Συχνοί παθητικοί αόριστοι σε -τηκα και -στηκα
Συχνοί παθητικοί αόριστοι σε -τηκα και -στηκα: σχηματισμός, κλίση και τονισμός, με καθημερινά παραδείγματα και διάκριση μορφής και σημασίας.
Οι τύποι γράφτηκα, κρύφτηκα και κουράστηκα είναι συχνοί αόριστοι της παθητικής φωνής. Θα μάθεις να αναγνωρίζεις τους τύπους σε -τηκα και -στηκα, να τους κλίνεις και να προσέχεις τον τόνο τους.
Ένα γεγονός στο παρελθόν
Ο αόριστος παρουσιάζει ένα γεγονός στο παρελθόν συνολικά. Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το γεγονός είχε μικρή διάρκεια.
Το μήνυμα γράφτηκε χθες το βράδυ.
Στη χθεσινή εκδρομή κουραστήκαμε πολύ.
Η Μαρία ετοιμάστηκε για τη συνέντευξη.
Συχνοί τύποι που μαθαίνουμε μαζί
Για να προβλέψουμε έναν πιθανό τύπο, κοιτάζουμε το τελευταίο σύμφωνο του θέματος του ενεστώτα, πριν από το -ομαι:
- Σε πολλά ρήματα με θέμα σε -β-, -φ-, -π- ή -πτ-, ο αόριστος σχηματίζεται σε -φτηκα: κρύβομαι → κρύφτηκα, γράφομαι → γράφτηκα, καλύπτομαι → καλύφτηκα.
- Σε πολλά ρήματα με θέμα σε -ζ- ή -σ-, βρίσκουμε αόριστο σε -στηκα: ετοιμάζομαι → ετοιμάστηκα, κουράζομαι → κουράστηκα. Αυτό συμβαίνει και σε ορισμένα ρήματα με θέμα σε -ν-, όπως κλείνομαι → κλείστηκα, αλλά δεν είναι γενικός κανόνας για τα θέματα σε -ν-.
Αυτές είναι τάσεις, όχι κανόνες χωρίς εξαιρέσεις. Μαθαίνουμε κάθε ενεστώτα μαζί με τον αόριστό του. Δεν αρκεί η κατάληξη του ενεστώτα για να βρούμε πάντα τον σωστό τύπο.
| Ενεστώτας | Αόριστος | Παράδειγμα |
|---|---|---|
| γράφομαι | γράφτηκα | Γράφτηκα σε ένα μάθημα χορού. |
| κρύβομαι | κρύφτηκα | Το παιδί κρύφτηκε πίσω από την πόρτα. |
| καλύπτομαι | καλύφτηκα | Ο δρόμος καλύφτηκε με χιόνι. |
| ετοιμάζομαι | ετοιμάστηκα | Ετοιμάστηκα για τη δουλειά. |
| κουράζομαι | κουράστηκα | Κουράστηκα με τη μετακόμιση. |
| κλείνομαι | κλείστηκα | Η Ελένη κλείστηκε στο δωμάτιό της. |
| γνωρίζομαι | γνωρίστηκα | Γνωριστήκαμε στο πανεπιστήμιο. |
Στους τύπους γράφτηκα, κρύφτηκα, καλύφτηκα παρατήρησε το φτ. Στους τύπους ετοιμάστηκα, κουράστηκα, κλείστηκα, γνωρίστηκα παρατήρησε το στ.
Υπάρχουν κι άλλες συχνές καταλήξεις παθητικού αορίστου, όπως -θηκα και -πηκα. Το μάθημα καλύπτει δύο συχνά μοτίβα, όχι όλους τους παθητικούς αορίστους. Η κατάληξη -ομαι δεν δίνει πάντα αόριστο σε -τηκα ή -στηκα. Για παράδειγμα: δένομαι → δέθηκα, αλλά κόβομαι → κόπηκα. Όταν μαθαίνεις ένα ρήμα, σημείωνε και τον αόριστό του.
Πιο επίσημο ή λόγιο ύφος: Σε γραπτά κείμενα μπορεί να συναντήσεις παράλληλους τύπους με φθ ή σθ, όπως καλύφθηκε δίπλα στο καλύφτηκε και ετοιμάσθηκε δίπλα στο ετοιμάστηκε. Είναι σωστοί τύποι με την ίδια σημασία. Οι τύποι με φτ και στ είναι συνηθισμένοι στην καθημερινή γλώσσα, προφορική και γραπτή.
