Aidiachtaí san iolra
Foghlaim foirmeacha iolra na n-aidiachtaí, cathain a chuirtear séimhiú orthu, agus an difríocht idir aidiacht le hainmfhocal agus aidiacht le tá.
Cur síos ar níos mó ná rud amháin
Nuair a dhéanann tú cur síos ar dhaoine nó ar rudaí, is minic a athraíonn an aidiacht san iolra: teach mór → tithe móra. Foghlaimeoidh tú na foirmeacha coitianta, an séimhiú san iolra agus an difríocht idir tithe móra agus Tá na tithe mór.
Foirmeacha coitianta san iolra
Tagann an aidiacht i ndiaidh an ainmfhocail. Seo roinnt patrún úsáideach:
| Aidiacht | Foirm iolra | Sampla san iolra |
|---|---|---|
| mór | móra | tithe móra |
| beag | beaga | tithe beaga |
| deas | deasa | pictiúir dheasa |
| bán | bána | geansaithe bána |
| maith | maithe | daoine maithe |
| fada | fada | bóithre fada |
| buí | buí | bláthanna buí |
| nua | nua | carranna nua |
- Cuirtear -a le go leor aidiachtaí: mór → móra.
- Cuirtear -e le roinnt aidiachtaí: maith → maithe.
- Ní athraíonn roinnt aidiachtaí: fada, buí, nua.
Foghlaim an aidiacht le sampla: teach mór — tithe móra, duine maith — daoine maithe. Ní leor an chríoch chéanna a chur le gach aidiacht.
Séimhiú i ndiaidh consan caol
Sa ghnáthphatrún, séimhítear an aidiacht i ndiaidh ainmfhocal iolra a chríochnaíonn ar chonsan caol. Bíonn e nó i roimh an gconsan caol sa litriú.
Féach ar fir agus báid: tá i roimh an gconsan deiridh. Mar sin, faigheann móra séimhiú: mhóra.
| Ainmfhocal iolra | Cur síos |
|---|---|
| fir | fir mhóra |
| báid | báid mhóra |
| tithe | tithe móra |
| carranna | carranna móra |
Críochnaíonn tithe agus carranna ar ghuta. Ní chuirtear séimhiú ar an aidiacht sna samplaí sin.
Tá báid bheaga sa chuan.
Tá tithe beaga in aice leis an gcuan.
Tá fir mhóra ag obair ann.
Ní chuireann an t-alt iolra na an patrún seo as riocht: na báid bheaga, na tithe beaga.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Aidiacht le hainmfhocal nó le tá
Déan idirdhealú idir an aidiacht atá díreach leis an ainmfhocal agus an aidiacht a thugann cur síos leis an mbriathar tá.
| Aidiacht leis an ainmfhocal | Cur síos le tá |
|---|---|
| tithe móra | Tá na tithe mór. |
| báid bheaga | Tá na báid beag. |
| fuinneoga glana | Tá na fuinneoga glan. |
Sa phatrún Tá na tithe mór, úsáidtear an bhunfhoirm mór, ní an fhoirm iolra móra.
Ní leor tá a fheiceáil ag tús na habairte. Féach ar an mbaint idir an aidiacht agus an t-ainmfhocal:
- Tá tithe móra ar an tsráid. Is cuid den fhrása tithe móra í an aidiacht.
- Tá na tithe mór. Tugann mór cur síos ar na tithe leis an mbriathar tá.
Seiceáil thapa
Nuair atá aidiacht le hainmfhocal iolra:
- Roghnaigh an fhoirm iolra: mór → móra.
- Seiceáil deireadh an ainmfhocail: tithe móra, ach báid mhóra.
- Cuimhnigh nach n-athraíonn gach aidiacht: carranna nua.
Le cur síos den chineál Tá siad…, coinnigh an bhunfhoirm: Tá siad mór.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Vocabulary in this lesson
9 words, ready to study.
Play a word to hear it, then mark it as known — or save it to study later.
Save any of these 9 words and review them later.
Focail: Aidiachtaí san iolra
9 wordsLast updated November 5, 2026