Gelecek zamanda olumsuzluk ve soru
Gelecek zamanda -mayacak ve -meyecek ile olumsuz cümle kurmayı, mı ve mi ile soru sormayı, kişi eklerini ve olumsuz sorulara açık cevap vermeyi öğren.
Gelecek için olumsuz cümle ve soru
Gelecekte yapmayacağın bir işi anlatmak için gelmeyeceğim, çalışmayacağım gibi biçimler kullanırsın. Birinin planını öğrenmek için Gelecek misin?, gelmeyeceğini kontrol etmek için Gelmeyecek misin? diye sorabilirsin.
Bu konuyla şunları yapabilirsin:
- Gelecek için olumsuz cümle kurmak.
- Kişiye uygun soru biçimini seçmek.
- Olumsuz soru sormak ve açık bir cevap vermek.
Olumsuz biçim nasıl yapılır?
Fiil köküne -ma / -me, ardından y ve gelecek zaman eki -acak / -ecek gelir. Sonra kişi eki eklenir.
Fiil kökü + ma/me + y + acak/ecek + kişi eki
| Fiil kökünün son ünlüsü | Olumsuz gelecek zaman | Örnek |
|---|---|---|
| a, ı, o, u | -mayacak | bakmayacak, çalışmayacak, sormayacak, okumayacak |
| e, i, ö, ü | -meyecek | gelmeyecek, gitmeyecek, dönmeyecek, gülmeyecek |
Ben ve biz biçimlerinde, kişi eki ünlüyle başladığı için gelecek zaman ekindeki k, ğ olur: gelmeyeceğim, gelmeyeceğiz.
- Ben yarın evden çıkmayacağım.
- Sen bu akşam çalışmayacaksın.
- Biz hafta sonu erken kalkmayacağız.
- Onlar toplantıya gelmeyecekler.
Olumsuz biçimlerde demek → demeyecek, yemek → yemeyecek olur: Bugün dışarıda yemek yemeyeceğim.
Kişilere göre olumsuz cümle ve soru
Gelecek zamanla evet-hayır sorusu kurarken -acak biçiminden sonra mı, -ecek biçiminden sonra mi kullanırsın. Soru eki ayrı yazılır.
| Kişi | Olumsuz cümle | Olumlu soru | Olumsuz soru |
|---|---|---|---|
| Ben | gelmeyeceğim | gelecek miyim? | gelmeyecek miyim? |
| Sen | gelmeyeceksin | gelecek misin? | gelmeyecek misin? |
| O | gelmeyecek | gelecek mi? | gelmeyecek mi? |
| Biz | gelmeyeceğiz | gelecek miyiz? | gelmeyecek miyiz? |
| Siz | gelmeyeceksiniz | gelecek misiniz? | gelmeyecek misiniz? |
| Onlar | gelmeyecekler | gelecekler mi? | gelmeyecekler mi? |
Kalın ünlülü biçimlerde de kişi ekleri soru ekine uyar: kalacak mıyım, kalacak mısın, kalacak mı, kalacak mıyız, kalacak mısınız, kalacaklar mı?
Ben, sen, biz, siz sorularında kişi eki soru ekine bitişir. Ben ve biz için araya y girer: mıyım / miyim, mıyız / miyiz. Onlar biçiminde ise -lar / -ler, soru ekinden önce gelir.
Soru ekinden önceki k değişmez:
- Ben geleceğim. → Ben gelecek miyim?
- Biz gelmeyeceğiz. → Biz gelmeyecek miyiz?
Özne onlar ise -lar / -ler kullanılmayabilir: Onlar gelecek mi? ve Onlar gelecekler mi? doğrudur. Olumsuz cümlede de Onlar gelmeyecek. diyebilirsin.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Olumsuz soru ve açık cevap
Olumsuz soru, birinin bir işi yapmayacağını kontrol etmek için kullanılır. Bazen şaşırma da anlatır.
Durum: Arkadaşın bu akşamki yemeğe gelemeyeceğini söylüyor.
— Bu akşam bizimle yemek yemeyecek misin?
— Bu akşam yemeyeceğim. Evde işim var.
Durum: Arkadaşını sinemaya bekliyorsun ama o evde kalacağını söylüyor.
— Sen de bizimle gelmeyecek misin?
— Planım değişti, ben de geleceğim.
Olumsuz soruya yalnızca evet veya hayır yerine fiili de kullanarak cevap ver. Böylece cevabın açık olur: Geleceğim. veya Gelmeyeceğim.
Soru kelimeleri ve sık hatalar
Ne zaman, nereye, kim, neden gibi soru kelimeleriyle bilgi sorarken ayrıca mı / mi kullanmazsın. Kişi eki fiilde kalır.
- Yarın nereye gideceksin?
- Bize ne zaman geleceksiniz?
- Toplantıya kim katılmayacak?
- Bu akşam neden gelmeyeceksin?
Soru ekini ayrı yaz, kişi ekini ise soru ekine bitiştir:
- ✗ Yarın gelecekmisin?
- ✓ Yarın gelecek misin?
Olumsuz gelecek zamanda y harfini unutma:
- ✗ Yarın gelmeeceğim.
- ✓ Yarın gelmeyeceğim.
Soru biçiminde gelecek zaman ekindeki k korunur:
- ✗ Geleceğ miyim?
- ✓ Gelecek miyim?
Kısa kontrol listesi
- Olumsuz cümle için -mayacak / -meyecek kullan: Aramayacağım.
- Evet-hayır sorusunda mı / mi ekini ayrı yaz: Arayacak mısın?
- Olumsuz soruda aynı sırayı koru: Aramayacak mısın?
- Soru kelimesiyle bilgi sorarken kişi ekini fiile getir: Neden aramayacaksın?
- Olumsuz soruya açık cevap ver: Arayacağım. / Aramayacağım.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Last updated October 12, 2026