An aidiacht i ndiaidh an ainmfhocail
Foghlaim ord an ainmfhocail agus na haidiachta, agus úsáid aidiachtaí simplí le hainmfhocail fhirinscneacha agus bhaininscneacha san uimhir uatha.
Insíonn aidiacht duit cén sórt duine nó ruda atá ann: teach mór, bean óg. Foghlaimeoidh tú cá háit a gcuirtear an aidiacht agus conas a athraíonn sí i roinnt frásaí simplí san uimhir uatha.
An t-ainmfhocal ar dtús
De ghnáth, cuirtear an aidiacht i ndiaidh an ainmfhocail.
Ainmfhocal + aidiacht
| Ainmfhocal | Aidiacht | Frása |
|---|---|---|
| teach | mór | teach mór |
| mála | beag | mála beag |
| fear | óg | fear óg |
| leabhar | nua | leabhar nua |
Sa fhrása teach mór, is é teach an t-ainmfhocal. Is é mór an aidiacht: insíonn sé duit cén sórt tí atá ann.
Tá teach mór anseo.
Tá mála beag agam.
Tá leabhar nua ar an mbord.
Ainmfhocail fhirinscneacha agus bhaininscneacha
Tá ainmfhocail fhirinscneacha agus ainmfhocail bhaininscneacha sa Ghaeilge. Mar shampla, tá teach firinscneach agus tá fuinneog baininscneach.
Sna frásaí simplí seo, ní athraíonn an aidiacht le hainmfhocal firinscneach. De ghnáth, cuirtear séimhiú ar an aidiacht le hainmfhocal baininscneach san uimhir uatha.
Le séimhiú, cuirtear h i ndiaidh na chéad chonsain: mór → mhór, beag → bheag.
| Ainmfhocal firinscneach | Ainmfhocal baininscneach |
|---|---|
| teach mór | fuinneog mhór |
| mála beag | scoil bheag |
Ní hionann inscne ainmfhocail agus inscne duine. Mar shampla: cailín deas. Is duine baineann í an cailín, ach is ainmfhocal firinscneach é cailín. Mar sin, ní chuirtear séimhiú ar deas sa fhrása seo. Foghlaim inscne an ainmfhocail leis an bhfocal féin.
Frásaí baininscneacha coitianta
Féach ar na haidiachtaí sna frásaí seo. Tá fuinneog, scoil agus bean baininscneach.
- fuinneog mhór
- scoil bheag
- bean dheas
Tá fuinneog mhór sa seomra.
Tá scoil bheag anseo.
Is bean dheas í Nóra.
Ní athraíonn gach aidiacht. Ní chuirtear séimhiú ar ghuta ná ar l, n nó r.
| Aidiacht | Frása firinscneach | Frása baininscneach |
|---|---|---|
| óg | fear óg | bean óg |
| nua | teach nua | scoil nua |
Foghlaim frása beag leis an ainmfhocal: teach mór, fuinneog mhór. Cabhraíonn an frása leat cuimhneamh ar inscne an ainmfhocail agus ar fhoirm na haidiachta.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
An t-ord ceart a roghnú
Nuair a úsáideann tú mór, beag nó nua leis an ainmfhocal sna frásaí seo, cuir an t-ainmfhocal ar dtús.
✓ Tá teach mór anseo.
✗ Tá mór teach anseo.
Is é teach mór an t-ord ceart anseo.
Ní leor an t-ord ceart amháin: féach ar fhoirm na haidiachta freisin.
- teach mór: tá teach firinscneach.
- fuinneog mhór: tá fuinneog baininscneach.
- scoil nua: tá scoil baininscneach, ach ní chuirtear séimhiú ar n.
Seicliosta beag
- Cuir an t-ainmfhocal ar dtús: teach.
- Cuir an aidiacht ina dhiaidh: teach mór.
- Seiceáil inscne an ainmfhocail: fuinneog → fuinneog mhór.
- Cuimhnigh nach n-athraíonn gach aidiacht: bean óg, scoil nua.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Vocabulary in this lesson
13 words, ready to study.
Play a word to hear it, then mark it as known — or save it to study later.
Save any of these 13 words and review them later.
Focail: An aidiacht i ndiaidh an ainmfhocail
13 wordsLast updated November 5, 2026