Şimdiki zamanda olumsuzluk ve soru
Şimdiki zamanda -mıyor, -miyor, -muyor ve -müyor ile olumsuz cümleler kur; mu ile soru sormayı, kişi eklerini ve kısa cevapları örneklerle öğren.
Şimdi ne yapmıyorsun? Bir arkadaşına ne yaptığını nasıl sorarsın? Gelmiyorum gibi olumsuz cümleleri ve Geliyor musun? gibi soruları kişi ekleriyle kurabilir, bu sorulara kısa cevaplar verebilirsin.
Olumsuz cümle ne anlatır?
Şimdiki zamanda olumsuz cümle, bir işin şimdi yapılmadığını anlatır.
Ben şimdi ders çalışıyorum. → Ben şimdi ders çalışmıyorum.
Ayşe çay içiyor. → Ayşe çay içmiyor.
Biz evde uyumuyoruz; film izliyoruz.
Olumsuzluk için fiile -mıyor, -miyor, -muyor, -müyor biçimlerinden birini getirirsin. Sonra kişi ekini eklersin: gel + miyor + um → gelmiyorum.
Olumsuz biçimi seç
Fiilden -mak / -mek ekini çıkar. Kalan bölümün son ünlüsüne bak.
| Son ünlü | Olumsuz biçim | Örnek |
|---|---|---|
| a, ı | -mıyor | bakmak → bakmıyor; çalışmak → çalışmıyor |
| e, i | -miyor | gelmek → gelmiyor; bilmek → bilmiyor |
| o, u | -muyor | koşmak → koşmuyor; durmak → durmuyor |
| ö, ü | -müyor | görmek → görmüyor; gülmek → gülmüyor |
Fiilin sonundaki ünlü olumsuz biçimde kalır:
- ara + mıyor → aramıyor
- bekle + miyor → beklemiyor
- oku + muyor → okumuyor
- uyu + muyor → uyumuyor
Olumlu biçime yalnızca m ekleme. Fiilin başlangıç biçimine bak.
Aramak → arıyor → aramıyor.
Beklemek → bekliyor → beklemiyor.
Kişiye göre olumsuz cümle kur
Olumsuz cümlede kişi eki fiilin sonundadır.
| Kişi | Gelmek | Okumak |
|---|---|---|
| Ben | gelmiyorum | okumuyorum |
| Sen | gelmiyorsun | okumuyorsun |
| O | gelmiyor | okumuyor |
| Biz | gelmiyoruz | okumuyoruz |
| Siz | gelmiyorsunuz | okumuyorsunuz |
| Onlar | gelmiyorlar | okumuyorlar |
Onlar gelmiyor ve Onlar gelmiyorlar biçimlerinin ikisi de doğrudur. Onlar varsa fiildeki -lar kullanılmayabilir.
Kişi ekinden kimin konuştuğu anlaşılabilir. Bu yüzden Ben gelmiyorum yerine Gelmiyorum da diyebilirsin.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Evet-hayır sorusu sor
Şimdiki zamanda bu sorularda mu kullanırsın. Çünkü -yor ekinin son ünlüsü o'dur. Mu, fiilden ayrı yazılır.
| Kişi | Olumlu soru | Olumsuz soru |
|---|---|---|
| Ben | Geliyor muyum? | Gelmiyor muyum? |
| Sen | Geliyor musun? | Gelmiyor musun? |
| O | Geliyor mu? | Gelmiyor mu? |
| Biz | Geliyor muyuz? | Gelmiyor muyuz? |
| Siz | Geliyor musunuz? | Gelmiyor musunuz? |
| Onlar | Geliyorlar mı? | Gelmiyorlar mı? |
Ben, sen, biz, siz için kişi eki soru ekine bitişir: muyum, musun, muyuz, musunuz. Muyum ve muyuz biçimlerinde araya y girer.
Onlar ile -lar kullanırsan soru eki mı olur: Geliyorlar mı? Çünkü bu kez son ünlü a'dır. Onlar geliyor mu? da doğrudur.
✓ Geliyor musun?
✗ Geliyormusun?
✓ Gelmiyor musun?
✗ Gelmiyor misin?
Soru ekini ayrı yaz. -yor ekinden hemen sonra mu kullan.
Sorulara cevap ver
Olumlu soruya evet veya hayır ile cevap verebilirsin. Fiili de söylemek cevabı açık yapar.
— Sen kahve içiyor musun?
— Evet, içiyorum.
— Hayır, içmiyorum.
— Siz otobüs bekliyor musunuz?
— Evet, bekliyoruz.
Olumsuz soru bazen şaşırma anlatır. Örneğin arkadaşın genellikle çay içiyor, ama bugün çay istemiyor:
— Bugün çay içmiyor musun?
— Hayır, içmiyorum. Su içiyorum.
Olumsuz bir soruya cevap verirken yalnızca evet veya hayır deme. Cevabına içiyorum ya da içmiyorum gibi bir fiil ekle. Böylece anlam açık olur.
Kısa kontrol
- Olumsuz cümle için fiilin son ünlüsüne bak: bakmıyor, gelmiyor, okumuyor, gülmüyor.
- Kişi ekini ekle: Gelmiyorum. Gelmiyoruz.
- Soru ekini ayrı yaz: Geliyor musun? Gelmiyor musun?
- -lar varsa mı kullan: Geliyorlar mı?
- Cevabında doğru kişiyi seç: Geliyor musun? — Evet, geliyorum.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Last updated October 12, 2026