A2 · ElementaryLesson 1 of 2

Mar agus toisc go: cúis shimplí

Foghlaim conas cúis shimplí a thabhairt le mar agus toisc go, agus conas tá, go bhfuil, níl agus nach bhfuil a úsáid in abairtí gearra soiléire Gaeilge.

By the flumi team About 3 min read 12 vocabulary wordsGrammar learning path: Cúiseanna agus ráitis le go agus nach

Úsáid mar agus toisc go chun cúis a thabhairt: cén fáth a ndéanann tú rud éigin? Foghlaimeoidh tú conas abairtí simplí a nascadh agus conas tá, go bhfuil, níl agus nach bhfuil a úsáid sna patrúin seo.

Cúis a thabhairt

Insíonn an chéad chuid den abairt cad a tharlaíonn. Insíonn an chuid le mar nó toisc go cén fáth.

Tá mé sa bhaile mar tá mé tinn.

Tá mé sa bhaile toisc go bhfuil mé tinn.

Tá an bhrí chéanna leis an dá abairt: is é an tinneas an chúis. Tá an dá nascóir úsáideach sa chaint agus sa scríobh.

An patrún le mar

Sa phatrún simplí seo, cuir mar roimh an abairt a thugann an chúis. Coinnigh foirm an bhriathair mar atá sí san abairt ar leith.

Dhá abairt ar leith Abairt amháin le mar
Tá cóta orm. Tá sé fuar. Tá cóta orm mar tá sé fuar.
Téim a luí go luath. Bím tuirseach. Téim a luí go luath mar bím tuirseach.
Fanann sí sa bhaile. Níl sí go maith. Fanann sí sa bhaile mar níl sí go maith.

Scríobh an chúis mar abairt ghearr ar dtús: Tá sé fuar. Ansin cuir mar roimpi: mar tá sé fuar.

An patrún le toisc go

Tar éis toisc go, athraíonn foirm an bhriathair uaireanta. Seo roinnt patrún san aimsir láithreach.

Le mar Le toisc go
mar tá sé fuar toisc go bhfuil sé fuar
mar bíonn sé fuar toisc go mbíonn sé fuar
mar teastaíonn cabhair uaim toisc go dteastaíonn cabhair uaim

Is samplaí d’urú iad bíonn → mbíonn agus teastaíonn → dteastaíonn: cuirtear litir roimh an gcéad chonsan. Tá foirm ar leith ag tá anseo: go bhfuil.

Caithim cóta toisc go mbíonn sé fuar ar maidin.

Cuirim glaoch ort toisc go dteastaíonn cabhair uaim.

Quick check

Try one question now.

1
Osclaím an fhuinneog mar an seomra róthe.

Check your answer when you are ready. No sign-in needed.

Cúis dhiúltach

Chun cúis dhiúltach a thabhairt, úsáid mar níl nó toisc nach bhfuil nuair atá an briathar bí san aimsir láithreach.

Siúlaim chun na hoibre mar níl carr agam.

Siúlaim chun na hoibre toisc nach bhfuil carr agam.

Le briathra eile, feicfidh tú patrúin mar seo:

  • mar ní bhíonn am agam → toisc nach mbíonn am agam;
  • mar ní theastaíonn cabhair uaim → toisc nach dteastaíonn cabhair uaim.

Ná measc an dá phatrún.

✓ Fanann sé sa bhaile mar níl sé go maith.

✓ Fanann sé sa bhaile toisc nach bhfuil sé go maith.

✗ Fanann sé sa bhaile toisc go níl sé go maith.

Seiceáil thapa

  1. Aimsigh an chúis: cén fáth?
  2. Roghnaigh mar nó toisc go.
  3. Seiceáil foirm an bhriathair: mar tá, ach toisc go bhfuil.
  4. Má tá an chúis diúltach, seiceáil mar níl nó toisc nach bhfuil.

Tá áthas orm mar tá tú anseo. = Tá áthas orm toisc go bhfuil tú anseo.

You reached the end

You reached the end

Now make it stick.

Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.

Practice exercises

Was this lesson helpful?

Vocabulary in this lesson

12 words, ready to study.

Play a word to hear it, then mark it as known — or save it to study later.

Save any of these 12 words and review them later.

Focail: Mar agus toisc go: cúis shimplí

12 words

Last updated November 5, 2026