Flumi logoflumi.
Start free
B1 · IntermediateLesson 1 of 3

Ο παρακείμενος με έχω

Ο σχηματισμός του παρακειμένου με έχω, οι άκλιτοι ρηματικοί τύποι και η χρήση του για εμπειρίες, ολοκληρωμένες πράξεις και αποτελέσματα στο παρόν.

By the flumi team About 5 min read Grammar learning path: Παρακείμενος, αόριστος και υπερσυντέλικος
Practice exercises

Με τον παρακείμενο μιλάμε για κάτι που έχει γίνει πριν από τώρα και το συνδέουμε με το παρόν. Θα μάθεις να τον σχηματίζεις με έχω, να χρησιμοποιείς τον σωστό άκλιτο ρηματικό τύπο και να μιλάς για εμπειρίες, ολοκληρωμένες πράξεις και αποτελέσματα που μας ενδιαφέρουν τώρα.

Τι εκφράζει ο παρακείμενος

Ο παρακείμενος παρουσιάζει μια πράξη ως ολοκληρωμένη πριν από τη στιγμή που μιλάμε. Το ενδιαφέρον μας είναι συχνά στο αποτέλεσμα ή στην εμπειρία που έχουμε μέχρι τώρα.

  • Έχω χάσει τα κλειδιά μου. Δεν μπορώ να μπω στο σπίτι.
  • Έχουμε τελειώσει την εργασία. Μπορούμε να την παραδώσουμε.
  • Έχεις επισκεφτεί ποτέ την Κρήτη;

Στα δύο πρώτα παραδείγματα μας ενδιαφέρει το αποτέλεσμα τώρα. Στο τρίτο ρωτάμε για μια εμπειρία, χωρίς να ζητάμε πότε ακριβώς έγινε.

Πώς σχηματίζεται

Ο βασικός σχηματισμός είναι:

έχω στον ενεστώτα + άκλιτος ρηματικός τύπος

Το έχω αλλάζει ανάλογα με το πρόσωπο και τον αριθμό. Ο δεύτερος τύπος μένει ίδιος.

Πρόσωπο Παρακείμενος του γράφω
εγώ έχω γράψει
εσύ έχεις γράψει
αυτός / αυτή / αυτό έχει γράψει
εμείς έχουμε γράψει
εσείς έχετε γράψει
αυτοί / αυτές / αυτά έχουν γράψει

Συνήθως δεν χρειάζεται να λέμε την προσωπική αντωνυμία: Έχω γράψει το μήνυμα.

Στο έχω γράψει, το έχω είναι βοηθητικό ρήμα: βοηθά στον σχηματισμό του χρόνου. Στο έχω ένα βιβλίο, είναι κύριο ρήμα και δηλώνει κατοχή.

Ο άκλιτος τύπος

Για πολλά ρήματα μπορείς να βρεις τον άκλιτο τύπο από το τρίτο ενικό πρόσωπο του συνοπτικού μέλλοντα: θα γράψει → έχω γράψει. Κρατάς τον τύπο μετά το θα, χωρίς το θα.

Ρήμα Συνοπτικός μέλλοντας: αυτός / αυτή Παρακείμενος: εγώ
γράφω θα γράψει έχω γράψει
διαβάζω θα διαβάσει έχω διαβάσει
ανοίγω θα ανοίξει έχω ανοίξει
βλέπω θα δει έχω δει
λέω θα πει έχω πει
τρώω θα φάει έχω φάει
πηγαίνω θα πάει έχω πάει
έρχομαι θα έρθει έχω έρθει

Το ίδιο βοηθητικό χρησιμοποιείται και σε τύπους όπως έχω πλυθεί και έχω ντυθεί.

Ο δεύτερος τύπος δεν συμφωνεί με το υποκείμενο.

✓ Εμείς έχουμε γράψει το μήνυμα.

✗ Εμείς έχουμε γράψουμε το μήνυμα.

Επίσης, δεν βάζουμε τον αόριστο μετά το έχω: λέμε έχω δει, όχι έχω είδα.

Quick check

Try one question now.

1
Εγώ κρατήσει την απόδειξη, οπότε μπορώ να αλλάξω το παντελόνι.

Check your answer when you are ready. No sign-in needed.

Συχνές χρήσεις και χρονικές λέξεις

Ο παρακείμενος χρησιμοποιείται συχνά:

  • Για εμπειρίες μέχρι τώρα: Έχω ταξιδέψει πολλές φορές με πλοίο.
  • Για πράξεις που έχουν ολοκληρωθεί: Έχουμε ήδη αγοράσει τα εισιτήρια.
  • Για αποτελέσματα που μας ενδιαφέρουν τώρα: Έχει σπάσει το πόδι του και δεν μπορεί να περπατήσει.

Λέξεις όπως ήδη, ακόμα, ποτέ και φράσεις όπως μέχρι τώρα εμφανίζονται συχνά με τον παρακείμενο. Δεν επιβάλλουν όμως από μόνες τους έναν συγκεκριμένο χρόνο.

Πριν από ένα ταξίδι:

— Έχεις ετοιμάσει τη βαλίτσα σου;

— Ναι, την έχω ήδη ετοιμάσει, αλλά δεν έχω βρει ακόμα το διαβατήριό μου.

Μια εμπειρία:

— Έχεις φάει ποτέ χταπόδι;

— Όχι, δεν έχω φάει ποτέ.

Στην ερώτηση, το ποτέ σημαίνει «κάποια φορά μέχρι τώρα». Με το δεν, σημαίνει «καμία φορά μέχρι τώρα».

Άρνηση, ερώτηση και αντωνυμίες

Η άρνηση δεν μπαίνει πριν από το βοηθητικό. Η ερώτηση σχηματίζεται χωρίς υποχρεωτική αλλαγή στη σειρά των λέξεων· στον γραπτό λόγο βάζουμε ελληνικό ερωτηματικό ;.

Χρήση Παράδειγμα
Κατάφαση Έχεις διαβάσει το βιβλίο.
Άρνηση Δεν έχεις διαβάσει το βιβλίο.
Ερώτηση Έχεις διαβάσει το βιβλίο;

Οι αδύνατοι τύποι των αντωνυμιών, όπως το, την και τα, μπαίνουν πριν από το έχω. Αν υπάρχει άρνηση, ακολουθούν το δεν.

— Έχεις στείλει το μήνυμα;

— Ναι, το έχω στείλει.

— Έχεις πληρώσει τους λογαριασμούς;

— Όχι, δεν τους έχω πληρώσει ακόμα.

Τι να θυμάσαι

Για να σχηματίσεις σωστά τον παρακείμενο:

  1. Διάλεξε το σωστό πρόσωπο του έχω: έχω, έχεις, έχει, έχουμε, έχετε, έχουν.
  2. Πρόσθεσε τον άκλιτο τύπο: γράψει, δει, φάει.
  3. Αν χρειάζεται, βάλε την αντωνυμία πριν από το βοηθητικό: το έχω δει.
  4. Για άρνηση, βάλε το δεν μπροστά: δεν το έχω δει.

Θυμήσου ένα μικρό ζευγάρι: Έχω τελειώσει την εργασία. — Δεν την έχω τελειώσει ακόμα. Αλλάζει το μήνυμα, αλλά ο τύπος τελειώσει μένει ίδιος.

You reached the end

You reached the end

Now make it stick.

Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.

Practice exercises

Was this lesson helpful?

Last updated October 12, 2026