B1 · IntermediateLesson 1 of 3

Ut et ne: propositum exprimere

Prōpositum cum ut et nē exprimere: coniūnctīvus praesentis et imperfectī, subiecta diversa, negātiō et discrīmen inter cōnsilium et rem quae ēvenit.

By the flumi team About 5 min read 9 vocabulary wordsGrammar learning path: Ut et ne: consilium, eventus et petitio

Cum dīcis Discō ut Latīnē loquar, nōn sōlum quid faciās, sed etiam quō cōnsiliō id faciās ostendis. Ut et nē cum coniūnctīvō prōpositum exprimunt: quid efficere vel quid vītāre velīs.

Quō cōnsiliō aliquid facis?

Prōpositiō fīnālis cōnsilium indicat. Ad quaestiōnem Quō cōnsiliō? respondet.

  • Ut rem indicat quam aliquis efficere vult.
  • Nē rem indicat quam aliquis vītāre vult.

Quō cōnsiliō Iūlia ad forum venit?

Iūlia ad forum venit ut pānem emat. Pānem emere vult.

Quō cōnsiliō Mārcus tacet?

Mārcus tacet nē īnfantem excitet. Īnfantem excitāre nōn vult.

Prōpositum nōn est idem atque rēs quae ēvenit. Iūlia pānem emere vult; ex hāc sententiā nōn scīmus num pānem emat.

Ut et nē cum coniūnctīvō

In prōpositiōne fīnālī verbum coniūnctīvō pōnitur. Haec est ratiō simplex:

Cōnsilium Fōrma Exemplum
Aliquid efficere ut + coniūnctīvus Festīnō ut ad forum perveniam.
Aliquid vītāre nē + coniūnctīvus Festīnō nē tardē adveniam.

Ad tōtum prōpositum negandum ūtere nē, nōn ut nōn.

Taceō nē īnfantem excitem.

Hīc nōn dīcimus ut nōn īnfantem excitem: cōnsilium est īnfantem nōn excitāre. Ut nōn aliōs ūsūs habet, praesertim ubi rēs quae ēvenit, nōn cōnsilium, exprimitur.

Post nē, quis persōnam incertam, quid rem incertam significat. Ad cōnsilium negātum exprimendum plērumque dīcimus nē quis et nē quid, nōn ut nēmō et ut nihil.

Taceō nē quis mē audiat. Volō nē ūlla persōna mē audiat.

Dīligenter omnia scrībō nē quid oblīvīscar. Nihil oblīvīscī volō.

Cum comparātīvō saepe quō prō ut adhibētur: Clārē legit quō facilius puer audiat. Hīc facilius comparātīvus est; cōnsilium est ut puer facilius audiat.

Praesēns et imperfectum

Tempus coniūnctīvī plērumque ā tempore verbī prīncipālis pendet. Ad cōnsilium praesēns vel futūrum exprimendum praesēns coniūnctīvī adhibētur; in nārrātiōne praeteritā imperfectum coniūnctīvī.

Verbum prīncipāle Prōpositiō fīnālis Sententia
Praesēns Praesēns coniūnctīvī Labōrō ut pecūniam habeam.
Futūrum Praesēns coniūnctīvī Labōrābō ut pecūniam habeam.
Imperfectum Imperfectum coniūnctīvī Labōrābam ut pecūniam habērem.
Perfectum nārrātiōnis Imperfectum coniūnctīvī Herī labōrāvī ut pecūniam habērem.

Eadem ratiō post nē valet:

Nunc taceō nē īnfantem excitem.

Herī tacēbam nē īnfantem excitārem.

In exemplō alterō excitārem cōnsilium illīus temporis exprimit. Nōn significat īnfantem iam excitātum esse.

Perfectum, sī rem praesentem spectat, etiam praesentem coniūnctīvī admittere potest: Hūc vēnī ut tē videam. Iam hīc sum et tē vidēre volō. Comparā: Herī labōrāvī ut pecūniam habērem. Haec sententia rem praeteritam nārrat et cōnsilium illīus temporis exprimit.

Quick check

Try one question now.

1
Aquam bibere volo. Ad fontem accedo aquam bibam.

Check your answer when you are ready. No sign-in needed.

Quis agit?

Subiectum verbī prīncipālis et subiectum prōpositiōnis fīnālis idem esse possunt, sed nōn necesse est.

Subiecta Exemplum Quis agit?
Idem subiectum Iūlia legit ut discat. Iūlia legit; Iūlia discere vult.
Dīversa subiecta Iūlia clārē legit ut puer audiat. Iūlia legit; puer audit, sī cōnsilium succēdit.

Sī subiectum mūtātur nec ex contextū patet, nōmen addere utile est: ut puer audiat.

In prōpositiōne fīnālī quae cōnsilium subiectī prīncipālis exprimit, sē ad illud subiectum referrī potest, etiam sī subiectum prōpositiōnis fīnālis aliud est. Hic ūsus reflexīvus indirectus vocātur.

Iūlia clārē legit ut puer sē audiat. Hīc sē ad Iūliam refertur: Iūlia vult puerum vocem suam audīre.

Anna prope stat. Iūlia clārē legit ut puer eam audiat. Sī eam ad Annam referimus, Iūlia vult puerum Annam audīre. Eam per sē nōn significat «aliam fēminam»: contextus ostendit quae fēmina significētur.

Etiam cum idem subiectum est, ut cum coniūnctīvō rēctē adhibētur: Legō ut discam. Nōn opus est aliā cōnstrūctiōne sōlum quia eadem persōna legit et discit.

Prōpositiō fīnālis ante vel post prōpositiōnem prīncipālem pōnī potest:

Nē īnfantem excitet, Mārcus tacet.

Mārcus tacet nē īnfantem excitet.

Utraque sententia idem cōnsilium exprimit.

Breviter recognōsce

Cum prōpositum exprimere vīs:

  1. Quaere: quid aliquis efficere vel vītāre vult?
  2. Ēlige ut ad rem efficiendam, nē ad rem vītandam.
  3. Pōne verbum in coniūnctīvō: plērumque praesentī post praesēns vel futūrum, imperfectō in nārrātiōne praeteritā.
  4. Ostende quis agat, praesertim sī subiectum mūtātur.

Discō ut Latīnē loquar; verba repetō nē ea oblīvīscar. Utraque prōpositiō cōnsilium ostendit, nōn affirmat cōnsilium iam perfectum esse.

You reached the end

You reached the end

Now make it stick.

Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.

Practice exercises

Was this lesson helpful?

Vocabulary in this lesson

9 words, ready to study.

Play a word to hear it, then mark it as known — or save it to study later.

Save any of these 9 words and review them later.

Vocabula: Ut et ne: propositum exprimere

9 words

Last updated November 5, 2026