Η κλητική στην προσφώνηση
Η κλητική σε ονόματα και ευγενικές προσφωνήσεις: συχνοί τύποι ενικού και πληθυντικού, χρήση χωρίς άρθρο και σωστή θέση του κόμματος όταν μιλάμε σε κάποιον.
Όταν μιλάμε απευθείας σε κάποιον, χρησιμοποιούμε την κλητική: «Μαρία, έλα εδώ!». Θα δούμε πώς προσφωνούμε κάποιον με το όνομα ή τον τίτλο του και πού βάζουμε κόμμα.
Μιλάμε για κάποιον ή σε κάποιον;
Όταν μιλάμε για κάποιον, μπορούμε να πούμε: «Ο Γιώργος είναι εδώ». Όταν μιλάμε στον ίδιο, λέμε: «Γιώργο, είσαι εδώ;». Το Γιώργο είναι κλητική.
- Ο Νίκος περιμένει έξω. → Μιλάμε για τον Νίκο.
- Νίκο, περίμενε λίγο! → Μιλάμε στον Νίκο.
- Η Ελένη θέλει καφέ. → Μιλάμε για την Ελένη.
- Ελένη, θέλεις καφέ; → Μιλάμε στην Ελένη.
Στην προσφώνηση δεν βάζουμε άρθρο πριν από την κλητική: «Νίκο!», όχι «Ο Νίκο!».
Συχνοί τύποι στον ενικό
Στα αρσενικά η κατάληξη συχνά αλλάζει. Στα θηλυκά και στα ουδέτερα η κλητική συνήθως έχει την ίδια μορφή με την ονομαστική.
| Ονομαστική | Κλητική | Παράδειγμα προσφώνησης |
|---|---|---|
| ο φίλος | φίλε | Φίλε, τι κάνεις; |
| ο δάσκαλος | δάσκαλε | Δάσκαλε, έχω μια ερώτηση. |
| ο Νίκος | Νίκο | Νίκο, έλα μαζί μας. |
| ο Γιώργος | Γιώργο | Γιώργο, πού είσαι; |
| ο Κώστας | Κώστα | Κώστα, σε περιμένουμε. |
| ο Γιάννης | Γιάννη | Γιάννη, θέλεις νερό; |
| η Μαρία | Μαρία | Μαρία, κάθισε εδώ. |
| η Ελένη | Ελένη | Ελένη, καλημέρα! |
| το παιδί | παιδί | Παιδί μου, πρόσεχε! |
Για τους συχνούς αυτούς τύπους, θυμήσου:
- Τα αρσενικά σε -ας και -ης χάνουν το τελικό -ς: Κώστας → Κώστα, Γιάννης → Γιάννη.
- Πολλά αρσενικά σε -ος έχουν κλητική σε -ε: φίλος → φίλε.
- Αρκετά ανδρικά ονόματα σε -ος έχουν κλητική σε -ο: Νίκος → Νίκο, Γιώργος → Γιώργο.
Δεν έχουν όλα τα ονόματα σε -ος κλητική σε -ο. Για παράδειγμα: ο Πέτρος → Πέτρο, αλλά ο Αλέξανδρος → Αλέξανδρε. Μάθε την κλητική μαζί με το όνομα.
Ευγενικές προσφωνήσεις και πληθυντικός
Για μια ευγενική προσφώνηση χρησιμοποιούμε συχνά κύριε ή κυρία. Το κύριος αλλάζει σε κύριε, ενώ το κυρία μένει ίδιο.
- Κύριε, μπορείτε να με βοηθήσετε;
- Κυρία, ξεχάσατε την τσάντα σας.
- Κύριε διευθυντά, έχετε λίγο χρόνο;
Στην τελευταία προσφώνηση αλλάζουν και οι δύο λέξεις: ο κύριος διευθυντής → κύριε διευθυντά. Το διευθυντά είναι ένας συχνός τύπος που μαθαίνουμε μαζί με την έκφραση.
Στον πληθυντικό η κλητική έχει την ίδια μορφή με την ονομαστική, αλλά στην προσφώνηση δεν βάζουμε άρθρο.
| Ονομαστική πληθυντικού | Προσφώνηση |
|---|---|
| οι φίλοι | Φίλοι, καλώς ήρθατε! |
| οι κυρίες και οι κύριοι | Κυρίες και κύριοι, καλησπέρα σας! |
| τα παιδιά | Παιδιά, ελάτε εδώ! |
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Θέση και κόμμα
Η προσφώνηση μπορεί να βρίσκεται στην αρχή, στη μέση ή στο τέλος της πρότασης. Τη χωρίζουμε από την υπόλοιπη πρόταση με κόμμα.
| Θέση | Παράδειγμα |
|---|---|
| Στην αρχή | Μαρία, έλα εδώ. |
| Στη μέση | Έλα, Μαρία, να καθίσουμε. |
| Στο τέλος | Έλα εδώ, Μαρία. |
Όταν η προσφώνηση βρίσκεται μόνη της και φωνάζουμε κάποιον, μπορούμε να βάλουμε θαυμαστικό: Γιάννη!
Όταν μιλάς στον ίδιο τον φίλο σου, πες:
✓ Νίκο, έλα εδώ!
Όχι: ✗ Νίκος, έλα εδώ!
Η πρόταση «Ο Νίκος είναι εδώ» είναι σωστή, αλλά εκεί μιλάμε για τον Νίκο, όχι στον Νίκο.
Τι να θυμάσαι
Πριν προσφωνήσεις κάποιον:
- Διάλεξε την κλητική: Γιάννη, Μαρία, κύριε.
- Μη βάλεις άρθρο: φίλε, όχι ο φίλε.
- Στο γραπτό κείμενο βάλε κόμμα ανάμεσα στην προσφώνηση και στην υπόλοιπη πρόταση.
Ο Γιώργος μιλάει. → Μιλάμε για κάποιον.
Γιώργο, μίλα πιο δυνατά! → Μιλάμε σε κάποιον.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Last updated October 12, 2026