Đơn vị đo và lượng chứa: cân, lít, cốc và bát
Cách dùng cân, lít, cốc và bát để nói lượng đồ ăn, thức uống; đặt số lượng đúng chỗ, dùng nửa và phân biệt đơn vị đo với lượng chứa trong đồ đựng.
Khi mua gạo hoặc gọi đồ uống, bạn cần nói rõ lượng mình muốn. Bạn sẽ học cách dùng cân, lít, cốc, bát, đặt số lượng đúng chỗ và nói lượng bằng nửa.
Cân và lít dùng để đo gì?
Cân dùng để nói khối lượng. Trong mua bán hằng ngày hiện nay, một cân là một ki-lô-gam (1 kg). Lít dùng để đo thể tích, thường dùng với chất lỏng như nước, sữa hoặc dầu ăn.
| Đơn vị | Ví dụ | Lượng được nói đến |
|---|---|---|
| cân | hai cân gạo | 2 kg gạo |
| cân | một cân thịt | 1 kg thịt |
| lít | hai lít nước | 2 lít nước |
| lít | một lít dầu ăn | 1 lít dầu ăn |
Ở miền Nam, người nói thường dùng ký với nghĩa ki-lô-gam: hai ký gạo cũng là hai cân gạo. Cả hai cách nói đều được dùng trong giao tiếp.
Đặt số lượng trước đơn vị
Cách nói cơ bản là:
Số lượng + đơn vị + tên đồ ăn, thức uống hoặc vật cần đo.
- Ba cân gạo: số lượng là ba, đơn vị là cân.
- Hai lít sữa: số lượng là hai, đơn vị là lít.
- Một cốc nước: lượng nước trong một cốc.
- Hai bát cơm: lượng cơm trong hai bát.
Không cần thêm cái giữa số lượng và đơn vị khi nói lượng theo mẫu này.
Ở cửa hàng, khách nói với người bán lớn tuổi hơn:
— Cô cho cháu hai cân gạo và một lít dầu ăn ạ.
Ở nhà:
— Trong tủ lạnh còn hai lít sữa.
Khi đã biết đang nói đến thứ gì, có thể bỏ tên thứ đó:
— Chị mua bao nhiêu gạo?
— Cho tôi hai cân.
Cốc và bát chỉ lượng chứa
Cốc và bát là tên đồ đựng. Chúng cũng dùng để nói lượng thức ăn hoặc đồ uống chứa trong đó.
| Nói về đồ đựng | Nói về lượng chứa |
|---|---|
| một cái cốc | một cốc nước |
| hai cái bát | hai bát cơm |
Trong một cái cốc, người nói đang đếm đồ đựng. Trong một cốc nước, người nói nói đến nước được đựng hoặc đong bằng cốc.
- Lan mua hai cái cốc mới.
- Lan uống hai cốc nước sau khi đi bộ.
- Nam lấy một cái bát sạch.
- Nam ăn một bát cơm vào buổi trưa.
Một cốc hoặc một bát không luôn bằng một lượng cố định: cốc và bát có nhiều kích cỡ, và có thể chứa đầy hoặc chưa đầy. Không tự đổi một cốc nước thành một số lít cụ thể nếu chưa biết cỡ cốc và lượng nước trong cốc.
Ở miền Nam, ly thường được dùng thay cho cốc, còn chén thường được dùng để gọi bát ăn cơm: một ly nước, một chén cơm.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Nói lượng với nửa và rưỡi
Nửa là một phần hai. Đặt nửa trước đơn vị:
| Cách nói | Ý nghĩa |
|---|---|
| nửa cân thịt | 0,5 kg thịt |
| nửa lít sữa | 0,5 lít sữa |
| nửa cốc nước | khoảng một nửa lượng nước của một cốc đầy |
| nửa bát cơm | khoảng một nửa lượng cơm của một bát đầy |
Rưỡi đứng sau đơn vị, chỉ thêm một nửa đơn vị đó: một cân rưỡi là 1,5 kg; một lít rưỡi là 1,5 lít.
- Cô cho cháu nửa cân thịt ạ.
- Trong chai còn nửa lít sữa.
- Tôi chỉ ăn nửa bát cơm.
- Mai mua một cân rưỡi gạo.
Nhớ vị trí: nửa + đơn vị, nhưng số lượng + đơn vị + rưỡi. Ví dụ: nửa cân gạo và một cân rưỡi gạo.
Chọn cách nói phù hợp
Trước khi nói, bạn kiểm tra ba điểm:
- Muốn nói khối lượng? Dùng cân: hai cân gạo.
- Muốn nói thể tích chất lỏng? Dùng lít: một lít nước.
- Muốn nói lượng chứa trong đồ đựng? Dùng cốc, bát: một cốc sữa, hai bát cơm.
Nhớ mẫu số lượng + đơn vị + tên thứ cần đo. Cân, lít cho biết lượng đo cụ thể; cốc, bát cho biết lượng theo đồ đựng, nên cần chú ý kích cỡ và mức đầy.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Vocabulary in this lesson
16 words, ready to study.
Play a word to hear it, then mark it as known — or save it to study later.
Save any of these 16 words and review them later.
Đơn vị đo và lượng chứa: cân, lít, cốc và bát
16 wordsLast updated October 23, 2026