Προστακτική με διάρκεια ή επανάληψη
Η εξακολουθητική προστακτική για διάρκεια, επανάληψη και συνήθειες: σχηματισμός, καθημερινά παραδείγματα και διαφορές από τη συνοπτική προστακτική.
Οδηγίες για συνέχεια και επανάληψη
Με την εξακολουθητική προστακτική ζητάμε από κάποιον να συνεχίζει μια ενέργεια ή να την επαναλαμβάνει. Τη χρησιμοποιούμε σε καθημερινές οδηγίες και συμβουλές για συνήθειες. Θα δούμε πώς σχηματίζεται και πώς διαφέρει από τη συνοπτική προστακτική.
- Συνέχεια: Μην σταματάς. Περπάτα μέχρι να σου πω εγώ.
- Επανάληψη: Περπάτα λίγο κάθε πρωί. Κάνει καλό στην υγεία σου.
Η ίδια μορφή μπορεί να δείχνει συνέχεια ή επανάληψη. Το νόημα γίνεται σαφές από την υπόλοιπη πρόταση και την περίσταση.
Πώς σχηματίζεται
Η εξακολουθητική προστακτική βασίζεται στο μη συνοπτικό θέμα, όπως και ο ενεστώτας. Έχει τύπους για το εσύ και το εσείς. Συνήθως δεν λέμε την προσωπική αντωνυμία.
| Ενεστώτας | Προστακτική: εσύ | Προστακτική: εσείς |
|---|---|---|
| γράφω | γράφε | γράφετε |
| διαβάζω | διάβαζε | διαβάζετε |
| δουλεύω | δούλευε | δουλεύετε |
| μιλάω / μιλώ | μίλα | μιλάτε |
| περπατάω / περπατώ | περπάτα | περπατάτε |
Στα πρώτα τρία ρήματα βλέπουμε τις καταλήξεις -ε, -ετε. Στα δύο τελευταία βλέπουμε -α, -άτε. Προσέχουμε και τον τόνο: διάβαζε, αλλά διαβάζετε.
Ο τύπος για το εσείς χρησιμοποιείται όταν μιλάμε σε περισσότερα άτομα ή ευγενικά σε ένα άτομο.
Ορισμένοι τύποι είναι ίδιοι στην προστακτική και στην οριστική. Στο «Κάθε βράδυ διαβάζετε μαζί» περιγράφουμε μια συνήθεια. Στο «Παιδιά, διαβάζετε λίγο κάθε βράδυ!» δίνουμε μια συμβουλή. Η περίσταση και ο τόνος της φωνής βοηθούν να καταλάβουμε τη διαφορά.
Πότε την επιλέγουμε
Χρησιμοποιούμε την εξακολουθητική προστακτική για:
- Συνέχιση μιας ενέργειας: Γράφε, σε ακούω.
- Επαναλαμβανόμενη ενέργεια: Διάβαζε τις σημειώσεις σου κάθε απόγευμα.
- Γενική οδηγία για τον τρόπο μιας ενέργειας: Μίλα καθαρά όταν παρουσιάζεις τη δουλειά σου.
Στο μάθημα γυμναστικής:
«Περπατάτε αργά και αναπνέετε ήρεμα». Η οδηγία αφορά ενέργειες που συνεχίζονται όσο διαρκεί η άσκηση.
Συμβουλή για το διάβασμα:
«Διάβαζε λίγο κάθε μέρα». Η οδηγία αφορά μια συνήθεια, όχι μία συγκεκριμένη φορά.
Λέξεις όπως κάθε μέρα, συχνά και όσο βοηθούν να καταλάβουμε το νόημα. Δεν επιλέγουμε όμως τον τύπο μόνο από μία λέξη: εξετάζουμε ολόκληρη την οδηγία.
Quick check
Try one question now.
Στην οδηγία «Κράτα σημειώσεις: γράφε όσα ακούς», το δεύτερο ρήμα είναι σε
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Γράφε ή γράψε;
Η εξακολουθητική προστακτική παρουσιάζει την ενέργεια στην εξέλιξή της ή ως επαναλαμβανόμενη. Η συνοπτική προστακτική την παρουσιάζει ως σύνολο, συχνά με συγκεκριμένο στόχο.
| Εξακολουθητική προστακτική | Συνοπτική προστακτική |
|---|---|
| Γράφε όσο σου υπαγορεύω. | Γράψε το όνομά σου εδώ. |
| Διάβαζε λίγο κάθε βράδυ. | Διάβασε αυτό το μήνυμα τώρα. |
| Μίλα πιο αργά, για να σε καταλαβαίνουμε. | Μίλησε με τη Μαρία για το πρόβλημα. |
Η διαφορά δεν είναι απλώς «πολλή ώρα» ή «λίγη ώρα».
Διάβασε όλο το βιβλίο μέχρι τη Δευτέρα.
Το διάβασμα μπορεί να κρατήσει πολλές ώρες. Χρησιμοποιούμε όμως συνοπτική προστακτική, επειδή ζητάμε να ολοκληρωθεί το συγκεκριμένο έργο.
Προσοχή στην άρνηση
Για αρνητικές οδηγίες δεν βάζουμε δεν ή μην μπροστά στον καταφατικό τύπο της προστακτικής. Χρησιμοποιούμε μη(ν) + υποτακτική. Για διάρκεια ή επανάληψη επιλέγουμε μη συνοπτικό τύπο.
- Μίλα τόσο δυνατά όσο χρειάζεται. → Μη μιλάς τόσο δυνατά.
- Γράφε στο τετράδιό σου. → Μη γράφεις πάνω στο θρανίο.
✗ Μη γράφε πάνω στο θρανίο.
✓ Μη γράφεις πάνω στο θρανίο.
Ο καταφατικός τύπος γράφε αλλάζει σε γράφεις στην αρνητική οδηγία.
Ένας σύντομος έλεγχος
Πριν δώσεις μια οδηγία, σκέψου:
- Θέλω συνέχεια, επανάληψη ή έναν σταθερό τρόπο δράσης; Διάλεξε γράφε, διάβαζε, μίλα.
- Θέλω μια συγκεκριμένη ενέργεια ως σύνολο; Διάλεξε γράψε, διάβασε, μίλησε.
- Σε ποιον μιλάω; Διάλεξε τον τύπο για εσύ ή εσείς.
Διάβαζε κάθε μέρα: συμβουλή για συνήθεια. Διάβασε αυτό το βιβλίο: συγκεκριμένος στόχος.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Last updated October 12, 2026