Ceisteanna agus freagraí leis an gcopail
Ceisteanna leis an gcopail: an agus nach, freagraí gearra dearfacha agus diúltacha, agus ceisteanna le cé agus cad chun daoine agus rudaí a aithint.
Úsáideann tú ceisteanna leis an gcopail chun eolas a fháil faoi dhuine nó faoi rud: a phost, a ainm, a rogha nó a úinéireacht. Braitheann an freagra gearr ar phatrún na ceiste; ní oireann is ea do gach ceist.
Ceisteanna le an
San aimsir láithreach, cuir an in áit is chun ceist a chur. Ná cuir is i ndiaidh an.
| Ráiteas | Ceist |
|---|---|
| Is múinteoir í. | An múinteoir í? |
| Is í Niamh an múinteoir. | An í Niamh an múinteoir? |
| Is maith leat an ceol. | An maith leat an ceol? |
| Is leatsa an cóta. | An leatsa an cóta? |
Ní hionann ceist leis an gcopail agus ceist le bí.
- An múinteoir í? — Is ea.
- An bhfuil sí sa scoil? — Tá.
Ná húsáid tá mar fhreagra ar An múinteoir í?
An freagra gearr ceart
Féach ar struchtúr na ceiste sula roghnaíonn tú an freagra.
| Ceist | Freagra dearfach | Freagra diúltach |
|---|---|---|
| An dochtúir é? | Is ea. | Ní hea. |
| An í Niamh an dochtúir? | Is í. | Ní hí. |
| An é Seán an múinteoir? | Is é. | Ní hé. |
| An iad sin do leabhair? | Is iad. | Ní hiad. |
| An maith leat caife? | Is maith. | Ní maith. |
| An leatsa an mála? | Is liom. | Ní liom. |
Le ceist a chuireann duine nó rud i rang, mar An dochtúir é?, úsáid is ea / ní hea. Le ceist a aithníonn duine nó rud ar leith, coinnigh an forainm cuí: is é / ní hé, is í / ní hí, nó is iad / ní hiad.
Tabhair faoi deara an h sna freagraí diúltacha: ní hea, ní hé, ní hí, ní hiad.
Athraíonn an phearsa sa fhreagra
Nuair a chuirtear ceist ort féin, freagraíonn tú sa chéad phearsa. Má chuirtear ceist le leat nó leatsa, is minic a bhíonn liom sa fhreagra iomlán.
Ag fáil aithne ar dhuine:
— An tusa Niamh?
— Is mé.
Ag caint faoi obair:
— An múinteoir thú?
— Ní hea. Is altra mé.
Ag lorg úinéir mála:
— An leatsa an mála seo?
— Is liom.
Tá Is maith agus Ní maith nádúrtha mar fhreagraí gearra ar An maith leat caife? Is féidir an freagra a leathnú freisin: Is maith liom caife nó Ní maith liom caife.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Ceisteanna diúltacha le nach
Úsáid nach chun ceist dhiúltach a chur. Is minic a bhíonn tú ag súil le deimhniú nó ag léiriú iontais.
— Nach múinteoir í Aoife?
— Is ea. Tá sí ag obair sa scoil áitiúil.
— Nach é Seán an bainisteoir?
— Ní hé. Is é Pól an bainisteoir.
Baineann an freagra leis an bhfíric féin. Ar Nach múinteoir í?, dearbhaíonn Is ea gur múinteoir í; ciallaíonn Ní hea nach múinteoir í. Má bhíonn amhras ann, tabhair abairt iomlán: Is múinteoir í nó Ní múinteoir í.
Ceisteanna le cé agus cad
Le cé, iarrann tú ainm nó aithne duine. Le cad, is féidir leat fiafraí cén rud atá ann. Ní leor freagra dearfach ná diúltach: caithfidh tú an t-eolas a thabhairt.
| Ceist | Freagra féideartha |
|---|---|
| Cé hé an fear sin? | Is é Seán é. |
| Cé hí an bhean sin? | Is í Niamh í. |
| Cé hiad na daoine sin? | Is iad mo chomharsana iad. |
| Cad é sin? | Is bronntanas é. |
| Cé leis an cóta seo? | Is liomsa é. |
Tabhair faoi deara na foirmeacha cé hé, cé hí agus cé hiad. Roghnaigh an fhoirm a oireann don duine nó do na daoine atá i gceist.
Seiceáil sula bhfreagraíonn tú
- An / nach + rang nó post: is ea / ní hea.
- An é / an í / an iad: is é / is í / is iad, nó na foirmeacha diúltacha cuí.
- An tusa…?: is mé / ní mé, má tá tú ag freagairt fút féin.
- An maith leat…?: is maith / ní maith.
- An leatsa…?: is liom / ní liom.
- Cé / cad: tabhair an t-ainm nó an t-eolas atá á lorg.
Má tá an freagra gearr doiléir, cuir abairt iomlán leis.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Last updated November 5, 2026