De persoonsvorm op de tweede plaats.

In een Nederlandse mededelende hoofdzin staat de persoonsvorm meestal op de tweede zinsdeelplaats. Dat betekent niet altijd dat hij het tweede woord is.

Na deze les kun je:

• de persoonsvorm in een eenvoudige hoofdzin vinden;
• zinsdelen tellen in plaats van losse woorden;
• één compleet zinsdeel vóór de persoonsvorm zetten;
• de V2-regel in gewone mededelingen gebruiken.

1.De persoonsvorm vinden

De persoonsvorm is het werkwoord dat bij het onderwerp hoort en van vorm kan veranderen.

Enkelvoud	Meervoud
ik werk	wij werken
ik lees het boek	wij lezen het boek
de student woont hier	de studenten wonen hier

Zo vind je de persoonsvorm: zet de zin in de verleden tijd. De student woont hier. wordt De student woonde hier. Het werkwoord dat verandert, is de persoonsvorm: woont wordt woonde.

Je kunt ook een ja-neevraag maken. De persoonsvorm komt dan vooraan: De student leest de krant. → Leest de student de krant? Bij ja-neevragen staat de persoonsvorm dus niet op de tweede plaats.

Bij vragen met waar of wanneer staat het vraagwoord op de eerste plaats en de persoonsvorm op de tweede plaats:

Eerste zinsdeel	Persoonsvorm op plaats twee	Rest
Waar	woont	Sara?
Wanneer	begint	de les?

2.Tweede zinsdeel, niet tweede woord

Een zinsdeel kan uit één woord of uit meerdere woorden bestaan. Het hele eerste zinsdeel neemt samen één plaats in.

Eerste zinsdeel	Persoonsvorm op plaats twee	Rest
Sara	werkt	in de winkel.
De nieuwe buurman	werkt	in de winkel.
Morgen om acht uur	begint	de les.
In de grote bibliotheek	leest	Amir het boek.

In De nieuwe buurman werkt in de winkel is werkt het vierde woord, maar het tweede zinsdeel.

Ook morgen om acht uur geeft één tijd aan en is dus één zinsdeel. Daarom kan begint direct erna op de tweede plaats staan.

3.Wat kan op de eerste plaats?

Vaak staat het onderwerp eerst. Je kunt ook een tijd of een plaats vooropzetten.

• onderwerp: Noor neemt de trein;
• tijd: Vandaag neemt Noor de trein;
• plaats: Op het station wacht Noor op de trein.

Als het onderwerp niet op de eerste plaats staat, komt het meestal direct na de persoonsvorm. Dat heet inversie.

4.Eén zinsdeel vóór de persoonsvorm

Zet in een gewone hoofdzin niet twee losse zinsdelen vóór de persoonsvorm.

5.Een handige controle

1. Zoek de persoonsvorm.
2. Zet een streep direct vóór de persoonsvorm.
3. Controleer of er precies één compleet zinsdeel voor staat. Verbindt en, maar of want twee hoofdzinnen? Tel dan elke hoofdzin apart, zonder het verbindingswoord.
4. Staat een tijd of plaats eerst? Zet het onderwerp dan na de persoonsvorm.

6.V2 in één overzicht

Begin van de mededeling	Schema
onderwerp eerst	onderwerp + persoonsvorm + rest
tijd eerst	tijd + persoonsvorm + onderwerp + rest
plaats eerst	plaats + persoonsvorm + onderwerp + rest

Een zin kan ook twee werkwoorden hebben. Alleen de persoonsvorm staat op plaats twee. Bij willen en kunnen staat het andere werkwoord in de hele vorm achteraan:

Eerste zinsdeel	Persoonsvorm op plaats twee	Rest met het andere werkwoord
Morgen	wil	ik werken.
Ik	kan	vandaag niet komen.

In deze zinnen zijn wil en kan de persoonsvormen. Werken en komen zijn de hele werkwoorden.