελάω και κοιμάμαι, αυτά τα δύο μέρη μπορούν να δώσουν μια ολοκληρωμένη πρόταση.
| Υποκείμενο | Ρήμα | Πρόταση |
|---|---|---|
| Ο Πέτρος | τρέχει | Ο Πέτρος τρέχει. |
| Η Άννα | γελάει | Η Άννα γελάει. |
| Το μωρό | κοιμάται | Το μωρό κοιμάται. |
Αρχίζουμε την πρόταση με κεφαλαίο γράμμα. Στο τέλος αυτών των προτάσεων βάζουμε τελεία.
Το υποκείμενο δεν είναι πάντα πριν από το ρήμα. Και οι δύο προτάσεις είναι σωστές: Ο Νίκος τρέχει. / Τρέχει ο Νίκος. Για αρχή, χρησιμοποιούμε τη σειρά υποκείμενο + ρήμα.
Διαλέγουμε το σωστό ρήμα
Το ρήμα αλλάζει ανάλογα με το υποκείμενο. Προσέχουμε το πρόσωπο —εγώ, εσύ, αυτός…— και τον αριθμό: έναν ή περισσότερους.
| Υποκείμενο | Ρήμα | Αριθμός |
|---|---|---|
| Εγώ | δουλεύω | Ενικός |
| Εσύ | δουλεύεις | Ενικός |
| Αυτός / Αυτή / Αυτό | δουλεύει | Ενικός |
| Εμείς | δουλεύουμε | Πληθυντικός |
| Εσείς | δουλεύετε | Πληθυντικός |
| Αυτοί / Αυτές / Αυτά | δουλεύουν | Πληθυντικός |
Με ένα όνομα ή ένα ουσιαστικό χρησιμοποιούμε το ρήμα όπως με το αυτός, το αυτή ή το αυτό. Με περισσότερους, όπως με το αυτοί, το αυτές ή το αυτά.
Η Ελένη δουλεύει. → Αυτή δουλεύει.
Οι φίλες μου δουλεύουν. → Αυτές δουλεύουν.
Το παιδί τρέχει. → Τα παιδιά τρέχουν.
Το ρήμα δεν αλλάζει για το αρσενικό, το θηλυκό και το ουδέτερο: Ο Νίκος τρέχει. Η Μαρία τρέχει. Το παιδί τρέχει.
✗ Τα παιδιά τρέχει.
✓ Τα παιδιά τρέχουν.
Το υποκείμενο τα παιδιά είναι στον πληθυντικό. Χρειαζόμαστε και το ρήμα στον πληθυντικό.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Χρειάζεται πάντα το υποκείμενο;
Στα ελληνικά συχνά δεν λέμε το υποκείμενο, όταν καταλαβαίνουμε ποιος κάνει κάτι. Η μορφή του ρήματος μας βοηθά.
Εγώ δουλεύω. → Δουλεύω.
Εμείς τρέχουμε. → Τρέχουμε.
— Τι κάνει η Άννα;
— Κοιμάται.
Στην τελευταία απάντηση δεν λέμε ξανά η Άννα. Καταλαβαίνουμε από την ερώτηση για ποιον μιλάμε.
Δεν χρειάζεται να βάζεις εγώ σε κάθε πρόταση. Το Δουλεύω. είναι σωστή και ολοκληρωμένη πρόταση.
Ένας μικρός έλεγχος
Για να φτιάξεις μια απλή πρόταση:
- Διάλεξε το υποκείμενο: το παιδί.
- Διάλεξε το ρήμα στη σωστή μορφή: τρέχει.
- Γράψε την πρόταση: Το παιδί τρέχει.
- Αν μιλάς για περισσότερους, άλλαξε και τα δύο μέρη: Τα παιδιά τρέχουν.
Να θυμάσαι: το υποκείμενο και το ρήμα συμφωνούν. Όταν είναι σαφές για ποιον μιλάμε, το υποκείμενο μπορεί να μη λέγεται.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Last updated October 12, 2026