Κλίση και μετακίνηση του τόνου
Οι παρακάτω τύποι έχουν τις ίδιες προσωπικές καταλήξεις. Πρόσεξε ιδιαίτερα το πρώτο και το δεύτερο πρόσωπο του πληθυντικού.
| Πρόσωπο | γράφομαι | κουράζομαι |
|---|---|---|
| εγώ | γράφτηκα | κουράστηκα |
| εσύ | γράφτηκες | κουράστηκες |
| αυτός / αυτή / αυτό | γράφτηκε | κουράστηκε |
| εμείς | γραφτήκαμε | κουραστήκαμε |
| εσείς | γραφτήκατε | κουραστήκατε |
| αυτοί / αυτές / αυτά | γράφτηκαν | κουράστηκαν |
Το ίδιο γίνεται και σε άλλα ρήματα:
- κρύφτηκα → κρυφτήκαμε → κρυφτήκατε
- ετοιμάστηκα → ετοιμαστήκαμε → ετοιμαστήκατε
- γνωρίστηκα → γνωριστήκαμε → γνωριστήκατε
Διάβαζε τους τύπους σε μικρές ομάδες: γράφτηκα – γραφτήκαμε – γράφτηκαν. Έτσι θυμάσαι πότε αλλάζει η θέση του τόνου.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Προσέχουμε και τη σημασία
Η παθητική φωνή περιγράφει τη μορφή του ρήματος. Δεν σημαίνει ότι σε κάθε πρόταση κάποιος άλλος κάνει την ενέργεια στο υποκείμενο.
Το κείμενο γράφτηκε από τη Μαρία.
Η Μαρία έγραψε το κείμενο. Εδώ υπάρχει παθητική σημασία.
Η Μαρία ετοιμάστηκε για τη δουλειά.
Η Μαρία έκανε ό,τι χρειαζόταν για να είναι έτοιμη. Εδώ έχουμε αυτοπαθή χρήση: η Μαρία ετοίμασε τον εαυτό της.
Κουράστηκα μετά τη διαδρομή.
Περιγράφω πώς ένιωσα μετά τη διαδρομή.
Γνωριστήκαμε στο συνέδριο.
Εγώ γνώρισα το άλλο πρόσωπο και εκείνο γνώρισε εμένα. Εδώ έχουμε αλληλοπαθή χρήση: η ενέργεια είναι αμοιβαία.
Επομένως, μαθαίνουμε μαζί τον τύπο και τη χρήση του ρήματος, όχι μόνο την κατάληξή του.
Συχνά λάθη
✗ Εμείς κουράστηκαμε πολύ.
✓ Εμείς κουραστήκαμε πολύ.
Στο εμείς ο τόνος μετακινείται: κουράστηκα → κουραστήκαμε.
✗ Το παιδί κρύβτηκε πίσω από την πόρτα.
✓ Το παιδί κρύφτηκε πίσω από την πόρτα.
Ο συνηθισμένος αόριστος του κρύβομαι σχηματίζεται με φτ, όχι με βτ.
Προσέχουμε επίσης να μη μπερδεύουμε την ενεργητική και την παθητική μορφή:
- Έγραψα το μήνυμα. Εγώ έκανα την ενέργεια.
- Το μήνυμα γράφτηκε. Μιλάμε για αυτό που έγινε στο μήνυμα.
Σύντομος έλεγχος
Για να χρησιμοποιήσεις σωστά έναν τέτοιο αόριστο:
- Θυμήσου το ζευγάρι: γράφομαι → γράφτηκα, κουράζομαι → κουράστηκα.
- Διάλεξε το πρόσωπο: εγώ κρύφτηκα, εμείς κρυφτήκαμε.
- Έλεγξε τον τόνο, ιδιαίτερα στα -τήκαμε, -τήκατε.
- Έλεγξε τη σημασία μέσα στην πρόταση: η παθητική μορφή δεν έχει πάντα παθητική σημασία.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Vocabulary in this lesson
10 words, ready to study.
Play a word to hear it, then mark it as known — or save it to study later.
Save any of these 10 words and review them later.
Συχνοί παθητικοί αόριστοι σε -τηκα και -στηκα
10 wordsLast updated October 12, 2026