An t-am ar an gclog
An t-am ar an gclog a rá i nGaeilge: uaireanta, leathuaireanta, ceathrú tar éis agus ceathrú chun, nóiméid agus ceisteanna faoi am imeachta.
Le Cén t-am é?, cuireann tú ceist faoin am ar an gclog. Foghlaimeoidh tú na huaireanta, tar éis, chun agus leath i ndiaidh. Feicfidh tú freisin conas am imeachta a rá.
Cén t-am é?
Úsáid Tá sé… sa fhreagra.
— Cén t-am é?
— Tá sé a trí a chlog.
— Cén t-am é anois?
— Tá sé a hocht a chlog.
Seo na huaireanta:
| Am | Freagra |
|---|---|
| 1:00 | Tá sé a haon a chlog. |
| 2:00 | Tá sé a dó a chlog. |
| 3:00 | Tá sé a trí a chlog. |
| 4:00 | Tá sé a ceathair a chlog. |
| 5:00 | Tá sé a cúig a chlog. |
| 6:00 | Tá sé a sé a chlog. |
| 7:00 | Tá sé a seacht a chlog. |
| 8:00 | Tá sé a hocht a chlog. |
| 9:00 | Tá sé a naoi a chlog. |
| 10:00 | Tá sé a deich a chlog. |
| 11:00 | Tá sé a haon déag a chlog. |
| 12:00 | Tá sé a dó dhéag a chlog. |
Tabhair faoi deara a haon, a hocht agus a haon déag: tá h rompu. Foghlaim a dó dhéag mar aonad freisin.
Ceathrú agus leath
Tá seasca nóiméad in uair an chloig. Tá cúig nóiméad déag i gceathrú uaire agus tríocha nóiméad i leathuair.
| Am | Abairt | An bhrí |
|---|---|---|
| 3:15 | Tá sé ceathrú tar éis a trí. | Cúig nóiméad déag tar éis 3:00. |
| 3:30 | Tá sé leath i ndiaidh a trí. | Tríocha nóiméad tar éis 3:00. |
| 3:45 | Tá sé ceathrú chun a ceathair. | Cúig nóiméad déag eile go dtí 4:00. |
Le chun, ainmníonn tú an chéad uair eile: ag 3:45, deir tú chun a ceathair, ní chun a trí.
8:15: Tá sé ceathrú tar éis a hocht.
8:30: Tá sé leath i ndiaidh a hocht.
8:45: Tá sé ceathrú chun a naoi.
Ciallaíonn tar éis agus i ndiaidh an rud céanna anseo. Tá ceathrú i ndiaidh a trí agus leath tar éis a trí ceart freisin.
Nóiméid tar éis agus chun
Úsáid tar éis don am atá caite ón uair. Úsáid chun don am atá fágtha go dtí an chéad uair eile.
| Am | Abairt |
|---|---|
| 2:05 | Tá sé cúig nóiméad tar éis a dó. |
| 2:10 | Tá sé deich nóiméad tar éis a dó. |
| 2:50 | Tá sé deich nóiméad chun a trí. |
| 2:55 | Tá sé cúig nóiméad chun a trí. |
Úsáid a chlog leis an uair iomlán: a dó a chlog.
Sna patrúin le nóiméid, ceathrú nó leath, fág a chlog ar lár: cúig nóiméad tar éis a dó, ceathrú chun a trí, leath i ndiaidh a dó.
Cén t-am a thosaíonn sé?
Chun am tosaithe nó am imeachta a rá, úsáid ar roimh an am.
— Cén t-am a thosaíonn an rang?
— Tosaíonn sé ar a naoi a chlog.
— Cén t-am a fhágann an bus?
— Fágann sé ar cheathrú tar éis a deich.
— Cén t-am a thosaíonn an scannán?
— Tosaíonn sé ar leath i ndiaidh a hocht.
Tabhair faoi deara ceathrú → ar cheathrú.
Chun an chuid den lá a léiriú, cuir ceann de na frásaí seo leis:
- ar maidin: ar a hocht a chlog ar maidin;
- san iarnóin: ar a dó a chlog san iarnóin;
- sa tráthnóna: ar a sé a chlog sa tráthnóna;
- san oíche: ar a haon déag a chlog san oíche.
Seiceáil thapa
- An uair iomlán atá ann? Tá sé a cúig a chlog.
- Ceathrú uaire tar éis na huaire? Tá sé ceathrú tar éis a cúig.
- Leathuair tar éis na huaire? Tá sé leath i ndiaidh a cúig.
- Ceathrú uaire roimh an gcéad uair eile? Tá sé ceathrú chun a sé.
- Am imeachta atá uait? Fágann an traein ar a sé a chlog.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Vocabulary in this lesson
31 words, ready to study.
Play a word to hear it, then mark it as known — or save it to study later.
Save any of these 31 words and review them later.
Focail: An t-am ar an gclog
31 wordsLast updated November 5, 2026